I SA/Sz 575/18

PostanowienieWSA w Szczecinie2018-10-01

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Aleksandra Jawoszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, osoba niepełnosprawna i niezdolna do pracy, całkowicie uzależniona od pomocy rodziny, która prowadzi wspólne gospodarstwo domowe i ponosi uzasadnione wydatki, może zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie lub z pomocą rodziny. Biorąc pod uwagę jego niepełnosprawność, brak zdolności do pracy, całkowite uzależnienie od pomocy rodziny, niskie dochody członków wspólnego gospodarstwa domowego oraz wysokie wydatki, w tym spłatę kredytów, przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący E. B. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. dotyczącą podatku od nieruchomości. W uzasadnieniu podano, że skarżący jest osobą niepełnosprawną, niezdolną do pracy, upośledzoną umysłowo i całkowicie uzależnioną od pomocy siostry. Skarżący wraz z rodziną prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, a dochody członków rodziny są niewielkie w stosunku do ponoszonych wydatków, w tym spłat kredytów. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające stan majątkowy i dochody.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono radcę prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 1 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2 .ustanowić radcę prawnego z urzędu. Sygn. akt I SA/Sz [...] U Z A S A D N I E N I E E. B., reprezentowany przez siostrę T. A., w związku ze skargą na wyżej powołaną decyzję w przedmiocie podatku od nieruchomości, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W uzasadnieniu wniosku, pełnomocnik podał, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów koniecznych dochodzenia skargi objętej niniejszym postępowaniem bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Wskazano, że skarżący jest osobą niepełnosprawną z I grupą inwalidzką, niezdolną do pracy, jest osobą upośledzoną umysłowo i jest całkowicie uzależniony od siostry, wymaga stałej opieki rodziny. Z akt sprawy wynika, że nie jest ubezwłasnowolniony, jest osobą schorowaną. Skarżący obecnie mieszka i gospodarstwo domowe prowadzi z siostrą – T. A., mężem siostry – Z. A., siostrzenicą – M. A., siostrzenicą – A. S., mężem siostrzenicy – I. S.. W oświadczeniu o stanie majątkowym podano, że skarżący posiada udział we współwłasności do [...] części nieruchomości rolnej zabudowanej położonej w [...] 53; współwłaścicielami ww. nieruchomości nabytej w drodze dziedziczenia są również T. A. oraz brat – W. B.; obecnie w Sądzie Rejonowym w M. toczy się postępowanie o zachowek (sygn. akt I C [...]). Innego majątku w postaci nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, zasobów pieniężnych nie wykazano. T. i Z. A. w ramach wspólności małżeńskiej posiadają działkę rolną o pow. 39,000 m kw. położonej w miejscowości Ł. 53. A. i I. S. posiadają dom przy ul. [...] w M. o pow. ok. 180 m kw., obciążony kredytem hipotecznym, w którym mieszka cała rodzina. T. A. otrzymuje emeryturę w kwocie [...]zł, Z. A. rentę w kwocie [...]zł, M. A. wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwocie ok. [...] zł, A. S. wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwocie ok. [...] zł, I. S. wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w kwocie ok. [...] zł, skarżący – E. B. rentę w kwocie [...]zł oraz zasiłek pielęgnacyjny. Miesięczne wydatki rodziny to opłaty za energię elektryczną w kwocie [...]zł, wodę w kwocie [...]zł, gaz w kwocie [...]zł. Ponadto, spłacane są raty kredytu hipotecznego w kwocie [...]zł, a także raty innych kredytów w kwocie ok. [...] zł. Pozostałe koszty utrzymania to ok. [...] zł (telewizor, telefony). Do wniosku przedłożono: dokumenty potwierdzające wysokość otrzymywanych dochodów przez wszystkich członków rodziny (roczne obliczenia podatku PIT-40A, informacje PIT-11, kopie umów o pracę, zaświadczenia pracodawców, kopie decyzji organów rentowych o waloryzacji emerytury); kopię umowy kredytu hipotecznego; kopie trzech umów pożyczek ekspresowych; dokumenty potwierdzające wydatki na opłaty mieszkaniowe; wypis z orzeczenia z dnia 25.10.1995 r. o stopniu niepełnosprawności E. B.. Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – dalej "P.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wtedy obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 P.p.s.a.). Skarżący wniósł w niniejszej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, jednakże z uwagi na to, że pełnomocnik skarżącego nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, o którego przedstawiciela korporacji się ubiega, skutkowało to przyjęciem, zgodnie z pouczeniem na wezwaniu z dnia 6 września 2018 r., że skarżący wnosi o ustanowienie radcy prawnego. Mając na uwadze powołane we wniosku okoliczności uznać należy, że skarżący znajduje się w sytuacji materialnej i osobistej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Z akt sprawy wynika, że skarżący jest osobą niepełnosprawną, niezdolną do pracy, upośledzoną, pod całkowitą opieką najbliższej rodziny. Skarżący otrzymuje rentę w kwocie ok. [...] zł, zaś według złożonego oświadczenia nie posiada żadnych środków, ani oszczędności, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania, czy ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Osoby mieszkające ze skarżącym otrzymują niewielkie dochody ze świadczeń emerytalnych oraz z wynagrodzenia za pracę, ponoszą tylko uzasadnione wydatki, związane z zaspokajaniem niezbędnych potrzeb życiowych oraz na spłatę kredytu hipotecznego i pożyczek. W ocenie referendarza sądowego skarżący nie jest w stanie poczynić oszczędności, które pozwoliłyby mu na poniesienie kosztów postępowania i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Należało również wziąć pod uwagę, że skarżący przed tutejszym Sądem ma zainicjowanych 6 spraw, w których należne na tym etapie koszty sądowe wynoszą łącznie [...] zł, a także, iż siostra skarżącego uiściła już tytułem wpisów sądowych kwotę [...]zł, w swoich analogicznych sprawach. W związku z powyższym uzasadnione jest stwierdzenie, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie lub nawet z pomocą rodziny. W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło