I SA/Sz 501/07

WyrokWSA w Szczecinie2007-12-13

Skład orzekający: Marian Jaździński, Kazimierz Maczewski, Krystyna Zaremba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy urlop wypoczynkowy strony, która ustanowiła pełnomocnika do odbioru korespondencji, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Urlop wypoczynkowy, będący ustawowo gwarantowaną przerwą w pracy, nie stanowi okoliczności wystarczającej do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, zwłaszcza gdy strona ustanowiła pełnomocnika do odbioru korespondencji. Brak winy jest bowiem konieczną przesłanką przywrócenia terminu, a strona ma obowiązek zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnej sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący G.M. wniósł odwołanie od decyzji Burmistrza M. odmawiającej zwrotu opłaty skarbowej po upływie ustawowego terminu. Odwołanie zostało złożone 20 dni po terminie, a strona wniosła o przywrócenie terminu, wskazując na urlop wypoczynkowy w okresie doręczenia decyzji pełnomocnikowi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, a następnie stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący zaskarżył oba postanowienia SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Sędzia NSA Krystyna Zaremba (spr.), Protokolant Lidia Maląg, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi G. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Decyzją z dnia [...] nr [...] Burmistrz M. odmówił skarżącemu G.M. zwrotu opłaty skarbowej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U. Nr 225 poz. 1635) zwrot opłaty skarbowej następuje na wniosek, jeżeli mimo zapłaty opłaty skarbowej nie dokonano czynności urzędowej. Skoro czynności urzędowe zostały dokonane, gdyż odwołania wraz z załącznikami zostały złożone to istniał obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej. Powyższa decyzja została doręczona pełnomocnikowi do doręczeń, ustanowionemu przez stronę – I.S. – w dniu 4 kwietnia 2007 r. W dniu 7 maja 2007 r. (data stempla pocztowego) G.M. wniósł odwołanie od ww. decyzji. W odwołaniu tym zarzucił, iż został poinformowany przez pracowników Urzędu Miejskiego w M., że otrzyma zwrot kosztów poniesionych na opłatę skarbową, o ile sprawa będzie rozstrzygnięta na jego korzyść. Ponadto przeprosił za opóźnienie spowodowane przebywaniem w okresie od 31 marca do 6 maja 2007 r. na urlopie i otrzymaniem w/w decyzji od pełnomocnika dopiero w dniu 4 maja 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., postanowieniem z dnia [...] nr [...] odmówiło przywrócenia terminu. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, iż do przesłanek przywrócenia terminu określonych w art. 162 i 163 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) należy. m.in. uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony zainteresowanej. W niniejszej sprawie, zdaniem organu, nie zachodziła przyczyna nie do przezwyciężenia, wyłączająca winę w niezachowaniu przez stronę terminu do złożenia odwołania. Strona będąc uprawniona do wskazania aktualnego adresu, pod którym przebywa w danym okresie upoważniła I.S. do odbierania kierowanych do niej pism na adres P., ul. L.[...]. Decydując się zatem na ustanowienie pełnomocnika do odbioru korespondencji należało liczyć się z konsekwencją biegu terminu od dnia odebrania pisma przez tą osobę. Ponadto organ zwrócił uwagę, że decyzja organu I instancji zapadła w efekcie wydania przez SKO postanowienia z dnia [...], które na marginesie sprawy nadpłaty podatku, wskazywało na potrzebę rozpatrzenia wniosku podatnika o zwrot opłaty skarbowej. Postanowienie to doręczono G.M. i w związku z tym mógł się spodziewać wydania i doręczenia decyzji w sprawie zwrotu opłaty skarbowej na początku kwietnia 2007r. Podniesiona w odwołaniu okoliczność przebywania na urlopie nie została w żaden sposób uprawdopodobniona przez stronę, a ponadto nie jest to przyczyna usprawiedliwiająca uchybieniu terminu. Zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej przyczyną uzasadniającą przywrócenie terminu jest sytuacja powstała bez winy uchybiającego terminowi. Może to być choroba, wypadek czy inna tego rodzaju przyczyna, na który wystąpienie osoba dokonująca czynności po terminie nie miała wpływu. Cechy takiej nie ma zaś przebywanie na urlopie, które jest działaniem zamierzonym przez stronę. Następnie postanowieniem z dnia [...] Nr [...] wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ wskazał, że skoro wniesiono odwołanie po upływie ustawowego 14 – dniowego terminu od doręczenia decyzji organu I instancji (złożenie odwołania nastąpiło 20 dni po ustawowym terminie przewidzianym do jego wniesienia) a wniosek o przywrócenie tegoż terminu nie został pozytywnie załatwiony – to konieczne jest wydanie w/w postanowienia. Od powyższych postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego G.M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie domagając się ich uchylenia. W skardze potwierdził, iż upoważniona przez niego do odbioru korespondencji do niego adresowanej I.S. odebrała decyzję z dnia [...] w dniu 4 kwietnia 2007 r. Jednakże zdaniem skarżącego Burmistrz M. powinien również wysłać powyższą decyzję jego żonie, zamieszkałej w B., która jest współwłaścicielem nieruchomości w P. Ustosunkowując się do kwestii przebywania na urlopie stwierdził, że urlop zaplanował w październiku 2006 r. ponieważ w jego zakładzie pracy urlopy na przyszły rok planuje się do końca listopada i nie był wówczas w stanie przewidzieć, że na początku kwietnia 2007r. będzie musiał być na miejscu aby odebrać ważne pismo urzędowe. Do tej pory nie zdarzyło się aby otrzymał decyzję organu I instancji czy Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w terminie przewidzianym do załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę Samorządowego Kolegium Odwoławcze S. wniosło o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż pisma w sprawie powinny być również doręczone jego żonie jako stronie postępowania organ uznał go za bezzasadny. Wskazał, iż niniejsze postępowanie jest prowadzone z jego wniosku w zakresie zwrotu uiszczonej przez niego opłaty skarbowej natomiast żona skarżącego byłaby stroną postępowania w postępowaniu w przedmiocie wymiaru zobowiązania w podatku od nieruchomości stanowiącej współwłasność, które jest prowadzone z urzędu przez organ podatkowy. Ponadto zdaniem organu przebywanie na urlopie nie jest w świetle ugruntowanego już orzecznictwa okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 162 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz.60 ze zm.) w razie uchybienia terminu procesowego należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Dla przywrócenia terminu konieczne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek, a mianowicie: 1) uchybienie terminowi, 2) złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym terminie, 3) uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminowi oraz 4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany. Brak choćby jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. Zgodnie z powyższym, brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Dokonując oceny braku winy sąd uwzględnia wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i biorąc pod uwagę także uchybienia spowodowane nawet lekkim niedbalstwem. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności prośby o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnej sprawy i szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Osoba uchybiająca terminom musi zatem uprawdopodobnić, że mimo swej staranności nie mogła z uwagi na niezależną od niej przeszkodą dokonać w terminie danej czynności. Nie trzeba przy tym udowodnić, że była to przeszkoda nie dająca się przezwyciężyć, lecz wykazać, że istnienie tej przeszkody doprowadziło do uchybienia terminu. W rozpoznawanej sprawie, należy zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania od skutecznie doręczonej decyzji nastąpiło bez jego winy. Urlop czyli ustawowo zagwarantowana przerwa w pracy nie jest okolicznością wystarczającą do uprawdopodobnienia braku winy. Nie wyklucza on bowiem możliwości skontaktowania się zainteresowanego z osobą, którą upoważnił co odbioru korespondencji adresowanego do niego. Skarżący poza twierdzeniem, że w okresie kiedy doręczono decyzję organu I instancji I.S. - przebywał na urlopie, nie uwiarygodnił z żaden sposób, że nie mógł zapoznać się z jego treścią w terminie przewidzianym do wniesienia odwołania. Natomiast nie można zgodzić się z poglądem Kolegium, że z uwagi na wcześniej podjęte czynności w sprawie, skarżący powinien spodziewać się wydania i doręczenia rozstrzygnięcia w określonym terminie, chociażby z takiego tylko powodu, że organy administracji nie zawsze przestrzegają terminów do załatwiania spraw. Reasumując, skoro skarżący nie uwiarygodnił, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło z powodu przeszkody – organ był uprawniony do odmowy przywrócenia mu terminu. Konsekwencją tego było wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Dlatego mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło