I SA/Sz 470/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 31 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.O. o wstrzymanie wykonania wyroku w sprawie z Jego skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt I SA/Sz 1043/11 wydanym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 rok postanawia: oddalić wniosek. Skarżący S.O. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt I SA/Sz 1043/11, oddalającym jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] Nr [...]w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. Następnie, pismem z dnia 30 maja 2012 r., powołując się na treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a" zwrócił się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania ww. decyzji organu podatkowego do czasu rozpatrzenia skargi przez Sąd. Postanowieniem z dnia 2 lipca 2012 r. Sąd oddalił wniosek skarżącego. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wyjaśnił, że regulacja zawarta w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie ma zastosowania w postępowaniu wszczętym wskutek skargi o wznowienie, bowiem przedmiotem wstrzymania w tym postępowaniu może być wyłącznie prawomocny wyrok, który został zaskarżony skargą o wznowienie. Skarżący pismem z dnia 7 sierpnia 2012 r. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Uzasadniając wniosek, wskazał, że postępowanie sądowe przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie przed którym zapadł wyrok z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt I SA/Sz 1043/11 prowadzone było bez udziału skarżącego (bez jego winy), co skutkuje nieważnością postępowania oraz wyroku. S.O. wskazał także, iż egzekucja kwoty [...] z tytułu zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok wiązałaby się z koniecznością licytacji jego majątku, co spowoduje trudne do odwrócenia skutki zarówno dla skarżącego, jak i jego rodziny. Dodał, że skutkiem wykonania zaskarżonej decyzji, będzie zajęcie wynagrodzenia za jego pracę, co bezpośrednio wpłynie na jego warunki bytowe. Zdaniem strony mimo oczywistego błędu organu odwoławczego, należy brać pod uwagę długotrwałość postępowania, a zatem nawet tymczasową utratę składników majątku skarżącego należy uznać za przekraczającą pojęcie znacznej szkody. Odzyskanie zajętych środków finansowych może trwać w praktyce kilka lat, z uwagi na konieczność wydania przez organ podatkowy decyzji, po uprzednim przeprowadzeniu postępowania zgodnie ze wskazaniami sądu, zawartymi w wyroku. Według wnioskodawcy wykonanie zaskarżonego wyroku narazi Skarb Państwa na straty z powodu zapłaty odsetek z tytułu nienależnie wyegzekwowanego podatku. Dalej, powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 1981 r. (sygnatura akt II SA 108/81), podniósł, iż jest wskazane "zachowanie daleko idącej ostrożności" przy wykonywaniu decyzji ostatecznych ze względu na możliwość doprowadzenia do powstania stanów nieodwracalnych. S.O. zarzucił również, że organ drugiej instancji wydal decyzję sprzeczną z prawem wskutek m.in. błędnych ustaleń i określił zobowiązanie w podatku w niewłaściwej wysokości. Wyżej wymieniony miał zamiar w postępowaniu przed Sądem udowodnić, że zasądzone odsetki nie są odsetkami za zwłokę lub opóźnienie, co wynika bezpośrednio z art. 817 § 2 Kc, decyzji ubezpieczyciela o wypłacie odszkodowania i wyroku z "grudnia 2003 r." zasądzającego odszkodowanie. Podniósł, że nie ma swobodnego dostępu do dowodów z uwagi na znaczny upływ czasu (od 1990 roku) oraz "niechęć do jakiejkolwiek współpracy ubezpieczyciela i organów skarbowych". Niemniej, skarżący dodał, że posiada już stosowne dowody, które przedstawi po wznowieniu postępowania. Wobec powyższego, wniosek uznał za zasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Wniosek jako nieuzasadniony podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 284 p.p.s.a. wniesienie skargi o wznowienie postępowania nie tamuje wykonania zaskarżonego orzeczenia. W razie uprawdopodobnienia, że zgłaszającemu wniosek grozi niepowetowana szkoda, sąd może wstrzymać wykonanie orzeczenia. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z treści tego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy skarżący uprawdopodobni, że w razie jego wykonania grozi mu niepowetowana szkoda. Zatem wnioskodawca jest zobligowany do wykazania, że złożony przez niego wniosek jest zasadny, zostały spełnione ww. przesłanki oraz że niepowetowana szkoda dotyczy jego osoby. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że samo wniesienie skargi o wznowienie postępowania nie wstrzymuje automatycznie wykonania wyroku. Upoważnia jednak osobę, która ją składa do wystąpienia z wnioskiem o wstrzymanie wykonania orzeczenia. Skuteczność tego wniosku zależy od uprawdopodobnienia przez wnioskodawcę, iż w razie wykonania orzeczenia wnoszącemu skargę grozi niepowetowana szkoda. Inne okoliczności, jak wynika z tej regulacji, uniemożliwiają sądowi uwzględnienie wniosku w tym przedmiocie. Złożenie skargi o wznowienie postępowania nie powoduje więc, że zaskarżony wyrok przestaje być prawomocny i na jego wykonanie ma wpływ samo wniesienie skargi o wznowienie. To dopiero wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia, w ramach tak rozpoczętego postępowania i uprawdopodobnienie grożącej skarżącemu niepowetowanej szkody daje podstawy do zastosowania przez sąd instytucji z art. 284 p.p.s.a. Uprawdopodobnienie to ciężar spoczywający na osobie, która z powoływanych twierdzeń wywodzi skutki prawne. Co do zasady, uprawdopodobnienie nie może opierać się na samych twierdzeniach strony, ponieważ jest to pewnego rodzaju środek zastępczy i nie daje pewności, lecz tylko prawdopodobieństwo co do twierdzeń strony o określonym fakcie. Dlatego też, Sąd przy ocenie problematyki z tego zakresu musi opierać się na jakimś wskazanym przez stronę materiale, który pozwalałby mu zająć określone stanowisko w sprawie (por. postanowienia NSA z dnia 7 maja 2008 r., I OZ 310/08, z dnia 28 stycznia 2011 r., II FSK 359/10). W świetle powyższych rozważań, w ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił, że zachodzą przesłanki wymienione w art. 284 p.p.s.a. S.O. bowiem składając wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia w sprawie o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem, błędnie powołał się na treść art. 61 § 3 p.p.s.a. i podniósł, że wykonanie orzeczenia Sądu spowoduje trudne do odwrócenia skutki dla skarżącego i jego rodziny. Zaznaczyć należy, że w uzasadnieniu ww. wniosku strona przytoczyła te same argumenty, które zostały zawarte przez jej pełnomocnika we wniosku z dnia 14 października 2009 r. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wniesionym w postępowaniu sądowym w sprawie ze skargi S.O. na decyzję organu podatkowego w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 rok (sygnatura akt I SA/Sz 1043/11). Zdaniem Sądu wnioskodawca żądając wstrzymania wykonania wyroku powinien wykazać, że zgodnie z art. 284 p.p.s.a., wnoszącemu skargę o wznowienie postępowania grozi niepowetowana szkoda, przy czym nie jest wystarczający sam wniosek strony, czy wywód odnośnie jej przypuszczeń i obaw. Powołanie się na okoliczności przedstawione we wniosku złożonym na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie wyczerpuje przesłanek z art. 284 p.p.s.a, bowiem przesłanki wskazane przez ustawodawcę w obu wymienionych przepisach nie są tożsame. Niesposób również przyjąć, że niezadowolenie strony z podjętego w jej sprawie orzeczenia i powołanie we wniosku, iż kwestionowany wyrok jest błędny i narusza prawo, uzasadniać powinno wstrzymanie takiego orzeczenia. Według Sądu uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności, w oparciu o które strona wykazałaby, że wstrzymanie wykonania orzeczenia jest w danej sprawie obiektywnie zasadne, przy czym twierdzenia powinny być poparte stosownymi dokumentami, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej składającego wniosek. W rozpoznawanej sprawie skarżący wymogów tych nie spełnił, poprzestając jedynie na ogólnikowych twierdzeniach o ewentualnej egzekucji należności podatkowych, prowadzonej z jego majątku i utraty składników majątku, co wpłynie na pogorszenie sytuacji finansowej. Skarżący nie dołączył także do wniosku dokumentów, które mogłyby przemawiać za koniecznością wstrzymania wykonania orzeczenia Sądu. Wobec braku danych o majątku strony i prowadzonej egzekucji, nie jest możliwe ich porównanie z wysokością przedmiotu zaskarżenia w celu oceny czy wykonanie orzeczenia spowoduje u skarżącego niepowetowaną szkodę. Niezbędne jest, by okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku występowały w sprawie, a sąd miał o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania podnoszonych okoliczności, a dostarczenie odpowiednich informacji, a także dokumentów, w tym zakresie obciąża stronę. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego, Sąd działając na podstawie art. 284 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.