I SA/Sz 449/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata H.K. w związku ze skargą na wyżej powołaną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zwróciła o ustanowienie z urzędu pełnomocnika – adwokata lub radcę prawnego. W dniu 18 czerwca 2012 r. skarżąca złożyła urzędowy formularz PPF, w którym zaznaczyła, że ubiega się o ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że nie posiada środków finansowych na opłacenie kosztów adwokata, nie posiada wykształcenia prawniczego, jest osobą niepełnosprawną o częściowym stopniu niesprawności. Gospodarstwo domowe prowadzi z mężem, z którym wspólnie posiada dom o pow. 109,80 m kw., innego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości zgromadzonych zasobów pieniężnych nie wykazała. Miesięczne dochody skarżącej i jej małżonka z tytułu otrzymywanej emerytury wynoszą łącznie [...] zł. Skarżąca ponosi miesięczne wydatki na: opłaty za energię [...] zł, za gaz [...] zł, ścieki [...] zł, telefon [...] zł, telewizor [...] zł, ubezpieczenie [...] zł, podatek od nieruchomości [...] zł, zaległe składki ZUS [...] zł, ogrzewanie [...] zł – [...] zł, raty kredytu [...] zł, spłatę kosztów sądowych [...] zł, leki [...] zł, koszty leczenia po wypadku [...] zł, zakup odzieży i środków czystości - w miarę możliwości finansowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: "p.p.s.a."), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). Skarżąca ubiega się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, a zatem, stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., wykazania wymagało przez skarżącą, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem. Ponadto w przypadku przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ustalenia wymaga także wpływ obowiązku ponoszenia kosztów postępowania na sytuację materialną strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jej rodziny. Ciężar wykazania powyższych okoliczności obciąża wnioskodawcę, a wykazanie to powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. W ocenie referendarza sądowego sytuacja osobista (zdrowotna), materialna i rodzinna skarżącej przemawia za uwzględnieniem jej wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Skarżąca prowadzi gospodarstwo z niepełnosprawnym mężem, oboje utrzymują się ze świadczeń emerytalnych w łącznej kwocie ok. [...] zł miesięcznie, z tego ponosi jedynie uzasadnione wydatki, które konsumują niewielkie dochody rodziny, w tym spłaca ratalnie zadłużenie wobec ZUS i innych instytucji. Nie wykazała żadnych dodatkowych dochodów ani oszczędności pieniężnych, posiada jedynie w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej dom o pow. 109 m kw., w którym mieszka z mężem. Powyższe okoliczności, jak również te wynikające z akt sprawy, świadczą o tym, że skarżąca nie ma obiektywnych możliwości poniesienia kosztów sądowych w postaci opłacenia zastępstwa procesowego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.