I SA/Sz 551/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA – Anna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 2 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do maja oraz od lipca do grudnia 2011 r. p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Skarżący P. S. wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do maja oraz od lipca do grudnia 2011 r. wystąpił z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Uzasadniając wniosek podniósł, że wstrzymanie wykonania jest konieczne ze względu na określenie w zaskarżonej decyzji znacznej kwoty podatkowej, która w połączeniu z określeniem należności podatkowej w decyzji tego organu z dnia [...] r. dotyczącej podatku od towarów i usług za okres od stycznia do maja i od lipca do grudnia 2011 r. spowoduje wyrządzenie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w majątku skarżącego, który nie posiada w gotówce tak znacznych środków finansowych. Zatem w przypadku wszczęcia egzekucji administracyjnej skarżący byłby zmuszony zbyć niektóre składniki majątkowe. W przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji przez WSA w Szczecinie, wystąpi sytuacja której nie da się odwrócić. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej zwanej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - i to nie każdej szkody, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków, i to wnioskodawca - strona postępowania obciążona została obowiązkiem ich przedstawienia. Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei, trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Z treści powołanego przepisu wynika również, iż to wnioskodawca powinien wykazać, że wykonanie zaskarżonego przez niego aktu lub czynności organu administracji spowoduje wyrządzenie znacznej szkody lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym zauważyć należy, że przytoczone przez wnioskodawcę argumenty przemawiające za wstrzymaniem wykonania decyzji winny być poparte stosownymi dokumentami. Sąd rozpoznając wniosek i badając wskazane przez stronę okoliczności uzasadniające przyznanie ochrony tymczasowej, musi mieć możliwości zweryfikowania powołanych faktów na podstawie przedłożonych dokumentów. Przedstawienie wszelkich informacji wraz z odpowiednią dokumentacją ciąży na wnioskodawcy, jako zobowiązanym do wykazania zaistnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności), świadczących o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadnione. Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 19 kwietnia 2012 r. (II FSK 404/12 (LEX nr 1137654) w którym stwierdził, że w sytuacji, gdy chodzi o decyzję rodzącą obowiązek zapłaty konkretnej sumy pieniężnej, a zatem rozporządzenia majątkiem podatnika, koniecznym jest wykazanie konkretnych przesłanek wskazujących na trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie tego majątku o kolejne sumy grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. Tymczasem, w ocenie Sądu, w badanej sprawie takie okoliczności nie zostały przez skarżącego wskazane. Poza samym złożeniem wniosku nie uczyniono nic, aby dowieść, że istotnie przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zostały spełnione. Strona skarżąca nie podała konkretnych i rzeczywistych powodów, które przemawiają za przyznaniem jej ochrony tymczasowej. Dla oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji decydujące znaczenie ma bowiem ocena aktualnego stanu faktycznego, a nie ewentualnych możliwych zagrożeń, jakie mogą się pojawić w bliżej nieokreślonej przyszłości. Tymczasem, w niniejszej sprawie, brak jest konkretnych okoliczności wskazujących na możliwość spełnienia subiektywnych obaw skarżącego. Przede wszystkim, nie wskazał on jakichkolwiek dokumentów źródłowych odzwierciedlających jego sytuację majątkową, finansową, rodzinną, chociażby aktualnych dochodów, ich źródła czy stanu majątkowego. Nie poparte żadnym dokumentem stwierdzenie, że skarżący nie posiada w gotówce tak znacznych środków finansowych, co w przypadku wszczęcia egzekucji może spowodować konieczność zbycia niektórych należących do niego składników majątkowych, w żadnym razie nie może świadczyć o jego obecnym stanie majątkowym. Nie wiadomo bowiem dokładnie jakie są składniki gospodarstwa domowego, czy posiada on, a jeśli tak, to jakie rzeczy ruchome np. samochody, jaka jest ich wartość, stan prawny itp. W przedmiotowej sprawie strona nie wnosiła również o przyznanie prawa pomocy w związku z czym nie można było ocenić sytuacji finansowej skarżącego na podstawie wykazanych we wniosku o przyznanie prawa pomocy przesłanek. Argumentem przemawiającym za uwzględnieniem wniosku nie może być także przewidywanie czy wręcz obawa skarżącego działań organu egzekucyjnego zmierzających do wyegzekwowania należności podatkowych. Wyjaśnić bowiem przy tym należy, że samo wszczęcie procedury egzekucyjnej nie zawsze prowadzi do konkretnych działań organu, np. sprzedaży nieruchomości dłużnika; organ egzekucyjny ma bowiem do wyboru szereg innych możliwości egzekucji należności pieniężnych przewidzianych przez ustawodawcę. Sąd podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w postanowieniu z 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04, w którym definiując przesłanki wyrządzenia znacznej szkody stwierdzono, iż chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Tego zaś skarżący nie wykazał bowiem jego argumentacja jest ogólnikowa. Powyższe nie wynika również z akt sprawy. W rezultacie, zdaniem Sądu, przedstawione przez wnioskodawcę okoliczności faktyczne jako nie poparte żadnymi dowodami, nie wyczerpują przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Na obecnym etapie postępowania uznać je zatem należy za czysto teoretyczne, i jako takie nie mogą stanowić przesłanki motywującej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dodać przy tym należy, że każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowej instytucji, jaką jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. post. NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11). Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.