I SA/Sz 546/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 listopada 2015 r. sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 2 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. 1. Postanowieniem z [...] o nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w S., rozpoznając zażalenie T.W. (dalej powoływanego jako: "Skarżący"), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...]. 2. Stan sprawy przedstawia się następująco: Podstawą wystawienia tytułów wykonawczych była ostateczna decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...], określająca zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. oraz z dnia [...], nr [...], , określająca zobowiązanie w podatku od towarów i usług poszczególne okresy od listopada 2009 r. do grudnia 2010 r. Zawiadomieniem z dnia 26 listopada 2014 r. znak: [...], organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego w Banku [...]. Odpisy tytułów wykonawczych wraz z odpisem zawiadomienia o zajęciu doręczono zobowiązanemu - za pośrednictwem placówki pocztowej - w dniu 14 grudnia 2014 r. W wyniku częściowej realizacji zajęcia egzekucyjnego Bank, jako dłużnik zajętej wierzytelności przekazał w dniu 3 grudnia 2014 r., kwotę [...] zł. Skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, pismem z dnia 8 grudnia 2014 r. zwrócił się do organu egzekucyjnego z wnioskiem o wstrzymanie ewentualnych czynności egzekucyjnych, powołując się na toczące się obecnie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie postępowanie w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2009-2010. Pełnomocnik wskazał, iż przedmiotowy wniosek dotyczy decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. o numerach: [...], a formą zabezpieczenia wykonania zobowiązania jest zajęcie rachunku bankowego Skarżącego. 3. Organ I instancji po stwierdzeniu, iż w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek określonych w art. 56 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm. – dalej powoływanej jako "u.p.e.a.", wydał postanowienie odmawiającej zawieszenia postępowania egzekucyjnego oraz o wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] obejmującej ustalenie odpowiedzialności za podatek dochodowy za 2010 r. 4. Skarżący wniósł na rozstrzygnięcie Organu I instancji zażalenie. 5. W toku postępowania zażaleniowego ustalono dodatkowo, że Organ I instancji, postanowieniem z dnia [...], stosownie do uregulowań art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], obejmującego zaległość w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. Następnie postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ podatkowy odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...]. 6. Organ odwoławczy, po analizie stanu faktycznego i prawnego sprawy stwierdził, że postępowanie egzekucyjne prowadzone jest według ściśle określonych reguł wskazanych w u.p.e.a., w tym w oparciu o przesłanki zawarte w art. 56 § 1-5. Reguły te wskazują podstawy, metody i środki prowadzenia postępowania wykonawczego oraz sytuacje, w których należy zaniechać czasowo lub trwale dalszego prowadzenia egzekucji. Mając na uwadze powyższe, Organ odwoławczy stanął na stanowisku, iż bezspornie nie miały miejsca przesłanki z art. 56 § 1 u.p.e.a., a to oznacza brak ustawowych przesłanek do zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych. 7. Pismem z dnia 2 kwietnia 2015 r. Skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na wymienione na wstępie postanowienie z dnia 2 marca 2015 r. W skardze, Skarżący wniósł o: – uchylenie zaskarżonego postanowienia Organu odwoławczego oraz decyzji Organu I instancji; – umorzenia postępowania w sprawie; – zasądzenie od Organu odwoławczego na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych; – przyznanie pomocy prawnej poprzez zwolnienie od kosztów postępowania. Skarżący, wskazał w skardze na naruszenie: – art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organy podatkowe w postępowaniu podatkowym obowiązane są udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania; – art. 122 Ordynacji podatkowej stanowiącego, że w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy; – art. 124 Ordynacji podatkowej, w myśl którego organy podatkowe powinny wyjaśnić stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji bez stosowania środków przymusu – poprzez niezastosowanie. Uzasadniając skargę, Skarżący wskazał, że w dniu 9 lutego 2015 r. organ egzekucyjny orzekł o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...]. Przedmiotowe umorzenie nastąpiło na wniosek wierzyciela. Skarżący podkreślił, że Organ winien wyjaśnić, dlaczego gotowy był umorzyć postępowanie prowadzone na podstawie jednego z tytułów, a na podstawie pozostałych nie. Na uwagę zasługuje fakt, że sytuacja majątkowa i życiowa nie zmieniły się, a w związku z tym stan faktyczny spraw jest identyczny. Zdaniem Skarżącego, powyższe stanowiłoby realizacje zasady udzielania niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego, wynikającej z art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej. 8. Odpowiadając na zarzuty skargi Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. 9. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 10. Na wstępie zauważyć należy, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone jest według ściśle określonych reguł zawartych w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm. – dalej powoływanej jako: "u.p.e.a."). Reguły te wskazują podstawy, metody i środki prowadzenia postępowania wykonawczego oraz sytuacje, w których należy zaniechać czasowo lub trwale dalszego prowadzenia egzekucji. Instytucja zawieszenia postępowania egzekucyjnego polega zatem na wstrzymaniu wykonania zastosowanych środków egzekucyjnych na skutek powstania przeszkód w prowadzeniu tego postępowania. 11. Przepis art. 56 § 1 u.p.e.a. wymienia przyczyny skutkujące obligatoryjnym zawieszeniem postępowania, co oznacza, iż organ egzekucyjny związany jest treścią powołanego przepisu, zawierającą enumeratywnie wymienione przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z wolą ustawodawcy postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej, 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego, 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego, 4) na żądanie wierzyciela, 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. W art. 56 § 1 pkt 1-4 u.p.e.a. wskazano zatem cztery kategorie podstaw obligatoryjnego zawieszenia postępowania egzekucyjnego. W art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. nie wskazano bezpośrednio kolejnej podstawy zawieszenia postępowania, albowiem ustawa odwołuje się do innych przypadków przewidzianych w ustawach. Dotyczyć to może takich sytuacji, gdy przepis innej ustawy zobowiązuje bądź upoważnia organ egzekucyjny do zawieszenia postępowania. Podkreślić należy, że ww. przepis zawiera enumeratywnie wymienione przesłanki zawieszenia postępowania, co oznacza, że katalog ich jest zamknięty i nie może być rozszerzony. 12. W ocenie Sądu, przedmiotowe postępowanie egzekucyjne toczy się w oparciu o ostateczne decyzje, co do należności, wobec których nie nastąpiło wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od grudnia 2009 r. do grudnia 2010 r. (decyzja z dnia [...], znak: [...]) oraz podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. (decyzja z dnia [...], znak: [...]), które stanowią podstawę dochodzenia należności podatkowych. Nie doszło również w niniejszej sprawie do odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej. Nie ziściły się także przesłanki z art. 56 pkt 2, 3 i 4 u.p.e.a. Ponadto wskazać należy, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego, o którym mowa w art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a., jest możliwe jedynie w razie zaistnienia sytuacji sprecyzowanej bądź w samej u.p.e.a., bądź też w innej ustawie. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie również nie wystąpiła. 13. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę wskazuje, że zarzuty skargi sprowadzają się do naruszenia przez Organy przepisów dotyczących zasad postępowania podatkowego tj. art. 121 § 2, art. 122 i art. 124 Ordynacji podatkowej. Uwzględniając natomiast przepis art. 18 u.p.e.a., który stanowi, że: jeżeli przepis niniejszej ustawy nie stanowi inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W takim też zakresie odpowiednie zastosowanie w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym mają zasady ogólne postępowania administracyjnego, które jednak przez Organy nie zostały naruszone. Zdaniem składu orzekającego, przedstawione w skardze zarzuty Skarżącego stanowią jedynie polemikę z ustaleniami Organów. 14. Sąd podziela również argumentację Organu odwoławczego, w zakresie podniesionej przez Skarżącego okoliczności umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]. Organ odwoławczy słusznie wskazał, że do umorzenia postępowania doszło w związku z brakiem ostateczności decyzji stanowiącej podstawę wystawienia ww. tytułu. Wbrew argumentacji Skarżącego postępowania egzekucyjne objęte skargą prowadzone są na podstawie odmiennego stanu faktycznego, aniżeli umorzone postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...]. 15. Należy zatem uznać, iż w rozpatrywanej sprawie Organ trafnie stwierdził brak podstaw prawnych do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, w oparciu o art. 56 § 1 u.p.e.a. Bezspornie zatem na gruncie rozpoznawanej sprawy nie może budzić wątpliwości, że nie wystąpiła w niej żadna z okoliczności uzasadniających zawieszenie postępowania egzekucyjnego na podstawach wymienionych w pkt 1 - 5 cytowanego przepisu. Skoro zatem w sprawie nie wystąpiły przyczyny zawieszenia postępowania, o których mowa w § 1 art. 56 u.p.e.a., to zasadnie Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie Organu I instancji odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego, prawidłowo przyjmując, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. 16. Kontrolowane postanowienie nie uchybia prawu w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy, co w myśl art. 151 p.p.s.a. dało podstawę do oddalenia skargi.