I SA/Sz 478/18
WyrokWSA w Szczecinie2018-10-18
Skład orzekający: Bolesław Stachura, Marzena Kowalewska, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością może ponosić subsydiarną odpowiedzialność za zaległości spółki z tytułu nienależnie pobranych środków publicznych, jeśli postępowanie egzekucyjne wobec spółki okazało się bezskuteczne, a członek zarządu nie wykazał braku swojej winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość lub nie wskazał mienia spółki do zaspokojenia wierzyciela?Ratio decidendi
Sąd uznał, że członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ponosi subsydiarną odpowiedzialność za zaległości spółki z tytułu nienależnie pobranych środków publicznych, jeśli egzekucja wobec spółki była bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał braku swojej winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość lub nie wskazał mienia spółki do zaspokojenia wierzyciela. Odpowiedzialność ta wynika z odpowiedniego stosowania przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 116, do należności ustalonych w drodze decyzji administracyjnej na podstawie ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.Stan faktyczny
Spółka "A." S. złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2006, która została jej przyznana. Następnie postępowanie wznowiono i przyznano pomniejszoną kwotę płatności. Spółka nie kontynuowała zobowiązania rolnośrodowiskowego w kolejnych latach, co skutkowało odmową przyznania płatności w 2010 r. Organ I instancji ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności za rok 2006 na [...] zł. Postępowanie egzekucyjne wobec spółki okazało się bezskuteczne. Następnie wszczęto postępowanie w sprawie ustalenia odpowiedzialności członka zarządu, S.K., za zaległości spółki. Po przeprowadzeniu postępowania i wydaniu decyzji przez organy obu instancji, S.K. złożył skargę do WSA w Szczecinie, zarzucając m.in. przedawnienie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bolesław Stachura, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 października 2018 r. sprawy ze skargi S.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 18 maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości z tytułu nienależnie pobranych płatności na 2006 r. oddala skargę.
"A." S. z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. M., dalej "spółka" złożyła w dniu 28 grudnia 2005 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w S. wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok 2006.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. (organ I instancji) przyznał spółce decyzją nr [...] z dnia 22 stycznia 2007 r. płatność rolnośrodowiskową na rok 2006, w łącznej wysokości [...] zł. Przyznana płatność została przekazana na konto spółki w dniu 19 lutego 2007 r.
Następnie postępowanie w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2006 zostało wznowione i dnia 9 listopada 2007 r. organ I instancji wydał decyzję
nr [...] o uchyleniu decyzji dotychczasowej i przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na 2006 rok w pomniejszonej wysokości w kwocie [...]zł. Tym samym spółka podjęła 5 letnie zobowiązanie udziału
w Programie Rolnośrodowiskowym.
W kolejnych latach spółka nie składała wniosków o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej czym potwierdziła, że nie kontynuuje podjętego zobowiązania rolnośrodowiskowego. Dopiero w ostatnim roku 2010- 5 letniego Programu Rolnośrodowiskowego spółka złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej.
Organ I instancji decyzją nr [...] z dnia
28 stycznia 2011 r. odmówił przyznania spółce płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010 z powodu braku kontynuacji zobowiązania rolnośrodowiskowego podjętego pierwszym wnioskiem w roku 2006.
Wobec tego, że spółka nie wywiązała się z warunków Programu Rolnośrodowiskowego i nie prowadziła działalności rolnośrodowiskowej na gruntach objętych zobowiązaniem, organ I instancji przesłał w dniu 15 listopada 2012 r. S. K. (dalej "skarżący"), reprezentującemu spółkę informację
o możliwości dokonania zwrotu nienależnie pobranych płatności w wysokości [...] zł, a następnie zawiadomił dnia 21 grudnia 2012 r. spółkę o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych na mocy decyzji nr [...] z dnia 22 stycznia 2007 r. za rok 2006. Powyższe pisma zostały odebrane przez skarżącego odpowiednio dnia
19 listopada 2012 r. i w dniu 8 stycznia 2013 r.
Organ I instancji wydał w dniu 8 kwietnia 2013 r. decyzję nr [...] o ustaleniu spółce kwoty nienależnie pobranych środków finansowych z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za rok 2006 w wysokości [...] zł, która została skutecznie doręczona dnia 14 listopada 2009 r. Przesyłkę odebrał skarżący
w dniu 22 kwietnia 2013 r. Od decyzji tej spółka nie odwołała się.
W dniu 5 listopada 2013 r. do spółki zostało wysłane upomnienie do zapłaty należności, które zostało podjęte dnia 7 listopada 2013 r.
W związku z brakiem wpłaty na konto ARiMR ww. kwoty sprawa została w dniu
9 grudnia 2013 r. wraz z tytułem wykonawczym przekazana do urzędu skarbowego
w celu wyegzekwowania należności dla ARiMR.
Z informacji uzyskanych od Naczelnika Z. Urzędu Skarbowego w S. wynikało, że dokonano dnia 17 stycznia 2014 r. zajęcia rachunku bankowego S. w B. G. Ż. S..A.., w B. B. S..A.. i w B. Z. W. S..A.., przy czym banki te w późniejszej korespondencji poinformowały, że nie prowadzą rachunków spółki. Zawiadomienia o zajęciu rachunków bankowych wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono spółce dnia 27 stycznia 2014 r. W związku z czym prowadzona egzekucja z rachunków bankowych okazała się bezskuteczna. Organ egzekucyjny ustalił również, że spółka nie posiada żadnej nieruchomości, nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i nie złożyła wniosku
o upadłość.
W dniu 21 maja 2014 r. pracownik organu egzekucyjnego udał się do siedziby spółki i sporządził raport o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych z uwagi na to, że spółka pod wskazanym adresem nie prowadzi działalności i nie posiada żadnego majątku.
Organ egzekucyjny wydał w dniu 26 czerwca 2014 r. postanowienie
nr [...], w którym umorzył prowadzone postępowanie egzekucyjne wobec spółki, w związku z jej bezskutecznością.
Organ I instancji w dniu 2 grudnia 2014 r. zawiadomił skarżącego jako członka zarządu Spółki o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia odpowiedzialności za zaległości wobec ARiMR w związku z decyzją nr [...] z dnia 8 kwietnia 2013 r. w oparciu o art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), dalej "o.p.".
Organ I instancji pismem z dnia 23 grudnia 2014 r. wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień odnośnie powodów nie zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki lub nie wszczęcia postępowania, które zapobiegłoby upadłości spółki oraz nie wskazania mienia spółki do zaspokojenia zaległości
Powyższe zawiadomienie zawierało pouczenie o przysługującym skarżącemu na podstawie art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej "Kpa", prawie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Pismo odebrane zostało przez skarżącego w dniu 15 grudnia 2014 r.
Z dokumentów dotyczących spółki wynikało, że skarżący był Prezesem zarządu spółki od dnia 15 czerwca 2012 r. (akt notarialny Repertorium A nr [...] - protokół nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników) do dnia 5 stycznia 2016 r. - wykreślony
z zarządu spółki. W złożonych wyjaśnieniach z dnia 11 lutego 2015 r. skarżący wyjaśnił, że spółka nie posiada żadnego mienia zarówno nieruchomości jak i ruchomości, w tym również środków finansowych do zaspokojenia powstałych wierzytelności. Opisał także przez jakie problemy przechodziła spółka. W 2008 r. Agencja Nieruchomości Rolnych (ANR) wypowiedziała spółce umowy dzierżawy i zwróciła się do sądu o wydanie dzierżawionych nieruchomości. W 2008 r. grunty te zostały zwrócone do ANR, które następnie wróciły w 2009 r. do spółki w wyniku nakazu sądowego. W wyniku tych perturbacji spółka zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej, przez co nie pozyskiwała środków na dalszą działalność, a także na spłatę zaciągniętych zobowiązań czy też na zapłatę podatku rolnego i czynszu dzierżawnego. Z powodu zaległości w opłacie czynszu dzierżawnego i podatku rolnego ANR ponownie wypowiedziała umowy dzierżawy w 2011 r. Skarżący wsparł ówczesnego prezesa zarządu spółki K. M. pożyczką na spłatę zobowiązań. Skarżący został wybrany na prezesa spółki przez walne zgromadzenie w dniu 15 czerwca 2012 r. Przekazane wówczas skarżącemu udziały spółki od K. M., jak się okazało później, były zajęte przez komornika i zostały zlicytowane. Wewnętrzne problemy spółki i spór trwający pomiędzy wspólnikami spółki oraz prowadzone różnego rodzaju postępowania sądowe i egzekucyjne miały wpływ na funkcjonowanie spółki i jej pogorszenie kondycji finansowej, a także na rolę skarżącego na stanowisku prezesa spółki. Na poparcie swoich twierdzeń skarżący dołączył kopie wielu dokumentów jak: pozwów i wyroków sądowych, pism ANR, umów, protokołów Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Spółki oraz protokół sprzedaży nieruchomości.
Dnia 30 sierpnia 2016 r. organ I instancji złożył wniosek do organu egzekucyjnego o wszczęcie postępowania egzekucyjnego względem spółki
i zastosowanie egzekucji z rachunku bankowego [...].
W dniu 17 listopada 2016 r. do organu I instancji wpłynęło pismo spółki zatytułowane: odwołanie od decyzji nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych środków finansowych z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za rok 2006 w wysokości [...] zł, w którym obecna prezes spółki A. K. wniosła o umorzenie należności w całości lub w części lub
o rozłożenie jej na raty.
Po rozpatrzeniu wniesionego wniosku Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego ARiMR w S., działając z upoważnienia Prezesa ARiMR, decyzją z dnia 28 kwietnia 2017 r. odmówił umorzenia należności oraz decyzją z dnia 27 lipca 2017 r. odmówił rozłożenia na raty spłaty należności.
Dnia 12 grudnia 2017 r. w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego wszczętego na wniosek z dnia 30 sierpnia 2016 r. organ I instancji dokonano dnia
28 marca 2017 r. zajęcia wierzytelności w Agencji Nieruchomości Rolnych w S. (ANR) z tytułu zwolnienia zabezpieczenia i roszczenia w postaci kaucji w związku
z rozwiązaniem umowy dzierżawy w kwocie [...]zł. Organ egzekucyjny ponownie postanowieniem umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone względem spółki ze względu na jej bezskuteczność i ustalił koszty egzekucji w wysokości [...] zł.
W dniu 28 lutego 2018 r. organ I instancji poinformował skarżącego
o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie przeniesienia odpowiedzialności na członków zarządu spółki za jej zobowiązania wobec ARiMR.
Organ I instancji decyzją nr [...] z dnia 19 marca 2018 r. zakończył prowadzone postępowanie w sprawie przeniesienia odpowiedzialności na skarżącego jako członka zarządu spółki za zobowiązania tej spółki względem ARiMR
i ustalił kwotę zobowiązania w wysokości [...] zł. Decyzja została skutecznie doręczona w dniu 5 kwietnia 2018 r.
Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji.
Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego ARiMR w S. wydał w dniu 18 maja 2018 r. nr [...], decyzję, w której utrzymał
w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przytoczył treść art. 29 ust. 1, ust. 2 i ust. 7 ustawy z dnia
9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2017r., poz. 2137) zwanej dalej "ustawą o ARiMR"; art. 299 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2017r., poz. 1577); art. 116 § 1 i § 2 o.p.
Organ odwoławczy podał, że skarżący był prezesem zarządu spółki (zarząd jednoosobowy) w czasie wydania przez organ I instancji decyzji o spółce kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za rok 2006 oraz że postępowanie egzekucyjne wobec spółki było bezskuteczne. Organ odwoławczy wskazał, że skarżący nie spłacił ustalonej zaległości do ARiMR, nie zgłosił wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, nie zostało również wszczęte postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe), zaś skarżący nie wykazał, iż niezgłoszenie wniosku o upadłość, nastąpiło bez jego winy.
Organ odwoławczy podał, że nie zaistniało przedawnienie do wydania decyzji o odpowiedzialności podatkowej skarżącego razem ze spółką.
Organ odwoławczy wskazał, że dnia 31 maja 2017 r. wierzyciel potrącił z dopłat spółce kwotę [...]zł na rzecz spłaty zadłużenia, która rozliczyła część należności głównej, odsetki i koszty upomnienia.
Organ odwoławczy podał, że w sprawie nie wystąpiły zdarzenia zaliczane do kategorii siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności zapisanych w art. 39 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietna 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR), które odnosi się do programu rolnośrodowiskowego zapoczątkowanego w latach 2004- 2006 (Dz. U L 154 z 30 kwietnia 2004 r., str.30)
Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą decyzję i wniósł o jej uchylenie.
Zdaniem skarżącego, w sprawie zaistniało przedawnienie do wydania decyzji.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w s k a z a ł, co następuje
Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych:
1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej;
2) krajowych, przeznaczonych na:
a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej,
b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej
- następuje w drodze decyzji administracyjnej.
W ust. 2 natomiast tego przepisu została określona właściwość organu, poprzez regulację stanowiącą, że właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1.
Z kolei w ust. 7 przepis ten stanowi, że: do należności, o których mowa w ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy o.p., z wyjątkiem przepisów dotyczących umarzania należności, odraczania płatności, rozkładania płatności na raty oraz zaokrąglania należności, z tym że termin, o którym mowa w art. 47 § 1 o.p. wynosi 60 dni.
Przepis art. 116 o.p. ustanawiający odpowiedzialność subsydiarną członka zarządu za zaległości podatkowe znajduje się w dziale III Ordynacji podatkowej.
W chwili powstania zaległości spółki przepis ten w § 1 stanowił, że za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1) nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postepowanie układowe) albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;
2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja możliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Natomiast w § 2 przepis art. 116 o.p. stanowił, że odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.
Odpowiedzialność byłych członków zarządu przewidziana jest w § 4, który stanowi, że przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu oraz byłego pełnomocnika lub wspólnika spółki w organizacji.
Odpowiedzialność byłych członków zarządu przewidziana jest w § 4, który stanowi, że przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu oraz byłego pełnomocnika lub wspólnika spółki w organizacji.
W pierwszej kolejności zatem wskazać należy, że ramy zastosowania przepisów ustanawiających odpowiedzialność członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania z tytułu nienależnie pobranych środków publicznych, wyznacza art. 29 ust. 7 ustawy o ARiMR. Przepis ten w sposób wyraźny odwołuje się do "należności o których mowa w ust.1", czyli kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych, których kwota została ustalona w drodze decyzji administracyjnej. Z ust. 1 ustawy o ARiMR wynika bowiem, że ustalenie kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych następuje w drodze decyzji administracyjnej. Z samej treści tego przepisu wynika, że jest to decyzja ustalająca, czyli taka, która kreuje zobowiązanie, i za to zobowiązanie przy odpowiednim zastosowaniu art. 116 o.p. może odpowiadać także były członek zarządu spółki
z ograniczoną odpowiedzialnością. Odpowiednie zastosowanie tego przepisu odnośnie należności o jakich mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR sprowadza się do właściwego określenia zobowiązania, w odniesieniu do którego rozważana jest odpowiedzialność członka lub byłego członka zarządu spółki. Przepis art. 116 o.p. posługuje się pojęciem "zaległości podatkowej" i wskazuje, że odpowiedzialność członków zarządu obejmuje takie zaległości podatkowe, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu oraz zaległości wymienione w art. 52 o.p. powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.
W postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności członka zarządu, w pierwszej kolejności organ wykazuje wystąpienie pozytywnych przesłanek odpowiedzialności w postaci bezskuteczności egzekucji i wykazania, że zaległości wynikają ze zobowiązań, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Przetransponowanie przesłanki bezskuteczności egzekucji na odpowiedzialność z tytułu kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych nie stwarza problemów, bezskuteczność egzekucji jest bowiem jednolicie rozumiana zarówno dla oceny stosunków cywilnoprawnych jak i administracyjnoprawnych, w tym także prawnopodatkowych
i oznacza taki stan, w którym organ egzekucyjny wyczerpie wszelkie sposoby egzekucji, a formalnie przeprowadzona egzekucja kończy się niezaspokojeniem wierzyciela.
Natomiast przetransponowanie drugiej z wymienionych powyżej przesłanek pozytywnych – wykazania, że zaległości wynikają ze zobowiązań, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu, jest już bardziej problematyczne. Bowiem o tyle, o ile na gruncie przepisów prawa podatkowego nie ma większych problemów z określeniem terminów płatności poszczególnych zobowiązań podatkowych, to w odniesieniu do środków z funduszy publicznych – płatności rolnośrodowiskowych w pierwszej kolejności wskazać należy, że musimy mieć do czynienia ze zobowiązaniem, którego termin płatności upłynął. Zobowiązanie do zwrotu płatności rodzi decyzja o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności wydana
w trybie art. 28 ust. 1 ustawy o ARiMR. Decyzja ta, jak już wskazano powyżej jest decyzją ustalającą, czyli kreującą nową sytuację strony. Zwrotu kwoty wskazanej
w decyzji strona powinna dokonać po jej doręczeniu, czyli termin doręczenia takiej decyzji może być uznany za termin płatności. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że decyzja o ustaleniu kwoty nienależnie pobranej płatności rolnośrodowiskowej za rok 2006 została wydana wobec spółki
w dniu 8 kwietnia 2013 r. jest to decyzja ustalająca, zatem od dnia jej doręczenia,
co nastąpiło w dniu 22 kwietnia 2013 r. powstało zobowiązanie spółki do zwrotu nienależnie pobranej płatności rolnośrodowiskowej za rok 2006. Skarżący pełnił wówczas funkcję Prezesa zarządu spółki i jest zatem osobą, o której mowa w art. 116 § 1 o.p. (por. wyrok WSA z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 57/17 dotyczący K. M. poprzedniego prezesa zarządu spółki)
Stosownie do treści art. 118 § 1 o.p. w brzmieniu obowiązującym w chwili powstania zaległości, nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, upłynęło 5 lat. Przepis ten przewiduje swoiste przedawnienie odpowiedzialności osoby trzeciej. Ażeby określić, czy decyzja o odpowiedzialności osoby trzeciej została wydana w terminie, należy w pierwszej kolejności określić, kiedy powstała zaległość podatkowa. Jak już wyżej wskazano zaległość w rozpoznawanej sprawie powstała na skutek wydania decyzji z dnia 8 kwietnia 2013 r., którą doręczono spółce 22 kwietnia 2013 r. Zaległość zatem powstała w 2013 r. czyli od końca 2013 r. należy liczyć pięcioletni termin do wydania decyzji. Decyzja organu I instancji została wydana w dniu 19 marca 2018 r. zaś decyzja organu odwoławczego w dniu 18 maja 2018 r.
W ocenie Sądu, nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania wobec skarżącego z uwagi na przedawnienie.
Zdaniem Sądu, organ wykazał zaistnienie przesłanek pozytywnych z art. 116 o.p.
W dacie powstania zaległości (data wydania decyzji ustalającej zwrot nienależnie pobranej płatności rolnośrodowiskowej za rok 2006) skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu spółki. Decyzja o zwrocie nienależnie pobranej płatności rolnośrodowiskowej nie została zaskarżona przez spółkę, stała się ostateczna i nie został wyeliminowana
z obrotu prawnego. Postępowanie egzekucyjne wobec spółki zostało umorzone, zaś kwota pobranej płatności nie została w pełni zwrócona przez spółkę. Skarżący mimo świadomości konieczności zwrotu pobranej płatności nie zgłosił wniosku o upadłość. Zaistnienie przesłanek negatywnych, których wystąpienie mogłoby zwolnić skarżącego z obowiązku zwrotu pobranej przez spółkę przedmiotowej płatności, skarżący nie wykazał. Skarżący nie wskazał, że we właściwym czasie zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu. Skarżący nie wykazał,
że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy. Skarżący nie wskazał także mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Zdaniem Sądu, wyjaśnienia złożone przez skarżącego o trudnej sytuacji spółki w związku z dzierżawą gruntów z ANR nie miały wpływu na wynik sprawy i nie zwalniały skarżącego z odpowiedzialności z art. 116 o.p. Skarżący miał świadomość o ciążącym na spółce obowiązku pobranych płatności, gdyż odebrał kierowaną do spółki decyzję
z 8 kwietnia 2013 r. o zwrocie przedmiotowych płatności (zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji z 22 kwietnia 2013 r.) i był wówczas prezesem zarządu spółki (zarząd jednoosobowy).
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło