I SA/Sz 554/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H M o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 marca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2010 – 2012 wraz z odsetkami p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Skarżąca H M, po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł od wniesionej skargi na wyżej powołaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, posiada mieszkanie o pow. 57 m kw. oraz budynek gospodarczy o pow. 105 m kw.; innego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości, ani zgromadzonych zasobów pieniężnych skarżąca nie wykazała. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada kont bankowych. Podała także, że dochody rodziny to kwota łącznie [...] zł otrzymywana z tytułu zasiłków z pomocy społecznej. Ponadto z wniosku wynika, że skarżąca i jej mąż są osobami schorowanymi; mąż skarżącej ma orzeczoną I grupę inwalidzką i jest całkowicie niezdolny do pracy. Rodzina ponosi koszty leczenia w kwocie [...] zł miesięcznie, a także wydatki na utrzymanie mieszkania – gaz, energia elektryczna, woda, opłata za telewizję, konserwacja mieszkania - w łącznej kwocie [...]zł. Do wniosku skarżąca dołączyła kopie trzech decyzji Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej przyznających skarżącej i jej mężowi zasiłki stałe oraz zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym - wyrażoną w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej zwana "P.p.s.a." - strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zwolnienie od kosztów sądowych, stanowiące prawo pomocy w zakresie częściowym, o które ubiega się w rozpoznawanej sprawie skarżąca, jest wyjątkiem od powyższej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej, o ile wykaże ona brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Rozpoznając wniosek skarżącej należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Zauważyć także należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Prawo pomocy zapewnia bowiem osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe należało stwierdzić, że z wniosku skarżącej oraz załączonych dokumentów źródłowych wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych w całości, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, oboje nie pracują, są osobami schorowanymi, utrzymują się z zasiłków z pomocy społecznej w łącznej kwocie ok. [...] zł, które to dochody przeznaczane są na zaspokojenie wyłącznie podstawowych potrzeb życiowych – opłacenie leczenia, bieżące wydatki na utrzymanie. Skarżąca wykazała, że nie posiada oszczędności. Powyższe okoliczności, a w szczególności bezrobocie, niski miesięczny dochód z zasiłków, w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami oraz brakiem zgromadzonych oszczędności przemawiają za uwzględnieniem wniosku. Skarżąca nie będzie w stanie w jakimkolwiek zakresie pokryć należnego na tym etapie sprawy wpisu od skargi, ustalonego w kwocie [...]zł, a także przewidywanych dalszych kosztów postępowania. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.