I SA/Sz 525/08

WyrokWSA w Szczecinie2008-12-10

Skład orzekający: NSA Zofia Przegalińska, WSA Alicja Polańska, WSA Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania płatności rolnych i nakładającą sankcje, pomijając wnioskowane przez stronę dowody z przesłuchania świadków?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, nie uwzględniając wniosku strony o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków, których zeznania miały istotne znaczenie dla sprawy. Pominięcie tych dowodów spowodowało przedwczesne ustalenie stanu faktycznego i błędne zakwalifikowanie gruntów. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona z powodu uchybień procesowych.
Stan faktyczny
Rolnik J.F. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnych na 2007 r. Kontrola wykazała rozbieżności w deklarowanej powierzchni i uprawach, co skutkowało pomniejszeniem płatności i nałożeniem sankcji. Rolnik odwołał się, kwestionując ustalenia kontroli i dołączając oświadczenia świadków potwierdzające zasiew i zbiór łubinu. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, uznając protokół kontroli za prawidłowy i nie uwzględniając wniosku o przesłuchanie świadków. Rolnik zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i brak wiarygodności dla przedstawionych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Joanna Marska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi J. F. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności do gruntów rolnych na 2007 r. i nałożenia sankcji uchyla zaskarżoną decyzję Skarżący J.F. złożył wniosek do Biura Powiatu Kołobrzeskiego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznanie płatności na rok 2007 deklarując działki rolne położone w województwie [...], powiecie [...], gminie [...], obrębie [...] oraz obrębie [...], oznaczone identyfikatorami A i B. Łączna powierzchnia działek rolnych zgłoszonych do jednolitej płatności obszarowej (JPO) wynosiła 7,50 ha, natomiast do uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) wynosiła 5,00 ha. W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] metodą Foto w gospodarstwie J.F. przez firmę "G" S.A. stwierdzono, że: - na działce rolnej oznaczonej jako A (działka ewidencyjna [...]) stwierdzono deklarowaną grupę upraw oraz większą powierzchnię tj. JPO – 2,68 ha w stosunku do powierzchni deklarowanej przez rolnika tj. JPO – 2,50 ha, - na działce rolnej oznaczonej jako B (działka ewidencyjna [...]) nie stwierdzono deklarowanej rośliny uprawnej UPO, stwierdzono uprawę kwalifikującą się do otrzymania JPO, powierzchnia stwierdzona dla JPO 5,04 ha jest większa od powierzchni deklarowanej tj. 5 ha, powierzchnia stwierdzona dla UPO – 0,00 ha. Protokół z kontroli na miejscu wysłano J.F. w dniu [...]. Ustalenia kontrolne stały się podstawą do wydania decyzji przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...], w której przyznano w pomniejszonej wysokości Jednolitą Płatność Obszarową (JPO) w kwocie [...] oraz odmówiono przyznania Uzupełniającej Płatności Obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych w wysokości [...]. Od decyzji tej odwołał się J.F. stwierdzając, że nie zgadza się ze stwierdzeniem inspektorów jakoby na działce rolnej B znajdowała się łąka trwała. Do odwołania dołączone zostały oświadczenie "osób trzecich" o zakupie łubinu żółtego (słodkiego) oraz o obsianiu nim działki rolnej i zbiorach. Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję uznając, że kontrola przeprowadzona w gospodarstwie J.F. oraz protokół z tych czynności zostały sporządzone zgodnie ze stosowaną na terenie całego kraju metoologię. Widoczny na dokumentacji fotograficznej sposób użytkowania na przedmiotowej działce "B" nie daje podstaw do stwierdzenia, że uprawą główną był łubin żółty (słodki) należący do grupy upraw UPO, dlatego też stwierdzenie przez inspektorów podczas kontroli terenowej łąki trwałej należącej do upraw JPO na ww. działce jest uzasadnione. W odniesieniu do działki rolnej A jak i dokumentacji fotograficznej stwierdzenie braku koszenia i zastosowanie kodu nieprawidłowości DR 14 jest również uzasadnione. Organ odwoławczy podzielił też stanowisko organu pierwszej instancji w kwestii wysokości płatności oraz sankcji. W skardze J.F. nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego podniósł zarzut, iż nie dano wiary zeznaniom przedstawionych przez niego świadkom na okoliczność wykonania siewu i zbioru łubinu żółtego. Podniósł też zarzuty w odniesieniu do raportu z kontroli wskazując, że w kontroli powinny brać udział co najmniej dwie osoby, a na raporcie z dnia [...] widnieje podpis tylko jednej osoby, a ponadto na stronie 3-1/6 w uwagach dotyczących działki "B" wpisano Nr Dz.Ew. na tablicach nr [...] zamiast [...] łąka trwała. Na tej podstawie skarżący twierdzi, że zdjęcia zostały wykonane u innego rolnika. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest zasadna. Zarzut strony skarżącej wprawdzie został sformułowany tak jakby organ odwoławczy wnioskowany dowód przeprowadził i w wyniku oceny dowodów odmówił mu wiarygodności. Jednakże z analizy akt sprawy, a także uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że wnioskowane dowody nie były przeprowadzone a tym samym nie podlegały ocenie. W tej sytuacji, należy wskazać na treść art. 78 § 1 kpa zgodnie z którym żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Skarżący dołączył do swojego odwołania oświadczenie H.Ł. zawierające informację, że wykonał orkę i bronowanie pod zasiew łubinu a także na prośbę skarżącego zakupił 1100 kg nasion łubinu. Natomiast R.B. oświadczył, że w lipcu 2007r. dokonał zbioru łubinu z działki rolnej należącej do J.F. Treść powyższych oświadczeń jednoznacznie wskazuje na to, że dowody z przesłuchania tych świadków dotyczyłby okoliczności mającej znaczenie dla sprawy. Należy wskazać, że nie ma podstaw prawnych do przyjęcia, że protokół kontroli i zdjęcia wykonane przez kontrolerów posiadają szczególną moc dowodową i uzasadniają pominięcie przeciwdowodów. Z uwagi na pominięcie wnioskowanych przez skarżącego dowodów, stwierdzenie nieutrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej i zakwalifikowanie ich do kodu DR-14, wobec uchybień procesowych jest przedwczesne. Wnioskowane przez skarżącego dowody zawierają informację pozostające w sprzeczności z tym co wynika z kontroli a co organy przyjęły na tej podstawie za okoliczności udowodnione. Mając jednak na uwadze pominięcie dowodów w postaci oświadczeń bądź zeznań świadków tj. H.Ł. i R.B. należy uznać, że organ odwoławczy wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi nie ustali w sposób wyczerpujący okoliczności faktycznych sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy winien przeprowadzić dowody z przesłuchania wnioskowanych przez skarżącego świadków i dopiero wówczas dokonać oceny dowodowej wszystkich zebranych dowodów będących podstawą ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z tych przyczyn Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło