I SA/Sz 602/14

PostanowienieWSA w Szczecinie2014-07-28

Skład orzekający: Iwona Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Skarżący, znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej, charakteryzującej się bezrobociem, znacznymi zadłużeniami i ograniczonymi dochodami, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli wykażą, że poniesienie tych kosztów spowodowałoby uszczerbek dla ich koniecznego utrzymania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący B. K. i B. K. złożyli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie dotyczące negatywnego stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów egzekucyjnych. W związku ze skargą złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący są bezrobotni bez prawa do zasiłku, posiadają znaczące zadłużenia i ograniczone dochody, a ich majątek jest zajęty w postępowaniu egzekucyjnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącym prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków B. K. i B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z ich skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 14 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie negatywnego stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów egzekucyjnych p o s t a n a w i a: przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Skarżący B. K. i B. K., w związku ze złożoną skargą na wyżej powołane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 14 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie negatywnego stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów egzekucyjnych, złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisu od skargi w kwocie [...] zł. Z uzasadnienia wniosków, przedłożonych dokumentów oraz informacji posiadanych z urzędu z innych akt spraw sądowych, w których prowadzone było wobec skarżących postępowanie o przyznanie prawa pomocy wynika, co następuje. B. K. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Gospodarstwo domowe prowadzi z małżonką B. K. Skarżący mieszkają w mieszkaniu stanowiącym własność córki. Dochody rodziny to wynagrodzenie skarżącej za pracę w wysokości [...] zł brutto (netto ok. [...] zł z uwagi na potrącenie komornicze w kwocie [...] zł). Skarżący jest zadłużony; jego zobowiązania wobec banku wynoszą [...] zł, wobec urzędu skarbowego - [...] zł, wobec ZUS - [...] zł. Skarżący w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej posiadają nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha, która jest zajęta przez komornika sądowego, który prowadzi egzekucję komorniczą na łączną wartość ponad [...] zł. B. K. i B. K. oświadczyli, że nie posiadają żadnego innego majątku w postaci oszczędności, nie posiadają rachunku bankowego oraz wartościowych przedmiotów, nie posiada zdolności kredytowej. Skarżący oświadczyli, że koszty utrzymania mieszkania wynoszą ok. [...] zł, a na leczenie wydaje około [...] zł miesięcznie. Do wniosków skarżący załączyli: dokumenty potwierdzające stan zadłużenia i prowadzenie egzekucji sądowych, administracyjnych, stan zaległości podatkowych na dzień 14 listopada 2013 r., stan zadłużenia wobec ZUS na dzień 12 lutego 2014 r., zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia skarżącego z 3 lipca 2013 r., zaświadczenie PUP w [...] z dnia 3 lipca 2013 r., że jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, dokumenty potwierdzające wysokość opłat za energię elektryczną, dokument potwierdzający wysokość wynagrodzenia skarżącej za wrzesień i październik 2013 r. oraz marzec i kwiecień 2014 r., a także kopie 7 postanowień o zwolnieniu skarżących od kosztów sądowych w innych sprawach sądowych oraz w zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona będąca osobą fizyczną wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją nadzwyczajną stanowiącą pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku, lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Mając na względzie treść przywołanych wyżej przepisów i odnosząc ją do sytuacji majątkowej i finansowej skarżących, należało uznać, że ich wniosek zasługuje na uwzględnienie w całości. Informacje przedstawione przez skarżących oraz wynikające z akt sądowych, wskazują wyraźnie, że skarżący znajdują się obecnie w trudnej sytuacji materialnej i uiszczenie kosztów sądowych spowoduje uszczerbek dla ich koniecznego utrzymania. Na skarżącym ciążą na nim liczne zaległości w zakresie należności podatkowych, składkowych, kredytowych, w związku z tym są prowadzone przeciwko skarżącym postępowania egzekucyjne. Jedynym żywicielem rodziny jest skarżąca; a skarżący poszukuje pracy, będąc osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Z ustaleń wynika, że uzyskiwany przez rodzinę dochód wynosi około [...] zł miesięcznie (wynagrodzenie małżonki podlega zajęciu komorniczemu na kwotę [...] zł) i jest konsumowany przez konieczne wydatki na utrzymanie mieszkania. Ponadto skarżący nie posiadają żadnego majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło