I SA/Sz 506/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie o orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki z o.o. za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec 2008 r. wraz z odsetkami, podatku dochodowego od osób fizycznych za okres od stycznia do maja 2009 r. wraz z odsetkami, podatku dochodowego od osób prawnych za 2008 r. wraz z odsetkami i odsetki od niezapłaconych zaliczek w tym podatku za okres od stycznia od sierpnia 2008 r. p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący T. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Wniosek swój uzasadnił złożonością sprawy; wyjaśnił, że organy skarbowe lekceważąc przepisy prawa toczą równolegle postępowanie w tym samym przedmiocie, co postępowanie w sprawie. Oświadczył, że sprawa jest skomplikowana i zawiła; nie jest w stanie bez pomocy prawnika bronić swoich praw. Z uzasadnienia wniosku wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, ma na utrzymaniu [...] – letniego syna. Nie ma żadnego majątku. Źródłem utrzymania jest umowa o pracę z wynagrodzeniem [...] zł. Przedstawione wyżej oświadczenie skarżącego okazało się niewystarczające do oceny jego możliwości płatniczych, dlatego wezwaniem referendarza sądowego z dnia 19 grudnia 2014 r. skarżący został zobowiązany do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Powyższe zobowiązanie obejmowało: zeznanie podatkowe skarżącego o wysokości osiągniętego dochodu w 2013 r.; wyciągi z wszystkich rachunków bankowych skarżącego za okres od 15 października br. do 15 grudnia b.r.; zaświadczenie pracodawcy skarżącego o wysokości wynagrodzenia z okresu ostatnich trzech miesięcy; dokumenty potwierdzające wysokość ponoszonych przez skarżącego wydatków związanych z utrzymaniem z okresu ostatnich trzech miesięcy (w szczególności wydatki na opłaty związane z utrzymaniem domu); dodatkowe oświadczenie o tytule prawnym skarżącego do nieruchomości położonej w W., os. [...][, wraz z podaniem powierzchni (nieruchomości oraz domu); dodatkowe oświadczenie o stanie rodzinnym skarżącego, czy pozostaje w związku małżeńskim; jeśli tak – zobowiązanie obejmowało dokumenty dotyczące sytuacji majątkowej i finansowej żony skarżącego albo dokumentu potwierdzającego ustrój rozdzielności majątkowej w małżeństwie skarżącego; decyzję ustalającą skarżącemu podatek od nieruchomości na 2014 rok. W ww. wezwaniu wyznaczono dziesięciodniowy termin, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie dokumentów i oświadczeń znajdujących się w aktach sprawy. Wezwanie to zostało doręczone skarżącemu w trybie art. 73 p.p.s.a. (tzw. fikcja doręczenia) z dniem 14 stycznia 2015 r., tj. z upływem 14 dni od pozostawienia pierwszego awiza (art. 73 §1 i §4 p.p.s.a.) Przesyłka zawierająca ww. wezwanie, kierowana na podany w skardze (oraz na formularzu PPF) adres skarżącego, została dwukrotnie awizowana (w dniach 31 grudnia 2014r. i 8 stycznia 2015 r.) i zwrócona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w dniu 16 stycznia 2015 r. z adnotacją: "nie podjęto terminie". Wyznaczony tym wezwaniem dziesięciodniowy termin upłynął bezskutecznie 26 stycznia 2014 r. We wskazanym terminie, ani dotychczas, skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów i oświadczeń. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Stosownie art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., złożony w sprawie wniosek o ustanowienie radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanki przyznania prawa pomocy w tym zakresie określa przepis art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z jego brzmieniem przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postepowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie od tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe. Podnieść też należy, że opłaty sądowe, stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienie od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Dlatego też mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli (por.: M. Niezgódka – Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 594). W ocenie referendarza sądowego, skarżący nie wykazał, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W formularzu skarżący wskazał ogólnikowo na utrzymywanie siebie i syna z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł, oświadczył, że nie ma żadnego majątku. Powyższe ogólnikowe oświadczenia były niewystarczające do oceny jaka jest rzeczywista sytuacja finansowa skarżącego i jakie są jego możliwości płatnicze. Dlatego został wezwany w piśmie z dnia 19 grudnia 2014 r. do nadesłania ww. dokumentów i oświadczeń, które miały uzupełnić dotychczasowe dane. Stosownie bowiem do art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Oceniając wniosek skarżącego, należy stwierdzić, że jak dotychczas potwierdził złożonego we wniosku oświadczenia o wysokości wynagrodzenia i braku majątku, ani nie przedstawił innych wymaganych informacji i dokumentów, istotnych dla oceny jego możliwości płatniczych w sprawie. W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mając to na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.