I SA/Sz 540/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant Lidia Maląg, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 października 2011 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza z dnia [...] nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego kwotę [...] złotych na rzecz skarżącego tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 1 marca 2011 r. Burmistrz Da P wydał A Dwi nakaz płatniczy nr [...] w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2011 w łącznej kwocie [...] zł. Z uzasadnienia wynika, że wymiaru podatku dokonano na podstawie złożonej informacji podatkowej i danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Organ przedstawił w tabeli wyliczenie w/w zobowiązania. A D złożył odwołanie od powyższej decyzji. Strona nie zgodziła się z opodatkowaniem przez organ budynków gospodarczych, bowiem budowa ich nie została zakończona i nie rozpoczęto ich użytkowania. Według strony, o użytkowaniu budynków nie mogą świadczyć znajdujące się w budynku takie rzeczy jak apteczka, czy gaśnica. Strona podkreśliła, że budynki miały służyć w gospodarstwie rolnym, zaś geodeta bez porozumienia z właścicielem gruntu "samowolnie odrolnił grunty pod w/w budynkami". Podał, że sumiennie płaci podatki, zaś urzędnicy przyjechali "bez umówienia się, pomierzyli, co chcieli i jak chcieli". Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]. po rozpatrzeniu odwołania Aa Da od decyzji-nakazu płatniczego Burmistrza Da P z dnia [...]2011r., nr [...]), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podał stan faktyczny w sprawie. Organ wskazał, że treść decyzji organu I instancji jest zgodna z ustaleniami dokonanymi w trakcie kontroli podatkowej przeprowadzonej w dniu [...]2010r. W/w kontrola ujawniła istnienie trzech nowowybudowanych budynków gospodarczych, z których dwa były w dniu kontroli użytkowane. W protokole opisano, jakie okoliczności wpłynęły na uznanie, że budynki są użytkowane. Stwierdzono, że budynki są wykorzystywane do magazynowania w nich różnych przedmiotów niezwiązanych z budową (szafy, wiosła, motocykl, opony, podnośnik), lecz związanych z prowadzoną ma działce działalnością gospodarczą (komis samochodowy). Z uwagi, że strona kwestionowała w odwołaniu tylko opodatkowanie nowowybudowanych budynków gospodarczych, Kolegium rozpatrzyło tylko tę kwestię sporną. Organ przytoczył treść art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organ wskazał, że powyższy przepis nie odsyła do prawa budowlanego, zatem ustalając przesłanki do powstania obowiązku podatkowego za nowowybudowane budynki organ oparł się ustaleniach kontroli podatkowej z dnia 18.10.2010r. Organ podał, że użytkowanie dwóch nowowybudowanych budynków gospodarczych rozpoczęto w 2010r., co skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego z dniem 1 stycznia następującego po roku, w którym rozpoczęto użytkowanie budynku, tj. z dniem 1 stycznia 2011r. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji działał prawidłowo. Kolegium uznało zarzut strony o niepowiadomieniu o kontroli za bezzasadny, bowiem z akt wynikało, że strona była zawiadomiona o kontroli i brała udział w czynnościach kontrolnych. A D złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Zarzucił organowi objęcie opodatkowaniem budynków, które nie zostały ukończone. Zdaniem strony, o użytkowaniu budynków nie mogą świadczyć pozostawione w nim rzeczy, takie jak gaśnica, apteczka, czy stare opony. Skarżący podniósł, że geodeta bez jego zgody i wiedzy przekształcił grunt pod budynkami z rolnego na budowlany. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kie wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoją decyzję. Sąd w dniu 28.09.2011r. zwrócił się do organu o uzupełnienie dokumentów w niniejszej sprawie. Burmistrz Da P pismem z dnia 29.09.2011r. wskazał, że organ podatkowy w stosunku do strony nie wszczynał postępowania podatkowego za rok 2011, gdyż stan faktyczny ustalony w trakcie kontroli podatkowej za rok 2010 na 1 stycznia 2011r. nie uległ zmianie. Organ przesłał dokumenty do sprawy, w tym informacje podatkowe złożone przez stronę w 2010r. i 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie ustalił, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. z 2010r., Nr 95, poz. 613 ze zm.), osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3, tj. jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie. Jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem (art. 6 ust. 2 w/w ustawy). Jak wynika z akt, organ podatkowy przeprowadził kontrolę podatkową w 2010r. w zakresie prawidłowości zgłoszonych do opodatkowania gruntów, budynków i budowli położnych w Du Pomorskim przy ul. M 1 i ul. S oraz K dotyczącej podatku od nieruchomości za lata 2009-2010. Powyższa kontrola odbyła się [...].2010r., z czynności sporządzono protokół kontroli, który doręczono stronie. Organ podatkowy wezwał stronę do złożenia korekty informacji w sprawie podatku od nieruchomości działki o nr [...]położonej przy ul. M 1 oraz działki nr [...]położonej przy ul. S [...]. Z uwagi na brak korekty w/w informacji, Burmistrz Da P postanowieniem z dnia [...] wszczął wobec Aa Da postępowanie w zakresie podatku od nieruchomości za rok 2010. W dniu 7 grudnia 2010r. Burmistrz Da P wydał decyzję nr [...], którą zmienił nakaz płatniczy wydany na Aa Da w zakresie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010r. Powyższą decyzję utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kie decyzją z dnia [...]., nr [...]. Przytoczenie powyższych okoliczności przez Sąd było niezbędne w celu wyjaśnienia niniejszej sprawy. Osoba fizyczna zobowiązana jest złożyć informację w sprawie podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego terminach wynikających z art. 6 w/w ustawy. Informacje dotyczące podatków lokalnych o określonej treści złożone przez stronę są dla organu podatkowego podstawą do wydania decyzji w zakresie podatków lokalnych. Z akt sprawy wynika, że strona nie godząc się na opodatkowanie nowowybudowanych budynków nie ujawniła ich w złożonych przez siebie informacjach za 2010r. i 2011r. W przypadku gdy organ podatkowy nie zgadza się ze złożoną przez stronę informacją zobowiązany jest do wszczęcia postępowania podatkowego na podstawie art. 165 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz.60 ze zm.). Organ podatkowy nie może powołać się na art. 165 § 5 Ordynacji podatkowej, bowiem stan faktyczny wynika ze złożonej przez strony informacji, a nie z ustaleń kontrolnych przeprowadzonych w innej sprawie za inny okres podatkowy, choć dotyczącej tej samej strony. Decyzja organu I instancji musi być poprzedzona przeprowadzonym postępowaniem podatkowym zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy na podstawie art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej może dopuścić jako dowód w sprawie protokół z kontroli podatkowej za 2010r., jak i inne dokumenty, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie są sprzeczne z prawem. Organ może też przeprowadzić oględziny miejsca i z takiej czynności sporządzić protokół (art. 172 i nast. O.p.) Strona winna, zaś mieć możliwość wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Decyzja organu I instancji musi zawierać zgodnie z art. 210 §1 i § 4 Ordynacji podatkowej uzasadnienie faktyczne i prawne, przy czym uzasadnienie prawne nie może ograniczać się jedynie do przytoczenia przepisów prawnych. Uzasadnienie służy wyjaśnieniu rozstrzygnięcia stanowiąc jego integralną część. Uzasadnienie decyzji ma na celu wykazanie prawidłowości procesu myślowego, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia określonej treści. Te dwa elementy decyzji muszą być ze sobą ściśle powiązane, komplementarne względem siebie, a celem argumentacji wyrażonej w uzasadnieniu jest nie tylko odtworzenie procesu stosowania prawa przez organ, co umożliwia sądową kontrolę legalności decyzji, lecz także powinno być ono tak sporządzone, aby ściśle wiążąc się z przedmiotem i sposobem rozstrzygnięcia zmierzało do przekonania strony o jego zasadności. Przedstawionych wymogów decyzja organu I instancji nie spełniła. Odnośnie postępowania prowadzonego przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Kie, zdaniem Sądu, nie do zaakceptowania jest wyrażone w zaskarżonej decyzji stanowisko organu, iż skoro strona kwestionowała w odwołaniu opodatkowanie nowowybudowanych budynków gospodarczych, Kolegium rozpatrzyło tylko tę kwestię sporną. Zgodnie z art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Jednak powyższe nie oznacza, że organ odwoławczy nie powinien przeprowadzić postępowania odwoławczego polegającego na zbadaniu sprawy i podjęciu ponownego rozstrzygnięcia. "Utrzymanie decyzji w mocy" jest określeniem, które: a) wskazuje formalnie na utrzymanie w mocy bytu decyzji organu I instancji, ale oznacza zarazem, że: b) treść rozstrzygnięcia organu II instancji, choć tożsama z rozstrzygnięciem organu I instancji, stanowi wynik przeprowadzonego samodzielnie przez organ II instancji postępowania. W tym zakresie wielokrotnie wypowiadały się na ten temat sądy administracyjne, jak i przedstawiciele nauki. Kwestia ta nie budzi żadnych wątpliwości, zaś Sąd nie powinien o tym przypominać organowi odwoławczemu. Zdaniem Sądu, powyższe naruszenia przepisów mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponownie przeprowadzając postępowanie w sprawie organ zobowiązany jest kierować się wytycznymi Sądu zawartymi powyżej. Jeżeli organ podatkowy uznaje złożoną informację na podatki lokalne przez stronę za niezgodną ze stanem rzeczywistym, winien wszcząć postępowanie podatkowe i przeprowadzić postępowanie dowodowe zgodnie z przepisami ustawy Ordynacja podatkowa. Ustosunkowanie się do zarzutów skargi na tym etapie postępowania Sąd uznał za przedwczesne. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.