I SA/Sz 613/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz /spr./ Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędzia WSA Alicja Polańska Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi HP S.A. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2003 r. o d d a l a skargę HP S.A. w K. wniosło o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2003r. powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie z 15 października 2003r. sygn. akt S.A./Sz 581/03, którym to wyrokiem stwierdzono nieważność uchwały Rady Gminy nr [...] z [...] w § 1 ust. 1 lit. b i c . Do wniosku dołączona została skorygowana deklaracja podatku. Decyzją z [...] nr [...] Burmistrz na podstawie art. 21 §1 pkt 1 § 3 , art. 47§ 3 w związku z art. 207 ustawy z 29 sierpnia 19997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm. ), art. 2 , art. 3 ust. 1 pkt 1 , art. 4, art. 5 i art. 6 ust. 9 pkt 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. z 2002 r. Nr 9 poz. 84 ze zm. ) , § 1 ust. 1 uchwały Rady Gminy z 30 października 2001 r. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości na 2002 r. określił HP S.A. w K. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2003 r. w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu organ ten wskazał, że na podstawie art. 2 i 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podatnik będący właścicielem nieruchomości jest zobowiązany do płacenia podatku od rodzaju budynków. Obowiązek ten nie może być modyfikowany, ani znoszony przez radę w drodze uchwały. Nie podjęcie uchwały określającej stawki lub też stwierdzenie jej nieważności nie może zdaniem tego organu prowadzić do modyfikacji lub zniesienia ustawowo określonego obowiązku podatkowego. Skutki braku stawek w podatku od nieruchomości uregulowane zostały w art. 20 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Dotyczy to również stwierdzenia nieważności całej uchwały lub części. W takim przypadku zgodnie z tym przepisem znajdują zastosowanie stawki obowiązujące w poprzednim roku podatkowym. W odwołaniu od tej decyzji podatnik wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia . W uzasadnieniu odwołania podatnik podniósł, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 października 2003 r. unieważnił uchwałę Rady Gminy z 14 grudnia 2002 r. w części dotyczącej ustalenia rocznych stawek podatku od nieruchomości od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej z uwagi na ich zróżnicowanie w zależności od tego , czy miały one dotyczyć osób fizycznych, czy też prawnych. Uchwała Rady Gminy z 30 października 2001., na której podstawie organ pierwszej instancji określił wysokość zobowiązania również różnicuje wysokość stawek w zależności od tego, czy nieruchomość jest własnością osób fizycznych, czy też prawnych. Powoływanie się w tej sytuacji przez organ pierwszej instancji na przepis art. 20 a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stanowi zdaniem odwołującego rażące naruszenie prawa, naruszając konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] nr [...] na podstawie art. 75 § 2 pkt 1 lit. a, 76 b oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm.) ,art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 , art. 4, art. 5, art. 6 ust. 9 , art. 20a ustawy z 12 stycznia 1991 r. 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz § 1 ust. 1 uchwały nr XXXIII-338-2001 Rady Gminy z [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości ,uchyliło zaskarżoną decyzję w całości, stwierdziło nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2003 r., uiszczonym przez HP S.A. w K. w kwocie [...] zł, odmówiło nadpłaty w tym podatku w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazując na przepis art. 75 § 2 lit. b oraz art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej stwierdził, że organ pierwszej instancji określił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2003 r., mimo że nie zostało wszczęte postępowanie w tej sprawie . Postępowanie podatkowe wszczęte zostało na wniosek podatnika o stwierdzenie nadpłaty. Brak było podstawy prawnej zdaniem tego organu w tej sytuacji do wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, dlatego organ ten decyzję w tym zakresie uchylił. Powołując przepis art. 20a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych organ ten wskazał, ze intencją ustawodawcy było, aby w stosunku do każdej z wyodrębnionych kategorii nieruchomości istniała podstawa do określenia obowiązującej stawki podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił § 1 ust. 1 lit. b i c uchwały Rady Gminy z 14 grudnia 2002 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości w 2003 r., a zatem wg tego organu w stosunku do kategorii nieruchomości objętych uchylonymi postanowieniami, należy stosować odpowiednie stawki wynikające z uchwały obowiązującej w poprzednim roku podatkowym. Postanowienia tej uchwały podobnie jak uchylone postanowienia przewidują inną wysokość stawek podatkowych dla osób prawnych i dla osób fizycznych, jednakże nie została stwierdzona ich nieważność i nadal one obowiązują. Dalej organ ten wyliczył nadpłatę mając na uwadze powierzchnię budynków oraz wysokość stawki podatku wynikającej z uchwały Rady Gminy obowiązującej w 2002r. uwzględniając przy tym to, że od 1 kwietnia roku podatkowego zmniejszyła się powierzchnia opodatkowania w związku z rozbiórką jednego z budynków. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na wskazaną wyżej decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie w pkt 2 i 3, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie tj. art. 32 Konstytucji RP, art. 5 ustawy z 19 listopada 1999r. – Prawo o działalności gospodarczej oraz art. 5 ust. 3 i 4 ustawy z 12 stycznia 1991 r. 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych poprzez uznanie, ze do ustalenia wysokości zobowiązania skarżącego w podatku od nieruchomości za 2003 r. należy stosować stawki podatkowe obowiązujące w poprzednim roku podatkowym i tym samym nie uwzględnienie faktu, iż postanowienia tej uchwały przewidujące inną wysokość stawek podatkowych dla osób fizycznych i osób prawnych , są sprzeczne z prawem w tym samym stopniu i z tych samych przyczyn, co unieważnione postanowienia uchwały Rady Gminy z 14 grudnia 2002 r. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji podnosząc ponadto, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie wymienionego wyżej, skargę tę wyrokiem z 16 września 2004 r. oddalił podzielając argumentację sądu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje : Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem skargi w tej sprawie jest decyzja rozstrzygająca wniosek strony o stwierdzenie nadpłaty. Za nadpłatę stosownie do treści art. 72 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm.) uważa się kwotę:1) nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku, 2) podatku pobrana przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej, 3) zobowiązania zapłaconego przez płatnika lub inkasenta , jeżeli w decyzji, o której mowa w art. 30 § 4, określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej, 4) zobowiązania zapłaconego przez osobę trzecią lub spadkobiercę, jeżeli w decyzji o ich odpowiedzialności określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej. W postępowaniu o stwierdzenie nadpłaty istotne jest więc ustalenie, czy podatek został nadpłacony, czy też nienależnie zapłacony. Skarżący jako podstawę wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2003 r. wskazywał to, że wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie z 15 października 2003 r. sygn. akt S.A./Sz 581/03 w sprawie ze skargi A S.A. w W. na uchwałę Rady Gminy z 14 grudnia 2002 r. nr III/21/2002 określającej stawki podatku od nieruchomości na 2003r. stwierdzono nieważność tej uchwały w części określającej stawki podatku dla osób prowadzących działalność gospodarczą, uznając, że zróżnicowanie tych stawek w zależności od tego, czy dotyczy to osoby fizycznej, czy też prawnej narusza zasadę równości wobec prawa wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP. Skutkiem stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy jest to, że stawki z niej wynikające nie obowiązują w 2003 r. w zakresie, w jakim stwierdzono ich nieważność. Nie oznacza to jednak, że podatnicy, których te stawki dotyczyły, nie są zobowiązani do zapłaty podatku za 2003 r. Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości wynika bowiem z ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. z 2002 r. Nr 9 poz. 84 ze zm.) W takiej sytuacji jak słusznie uznały organy zastosowanie ma art. 20a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z tym przepisem w przypadku nie uchwalenia stawek podatków i opłat uregulowanych w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, stosuje się stawki obowiązujące w roku poprzedzającym rok podatkowy. Nie uchwalenie stawek w rozumieniu tego przepisu ma miejsce zarówno w sytuacji, gdy rada nie podejmie stosownej uchwały, jak i w przypadku stwierdzenia nieważności uchwały przez odpowiedni organ ( vide Glosa do wyroku NSA z 15 października 2003 r S.A./Sz 581/03 L. Etel Glosa 2004/6/33 ). Prawidłowo więc zdaniem Sądu organy podatkowe uznały, że wobec skarżącego za 2003 r. mają zastosowanie stawki podatku od nieruchomości obowiązujące w 2002r., a wynikające z uchwały Rady Gminy nr XXXIII/338/2001 z 30 października 2001 r. Skarżący nie wskazywał, by uchwała ta została zakwestionowana z powodu jej niezgodności z prawem. Nie można bowiem podzielić stanowiska skarżącego, że skoro Naczelny Sąd Administracyjny wskazanym wyżej wyrokiem stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy w zakresie stawek podatku za 2003 r., to nie obowiązują stawki podatku wynikające z uchwały dotyczącej poprzedniego roku, z tego tylko powodu, że uchwała ta ma takie same wady jak uchwała, której nieważność stwierdzono. Ustawodawca w przepisach ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1691 ze zm.) przewidział tryb wyeliminowania z obrotu prawnego uchwały jednostki samorządu terytorialnego z powodu jej niezgodności z prawem .W art. 91 tej ustawy dał organowi nadzoru kompetencję do stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy, w razie sprzeczności z prawem. W art. 101 tej ustawy przewidział zaś możliwość wniesienia skargi do sądu na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy, przez każdego, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone tym aktem. Sposobem na wyeliminowanie z obrotu prawnego uchwały rady gminy z powodu jej sprzeczności z prawem jest więc tryb wskazany wyżej, a określony w ustawie o samorządzie gminnym. Skoro uchwała taka w tym trybie nie została podważona, to tym samym jak słusznie uznały organy podatkowe nadal obowiązuje, a wobec tego stanowi podstawę wymiaru podatku od nieruchomości za 2003 r. stosownie do treści art. 20a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wbrew więc zarzutom skargi zaskarżona decyzja nie narusza prawa, dlatego skargę jako niezasadną należało na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U nr 153 poz. 1270 ze zm. ) oddalić.