I SA/Sz 577/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia N S A – Zygmunt Chorzępa po rozpoznaniu w dniu [...] r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie uchylenia decyzji ostatecznej o umorzeniu postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za [...] r. p o s t a n a w i a: odrzucić skargę; Zaskarżoną przez G. R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej, uchyliło decyzję Burmistrza G. R. z dnia [...] r. o uchyleniu w całości ostatecznej decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r. o umorzeniu postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego dla N. R. w podatku od nieruchomości za [...]r. Jak wynika z zaskarżonej decyzji, powodem wydania decyzji z dnia [...] r. o umorzeniu postępowania w sprawie podatku od nieruchomości wobec N. R. były dokonane w trakcie postępowania ustalenia, iż pozostające w zarządzie powyższego podmiotu działki o nr [...] obręb R. i nr [...] obręb P. o łącznej powierzchni [...] m kw. znajdowały się w posiadaniu zależnym (na podstawie czasowej odpłatnej umowy o udostępnieniu gruntów) P. S. E. Zatem spór z organem podatkowym, zarówno N. R. jak i P. G. E. S.A., w toczących się równolegle postępowaniach podatkowych sprowadzał się do ustalenia, który z wyżej wymienionych podmiotów powinien być podatnikiem w podatku od nieruchomości. SKO w zaskarżonej decyzji z dnia [...] r., podzielając interpretację przepisów podatkowych zastosowaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] r. Sygn. akt II FSK 1101/07, stwierdziło, że organ pierwszej instancji nieprawidłowo przyjął, iż należy uchylić decyzję ostateczną o umorzeniu postępowania wobec N. R. w podatku od nieruchomości za [...]r. Zdaniem SKO należało bowiem przyjąć, że prawidłowo w tej decyzji określono, iż podatnikiem podatku od nieruchomości były P. S.E., na które z mocy umowy z dnia [...] r. zostało przeniesione posiadanie określonej części gruntów leśnych. Ponadto zwrócono uwagę, że decyzja z dnia [...] r. wydana została bez wcześniejszego wydania postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie uchylenia decyzji ostatecznej, czym organ naruszył przepisy stanowiące o prawach strony w postępowaniu podatkowym. W skardze do Sądu, wniesionej przez G. R., reprezentowanej przez jej Burmistrza, wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO z dnia [...] r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. G. zarzuciła organowi odwoławczemu, iż naruszył przepisy art. 120 i 122 Ordynacji podatkowej oraz art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. "a" ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez niewyjaśnienie w sposób nie budzący wątpliwości charakteru stosunku prawnego łączącego P. S. E. S.A. w W. z N. R., w świetle postanowień umowy ramowej współpracy z dnia [...] r., stanowiącej podstawę zawarcia czasowej umowy udostępnienia gruntów z [...] r., jak też faktycznego wykonywania tej umowy w zakresie władztwa nad przedmiotowymi gruntami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., w odpowiedzi na skargę wniosło o jej odrzucenie z uwagi na to, że G. R. nie ma legitymacji skargowej w tego rodzaju sprawach skoro Burmistrz R. wydał decyzję, działając jako organ I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i właściwości między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz między tymi organami a organami administracji rządowej. W myśl § 2 powołanego przepisu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, o czym stanowi art. 3 § 1 oraz § 2 pkt 1 p.p.s.a. W myśl art. 50 § 1 i § 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym oraz inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. W doktrynie podkreśla się, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać wszczęte przez organ administracji publicznej, którego działalność ma być przedmiotem oceny z punktu widzenia zgodności z prawem ani żaden inny organ pozostający w strukturze organizacyjnej tej administracji (T. Woś w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 2, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 240-241). Zatem krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi został określony w art. 50 p.p.s.a., a postępowanie może być uruchomione tylko z inicjatywy podmiotu pozostającego poza systemem organów, których działalność ma podlegać kontroli przez sąd administracyjny. Tylko podmiotom wymienionym w art. 50 p.p.s.a. przysługuje zdolność skargowa czyli uprawnienie do skutecznego wniesienia i popierania skargi przez sądem administracyjnym celem wywołania kontroli legalności zaskarżonego aktu. W niniejszej sprawie skargę wniosła jednostka samorządu terytorialnego - G. R. reprezentowana przez Burmistrza. Z literalnego brzmienia art. 50 §1 i 2 w zw. z art. 33 p.p.s.a. nie wynika jednak, aby g. była podmiotem należącym do kręgu osób uprawnionych do skutecznego wniesienia skargi. Odwołać się w tym miejscu należy do utrwalonej linii orzeczniczej, zgodnie z którą G. nie jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, dotyczącej osoby trzeciej. Wobec tego ani g., ani żaden jej organ, nie są uprawnieni do zaskarżania do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego. Pogląd taki został potwierdzony w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r. sygn. akt OPS 1/03 (ONSA 2003/4/115), w której stwierdzono m. in., że powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej (...), wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego, ani też legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego. Również w wyroku NSA z dnia 16 lutego 2005r., sygn. akt OSK 1017/04 (NSA-Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach) przyjęto, że g. nie może zajmować różnej pozycji - raz organu wydającego decyzję, innym razem strony postępowania - w zależności od etapu załatwiania sprawy z zakresu administracji publicznej. Dlatego też, podzielając powyższe poglądy, należy uznać, że G. R., której Burmistrz wydał decyzję pierwszoinstancyjną nie ma legitymacji skargowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego w tej sprawie, mocą której decyzja ta została uchylona (por. m.in. postanowienie NSA z 15 października 1990r., SA/Wr 990/90, ONSA 1990, nr 4, poz. 7; uchwała NSA z dnia 9 października 2000r., OPK 14/00, ONSA 2001, nr 1, poz. 17; wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005r., OSK 1017/04, niepubl., J.P. Tarno, Ochrona interesu prawnego jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym i sądowym {w:} Księga jubileuszowa Profesora zw. dr hab. Józefa Filipka, Zakamycze 2001, s. 721 i n.). W tym stanie rzeczy, wniesioną w niniejszej sprawie skargę uznać należało za niedopuszczalną i w konsekwencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a orzeczono jak w petitum.