I SA/Sz 523/19
WyrokWSA w Szczecinie2019-12-19
Skład orzekający: Elżbieta Woźniak, Marzena Kowalewska, Bolesław Stachura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zmiana wniosku o przyznanie pomocy finansowej producentowi rolnemu, złożona po terminie składania wniosków, może zostać uwzględniona?Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin na złożenie wniosku o pomoc finansową, określony w rozporządzeniu, ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu. Termin ten obejmuje zarówno pierwotny wniosek, jak i wszelkie jego zmiany, korekty czy uzupełnienia. Złożenie zmiany wniosku po upływie tego terminu skutkuje wygaśnięciem uprawnienia do ubiegania się o pomoc finansową w zakresie objętym tą zmianą.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o pomoc finansową z tytułu szkód w uprawach rolnych spowodowanych suszą w 2018 r. Następnie złożył zmianę do wniosku, rozszerzając powierzchnię objętą wnioskiem. Organ I instancji przyznał pomoc jedynie w zakresie pierwotnego wniosku, odmawiając przyznania jej w części objętej zmianą, ponieważ zmiana została złożona po terminie. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i rozporządzenia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Woźniak Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędzia WSA Bolesław Stachura Protokolant starszy inspektor sądowy Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej w związku z powstaniem szkód w uprawach rolnych w 2018 r. oddala skargę.
Zaskarżoną w sprawie decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu [...] z siedzibą w P. z dnia [...] stycznia 2019 r.
nr [...] przyznającą pomoc finansową producentowi rolnemu R. T. (dalej: "skarżący") w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi w wysokości [...] zł oraz odmawiającą przyznania pomocy w pozostałej części objętej zmianą do wniosku.
Z przesłanych przez organ akt, wynika następujący stan faktyczny sprawy.
Wnioskiem z dnia [...] października 2018 r. (data złożenia) skarżący zwrócił się z wnioskiem o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi.
We wniosku skarżący wystąpił o udzielenie pomocy finansowej do upraw, na których wystąpiły szkody co najmniej 30% i mniej niż 70% danej uprawy na powierzchni [...] ha oraz co najmniej 70% danej uprawy na powierzchni [...] ha. Łącznie [...] ha.
Skarżący oświadczył, że w roku 2018 posiadał ubezpieczenie do co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem łąk i pastwisk, od co najmniej jednego ryzyka (suszy, gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi, lawiny). Wraz z wnioskiem skarżący złożył: wykaz działek ewidencyjnych i powierzchnię upraw, na których wystąpiły szkody, protokół nr [...] oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez właściwą Komisję, umowę ubezpieczenia upraw rolnych nr [...] z okresem ubezpieczenia od [...] maja do [...] listopada 2018 r. z potwierdzeniem zapłaty.
W dniu [...] grudnia 2018 r. skarżący złożył zmianę do przedmiotowego wniosku, występując o udzielenie pomocy finansowej dodatkowo do upraw na powierzchni [...] ha (działka nr [...]). Skarżący oświadczył, że w roku 2018 posiadał ubezpieczenia do co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem łąk i pastwisk, od co najmniej jednego ryzyka (suszy, gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi, lawiny). Wraz ze zmianą do wniosku skarżący złożył: wykaz działek ewidencyjnych i powierzchnię upraw, na których wystąpiły szkody, protokół nr [...] oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez właściwą Komisję oraz oświadczenie.
Następnie, w dniu [...] stycznia 2019 r. skarżący złożył protokół nr [...] oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez właściwą Komisję, którym zmieniono protokół nr [...] w zakresie powierzchni upraw rolnych w dniu wystąpienia szkód z [...] ha na [...] ha.
Decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. Kierownik Biura Powiatowego w P. przyznał pomoc finansową skarżącemu w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi w wysokości [...] zł oraz odmówił przyznania pomocy w pozostałej części objętej zmianą do wniosku.
Pomoc finansowa została przyznana skarżącemu w części tj. do powierzchni [...] ha objętej pierwotnym wnioskiem z dnia [...] października 2018 r., przez wzgląd, iż skarżący zmianę do wniosku, na podstawie której rozszerzył powierzchnię działek objętych wnioskiem o [...] ha, złożył po wyznaczonym terminie składania wniosków tj. po [...] listopada 2018 r.
Organ I instancji wskazał przy tym, że z oświadczenia skarżącego nie wynika data nabycia działki nr [...] o powierzchni [...] ha. Wynika tylko, że nabył ją po [...] czerwca 2018 r. w bliżej nieokreślonej dacie. Nie jest więc pewne czy działka nr [...] wchodziła w skład gospodarstwa rolnego producenta w chwili wystąpienia suszy. W aktach sprawy nie ma informacji, kiedy zgłoszono szkodę na działce nr [...] do urzędu gminy/miasta ani wyjaśnienia przez producenta rolnego powodów dla którym w pierwszym protokole szacowania szkód z [...] września 2018 r. nie ujęto działki nr [...]. Z analizy polis ubezpieczeniowych dołączonych do wniosku z dnia [...] października 2018 r. również nie wynika, by działka nr [...] była w posiadaniu skarżącego, gdyż nie jest ujęta do ubezpieczenia upraw rolniczych.
W odwołaniu od powyższej decyzji, uzupełnionym pismem z dnia [...] lutego 2019 r., skarżący zarzucił, że przyznana wysokość pomocy finansowej została nieprawidłowo wyliczona, gdyż pomocą nie objęto działki nr [...] wykazanej w złożonej w dniu [...] grudnia 2018 r. zmianie do wniosku. W ocenie skarżącego niezasadne są wątpliwości organu dotyczące prowadzenia działalności rolnej na ww. działce przez skarżącego. Skarżący wskazał, że co do sytuacji prawnej działki toczył się proces w sądzie i nie mógł formalnie złożyć dokumentów na czas dopłaty i inne dopłaty związane z działką, co nie znaczy że nie poniósł kosztów na tej działce.
Skarżący zarzucił, że konsultował zmianę z pracownikami ARIMR i uzyskał informację, że skoro pierwotny wniosek został złożony w terminie to zmiana wniosku może zostać złożona aż do wydania decyzji w sprawie.
Dyrektor Z. Oddziału Regionalnego Agencji wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W ocenie organu odwoławczego, Kierownik Biura Powiatowego rozpatrzył wniosek prawidłowo, opierając się na rozporządzaniu Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U z 2015 poz. 187 ze zm.) – dalej: "rozporządzenie z dnia 27 stycznia 2015 r.".
Zgodnie z powyższym rozporządzeniem producent rolny ubiegający się o pomoc finansową jest zobowiązany złożyć wniosek o udzielenie pomocy finansowanej którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach (rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi wraz z dokumentami i informacjami zawartymi w § 13r ust. 5 (ww. rozporządzenia) m.in. kopię protokołu oszacowania szkód. Taki wniosek należy złożyć w terminie, który jest ogłaszany w Biuletynie Informacji Publicznej przez właściwego ministra do spraw rolnictwa, najpóźniej 14 dni przed rozpoczęciem terminu składania wniosków o przyznanie pomocy. W omawianej sprawie termin ostatecznie upłynął [...] listopada 2018 r.
Zgodnie z § 13r ust.8 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. ww. termin jest to termin materialny i nie podlega przywróceniu. Jego uchybienie powoduje ostateczną utratę możliwości ubiegania się o przyznanie pomocy finansowej. Wobec powyższego organ I instancji, był zmuszony odmówić przyznania pomocy finansowej do szkód w uprawach zgłoszonych w zmianie do wniosku złożonym w dniu [...] grudnia 2018 r., gdyż owa zmiana do wniosku została złożona po terminie na składanie wniosków.
W konsekwencji, organ I instancji przyznając pomoc finansową zasadnie uwzględnił jedynie powierzchnię gruntów gospodarstwa zgłoszoną przez skarżącego we wniosku o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu z dnia [...] października 2018 r., która wynosiła [...] ha z wyłączeniem łąk i pastwisk. Skarżący posiadał ubezpieczenie do powierzchni wyższej niż 50% powierzchni upraw rolnych w gospodarstwie rolnym. W związku z powyższym pomoc finansowa została przyznana w wysokości dla powierzchnia gdzie wystąpiły szkody co najmniej 30% i mniej niż 70% danej uprawy w wysokości [...] zł ([...] ha x 500 zł) oraz dla powierzchnia gdzie wystąpiły szkody co najmniej 70% danej uprawy [...] zł ([...] ha x [...] zł). Łącznie pomoc finansowa została przyznana w kwocie [...]zł.
Odnosząc się do kwestii poruszonej przez skarżącego w odwołaniu, iż termin na składanie wniosków, nie jest terminem do składania zmian, organ odwoławczy zaznaczył, że w rozporządzeniu z dnia 27 stycznia 2015 r. są określone warunki jakie musi spełnić Podmiot starający się o uzyskanie pomocy finansowej, w tym również dochować terminu na złożenie wniosku jak również zmian składanych do niego. Tak zmiana jest integralną częścią wniosku i składana często zmienia cały pierwotny wniosek, z tego względu przytoczony termin na składanie zmiany do wniosku tyczy się obu, wniosku i wszystkich zmian następujących po jego złożeniu i nie można ich rozpatrywać osobno. W sprawie najistotniejsze znaczenie ma data złożenia przez producenta rolnego zmiany wniosku o przyznanie pomocy finansowej, mianowicie [...] grudnia 2018 r., czyli po terminie wyznaczonym przez Ministra Rolnictwa na składanie wniosków (16.11.2018 r.). Z tego powodu organ I Instancji nie mógł orzec inaczej.
W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu I instancji odpowiada prawu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżący – reprezentowany przez radcę prawnego – wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę:
1. § 13r ust. 8 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. w związku z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2086 ze zm.) – dalej: "k.p.a.", a przejawiające się w uznaniu przez organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, że przepis ten reguluje termin składania zmian do wniosku, gdy w oparciu o zasadę praworządności wyrażoną w art. 6 k.p.a., aby możliwa była taka interpretacja organu musi być ona wyraźnie uregulowana w podstawie prawnej, która jest podstawą podejmowanych działań przez organy administracji publicznej, gdy w przywołanym przepisie termin na złożenie zmiany do wniosku nie został uregulowany;
1. art. 104 § 2 w związku z art. 107 § 1 pkt 2 k.p.a., przejawiającą się w uznaniu przez organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, że zaskarżona decyzja rozstrzygała w całości co do jej istoty, gdy w rzeczywistości pominięty został w rozstrzygnięciu rzeczywisty stan faktyczny istniejący w dniu jej wydania.
W uzasadnieniu skargi, skarżący podkreślił, że analiza będących podstawą wydania decyzji przepisów rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. nie może prowadzić do wniosku, iż reguluje on termin składania zmian do wniosku, a jedynie termin na złożenie wniosku. W konsekwencji, w przypadku nieuregulowania w przepisach szczególnych terminu do składania zmian do wniosku organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa powinny zgodnie z treścią art. 104 § 2 oraz 107 § 1 pkt 2 k.p.a. uwzględniać stan faktyczny istniejący w momencie wydawania decyzji, a nie stan faktyczny istniejący na dzień złożenia wniosku.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Z. Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas w zależności od rodzaju naruszenia uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli to naruszenie miało bądź mogło mieć - istotny wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzona w niniejszej sprawie ocena zgodności z prawem poddanych kontroli Sądu decyzji administracyjnych wg wyżej wskazanych kryteriów wykazała, że nie doszło do naruszenia prawa w takim stopniu, które by skutkowało ich uchyleniem.
Pomoc finansowa z tytułu wystąpienia szkód w uprawach rolnych spowodowanych suszą z roku 2018 przyznawana jest na podstawie § 13r rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Zgodnie z ust. 1 powołanego przepisu § 13r tego rozporządzenia w 2018 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu: 1) któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 2) w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy; 3) będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014. Jak stanowi zaś § 13r ust. 12 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., pomoc, o której mowa w ust. 1 pomniejsza się o 50%, jeżeli w dniu wystąpienia szkód w uprawach rolnych co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem łąk i pastwisk, nie było ubezpieczonych co najmniej od jednego z ryzyk, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3.
Omawiana pomoc, zgodnie z § 13r ust. 4 ww. rozporządzenia jest przyznawana w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego złożony w terminie do dnia [...] listopada 2018r. na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej.
Wysokość pomocy ustala się jako iloczyn deklarowanej przez producenta rolnego we wniosku, o którym mowa w ust. 4, powierzchni upraw, na której wystąpiły szkody spowodowane wystąpieniem suszy (...) oraz stawki pomocy której wysokość będzie uzależnione od rodzaju upraw (§ 13r ust. 7 rozporządzenia z dnia 27 stycznia
2015 r.).
Bezspornym w sprawie pozostaje, że wnioskiem z dnia 22 października
2018 r. (data złożenia) skarżący zwrócił się z wnioskiem o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2018 r. suszy lub powodzi.
We wniosku skarżący wystąpił o udzielenie pomocy finansowej do upraw, na których wystąpiły szkody co najmniej 30% i mniej niż 70% danej uprawy na powierzchni [...] ha oraz co najmniej 70% danej uprawy na powierzchni [...] ha. Łącznie [...] ha.
Skarżący oświadczył, że w roku 2018 posiadał ubezpieczenie do co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem łąk i pastwisk, od co najmniej jednego ryzyka (suszy, gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi, lawiny). Wraz z wnioskiem skarżący złożył: wykaz działek ewidencyjnych i powierzchnię upraw, na których wystąpiły szkody, protokół nr [...] oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez właściwą Komisję, umowę ubezpieczenia upraw rolnych nr [...] z okresem ubezpieczenia od 14 maja do [...] listopada 2018 r. z potwierdzeniem zapłaty.
W dniu [...] grudnia 2018 r. skarżący złożył zmianę do przedmiotowego wniosku, występując o udzielenie pomocy finansowej dodatkowo do upraw na powierzchni [...] ha (działka nr [...]). Skarżący oświadczył, że w roku 2018 posiadał ubezpieczenia do co najmniej 50% powierzchni upraw w gospodarstwie rolnym, z wyłączeniem łąk i pastwisk, od co najmniej jednego ryzyka (suszy, gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi, lawiny). Wraz ze zmianą do wniosku skarżący złożył: wykaz działek ewidencyjnych i powierzchnię upraw, na których wystąpiły szkody, protokół nr [...] oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez właściwą Komisję oraz oświadczenie.
Następnie, w dniu [...] stycznia 2019 r. skarżący złożył protokół nr [...] oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez właściwą Komisję, którym zmieniono protokół nr [...] w zakresie powierzchni upraw rolnych w dniu wystąpienia szkód z [...] ha na [...] ha.
Rozpoznając niniejszą sprawę organy obu instancji uznały, że wniosek o pomoc finansową w wysokości uwzględniającej straty w uprawie pszenicy ozimej oraz rzepaku skarżący złożył po upływie terminu do jego wniesienia tj. po [...] listopada 2018r. Natomiast zdaniem skarżącego, wniosek o przyznanie pomocy finansowej został złożony w terminie a skorygowany protokół oszacowania zakresu i wysokości szkód stanowił jedynie nowy dowód w sprawie. Skarżący zarzucił również, że wskutek błędnego określenia przez Komisję zakresu i wysokości szkód w jego gospodarstwie rolnym organ nie może wywodzić dla niego negatywnych skutków prawnych wynikających z przekroczenia ww. terminu.
W efekcie oceny powyższych zarzutów sąd uznał, że organ I instancji, a następnie Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w S. jako organ odwoławczy prawidłowo rozpatrzyły sprawę przy zastosowaniu obowiązujących w tej mierze przepisów prawa, które zostały w skarżonej decyzji przywołane oraz w sposób szczegółowy omówione.
W świetle przywołanej regulacji § 13 r ust. 4 i 8 omawianego rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. oczywistym jest w ocenie sądu, że uregulowany w tym przepisie termin do złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej producentom rolnym obejmuje zarówno sam wniosek, jak i jego korektę (zmianę), a także uzupełnienie wszystkich jego załączników wymienionych w § 13 r ust.6 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. Przeciwna interpretacja omawianego przepisu prowadziłaby do niedającego pogodzić się z zasadą racjonalności prawodawcy uznania, że zakreślając producentom rolnym termin do złożenia wniosku o pomoc finansową jednocześnie pozostawił on tym podmiotom swobodę czasową jego korekty bądź uzupełnienia. Mylny jest zatem pogląd prezentowany przez skarżącego, że w rozpoznawanej sprawie skorygowany protokół należy uznać za nowy dowód, który może stanowić podstawę rozpoznania wniosku skarżącego aż do momentu wydania decyzji w przedmiocie przyznania wnioskowanej pomocy finansowej. Jeżeli prawodawca przyznał producentom rolnym prawo żądania pomocy finansowej w związku z powstaniem szkody w uprawach, to przyznania tej pomocy mogą oni skutecznie dochodzić, ale po spełnieniu warunków formalnych przewidzianych w przepisach prawa. Sformalizowana procedura obowiązująca organ rozpoznający wniosek o przyznaniu pomocy finansowej dla producentów rolnych przemawia za uznaniem, że najpóźniej do dnia upływu terminu przewidzianego w §13 r ust. 8 omawianego rozporządzenia, do wniosku o tę pomoc muszą być dołączone kopie protokołów oszacowania szkód wymienione w § 13r ust.6 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. Oznacza to, że jeśli prawodawca zakreślił konkretny termin dla złożenia wniosku, nie przewidując przy tym innego terminu dla jego późniejszej korekty, (tak, jak to ma miejsce np. w przypadku płatności rolnośrodowiskowych), to w świetle interpretowanego przepisu uznać należy, że termin ten ma zastosowanie do złożenia kompletnego wniosku, którego wymogi formalne określone są enumeratywnie w przepisie § 13 r ust. 4-6 ww. rozporządzenia, czyli wniosku o przyznanie pomocy finansowej wraz z załącznikami wymienionymi w § 13r ust. 6 ww. rozporządzenia.
Ocena skutków przekroczenia tego terminu wymaga rozważenia jego charakteru. Zauważyć w tym miejscu należy, że rozporządzenie z dnia 27 stycznia 2015 r.
w § 13 r ust. 4 wskazuje, iż postępowanie w przedmiocie pomocy finansowej dla producentów rolnych ma charakter wnioskowy, a obowiązkiem podmiotu ubiegającego się o tę pomoc jest złożenie kompletnego wniosku w tym przedmiocie nie w dowolnym, ale w ściśle określonym czasie. Termin określony w § 13 r ust. 4 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. jest terminem prawa materialnego. Powszechnie przyjmuje się, że istota terminu materialnoprawnego wyraża się tym, iż tylko z jego zachowaniem może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego. Jego upływ powoduje wobec tego wygaśnięcie określonych uprawnień lub obowiązków w obrębie prawa materialnego por.( Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. IX, Warszawa 2008, s. 335 i nast.). Termin ten nie podlega przywróceniu. Konsekwencją przyjęcia, że omawiany termin jest terminem prawa materialnego jest zatem uznanie, że jego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia producenta rolnego do uzyskania wnioskowanej pomocy finansowej.
Przenosząc te rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy podzielić stanowisko organu, że dokonywanie zmian lub korekt we wnioskach bądź ich załącznikach możliwe jest jedynie w terminie otwartym do złożenia wniosku o udzielenie pomocy finansowej. Żądanie jej przyznania nie może być bowiem realizowane z pominięciem proceduralnych zasad i trybu jej realizacji. Przyznając producentom rolnym uprawnienie do przedmiotowej pomocy prawodawca zakreślił ramy proceduralne wskazując termin ostateczny złożenia wniosku zawierającego dane będące podstawą ustalenia wysokości tej pomocy. Zatem zmiana wniosku obejmująca zadeklarowanie przez producenta rolnego zwiększonego areału gruntów zgłoszonych do płatności nie mogła zostać uwzględniona przez organy orzekające w tej sprawie z uwagi na złożenie dokumentu po terminie przyjmowania wniosków, określonym w rozporządzeniu z dnia 27 stycznia 2015 r.
Podkreślić należy, że organy ARiMR rozpoznając wniosek o przyznanie pomocy finansowej na podstawie wskazanych wcześniej przepisów, nie czynią samodzielnych ustaleń co do wysokości powstałej w uprawach szkody. Opierają się w tym zakresie na szczegółowo określonych przepisami dokumentach, wystawianych przez uprawnione do tego organy. Ponadto należy mieć na uwadze treść § 13 r pkt 7 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., który stanowi, że wysokość pomocy finansowej ustala się jako iloczyn deklarowanej przez producenta rolnego we wniosku powierzchni upraw, na których wystąpiły szkody oraz stawki tej pomocy. Oznacza to, że we wniosku o udzielenie przedmiotowej pomocy producent rolny jest zobligowany do wskazania tej powierzchni, a organ orzekający w przedmiotowej sprawie jest tym związany. Organ nie może zatem wyjść poza granice zadeklarowanej przez producenta rolnego we wniosku powierzchni upraw objętych szkodą i ustalić wysokość pomocy finansowej w oparciu o samodzielnie poczynione dane. Tym samym uznać należy, że organ był związany treścią wniosku, który został złożony w terminie do dnia [...] listopada 2018r. ( § 13 r pkt 8 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r..
Jak już powyżej wskazano ww. termin jest terminem materialnym, prekluzyjnym, który nie podlega przywrócenia. Tym samym, organy prawidłowo stwierdziły również, że w sprawie nie podlega ocenie kwestia przyczyn uchybienia ww. terminowi przez skarżącego.
Skoro zatem wniosek z dnia [...] października 2018 r. wszczął postepowanie w sprawie przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu to późniejsze zmiany wniosku i zwiększenie żądania przyznania pomocy finansowej rodziło po stronie organu obowiązek podjęcia rozstrzygnięcia wobec żądania z dnia [...] października 2018 i [...] grudnia 2018 r.
Temu obowiązkowi sprostały organy przyznając pomoc w uzasadnionej
w decyzji wysokości co do żądania z dnia [...] października 2018 r. a odmawiając przyznania pomocy w pozostałej części tj. co do żądania z [...] grudnia 2018 r.
Reasumując, w niniejszej sprawie organy, w sposób wyczerpujący rozpatrzyły zgromadzony materiał dowodowy, a następnie podjęły rozstrzygnięcia, oparte na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. przy czym organ jednoznacznie wyjaśnił przesłanki, z powodu których nie przyznał skarżącemu pomocy finansowej
w wysokości przez niego żądanej.
W tych okolicznościach sprawy Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy przepisów materialnych, których naruszenie miałoby wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, których naruszenie miałoby istotny wpływ na wynik sprawy a w szczególności wskazanych w skardze art. 7, art.77 i art. 78 k.p.a.
Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło