I SA/Sz 455/19
WyrokWSA w Szczecinie2020-01-15
Skład orzekający: Marzena Kowalewska, Alicja Polańska, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania egzekucyjnego, w tym w wyniku uwzględnienia zarzutów dotyczących niezgodności wszczęcia egzekucji z prawem lub dobrowolnej zapłaty należności, skutkuje unicestwieniem przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania egzekucyjnego, zwłaszcza gdy wynika z uwzględnienia zarzutów strony o niezgodności wszczęcia egzekucji z prawem lub dobrowolnej zapłaty należności, powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych. W konsekwencji, zastosowane środki egzekucyjne nie wywołują skutków prawnych, w tym nie przerywają biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, na podstawie której wydano tytuł wykonawczy, również może prowadzić do unicestwienia skutku przerwania biegu terminu przedawnienia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za 2013 r. Organ I instancji określił wysokość podatku, uznając grunty pod napowietrznymi liniami energetycznymi za zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, m.in. z powodu wątpliwości co do prawidłowości ustaleń faktycznych i naruszenia przepisów proceduralnych. Strona skarżąca podniosła zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2013 r., wskazując na umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu niezgodności z prawem lub dobrowolnej zapłaty. WSA uchylił decyzję SKO, uznając, że organ odwoławczy nie rozpoznał istoty sprawy w zakresie zarzutu przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. i zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi [...] G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącej [...] G. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy Ś. z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] określającą P. G. (dalej: "[...]", "strona" lub "skarżący") wysokość podatku od nieruchomości za 2013 r. w kwocie [...]zł i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym sprawy:
Organ podatkowy I instancji wszczął wobec [...] postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 r., z uwagi na nieujawnienie w deklaracji gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej , dotyczących gruntów pod napowietrznymi liniami energetycznymi. Strona, wykonując zobowiązanie organu I instancji, nadesłała pisemne zestawienia stanu posiadania powierzchni gruntów pod liniami elektroenergetycznymi oraz budynków będących w zarządzie [...], wyciągi z planu urządzenia lasu, oświadczenia o wysokości deklarowanych stawek podatkowych dla gruntów pod liniami elektroenergetycznymi, z dnia 7 listopada i [...] listopada 2012 r. umowy wykonawcze zawarte z [...] Sp. z o.o.
Na podstawie powyższych dowodów organ I instancji decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] określił stronie wysokość podatku od nieruchomości za 2013 r. w kwocie [...]zł.
Zdaniem organu podatkowego, grunty pod liniami napowietrznymi zajęte są na prowadzenie działalności gospodarczej przez [...] Sp. z o.o., która prowadzi działalność w zakresie przesyłu energii elektrycznej tj. działalności innej niż działalność leśna. Celem wykonywania wskazanej działalności O. wykorzystuje w sposób trwały, dla potrzeb tej działalności, pasy techniczne pod napowietrznymi liniami energetycznymi, które zostały wytyczone w związku z przebiegającą przez las linią energetyczną, są niezbędne do prowadzenia przesyłu energii, a nadto przedsiębiorstwo energetyczne jest zobowiązane utrzymywać wskazane grunty w sposób umożliwiający bezpieczne i bezawaryjne funkcjonowanie linii napowietrznej pod rygorem nałożenia kary pieniężnej przy uwzględnieniu szeregu przepisów prawa regulujących min. kwestie bezpieczeństwa, funkcjonowania i posadowienia linii energetycznych.
Grunty pasów technologicznych, na których ustanowiono służebność przesyłu nie są wykorzystywane przez [...] G. na prowadzenie działalności leśnej w żadnym zakresie. [...] G. nie prowadzi na nich działalności w zakresie gospodarki leśnej, co wynika z planu urządzenia lasu.
Powierzchnię gruntów pod liniami energetycznymi, wynoszącą za okres od [...].01.2013 r. do [...].12.2013 r. - [...] m2, ustalono w oparciu o przesłaną przez stronę dokumentację, tj. zestawienia gruntów pod liniami energetycznymi, będących w zarządzie [...] według stanu na dzień [...] stycznia 2013 roku, umów wykonawczych wymienionych na wstępie.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona kwestionując określenie wysokości podatku od nieruchomości za grunt obciążony służebnością przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego stanowiący pasy technologiczne pod liniami elektroenergetycznymi, żądała uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, zarzucając organowi I instancji naruszenie prawa materialnego i procesowego.
Strona zarzuciła także, że wraz z końcem 2018 r. zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2013 r. uległo przedawnieniu stosownie do art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.), dalej: "O.p.".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, orzekło o uchyleniu decyzji organu I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.
Odnośnie do przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2013 r. Kolegium wskazało, że w podaniu w dniu [...] marca 2019 r. organ I instancji wyjaśnił, dołączając stosowne dokumenty z administracyjnego postępowania egzekucyjnego, że zobowiązanie w podatku od nieruchomości nie przedawniło się ponieważ skutecznie zastosowano środek egzekucyjny.
Organ odwoławczy stwierdził także, że treść decyzji organu I instancji w odniesieniu do znajdujących się w aktach materiałów dowodowych nasuwa wątpliwości czy organ swoje rozważania skoncentrował na prawidłowych ustaleniach w sprawie. W związku z tym, Kolegium doszło do przekonania, że organ I instancji nie sprostał normie z art. 187 § 1 i art. 122 oraz art.124 O.p. nakazującej wyjaśnienie sprawy i przesłanek podjętego rozstrzygnięcia w związku z nieprawidłową interpretacją przepisów prawa. Wskazało, że w uzasadnieniu decyzji organ I instancji odwołuje się do deklaracji na podatek od nieruchomości za lata 2013 – 2017, jednakże deklaracji tych nie załączył do akt sprawy. Organ zauważył także, że organ I instancji w uzasadnieniu decyzji powołuje się na plan urządzania lasu z 2009 r., podczas gdy w aktach sprawy znajdują się nieopisane i nienazwane karty z rubrykami: powierzchnia, opis siedliska, elementy taksacyjne. Zdaniem organu odwoławczego, skoro na podstawie wymienionego dokumentu wywodzi się, że na opodatkowanych gruntach nie była prowadzona gospodarka leśna, to dokument ten jest istotny i powinien znajdować się w aktach sprawy. Kolegium zauważyło także, że organ wyjaśnia, że w planie urządzania lasu z 2009 r. nie przewidziano na gruncie nasadzenia lasu, a tymczasem z art. 3 ust. 2 ustawy o lasach lasem jest grunt nawet przejściowo pozbawiony upraw leśnych. Stwierdzono także brak odniesienia się do opracowania z 2014 r. z P. złożonego przez stronę i załączonego do akt sprawy. Zauważył także, że w uzasadnieniu organ I instancji raz powołuje się na akt notarialny a innym razem wymienia umowy wykonawcze zawarte w 2012 r., które nie zostały zawarte w formie aktów notarialnych i nie ustanawiały służebności.
Dalej Kolegium, w zakresie zastosowania prawidłowej stawki podatkowej dla poszczególnych gruntów stwierdziło, odnosząc się do art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 4 i ust. 2, art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r. Nt 95 poz. 613 ze zm.), dalej: "u.p.o.l.", że grunty oznaczone w ewidencji symbolem R i Ls podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jeżeli są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, zaś grunty oznaczone Ba i Br podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości niezależnie od tego czy są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej czy też nie. Zdaniem organu odwoławczego, nie można – jak to uczynił organ I instancji z faktu zajęcia nieruchomości gruntowych o oznaczeniu Ba i Br na prowadzenie działalności gospodarczej wyprowadzić wniosku o zastosowaniu dla nich stawki dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W ocenie organu odwoławczego o zastosowaniu najwyżej stawki podatkowej dla podatku od nieruchomości decyduje to czy znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy, zaś organ I instancji stwierdził, że działania zakładu energetycznego na gruntach pod liniami elektroenergetycznymi skutkują zastosowaniem najwyższej stawki. W konsekwencji tego organ przyjął, że opodatkowane grunty znajdują się w posiadaniu zakładu. Pomimo tego skierował decyzje do [...]. W zaleceniach dla organu I instancji, Kolegium wskazało, że organ ma jednoznacznie ustalić w czyim oraz w jakim posiadaniu znajdują się opodatkowane grunty oraz stosownie do tego winien zastosować przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w tym normujące stawkę podatkową, a także odniósł się do wskazanego w odwołaniu gruntu, w którym jest kabel oraz przedstawił wykaz opodatkowanych nieruchomości.
W skardze wywiedzionej na powyższą decyzję, strona wniosła:
na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325), dalej: "p.p.s.a." o uwzględnienie skargi w całości przez organ odwoławczy w trybie autokontroli poprzez umorzenie postępowania administracyjnego;
na podstawie art. 201 § 1 p.p.s.a. zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z właściwymi przepisami;
ewentualnie
na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 3 p.p.s.a. o uchylenie decyzji w części przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji oraz umorzenie postępowania administracyjnego;
na podstawie art. 200 i art. 210 § 1 p.p.s.a. o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z właściwymi przepisami.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:
naruszenie art. 208 § 1 w zw. z art. 70 § 1 O.p. poprzez ich niezastosowanie w sprawie i zaniechanie umorzenia postępowania podatkowego pomimo upływu terminu przedawnienia zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2013.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w zaskarżonej decyzji Kolegium w ogóle nie odniosło się do zarzutu przedawnienia, poprzestając jedynie w uzasadnieniu na lakonicznej wzmiance o podniesionym zarzucie i stanowisku organu w tej kwestii. Jeśli nawet SKO doszło do przekonania, że bieg terminu przedawnienia został przerwany na skutek zastosowania środka egzekucyjnego, a więc zgodne z art. 70 § 4 O.p., to nie znalazło to odzwierciedlenia w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Niezależnie od tego skarżący wskazał, że w jego ocenie nie doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, a to z następujących względów.
Skarżący wskazał, że egzekucja administracyjna względem skarżącego została wszczęta niezasadnie i w sposób niezgodny z prawem, albowiem strona dobrowolnie i bez jakiejkolwiek zwłoki dokonała zapłaty zobowiązania wynikającego z decyzji opatrzonej rygorem natychmiastowej wykonalności.
Skarżący wskazał również, że złożył zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym i w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego zarzuty te zostały uwzględnione i postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. postępowanie egzekucyjne zostało umorzone. Zdaniem skarżącego z opisanego stanu faktycznego bezspornie wynika, że postępowanie egzekucyjne było prowadzone niezgodnie prawem, zatem wszczęcie egzekucji nie mogło doprowadzić do przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Skoro SKO w S. ostatecznym postanowieniem z dnia [...] marca 2019 r. przesądziło, że egzekucja w niniejszej sprawie prowadzona była niezgodnie z prawem, gdyż obowiązek podatkowy przestał istnieć jeszcze przed doręczeniem skarżącemu zawiadomienia o zajęciu rachunków bankowych, to tym samym należy uznać, że nie doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia zgodnie z art. 70 § 4O.p., czego SKO w S. w zaskarżonej decyzji nie uwzględniło.
Z ostrożności [...] wskazało jednak, że nawet gdyby uznać, że zastosowanie środka egzekucyjnego nastąpiło przed wykonaniem zobowiązania podatkowego, to i tak nie można w niniejszej sprawie uznać, że doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia. Decyzja Wójta słusznie została uchylona w całości zaskarżoną decyzją SKO, a zatem została wyeliminowana z obrotu prawnego. W tej sytuacji należy uznać - za uchwałą 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2018 r., sygn. akt I FPS 5/17, że jej uchylenie spowodowało unicestwienie materialnoprawnego skutku zastosowania środka egzekucyjnego w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 O.p.
Z kolei na podstawie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 kwietnia 2014 r., sygn. akt I FPS 8/13 skarżący wskazał, że w następstwie umorzenia zastosowane w tym postępowaniu środki egzekucyjne nie będą wywoływały skutku w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia.
Przy podatkach powstających z mocy prawa podatkiem należnym jest po uchyleniu decyzji ponownie podatek wynikający z deklaracji podatkowej. Tym samym zastosowanie środka egzekucyjnego w celu pobrania kwoty, stanowiącej ostatecznie podatek nienależny, nie powinno skutkować przerwą biegu terminu przedawnienia.
Skarżący wskazał również, że bez znaczenia przy tym pozostaje fakt niezaskarżenia przez [...] postanowienia o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Skarżący nie kwestionował możliwości nadania takiego rygoru przez organ decyzji nieostatecznej (głównie z uwagi na stanowisko prezentowane w tej materii w judykaturze) - kwestionował zaś samą decyzję.
Do skargi skarżący dołączył kserokopię pism obejmujących: zarzuty skarżącego z dnia [...].12.2018 r., postanowienie Wójta Gminy Ś. z dnia [...].01.2019 r., zażalenie skarżącego z dnia [...].01.2019 r., postanowienie SKO w S. z dnia [...].03.2019 r., postanowienie Naczelnika US w G. z dnia [...].04.2019 r.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Kolegium stwierdziło, że zaskarżoną decyzją uchylono decyzję wymiarową i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania, co oznacza, że sprawa podatku od nieruchomości za 2013 r. nie została zakończona i okoliczność przedawnienia zobowiązania w tym podatku może zostać uwzględniona. Powyższe potwierdza sam skarżący gdy stwierdza, że uchylenie decyzji wymiarowej przez Kolegium spowodowało unicestwienie materialnoprawnego skutku zastosowania środka egzekucyjnego nawet przy uznaniu, że w sprawie doszło do wcześniejszego przerwania biegu przedawnienia wskutek zastosowania środka egzekucyjnego.
W tej sytuacji wniesienie skargi przez podatnika prowadzi jedynie do przedłużenia postępowania i spowodowania nieuzasadnionych kosztów tego postępowania
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).
Skarga ma usprawiedliwione podstawy, co uzasadnia jej uwzględnienie.
W rozpatrywanej skardze skarżący podniósł zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego i materialnego, natomiast spór w niniejszej sprawie sprowadza się de facto do ustalenia jakim podatkiem, tj. czy podatkiem od nieruchomości wg stawki właściwej dla gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, powinny być objęte grunty pod napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi, oznaczone w ewidencji gruntów jako lasy– co jest bezsporne. Spór dotyczy również prawidłowości ustalenia przez organy podatkowe stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy.
W przypadku gdy, w skardze podniesiono zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut najdalej idący tj. zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego naruszenia .
Kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest, czy z końcem 2018 r. zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2013 r. wygasło wskutek przedawnienia zobowiązania podatkowego, czy też skutecznie nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia.
Przedawnienie zobowiązania podatkowego jest jednym ze sposobów (nieefektywnym) wygaśnięcia zobowiązania podatkowego. W sytuacji gdy w toku postępowania podatkowego nastąpi przedawnienie zobowiązania podatkowego, które jest jego przedmiotem wówczas prowadzenie postępowania jest niedopuszczalne. Nie ulega wątpliwości, że przedawnienie zobowiązania jest jedną z przyczyn umorzenia postępowania z urzędu wymienioną wprost w art. 208 § 1 O.p. Powołany przepis nakazuje umorzenie postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, a w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego. Przedawnienie zobowiązania podatkowego jest zatem jedną z możliwych przyczyn jego bezprzedmiotowości, ustawodawca użył bowiem określenia "w szczególności", co jest równoznaczne ze wskazaniem na jeden z przykładów bezprzedmiotowości, a nie ze wskazaniem zamkniętego katalogu przyczyn umorzenia postępowania. Umorzenie postępowania jest zatem obligatoryjne, gdy organ stwierdzi w sposób oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (por. S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2013, s.887), gdy niedopuszczalna jest konkretyzacja indywidualnych praw lub obowiązków (J. Borkowski, B. Adamiak, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wrocław 2014,s. 929).
Przedawnienie zobowiązań podatkowych uwzględniane jest przez organy podatkowe i sąd z urzędu.
Wskazać także należy, że zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości osób prawnych powstaje z mocy prawa zgodnie z art. 21 § 1 pkt 1 O.p., tj. z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie tego zobowiązania.
W myśl art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Mając na uwadze powołany wyżej przepis art. 70 § 1 O.p., nie ulega wątpliwości, że zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2013 r. w dacie wydania zaskarżonej decyzji, tj. [...] kwietnia 2019 r., uległoby przedawnieniu, chyba że nastąpiło przerwanie lub zawieszenie biegu terminu przedawnienia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji, badając czy zobowiązanie będące przedmiotem postępowania nie uległo przedawnieniu, wskazało, że bieg terminu przedawnienia został w tej sprawie przerwany stosownie do art. 70 § 4 O.p. w związku ze skutecznym zastosowaniem środka egzekucyjnego, co miało wynikać z pisma organu I instancji oraz załączonych dokumentów z postępowania egzekucyjnego.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że tymi dokumentami wg organu odwoławczego miałyby być m.in. pismo organu egzekucyjnego z dnia [...] marca 2019 r., z którego wynika, że na podstawie tytułu wykonawczego z [...].12.2018 r. nr [...] obejmującego obowiązek w podatku od nieruchomości za 2013 r. zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne i dokonano skutecznego zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych zobowiązanego zawiadomieniem z dnia [...].12.2018 r. oraz że odpis tytułu i zawiadomienia został doręczony zobowiązanemu i dłużnikowi zajętej wierzytelności. Nadto w aktach znajdują się: kopie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego, kopia tytułu wykonawczego, kopia postanowienia z dnia [...] grudnia 2018 r. o nadaniu decyzji organu I instancji rygoru natychmiastowej wykonalności, potwierdzenie odbioru przez zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu oraz tytułu wykonawczego, kopia pisma z dnia [...].12.2018 r. stanowiącego zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, wniosek organu egzekucyjnego o zajęcie stanowiska przez wierzyciela odnośnie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.
Skarżący kwestionując stanowisko organu, że nie nastąpiło przedawnienie zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. wskazuje, że nie doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia z uwagi na to, że postępowanie egzekucyjne względem skarżącego zostało wszczęte niezasadnie i w sposób niezgodny z prawem, a strona dobrowolnie i bez zwłoki w dniu [...] grudnia 2018 r. dokonała zapłaty zobowiązania wynikającego z decyzji opatrzonej rygorem natychmiastowej wykonalności. Ze skargi wynikało także, że skarżący składał po wszczęciu postępowania egzekucyjnego zarzuty w trybie art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 2012 r. poz. 1015) dalej : "u.p.e.a.", które wskutek zażalenia zostały uwzględnione (postanowienie organu odwoławczego z [...] marca 2019 r.), zaś w konsekwencji tego, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne. A więc do skargi zostały dołączone następujące pisma: zarzuty skarżącego z dnia [...].12.2018 r., postanowienie Wójta Gminy Ś. z dnia [...].01.2019 r., zażalenie skarżącego z dnia [...].01.2019 r., postanowienie SKO w S. z dnia [...].03.2019 r., postanowienie Naczelnika US w G. z dnia [...].04.2019 r.
Sąd wskazuje, że wyżej wymienionych dokumentów nie ma w aktach badanej sprawy a okoliczności z nich wynikające mają istotne znaczenie w niniejszej sprawie w odniesieniu do oceny zarzutu przedawnienia. Ponadto, zdaniem Sądu, organ odwoławczy w żaden sposób w treści zaskarżonej decyzji nie dokonał analizy dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy dotyczących postępowania egzekucyjnego, ani ich nie uzupełnił bazując na ocenie skuteczności przerwania biegu terminu przedawnienia dokonanej przez organ I instancji i niepełnej dokumentacji dotyczącej postępowania egzekucyjnego w tym obejmującej orzeczenie samego Kolegium Odwoławczego w S. działającego jako organ odwoławczy w sprawie rozpoznania zarzutów skarżącej wniesionych w postępowaniu egzekucyjnym. Należy zatem zgodzić się ze skarżącym, że organ odwoławczy nie odniósł się więc do zarzutów odwołania i pominął kluczowe w sprawie dowody i argumenty strony. W ocenie Sądu, brak odniesienia się w uzasadnieniu decyzji do zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego stanowi o nierozpoznaniu istoty sprawy.
Stanowisko organu odwoławczego w odpowiedzi na skargę, że uchylenie decyzji organu I instancji z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego spowoduje, że kwestia przedawnienia będzie ponownie zbadana przez organ I instancji jest nie do zaakceptowania.
W związku z powyższym, na podstawie przedstawionych akt administracyjnych sprawy, mając na uwadze argumentację skarżącego, Sąd nie może przesądzić, czy doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia w efekcie zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został powiadomiony.
Z dołączonych do skargi dokumentów wynika, że zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego (o których wniesieniu organ odwoławczy wiedział co wynika z akt administracyjnych) i o których orzekał przed wydaniem decyzji z dnia [...] kwietnia 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, dotyczące nieistnienia egzekwowanego obowiązku wskutek dobrowolnej zapłaty należności objętej tytułem wykonawczym (po wydaniu postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności) zostały ostatecznie uwzględnione i postępowanie egzekucyjne zostało umorzone.
Zgodzić się należy ze skarżącym, że stosowanie zaś do art. 60 § 1 u.p.e.a. umorzenie postępowania egzekucyjnego powoduje uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, co z kolei skutkuje wyeliminowaniem podjętych w ramach tych czynności środków egzekucyjnych (uchwała NSA z dnia 28 kwietnia 2014 r. sygn. akt I FPS 8/13). Uchylenie w wyniku umorzenia postępowania egzekucyjnego czynności egzekucyjnej (zastosowania środka egzekucyjnego) i przywrócenie stanu sprzed jego zastosowania musi oznaczać, że zastosowanie wskazanego środka egzekucyjnego nie wywołało żadnych skutków prawnych, również nie spowodowało przerwania biegu terminu przedawnienia.
W związku z powyższym przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno zbadać, czy nastąpiło skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia, uwzględniając stanowisko wyrażone w uchwale NSA z dnia 28 kwietnia 2014 r. sygn. akt I FPS 8/13. W tym celu musi uwzględnić cały przebieg postępowania egzekucyjnego, w tym dokumenty dotyczące zakończenia postępowania w sprawie zarzutów oraz umorzenia postępowania egzekucyjnego. Ewentualne umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., z uwzględnieniem art. 60 § 1 u.p.e.a., w sytuacji gdy tytuł wykonawczy został wystawiony na podstawie nieostatecznej decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, w świetle wskazanej uchwały może oznaczać, że nie doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia. W tym też kontekście (unicestwienia skutku nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji) organ oceni skuteczność ewentualnego wygaśnięcia zobowiązania podatkowego na skutek dobrowolnej zapłaty podatku przez skarżącego oraz w sytuacji zasadności uchylenia decyzji określającej kwotę zobowiązania podatkowego, którego zapłata dotyczy.
Wobec wskazanej wyżej argumentacji Sąd nie może ocenić zarzutu naruszenia przepisu art. 233 § 2 O.p., ponieważ na podstawie przedłożonych akt sprawy Sąd nie mógł ostatecznie wypowiedzieć się w zakresie przedawnienia zobowiązania podatkowego. Z tych względów uznać należy, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia przepisów art. 70 § 1 i art. 208 § 1 O.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co przesądzało o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji.
W związku z powyższym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz 200 i 205 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Zasądzone koszty postępowania obejmują: uiszczony wpis (500 zł), opłatę skarbową od dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym (480 zł), ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło