I SA/Sz 489/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.i C. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z ich skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. p o s t a n a w i a: przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata W dniu [...] r. skarżący M. i C. T. złożyli na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z uzasadnienia wniosku oraz z załączonych do niego dokumentów wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz z dwójką uczących się dzieci. Córka M. T. uczęszcza do gimnazjum, a syn T. T. jest studentem [...] roku studiów w S. i mieszka w akademiku. W oświadczeniu majątkowym skarżący wpisali dom o pow. [...] m kw. oraz samochód osobowy marki [...] o wartości około [...] zł –[...] zł. Podali także, iż nie posiadają żadnych wartościowych rzeczy nadających się do spieniężenia ani też żadnych oszczędności, tylko zobowiązania z tytułu kredytów (kredytu konsumpcyjnego i studenckiego) w wysokości [...] zł i [...] zł, a także debet na koncie w wysokości [...] zł, kredyt odnawialny w wysokości [...] zł i na karcie kredytowej (z możliwością zadłużania do kwoty [...] zł). Źródło dochodu rodziny stanowi renta C. T. w wysokości [...] zł brutto. Ponadto syn skarżących T. T. uzyskuje ze studenckich prac dorywczych kwotę [...] zł. Skarżąca M. T. w styczniu 2011 r. utraciła prawo do świadczeń i pozostaje osobą bezrobotną bez dochodu. Faktyczny dochód rodziny to kwota ok. [...] zł netto, z której ponoszone są miesięcznie wydatki związane z utrzymaniem domu (opał, energia elektryczna, gaz, telefon) w łącznej kwocie [...] zł, opłaty za akademik syna w kwocie [...] zł, wydatki na lekarstwa w kwocie [...] zł, dojazdy do miasta i lekarzy w kwocie [...] zł. Na pozostałe wydatki czteroosobowej rodziny pozostaje kwota około [...] zł, w związku z tym rodzina wspomaga się kredytami, których raty wynoszą [...] zł miesięcznie. Rodzina nie korzysta z pomocy społecznej ani innych form wsparcia finansowego ponieważ, miesięczny dochód na jednego członka rodziny przekracza kwotę [...] zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący ubiegają się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy, rozpatrywana jest w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu; z drugiej strony - wysokości środków, którymi strona dysponuje. Jednakże warunkiem korzystnego rozstrzygnięcia jej wniosku jest wyjaśnienie sytuacji majątkowej, w jakiej strona się znajduje. Rozpoznając wniosek skarżących należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że jest to kolejny ich wniosek w kolejnej zainicjowanej przed tut. Sądem sprawie. Sytuacja skarżących jest zatem znana rozpoznającemu wniosek referendarzowi sądowemu i jak dotąd stanowiła podstawę do przyznawania im prawa pomocy w innych sprawach. Oceniając kolejne oświadczenie o stanie majątkowym i możliwościach finansowych skarżących należy stwierdzić, że nie nastąpiła poprawa tej sytuacji. Wykazano bowiem, że środki pieniężne, którymi dysponują w miesiącu to kwota ok. [...] zł miesięcznie, z której musi utrzymać się czteroosobowa rodzina, w tym dwoje uczących się dzieci (jedno poza miejscem zamieszkania). Skarżący nie należą do osób zamożnych, nie posiadają większego majątku ani oszczędności. Wykazano, iż skromne dochody wystarczają jedynie na pokrycie podstawowych wydatków (na opłaty mieszkaniowe, leczenie, akademik), a po ich opłaceniu, z pozostającej kwoty [...] zł muszą zostać jeszcze spłacone raty zadłużenia wobec banków (kwota[...] zł). Wprawdzie spłaty innych zobowiązań nie można traktować z pierwszeństwem przed powinnością poniesienia kosztów sądowych, jednak w przypadku skarżących, ze względu na to, że kredyty zaciągnięte były i są na bieżące potrzeby rodziny, w tym na edukację, spłata rat tych kredytów została uwzględniona przy ocenie zdolności finansowych do poniesienia kosztów sądowych. Skarżący wykazali zatem, iż nie dysponują wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Okoliczności podane we wniosku i wynikające z dokumentów nadesłanych przez skarżących uzasadniają stwierdzenie, że nie są oni w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym opłacić profesjonalnego pełnomocnika. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.