I SA/Sz 520/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Bolesław Stachura po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu [...] listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2024 r. znak [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za okresy od 1 maja 2021 r. do 30 kwietnia 2023 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz zabezpieczenia na majątku spółki przybliżonej kwoty zobowiązania w tym podatku wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: odrzucić skargę. D. B. (zwana dalej: Spółką, skarżącą) - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - w piśmie z dnia 17 lipca 2024 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 17 czerwca 2024 r. znak 3201-IEW.4250.1.2024.7. W związku ze stwierdzeniem braków formalnych skargi, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I, wezwano Spółkę do ich usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem odrzucenia skargi poprzez: - złożenie oryginału pełnomocnictwa do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi lub jego uwierzytelnionego odpisu; - złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego sposób reprezentowania strony skarżącej; - wskazanie danych strony skarżącej stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 – zwanej dalej: "p.p.s.a"). Odpowiadając na wezwanie, strona za pismem przewodnim przedłożyła: 1) oryginał dokumentu pełnomocnictwa, w którego treści wskazano, że D. M. reprezentujący D. B. udziela pełnomocnictwa adwokatowi J. K. do sporządzenia i wniesienia skargi na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie oraz do zastępowania Spółki przed tym sądem w ww. sprawie; 2) dokument zatytułowany: "Notice of Individual Person with Significant Control" (pełnomocnik podał, że pismo to wskazuje, iż D. M. jest osobą umocowaną do reprezentowania skarżącej); 3) dokument o nazwie: "Certificate Of Incorporation On Change Of Name" (pełnomocnik wyjaśnił, że dotyczy on zmiany nazwy skarżącej i posiadanego w brytyjskim rejestrze Companies House numeru rejestracyjnego [...]); 4) ostatni załączony dokument pełnomocnik określił jako: "wskazujący, że Skarżąca w W. B. jest czynnym podatnikiem VAT o nr [...]". Pierwsze powyżej wymienione pismo zostało sporządzone w języku polskim. Natomiast pisma wymienione w punktach 2 – 4 zostały sporządzone w języku angielskim. W związku z powyższym wezwaniem z dnia 16 września 2024 r. zobowiązano pełnomocnika skarżącej Spółki do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez nadesłanie - stosownie do postanowień art. 5 ust. 2 w zw. z art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 2021 r. poz. 672 ze zm.) - tłumaczenia na język polski dokumentów sporządzonych w języku angielskim. Jednocześnie pouczono, że ww. braki formalne skargi należy usunąć w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem odrzucenia skargi (na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W wyznaczonym terminie strona skarżąca nadesłała tłumaczenie uwierzytelnione z języka angielskiego wyżej wskazanych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Mając na uwadze zaistniały w sprawie stan faktyczny, w pierwszej kolejności wskazać należy, że nadanie biegu wniesionej skardze poprzedza badanie czy została ona złożona przez uprawniony podmiot, czy osoba reprezentująca skarżącą została prawidłowo umocowana do działania w imieniu strony oraz czy zachowano warunki formalne pisma. W ocenie sądu w rozpoznawanej sprawie wniesiona skarga nie spełnia wymogów formalnych stawianych jej przez ustawodawcę, albowiem strona nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że D. M. jest uprawniony do reprezentowania Spółki. Wskazać należy, że stosownie do art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Na mocy art. 29 p.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Brak w tym zakresie jest brakiem formalnym, uzupełnianym w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W odniesieniu do skargi ustawodawca (na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) postanowił, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Jedynie spełnienie przez skargę wszystkich warunków formalnych, gwarantuje skuteczność tego środka zaskarżenia, albowiem tylko prawidłowa pod względem formy i treści skarga może stać się przedmiotem merytorycznych rozważań sądu. W przypadku, gdy - tak jak w rozpatrywanej sprawie - skarżącą jest osoba prawna (co zostało potwierdzone w nadesłanych dokumentach – k. 41) pełnomocnictwo udzielone profesjonalnemu pełnomocnikowi musi być podpisane przez osobę uprawnioną do reprezentowania Spółki. W art. 29 p.p.s.a. ustawodawca wskazał przy tym jednoznacznie, że organ albo inna osoba uprawniona do reprezentacji ma obowiązek wykazać przy pierwszej czynności swoje umocowanie stosownym dokumentem. Wskazanie organów właściwych do działania za konkretne podmioty musi opierać się na przepisach regulujących ich strukturę organizacyjną i sposób prowadzenia działalności. Wykazanie umocowania wymaga zatem stosownego dokumentu (np. wypis z właściwego rejestru, statutu lub regulaminu, akt powołania), z którego treści w sposób jednoznaczny wynika jaki organ ma kompetencje do prowadzenia spraw spółki i reprezentowania jej na zewnątrz. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 30 września 2011 r., sygn. akt II FSK 1735/11, LEX nr 948930 podkreślił, że brzmienie art. 29 p.p.s.a. świadczy jednoznacznie o tym, że dokumentem wykazującym umocowanie do reprezentowania osoby prawnej niekoniecznie musi być odpis z KRS, lecz nadaje się do tego każdy dokument należycie ujawniający zasady reprezentacji. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik strony skarżącej został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie: dokumentu pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu, dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego sposób reprezentowania strony skarżącej oraz wskazanie danych skarżącej stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Nie budzi wątpliwości, że Spółka usunęła pierwszy ww. brak formalny skargi poprzez nadesłanie oryginału dokumentu pełnomocnictwa, na mocy którego D. M. reprezentujący D. B. udzielił pełnomocnictwa adwokatowi J. K.. Strona uzupełniła także brak formalny dotyczący wskazania danych skarżącej stosownie do art. 46 § 2 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (w myśl którego każde pismo strony powinno zawierać numer [...] Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku - numer identyfikacyjny REGON albo numer w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej strony wnoszącej pismo, niebędącej osobą fizyczną, która nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania), albowiem w nadesłanym świadectwie VAT podano, że Spółka jest zarejestrowana, ma numer rejestracyjny VAT [...] rejestracja weszła w życie w dniu [...] lipca 2019 r., jako rodzaj prowadzonej działalności wskazano: "Spółka mająca osobowość prawną". Natomiast w ocenie Sądu Spółka nie wywiązała się należycie z obowiązku wykazania, że D. M. jest uprawniony do reprezentowania D. na zewnątrz. Z treści przetłumaczonych na język polski dokumentów uzyskanych z brytyjskiego rejestru Companies House, który można porównać do polskiego Krajowego Rejestru Sądowego (KRS), a które strona nadesłała na wezwanie, nie wynika wprost, że D. M. może reprezentować Spółkę - przy czym wypada nadmienić, że na mocy art. 4 pkt 1 ustawy o języku polskim język polski jest językiem urzędowym w sądach, a obowiązek składania oświadczeń woli i wiedzy w języku polskim wynika wprost z art. 5 ust. 2 tej ustawy. Mianowicie w dokumencie "Powiadomienie o Indywidualnej Osobie Sprawującej znaczącą kontrolę" podano następujące informacje: - "Nazwa spółki: A. ", - "Numer spółki: [...]", - "Otrzymano do zarchiwizowania w Formacie Elektronicznym dnia: [...].09.2019". W części pisma określonej jako: "Szczegóły powiadomienia" wymieniono: - "Data, kiedy dana osoba została zarejestrowana: 17.09.2019" - "Imię i nazwisko: PAN D. M.", - "Adres do doręczeń zapisany jako siedziba Spółki", - "Kraj/stan Zwykle POLSKA", - "Mieszkaniec:", - "Data urodzenia: [...]", - "Narodowość: POLSKA" - "Dokument złożony drogą elektroniczną dla Spółki o numerze: [...]". W części tego pisma określonej jako: "Charakter kontroli" wskazano: "Osoba ta posiada bezpośrednio lub pośrednio [...]% lub więcej udziałów w spółce". W drugim dokumencie zatytułowanym: "Odpis do akt zaświadczenie o zarejestrowaniu zmiany nazwy", wykazano: - "Numer Spółki [...]", - "Rejestrator Spółek dla A. i W. niniejszym zaświadcza, że zgodnie z Ustawą o spółkach z 2006 r. A. spółka utworzona jako spółka z o.o. z siedzibą w A. i W. zmieniła swoją nazwę na: D. - "Wydano w C. H. dnia [...] września 2019 r", - "[kod kreskowy] *[...]*", - "Powyższe informacje zostały przekazane drogą elektroniczną i uwierzytelnione przez Rejestratora Spółek zgodnie z par. 1115 Ustawy o Spółkach z 2006 r.". W dokumencie zatytułowanym: "Zawiadomienie o zmianie nazwy spółki na mocy postanowienia" podano: - "Numer spółki: [...]", - "Nazwa spółki: A. ", - "Otrzymano do zarchiwizowania w Formacie Elektronicznym dnia: [...]/2019", - "Niniejszym przekazano powiadomienie, że spółka dokonała zmiany nazwy, jak wynika z załączonej uchwały", W części tego pisma określonej jako: "Upoważnienie" wskazano, że: "Poświadczono Niniejszy formularz został upoważniony przez jedną z poniższych osób: Dyrektor, Sekretarz, Osoba upoważniona, Administrator, Syndyk masy upadłościowej, Zarządca komisaryczny, Zarządca, Zarządca mianowany przez komisję nadzorującą działalnością charytatywną, Dyrektor spółki posiadającej statut organizacji pożytku publicznego Dokument złożony w Formacie Elektronicznym dla spółki numer: [...]". W części pisma określonej jako: "Ustawa o spółkach 2006 specjalna uchwała w sprawie zmiany nazwy spółki" podano: - "Numer spółki: [...]", - "Aktualna nazwa spółki: A. ", - "Niniejsza specjalna uchwała w sprawie zmiany nazwy spółki została uzgodniona oraz zatwierdzona przez członków", - "W dniu [...] września 2019 r." - "Oraz nazwa spółki została zmieniona na: D. ". Z treści nadesłanych ww. dokumentów wynika jedynie, że aktualnie D. M. posiada bezpośrednio lub pośrednio [...] lub więcej udziałów w spółce o nazwie D. . W pismach tych nie wykazano jaką pełni funkcję w Spółce ani czy jest uprawniony do jej reprezentowania. Należy zauważyć, że sąd nie może wyręczać strony w uzyskaniu i załączeniu do akt odpowiednich dokumentów pobranych z Companies House w celu usunięcia braku formalnego skargi poprzez przedłożenie dokumentu określającego sposób reprezentowania Spółki. Companies House jest rejestrem jawnym i dostępnym dla każdego, jednakże sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd zaprezentowany w orzecznictwie w odniesieniu do analogicznej sytuacji, tj. w zakresie braku przedstawienia dokumentów z KRS, który również jest jawny. Mianowicie w judykaturze wskazuje się, że: "nie ulega wątpliwości, iż rejestr KRS jest jawny, jednak nie oznacza to, że sąd może zastępować strony i uzupełniać za nie braki formalne składanych pism, bowiem są to czynności procesowe stron, ich pełnomocników, przedstawicieli, które nie mogą być podejmowane przez inne podmioty" - postanowienie NSA z dnia 22 marca 2024 r., sygn. akt III OZ 131/24 i powołane w nim orzecznictwo (orzeczenie dostępne jest na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym stwierdzić należy, że skarżąca nie uzupełniła wszystkich braków formalnych skargi we wskazanym terminie. Zatem, stosownie do brzmienia art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., skargę należało odrzucić.