I SA/Sz 447/24

WyrokWSA w Szczecinie2024-10-16

Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Wiesława Achrymowicz, Elżbieta Dziel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo zakwalifikowały wniosek o udostępnienie informacji publicznej jako dotyczący informacji przetworzonej, co uzasadniało odmowę jej udostępnienia z uwagi na niewykazanie przez wnioskodawcę szczególnego interesu publicznego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób dostateczny, iż żądanie wnioskodawcy dotyczy informacji przetworzonej. Brak szczegółowego uzasadnienia organów co do zakresu nakładów (czasowych, ludzkich, finansowych) potrzebnych do przygotowania informacji uniemożliwia weryfikację tej kwalifikacji. W związku z tym, organy naruszyły przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej rejestru obciążeń na projektach, kart obciążeń oraz rejestrów kwot podlegających odzyskaniu lub wycofanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego. Organ zobowiązany uznał część wniosku za informację przetworzoną i wezwał do wykazania szczególnego interesu publicznego. Po bezskutecznym wezwaniu odmówił udostępnienia informacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył obie decyzje, zarzucając błędną kwalifikację informacji jako przetworzonej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie na rzecz skarżącego A. K. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędzia WSA Elżbieta Dziel, Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Furtak-Biernat, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 października 2024 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 17 maja 2024 r. nr SKO.Ma.501/1158/24 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Zachodniopomorskiego z dnia 2 lutego 2024 r. nr 3/11/2023; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie na rzecz skarżącego A. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z 17 maja 2024 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa Z. (dalej: "Organ zobowiązany") z 2 lutego 2024 r. (dot. wniosku o udostępnienie informacji publicznej nr [...]), którą odmówiono A. K. (dalej: "Strona" lub "Skarżący") udostępnienia informacji publicznej. Wnioskiem z 29 listopada 2023 r. nr [...] Strona wniosła o udostępnienie informacji publicznej na wskazany adres poczty elektronicznej, tj. informacji: 1) z rejestru obciążeń na projektach, kart obciążeń oraz z rejestrów kwot podlegających odzyskaniu lub kwot wycofanych po anulowaniu całości lub części wkładu dla projektu, z kontroli przeprowadzonych przez Biuro ds. Kontroli I osi Wydziału Wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego, w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. 2014-2020 – całość do roku 2023; 2) informacji dotyczących procedur w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. 2014-2020, związanych z możliwością ponownego wykorzystania środków odzyskanych, niewykorzystanych oraz wynikających z naliczonych korekt finansowych. Pismem z 14 grudnia 2023 r. Organ zobowiązany poinformował Stronę, że po analizie wniosku stwierdzono, iż informacja żądana w punkcie 1 wniosku ma charakter informacji przetworzonej. W tym zakresie przedstawił kluczowe argumenty uzasadniające zajęte stanowisko. W dalszej kolejności zobowiązano Stronę do uzupełnienia treści wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma, w zakresie wykazania istnienia szczególnego interesu publicznego, uzasadniającego sporządzenie i udostępnienie wnioskowanej informacji. Zobowiązanie obwarowano rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Natomiast w zakresie informacji wskazanej w punkcie 2 wniosku, Organ zobowiązany podał krajową i unijną podstawę prawną oraz inne źródła regulacji dotyczących procedur powołanych przez Stronę. W odpowiedzi na zobowiązanie Strona w piśmie z 22 grudnia 2023 r. wyjaśniła, że objęte wnioskiem informacje nie wymagają przetworzenia danych. Podkreśliła, że intencją wniosku było otrzymanie danych "surowych", to znaczy wszelkich dokumentów zawierających dane objęte treścią wniosku, w formie posiadanej w aktach urzędu. Strona zwróciła uwagę, że jeżeli dane są w formie elektronicznej lub są zawarte w urzędowych systemach informatycznych to prostą i szybką czynnością powinno być wyeksportowanie danych do formatu PDF lub innego ogólnodostępnego. Natomiast jeżeli nie ma możliwości eksportu danych to dane mogą być pozyskane za pomocą wykonania czytelnych zrzutów z ekranu komputera z systemów zawierających wnioskowane dane. W opinii Strony czynności związane z udostępnieniem wnioskowanych informacji są przekształceniem, a nie przetworzeniem i jako proste czynności techniczne powinny zostać wykonane. Natomiast, gdyby te czynności okazały się czasochłonne to możliwe jest przedłużenie czasu na udostępnienie informacji. Strona ograniczyła zakres żądanych informacji do lat 2019-2023 oraz podkreśliła, że jako informacje proste nie wymagają wykazania szczególnego interesu publicznego. W piśmie z 18 stycznia 2024 r. Organ zobowiązany zamieścił wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez wskazanie adresu niezbędnego dla doręczenia Stronie korespondencji. W odpowiedzi z 23 stycznia 2024 r. Strona nadesłała adres do korespondencji. Organ zobowiązany decyzją z 2 lutego 2024 r. odmówił Stronie udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu wskazał, że informacje objęte wnioskiem, dotyczące danych finansowych związanych z Beneficjentami RPO WZ mają charakter publiczny, a ich udostępnienie czy też ewentualna odmowa udostępnienia, podlega rygorom ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jednocześnie Organ zobowiązany wskazał, ze żądana w punkcie 1 wniosku informacja stanowi informację przetworzoną, a zatem taką, której przekazanie będzie się wiązało z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, obliczeń czy zestawień. Organ w ramach obsługującego go urzędu nie posiada gotowych zestawień (odpowiadających zakresowi wniosku) i nie ma możliwości wygenerowania wszystkich żądanych danych z posiadanych systemów. Organ zobowiązany doprecyzował, że rejestr obciążeń, karty obciążeń, rejestr kwot podlegających odzyskaniu lub kwot wycofanych po anulowaniu całości lub części wkładu dla projektu prowadzony jest tylko i wyłącznie w formie elektronicznej w systemie sI2014.gov.pl, tj. aplikacji głównej centralnego systemu teleinformatycznego wykorzystywanej m.in. w procesie rozliczania projektu oraz komunikowania się z Instytucja Zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Z. 2014-2020. Dane do systemu wprowadza każdorazowo opiekun projektu (pracownik IZ RPO WZ, który rozlicza projekt). System jest wspólny dla wszystkich beneficjentów RPO WZ, więc dane do niego wprowadzane są zbiorczo, narastająco co oznacza, że widnieją w nim informacje dotyczące zarówno przedsiębiorców, gmin, powiatów, szpital, stowarzyszeń itd. Zdaniem Organu zobowiązanego, aby uzyskać z rejestru dane, o które zawnioskowała Strona należałoby dokonać wyboru projektów realizowanych przez beneficjentów I osi priorytetowej a ponadto skontrolowanych przez Biuro ds. Kontroli I osi priorytetowej Wydziału Wdrażania RPO WZ z całości danych tam umieszczonych. Dodatkowo organ wskazał, że system nie posiada możliwości filtrowania danych, a jedynie opcję wyszukiwania spraw np. po numerze projektu czy nazwie beneficjenta. Organ zobowiązany podkreślił, że nie każde obciążenie projektu jest efektem działań Biura ds. Kontroli I osi priorytetowej, co wymagałoby szczegółowej analizy powodów, dla których konkretne obciążenie dla konkretnego projektu zostało do systemu wprowadzone. Według Organu nie ma możliwości w żadnej formule wyfiltrowania tego typu danych, a dodatkowo udostępnienie ich wymagałoby przynajmniej częściowej ich anonimizacji. W opinii Organu zobowiązanego zgromadzenie wnioskowanych danych wymaga analizy każdej pozycji wprowadzonej do sl2014.gov.pl, weryfikacji ujętych tam danych i anonimizacji. Powyższe przesądza o tym, że informacje żądane we wniosku mają charakter przetworzony. Organ zobowiązany uznał, że wobec braku wskazania przez Stronę szczególnie istotnego interesu publicznego, który przemawiałby za przygotowaniem i udostępnieniem żądanych informacji, na mocy art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej należało przyjąć, iż informacje i dokumenty nie podlegają udostępnieniu. Pismem z 29 lutego 2024 r. Strona złożyła do SKO w S. odwołanie od decyzji Organu zobowiązanego, domagając się uchylenia tej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia Organowi zobowiązanemu. SKO decyzją z 17 maja 2024 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu zobowiązanego. W ocenie Organu odwoławczego wykorzystywany przez Organ zobowiązany system sl2014.gov.pl nie umożliwia uzyskania wszystkich informacji bez przeprowadzenia procesu przetwarzania. Organ podkreślił, że zarzuty Strony, iż w takim przypadku system powinien zostać tak zmodyfikowany, aby organ mógł wykonywać swoje obowiązki z zakresu informacji publicznej pozostaje postulatem. Za chybiony uznał również zarzut, co do uznania, że obowiązkiem Organu zobowiązanego jest tworzenie etatów do obsługi beneficjentów informacji publicznej. Podkreślił, że udostępnienie informacji publicznej jest poboczną działalnością organu i nie ma z założenia cech powtarzalności zaś tworzenie dodatkowych etatów w tym względzie nie ma cech jakiejkolwiek racjonalności gospodarowania mieniem publicznym. Organ odwoławczy podzielił pogląd Organu zobowiązanego, co do charakteru żądanych informacji, jako informacji przetworzonych. Oceny tej nie zmienia pogląd Strony, iż wniosek dotyczy udostępnienia sumy informacji prostych. Strona pismem z 17 czerwca 2024 r. zaskarżyła decyzję SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia jak i o zasądzenie na rzecz Skarżącego od Organu odwoławczego zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji; 2) art. 61 ust. 1 i 2 w zw. z art. 61 ust. 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie, w jakim z przepisów tych wynikają przesłanki ograniczenia konstytucyjnego prawa do informacji, poprzez nieprawidłowe zastosowanie, polegające na ograniczeniu konstytucyjnego prawa, które to ograniczenie nie spełnia przesłanek konieczności i proporcjonalności, a ponadto nie znajduje uzasadnienia w potrzebie ochrony wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wartości prawnie chronionych; 3) art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.2022.902 t.j.; dalej: "u.d.i.p.") w zakresie w jakim przepis ten normuje instytucję informacji przetworzonej, poprzez błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że przedmiotem wniosku była informacja przetworzona; 4) ewentualnie i z daleko idącej ostrożności procesowej, w sytuacji gdyby Sąd nie uznał zarzutu wskazanego w pkt 3 skargi, art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim prawo do informacji obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, poprzez błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że przesłanka szczególnej istotności dla interesu publicznego nie została spełniona w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżący powtórzył twierdzenie, że wniosek dotyczył udostępnienia informacji prostej, a więc podjęcia czynności technicznych, związanych z przekazaniem informacji zgodnie ze sposobem i formą wskazanymi we wniosku. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2024.1267, t.j.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935, t.j. ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wyżej powołanych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). W przypadku, gdy nie zachodzą okoliczności z art. 145 § 1 P.p.s.a., skarga - zgodnie z art. 151 P.p.s.a. - podlega oddaleniu odpowiednio w całości albo w części. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd przeprowadził kontrolę decyzji SKO w S. z 17 maja 2024 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Marszałka Województwa Z. z 2 lutego 2024 r. o odmowie Skarżącemu udostępnienia informacji publicznej. Zasadniczą oś sporu między stronami stanowiła kwalifikacja prawna wnioskowanych przez Skarżącego w pkt 1 wniosku z 29 listopada 2023 r. nr 3/11/23 zmodyfikowanego pismem z 22 grudnia 2023 r. informacji, tj. czy żądanie dotyczy informacji prostej czy też przetworzonej i w konsekwencji czy konieczne było wykazanie przez Skarżącego, że jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (tj. czy jej udostępnienie uwarunkowane jest spełnieniem przesłanki z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Skarżący wnioskował o informacje z rejestru obciążeń na projektach, kart obciążeń oraz z rejestrów kwot podlegających odzyskaniu lub kwot wycofanych po anulowaniu całości lub części wkładu dla projektu, z kontroli przeprowadzonych przez Biuro ds. Kontroli I osi Wydziału Wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego, w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. 2014-2020 – całość do roku 2023 a następnie ograniczył zakres wniosku do lat 2019-2023. Organ zobowiązany ocenił, że informacje o udostępnienie, których występuje Skarżący jako informacje związane z danymi finansowymi dotyczącymi Beneficjentów RPO WZ mają charakter publiczny, a ich udostępnienie czy też ewentualna odmowa udostępnienia podlega rygorom u.d.i.p. Oceniając wniosek w trybie u.d.i.p. Organ uznał, że jego realizacja wymaga podjęcia tego rodzaju czynności, które nakazywałyby uznać takie żądanie za wniosek o udostępnienie informacji publicznej przetworzonej. W opinii Organu uzasadnione było wezwanie Skarżącego do wykazania przesłanki z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a po niewypełnieniu wezwania, odmowa Skarżącemu udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Pogląd i argumentację Organu zobowiązanego podzielił w pełni Organ odwoławczy. Sąd przy uwzględnieniu kryteriów sądowej kontroli zaskarżonej decyzji oraz z uwzględnieniem ustaleń faktycznych sprawy uznał, że stanowisko przedstawione przez Organy jest przedwczesne. Uznać należało, że zabrakło dostatecznego wykazania, że żądanie wniosku wymaga wykazania przesłanki, jak dla informacji publicznej o charakterze przetworzonym. Sąd dostrzega, że nie jest sporne między stronami, że adresat wniosku, tj. Marszałek Województwa Z. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 u.d.i.p.), jak również, że treść żądania wniosku dotyczy informacji publicznej. Z uwagi na przedmiot sporu (dotyczący zasadności przyjęcia przez organy, że wnioskowane informacje stanowią informacje publiczne przetworzone), pogłębionej analizy wymaga samo zagadnienie informacji publicznej przetworzonej. Należy dostrzec, że pojęcie "informacji przetworzonej" nie zostało normatywnie zdefiniowane w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta stanowi jedynie w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W rzeczywistości, proces odkodowywania pojęcia "informacji przetworzonej" odbywa się na gruncie judykatury oraz piśmiennictwa (por. wyrok NSA z 14 czerwca 2024 r., III OSK 4483/21). W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że charakter taki mogą mieć dane publiczne, które – co do zasady – wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób umożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie ma ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, może być traktowana jako informacja przetworzona (por. wyroki NSA z: 5 marca 2015 r., I OSK 863/14; 4 sierpnia 2015 r., I OSK 1645/14). Przyjmuje się, że informacją prosta jest informacją, którą podmiot zobowiązany może udostępnić w takiej formie, w jakiej ją posiada, a jej wyodrębnienie z posiadanych zbiorów nie wiąże się z koniecznością osobowego zaangażowania lub poniesieniem kosztów finansowych, trudnych do pogodzenia z bieżącymi działaniami podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej (por. wyrok WSA w Gdańsku z 20 lipca 2023 r., III SA/Gd 148/23). Z kolei informacja publiczna przetworzona w zasadzie w chwili złożenia wniosku nie istnieje. Jej wytworzenie wymaga twórczego i analitycznego działania podmiotu zobowiązanego (bądź jego pracowników), polegającego na stworzeniu informacji według kryteriów i metod wskazanych przez wnioskodawcę (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 21 czerwca 2022 r., IV SA/Wr 845/21). W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest stanowisko, że w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia informacji wskazanej we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania (por. wyroki NSA z: 6 października 2011 r., I OSK 1199/11; 17 maja 2012 r., I OSK 416/12). Tym samym w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, może wymagać takich działań organizacyjnych i zaangażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo, że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem udostępnienia informacji publicznej. Jest to zatem informacja przygotowana niejako "specjalnie dla wnioskodawcy", wedle wskazanych przez niego kryteriów, na podstawie pierwotnego zasobu danych (por. wyroki NSA z: 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11; 19 czerwca 2017 r., I OSK 189/17). Innymi słowy, zbiór informacji prostych w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów jakie musi ponieść organ może być uznane za przetworzenie informacji prostych w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. (por. wyroki NSA z: 4 sierpnia 2015 r., I OSK 1645/14; 5 marca 2015 r., I OSK 863/14; 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11; 23 stycznia 2015 r., I OSK 315/14; z 6 października 2011 r., I OSK 1199/11). Należy jednak podkreślić, że w każdym wypadku, gdy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej powołuje się na to, że wnioskowana informacja publiczna ma charakter przetworzony i okoliczność ta stanowi podstawę decyzji administracyjnej o odmowie jej udostępnienia, zobowiązany jest w uzasadnieniu tej decyzji podać fakty, które będą tę ocenę potwierdzać. Konieczne jest zatem wykazanie, jakie konkretnie działania należy podjąć celem przetworzenia informacji, ilu pracowników i przez jaki czas będzie zaangażowanych w ten proces, czy żądane informacje składają się z informacji prostych, a jeżeli tak, to gdzie i w jakich kategoriach zbiorów się znajdują, w jakim zakresie i przez jaki okres praca organu będzie zakłócona, czy przetworzenie informacji będzie się wiązało z ponadstandardowymi nakładami finansowymi, etc. Chodzi więc o podanie takiego zbioru informacji, które pozwolą sądowi na weryfikację przyjętego w decyzji stanowiska, że żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2023 r., III OSK 974/22). Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela, więc argumentację przedstawioną w powołanych wyrokach sądowych i stwierdza, że w przypadku decyzji wydawanej na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. istotnego znaczenia nabiera uzasadnienie organu zobowiązanego (adresata wniosku), który odmawia wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej powołując się na jej przetworzony charakter oraz na brak spełnienia przesłanki ustawowej z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., warunkującej udostępnienie informacji publicznej przetworzonej. Przyjąć należy, że odmawiając udostępnienia informacji publicznej przetworzonej organ zobowiązany powinien wykazać zakres nakładów, jakie musi ponieść (tu m.in. ich czasochłonności, liczbę zaangażowanych pracowników, ilości koniecznych do przeanalizowania i zanonimizowania dokumentów, czy też innego rodzaju okoliczności mogących zakłócić normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnić wykonywanie przypisanych mu zadań. W ocenie Sądu, przedstawiona w decyzji Organu zobowiązanego argumentacja, nie zakwestionowana przez Organ odwoławczy, nie jest dostatecznie szczegółowa i wyczerpująca, a przez to i przekonywująca, jeśli chodzi o wykazanie, że w sprawie istotnie mamy do czynienia z informacją publiczną przetworzoną. Sąd wskazuje, że uzasadnienie przyjętego w sprawie stanowiska organy budują de facto na argumentach odwołujących się do szerokiego zakresu zasobów i możliwości technicznych (funkcjonalności) systemu komputerowego sl2014.gov.pl, który ze względu na ograniczenia w zakresie filtrowania danych, pozwala jedynie na zastosowanie wyszukiwania spraw np. po numerze czy nazwie beneficjenta. Organy twierdzą, że aby uzyskać z rejestru dane objęte pkt 1 wniosku Skarżącego należałoby dokonać wyboru projektów realizowanych przez beneficjentów I osi priorytetowej a ponadto kontrolowanych przez Biuro ds. Kontroli I osi priorytetowej WW RPO WZ z całości danych tam umieszczonych. Dodatkowo wybór projektów musiałby następować w oparciu o szczegółową analizę powodów, dla których konkretne obciążenie dla konkretnego projektu zostało do systemu wprowadzone (nie każde obciążenie na projekcie jest efektem działań Biura ds. Kontroli I osi priorytetowej). W ocenie Sądu, na podstawie podanych przez Organ zobowiązany faktów, zaakceptowanych przez organ odwoławczy, nie można w sposób wolny od wątpliwości uznać, że istotnie w sprawie mamy do czynienia z informacją publiczną przetworzoną. Zauważyć należy, że w zaskarżonej decyzji Organ uzasadniając motywy podjętego rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. bardzo ogólnie stwierdza, że przygotowanie informacji publicznej zgodnej z żądaniem wniosku wymaga w istocie zaangażowania analitycznego, choć takiego określenia organy wprost nie używają (mowa jest o konieczności przeszukiwania systemu i sprawdzania konkretnych obciążeń w konkretnych projektach przy uwzględnieniu jedynie tych będących efektem kontroli Biura ds. Kontroli I osi priorytetowej). Tymczasem, w sprawie nie jest wiadome jakie konkretnie zaangażowanie organizacyjne, czasowe, pracownicze, czy też finansowe ze strony Organu zobowiązanego i jakie okoliczności (fakty) decydują, że przygotowane informacje na potrzeby wnioskodawcy stanowią informację przetworzoną. Sąd podkreśla, że zgodnie z powyżej wyrażonym stanowiskiem, nie można uznać, że sama okoliczność szerokiego zakresu danych i informacji zawartych w systemie komputerowym sl2014.gov.pl, którym posługuje się Organ zobowiązany, jak i okoliczności dotyczące jego funkcjonalności nie przesadzają o tym, że wnioskowane przez Skarżącego informacje stanowią informację publiczną przetworzoną. Jak bowiem powyżej wskazano ani rozproszony charakter danych mających stanowić podstawę przygotowania wnioskowanej przez stronę informacji, ani sama trudność ich zgromadzenia, tj. w rozpoznawanej sprawie brak technicznych (funkcjonalności) systemu komputerowego w pozyskaniu informacji ze zbioru zawartych w nim danych, nie stanowią samoistnej podstawy zakwalifikowania wnioskowanej informacji jako przetworzonej. Sąd zauważa, że w wydanych w sprawie decyzjach żaden z organów nie przeprowadził ustaleń w zakresie dostępnych przez adresata wniosku zasobów kadrowych i technicznych, ani też tego, ilu pracowników musiałoby zostać oddelegowanych do przygotowania żądanych informacji publicznych według kryteriów podanych przez Wnioskodawcę (odrywając ich od zawodowych obowiązków). Ponownie Sąd zaznacza, że uzasadnienie odmowy udostępnienia informacji publicznej sprowadzone zostało do wskazania możliwości technicznych systemu komputerowego i stwierdzenia, że zgromadzenie danych wymaga analizy każdej z pozycji wprowadzonej do sl2014.gov.pl, weryfikacji danych i anonimizacji. Konsekwencją przedstawionych niedostatków w poczynionych ustaleniach faktycznych jest nie tylko naruszenie art. 16 ust. 1 w zw. z art.3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez przedwczesne wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na niespełnienie przesłanki z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., ale i naruszenie przepisu art.107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., który na gruncie u.d.i.p. ma zastosowanie w przypadku wydania przez organ decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej co wynika z treści art. 16 ust. 2 u.d.i.p. W myśl zaś art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., decyzja musi zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, na które składają się w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd za przedwczesną tym samym uznał ocenę zarzutów skargi w pozostałym zakresie, w tym naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w aspekcie podnoszonym w skardze, tj. "poprzez błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, że przedmiotem wniosku była informacja przetworzona". W realiach kontrolowanej sprawy przesłanka kwalifikacji informacji publicznej jako informacji publicznej przetworzonej nie została przez Organy należycie wykazana i uzasadniona. Nie można zatem na tym etapie ocenić, czy wnioskowana przez Skarżącego informacja publiczna ma w istocie taki charakter, czy też nie. Bezprzedmiotowe na tym etapie sprawy jest zatem ustosunkowywanie się do argumentacji Organu ukierunkowanej na wykazanie, że w sprawie nie występuje przesłanka z art. 3 ust.1 pkt 1 u.d.i.p., od której spełnienia ustawodawca uzależnił udostępnienie informacji publicznej przetworzonej. Sąd podkreśla, że wskazania co do dalszych czynności wynikają wprost z treści niniejszego uzasadnienia. Doszło do naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Organ zobowiązany ponownie rozpoznając wniosek uwzględni dokonaną przez Sąd wykładnię przepisów u.d.i.p. Następnie na podstawie właściwie zastosowanych przepisów u.d.i.p., z zachowaniem prawidłowego trybu procedowania sprawę rozstrzygnie. W przypadku wydania decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej, powinna ona zostać tak skonstruowana, aby można było ocenić rzetelność twierdzeń Organu zobowiązanego, iż żądana informacja jest informacją przetworzoną, o której stanowi przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Rzeczą Organu zobowiązanego będzie, zatem poczynienie m.in. jednoznacznych i niesprzecznych ustaleń w tym zakresie, w tym m.in. co do zaangażowania zasobów czasowych, ludzkich i technicznych, które należałoby zastosować, w celu udostępnienia żądanych informacji. Kierując się całokształtem przedstawionej argumentacji Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) P.p.s.a. i art. 135 P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję Organu odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Organu zobowiązanego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 1 P.p.s.a. w pkt II. sentencji wyroku, zasądzając od Organu na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 200 zł, obejmującej kwotę uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Wszystkie powołane orzeczenia dostępne są na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło