I SA/Sz 593/14

PostanowienieWSA w Szczecinie2014-06-16

Skład orzekający: Iwona Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącemu można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na brak możliwości finansowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co potwierdzają złożone oświadczenia oraz dokumenty źródłowe.
Stan faktyczny
Skarżący J.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. dotyczącą odmowy umorzenia zaległości w podatku VAT za okres od stycznia 2011 do grudnia 2012 roku. Skarżący jest osobą bezrobotną, przewlekle chorą, utrzymującą się z pomocy rodziny, nie posiada majątku ani oszczędności, a jego rodzina ma ograniczone dochody. Posiada zaległości podatkowe i zadłużenie kredytowe, a jego sytuacja finansowa nie uległa zmianie od poprzedniego postępowania o prawo pomocy.
Rozstrzygnięcie
Przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2011 r. do grudnia 2012 r. p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych J. B., z związku ze skargą złożoną na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że nie posiada środków finansowych ani oszczędności na pokrycie kosztów sądowych, gdyż jest osobą bezrobotną, przewlekle chorą bez możliwości podjęcia pracy zarobkowej, aktualnie utrzymuje się z pomocy najbliższej rodziny. Skarżący wskazał, że znaczna część otrzymywanych środków od rodziny przeznaczona jest na leczenie oraz bieżące potrzeby. Skarżący opisał swój stan zdrowia wskazując na liczne choroby. W oświadczeniu o stanie rodzinnym skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i synem, zaś w majątkowym, że nie posiada żadnego majątku; oszczędności, nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych nie posiadają także osoby prowadzące wspólne gospodarstwo domowe ze skarżącym. W rubryce formularza dotyczącej dochodów podano: wynagrodzenie za pracę żony skarżącego w wysokości [...] zł brutto oraz wynagrodzenie za pracę syna w wysokości [...] zł brutto. Ponadto z akt sprawy wynika, że skarżący posiada zaległości podatkowe na kwotę [...] zł, powstałe w okresie gdy prowadził działalność gospodarczą (zakończenie działalności w dniu 30 sierpnia 2013 r. z powodu złego stanu zdrowia). Skarżący posiada zaległości w spłatach kart kredytowych na kwotę ok. [...] zł, a także zobowiązanie z tytułu kredytu na zakup samochodu, zaciągniętego w [...] r., który obecnie spłaca jego syn (raty po ok. [...] zł miesięcznie). Rodzina skarżącego mieszka w mieszkaniu [...] o pow. [...] m kw. Miesięczne wydatki mieszkaniowe rodziny wynoszą ok. [...] zł, zaś wydatki na leczenie skarżącego to kwota [...] zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej zwana "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. Ustawy). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Rozpoznając wniosek skarżącego należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, oraz które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Biorąc pod uwagę okoliczności wskazane we wniosku i dane wynikające z akt sprawy, znajdujące potwierdzenie w dokumentach źródłowych, w szczególności: fakt bezrobocia, pozostawanie na utrzymaniu członków rodziny (żony i syna), okoliczność braku oszczędności i majątku, wiek skarżącego ([..] lata) oraz stan zdrowia, należało uznać, że wykazał on, że nie ma realnych możliwości finansowych pozwalających na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja skarżącego podlegała już ocenie w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 546/14, w której uwzględniono jego wniosek i przyznano skarżącemu zwolnienie od kosztów sądowych (postanowienie z dnia 29 maja 2014 r.). Jak wynika ze złożonego w rozpoznawanej sprawie wniosku skarżącego, jego sytuacja nie uległa zmianie. Skarżący znajduje się w trudnej sytuacji i nie będzie w stanie w jakimkolwiek zakresie pokryć należnego na tym etapie sprawy wpisu od skargi, ustalonego w kwocie [...] zł, a także przewidywanych dalszych kosztów postępowania, samodzielnie ani też przy pomocy żony i syna, na których to spoczywa ciężar nie tylko zaspokojenia bieżących potrzeb życiowych skarżącego ale także spłaty jego zadłużenia, które powstało w okresie gdy prowadził on działalność gospodarczą. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło