I SA/Sz 586/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia NSA – Zygmunt Chorzępa po rozpoznaniu w dniu 9 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. R. – P. H.-U. "A.-P." o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc luty 2007 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Pismem z dnia 8 czerwca 2011 r. skarżąca D. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia 10 maja [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc[...] Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 8 lipca 2011 r. wezwano skarżącą do uiszczenia należnego wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie [...] zł wraz z pouczeniem, że nieuiszczenie wpisu w terminie 7-dniowym spowoduje odrzucenie skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 14 lipca 2011 r. Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu od skargi upłynął w dniu 21 lipca 2011 r., który to dzień nie przypadał na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy (art. 83 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.). Wpis od skargi w niniejszej sprawie został natomiast uiszczony w dniu 22 lipca 2011 r. Postanowieniem z dnia 28 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. odrzucił skargę na postawie art. 220 § 3 p.p.s.a. z uwagi na nieuiszczenie wpisu w terminie. Powyższe postanowienie doręczono skarżącej 9 sierpnia 2011 r. Pismem z dnia 16 sierpnia 2011 r. (wpływ do Sądu 16 sierpnia 2011 r.) skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Uzasadniając swój wniosek skarżąca wskazała, iż nie była w stanie dokonać osobiście wpłaty tytułem wpisu sądowego z powodu niezależnie zaistniałych okoliczności uniemożliwiających jej terminowe wywiązanie się z nałożonego obowiązku. Podniosła, iż w dniu 17 lipca 2011 r. nasiliły się u niej objawy choroby utrudniające jej dotarcie do oddalonej o 7 km od miejsca zamieszkania placówki pocztowej, celem dokonania przedmiotowego wpisu. W dniu 18 lipca 2011 r. udała się do lekarza, który zalecił jej leżenie w łóżku i uznał, iż w takim stanie nie jest wskazane odbywanie jakichkolwiek podróży. W związku z powyższym skarżąca zwróciła się do swojej córki o realizację przelewu na wskazane przez Sąd konto bankowe. Córka skarżącej wykonała dyspozycję przelewu w dniu 21 lipca 2011 r., a więc w ostatnim dniu terminu do uiszczenia wpisu, niestety realizacja przelewu przez bank nastąpiła w dniu 22 lipca 2011 r. Do wniosku skarżąca dołączyła zaświadczenie lekarskie z dnia 18 lipca 2011 r. Wraz z wnioskiem skarżąca uiściła wpis od skargi w kwocie [...] ł. W wykonaniu zarządzenia sądowego zobowiązującego do wykazania, iż złożenie dyspozycji przelewu na wskazane przez Sąd konto bankowe nastąpiło w dniu 21 lipca 2011 r. skarżąca podkreśliła, iż jej córka złożyła dyspozycję przelewu w dniu 21 lipca 2011 r. i mimo tego, że pieniądze zostały pobrane natychmiast to przelew zaksięgowano dopiero w dniu następnym. Gdyby zostało to przez skarżąca lub jej córkę przewidziane to pojechałyby ona do S. aby dokonać przelewu na czynnej w godzinach nocnych poczcie. Do pisma dołączono oświadczenie A. R., w którym wskazała, iż przelewu dokonała w dniu 21 lipca 2011 r. jednakże wydruk komputerowy transakcji dokonywanych przez Internet nie zawiera daty zlecenia przelewu. Wskazała, iż była w tym celu w oddziale banku, w którym poinformowano ją, iż z uwagi na to, że Sąd posiada rachunek w innym banku to pracownicy banku P. nie mają wglądu w takie dane i widzą tylko datę księgowania, ponieważ przelew realizowany jest przez administratora ELIXIR. Być może takie dane zostałyby udostępnione na wezwanie Sądu. Dołączono także wydruk potwierdzenia przelewu bankowego z rachunku A. R. na rachunek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. kwoty [...] zł tytułem wpisu sądowego od skargi w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 586/11, na którym w szczegółach operacji widnieje data księgowania: 22 lipca 2011 r., data waluty: 22 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie natomiast z art. 87 § 1 p.p.s.a. wniosek taki złożyć należy w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia, uprawdopodabniając przy tym okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Stosownie do treści przywołanych powyżej przepisów, przywrócenie terminu może więc nastąpić jedynie wówczas, gdy spełnione zostały łącznie trzy przesłanki: 1) wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, 2) zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy, 3) dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Brak choćby jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. Zgodnie z powyższym, brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Dokonując oceny braku winy sąd uwzględnia wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i biorąc pod uwagę także uchybienia spowodowane nawet lekkim niedbalstwem. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności prośby o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnej sprawy i szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Należy wskazać, iż przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiały stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie SN z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, publ. LEX nr 50679). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić wówczas, gdy strona we wniosku o przywrócenie terminu uprawdopodobni, że mimo całej staranności z przyczyn od niej niezależnych nie mogła dokonać czynności w terminie. Przeszkody te zatem muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny, a brak winy w uchybieniu terminu można uznać tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Rozpatrując w pierwszej kolejności spełnienie, wynikającego z art. 87 § 1 p.p.s.a. wymogu złożenia wniosku o przywrócenie terminu w terminie siedmiodniowym, od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu wskazać należy, iż postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi zostało doręczone skarżącej w dniu 9 sierpnia 2011 r., a zatem w tym dniu dowiedziała się ona o uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W tej sytuacji złożony w dniu 16 sierpnia 2011 r. przez skarżącą wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego należy uznać za dokonany w ustawowym terminie określonym w ww. przepisie. Jednocześnie z wnioskiem skarżąca uiściła także wpis od skargi w wysokości [...] zł. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania wniosku należy dokonać oceny przesłanki braku winy w uchybieniu terminu, która pozwoli na ustalenie, czy niedochowanie terminu zostało spowodowane przez przeszkodę w sposób rzeczywisty uniemożliwiającą dokonanie czynności procesowej w przewidzianym dla niej terminie. W ocenie Sądu skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, tj. faktu dokonania zlecenia przelewu bankowego na rachunek sądowy w dniu 21 lipca 2011 r. Zdaniem skarżącej i jej córki pieniądze zostały pobrane z rachunku bankowego córki wieczorem w dniu 21 lipca 2011 r. jednakże zaksięgowanie tej wpłaty nastąpiło w dniu następnym – 22 lipca 2011 r. Wskazać należy, iż z dołączonego do pisma skarżącej potwierdzenia przelewu kwoty 212 zł tytułem wpisu od skargi wynika data księgowania 22 lipca 2011 r., data waluty 22 lipca 2011 r. Pomimo zapewnień córki skarżącej o tym, iż dokonała zlecenia przelewu wieczorem w dniu 21 lipca 2011 r. fakt ten, zdaniem Sądu, nie został uprawdopodobniony. Podkreślić jeszcze raz należy, iż to na stronie ciąży obowiązek zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw zaś instytucja przywrócenia terminu do dokonania czynności ma charakter szczególny (wyjątkowy) i może być wykorzystana jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, tj. że uchybienie terminu wynikło z przyczyn od niej niezależnych, którym nie mogła ona przeciwdziałać, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. W tym stanie sprawy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., należało odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi.