I SA/Sz 500/07

WyrokWSA w Szczecinie2007-12-13

Skład orzekający: Marian Jaździński, Kazimierz Maczewski, Krystyna Zaremba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy urlop wypoczynkowy skarżącego, który uniemożliwił mu odebranie korespondencji od pełnomocnika, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że urlop wypoczynkowy, będący działaniem zamierzonym przez stronę, nie stanowi okoliczności wyłączającej winę w uchybieniu terminu. Strona powinna wykazać, że mimo zachowania należytej staranności, niezależna od niej przeszkoda uniemożliwiła jej dokonanie czynności w terminie. W przypadku urlopu, strona nadal ma możliwość skontaktowania się z pełnomocnikiem lub podjęcia innych kroków w celu ochrony swoich praw. Brak uprawdopodobnienia braku winy uzasadnia odmowę przywrócenia terminu.
Stan faktyczny
Skarżący G.M. złożył wniosek o zwrot podatku od nieruchomości. Burmistrz zaliczył nadpłatę na poczet zaległości. Po uchyleniu przez SKO pierwszego postanowienia, Burmistrz ponownie wydał postanowienie o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości za 2006 r. Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 4 kwietnia 2007 r. Skarżący wniósł zażalenie w dniu 7 maja 2007 r., tłumacząc opóźnienie urlopem i późnym otrzymaniem postanowienia od pełnomocnika. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, uznając urlop za niewystarczającą przesłankę braku winy, a następnie stwierdziło uchybienie terminu. Skarżący zaskarżył oba postanowienia SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia NSA Krystyna Zaremba (spr.), Protokolant Lidia Maląg, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi G. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oraz na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę U z a s a d n i e n i e: Wnioskiem z dnia 9 października 2006 r. złożonym w Urzędzie Miejskim w M. G.M. wystąpił o zwrot podatku od nieruchomości za lata 2005 i 2006. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Burmistrz M. zaliczył z urzędu nadpłatę za 2004 r. na poczet zaległych zobowiązań w podatku od nieruchomości za 2005 r. W wyniku zażalenia skarżącego postanowienie to zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Burmistrz M. postanowieniem z dnia [...] nr [...] zaliczył z urzędu nadpłatę za rok 2004 i 2005 w kwocie 73,20 zł plus odsetki w wysokości 22,00 zł na poczet zaległych zobowiązań w podatku od nieruchomości za 2006 r. Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi do doręczeń, ustanowionemu przez podatnika – I.S. – w dniu 4 kwietnia 2007 r. W dniu 7 maja 2007 r. (data stempla pocztowego) G.M. wniósł zażalenie od ww. postanowienia. W zażaleniu tym podniósł, iż nie otrzymał jeszcze naliczenia podatku za rok 2006, zaś jego wpłata na poczet tego podatku dwukrotnie przewyższa sumę obowiązującego podatku. Ponadto przeprosił za opóźnienie spowodowane przebywaniem w okresie od 31 marca do 6 maja 2007 r. na urlopie i otrzymaniem w/w postanowienia od pełnomocnika dopiero w dniu 4 maja 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., postanowieniem z dnia [...] nr [...] odmówiło podatnikowi przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, iż do przesłanek przywrócenia terminu określonych w art. 162 i 163 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) Ordynacji podatkowej należy m.in. uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony zainteresowanej. W niniejszej sprawie, zdaniem organu, nie zachodziła przyczyna nie do przezwyciężenia, wyłączająca winę w niezachowaniu przez stronę terminu do złożenia zażalenia. Strona będąc uprawniona do wskazania aktualnego adresu, pod którym przebywa w danym okresie upoważniła I.S. do odbierania kierowanych do niej pism na adres P., ul. L.[...]. Decydując się zatem na ustanowienie pełnomocnika do odbioru korespondencji podatnik powinien był liczyć się z konsekwencją biegu terminu od dnia odebrania pisma przez tą osobę. Ponadto organ zwrócił uwagę, że postanowienie z dnia [...] zapadło w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji w wyniku uchylenia wcześniejszego rozstrzygnięcia postanowieniem SKO z dnia [...] . Strona mogła zatem spodziewać się wydania i doręczenia ponownego postanowienia w tej sprawie na początku kwietnia 2007r. Podniesiona w zażaleniu okoliczność przebywania na urlopie nie została w żaden sposób uprawdopodobniona przez stronę, a ponadto nie jest to przyczyna usprawiedliwiająca uchybienie terminu. Zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej przyczyną uzasadniającą przywrócenie terminu jest sytuacja powstała bez winy uchybiającego terminowi. Może to być choroba, wypadek czy inna tego typu przyczyna, na której wystąpienie osoba dokonująca czynności po terminie nie miała wpływu. Cechy takiej nie ma zaś przebywanie na urlopie, które jest działaniem zamierzonym przez stronę. Następnie postanowieniem z dnia [...] nr [...] wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z zw. z art. 239 i z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia Burmistrza M. z dnia [...] Nr [...]. Organ odwoławczy wskazał, że skoro wniesiono zażalenie po upływie 7 dniowego terminu od doręczenia postanowienia (wniesienie zażalenie nastąpiło 27 dni po ustawowym terminie przewidzianym do jego wniesienia), o którym strona została pouczona w zaskarżonym postanowieniu a wniosek o przywrócenie tegoż terminu, nie został uwzględniony – to konieczne jest wydanie w/w postanowienia. Od powyższych postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego G.M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie domagając się ich uchylenia. W skardze potwierdził, iż upoważniona przez niego do odbioru korespondencji do niego adresowanej I.S. odebrała postanowienie z dnia [...] w dniu 4 kwietnia 2007 r. Jednakże zdaniem skarżącego Burmistrz M. powinien także wysłać powyższe postanowienie jego żonie, zamieszkałej w B., która jest współwłaścicielką nieruchomości w P. Ustosunkowując się do kwestii przebywania na urlopie stwierdził, że urlop zaplanował w październiku 2006 r. ponieważ w jego zakładzie pracy urlopy na przyszły rok planuje się do końca listopada i nie był wówczas w stanie przewidzieć, że na początku kwietnia 2007r. będzie musiał być na miejscu aby odebrać ważne pismo urzędowe. Do tej pory nie zdarzyło się również, aby terminie przewidzianym do załatwienia sprawy otrzymał decyzję organu I instancji czy Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. W odpowiedzi na skargę Samorządowego Kolegium Odwoławcze S. wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż pisma w sprawie powinny być również doręczone jego żonie jako stronie postępowania organ uznał go za bezzasadny. Wskazał, iż niniejsze postępowanie jest prowadzone z jego wniosku w zakresie zwrotu nadpłaconego podatku natomiast żona skarżącego byłaby stroną postępowania w postępowaniu w przedmiocie wymiaru zobowiązania w podatku od nieruchomości stanowiącej współwłasność, które jest prowadzone z urzędu przez organ podatkowy. Ponadto, zdaniem organu, przebywanie na urlopie nie jest w świetle ugruntowanego już orzecznictwa okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 162 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz.60 ze zm.) w razie uchybienia terminu procesowego należy przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Dla przywrócenia terminu konieczne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek, a mianowicie: 1) uchybienie terminowi, 2) złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym terminie, 3) uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminowi oraz 4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany. Brak choćby jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. Zgodnie z powyższym, brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Dokonując oceny braku winy sąd uwzględnia wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i biorąc pod uwagę także uchybienia spowodowane nawet lekkim niedbalstwem. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności prośby o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnej sprawy i szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Osoba uchybiająca terminowi musi zatem uprawdopodobnić, że mimo swej staranności nie mogła, z uwagi na niezależną od niej przeszkodę, dokonać w terminie danej czynności. Nie trzeba przy tym udowodnić, że była to przeszkoda nie dająca się przezwyciężyć, lecz wykazać, że istnienie tej przeszkody doprowadziło do uchybienia terminowi. W rozpoznawanej sprawie, należy zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od skutecznie doręczonego postanowienia nastąpiło bez jego winy. Urlop czyli ustawowo zagwarantowana przerwa w pracy nie jest okolicznością wystarczającą do uprawdopodobnienia braku winy. Nie wyklucza on bowiem możliwości skontaktowania się zainteresowanego z osobą, którą upoważnił do odbioru korespondencji adresowanej do niego. Skarżący poza twierdzeniem, że w okresie kiedy doręczono postanowienie organu I instancji I.S. – przebywał na urlopie, nie uwiarygodnił w żaden sposób, że nie mógł zapoznać się z jego treścią w terminie przewidzianym do wniesienia zażalenia. Natomiast nie można zgodzić się z poglądem Kolegium, że z uwagi na wcześniej podjęte czynności w sprawie, skarżący powinien spodziewać się wydania i doręczania rozstrzygnięcia w określonym terminie, chociażby z takiego tylko powodu, że organy administracji nie zawsze przestrzegają terminów do załatwiania spraw. Reasumując, skoro skarżący nie uwiarygodnił, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło z powodu przeszkody – organ był uprawniony do odmowy przywrócenia mu terminu. Konsekwencją tego było wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Dlatego mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło