I SA/Sz 617/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Zaremba Sędziowie Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz (spr.) Sędzia NSA Marian Jaździński Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2006 r. sprawy ze skargi H. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2005 r. 1. oddala skargę, 2. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie adwokatowi [...] kwotę [...] zł brutto z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej oraz kwotę [...] zł z tytułu poniesionych wydatków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60), art. 3 ust. 4, art. 1 a ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 2 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. Nr 9, poz. 31 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania H. M. od decyzji Prezydenta [...] z [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na 2005 r. w kwocie [...] zł utrzymała w mocy decyzję organu podatkowego I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że H. i H. M. są na prawach wspólności małżeńskiej, użytkownikami wieczystymi nieruchomości położonej w S. przy ul. K. o pow. [...] m2, w udziale 259/1000. Nadto podatnicy są właścicielami nieruchomości lokalowej znajdującej się na terenie w/w działki, w skład której wchodzi lokal mieszkalny o pow. [...] m2 oraz piwnica o pow. [...] m2 i wys. nie przekraczającej 2,20 m. W wykazie nieruchomości złożonym w marca 2000 r. podatnik zadeklarował do opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynki mieszkalne o pow. [...] m2, piwnicę o pow. [...] m2, budynki pozostałe o pow.[...] m2 oraz grunty pozostałe o pow. [...] m2. Decyzją z [...] Prezydent ustalił podatnikom wymiar podatku od nieruchomości na 2005 r. w kwocie [...] zł, przyjmując za podstawę opodatkowania budynki mieszkalne o pow. [...] m2 oraz grunty pozostałe o pow. [...] m2. W odwołaniu od tej decyzji strona zarzuciła, iż niesłusznie została obciążona podatkiem od nieruchomości: - w latach 2000-2002 za garaż blaszany, ponieważ garaż ten nie stanowił obiektu budowlanego trwale związanego z gruntem, - w latach 2000-2005 za piwnicę, ponieważ jej wysokość wynosi jedynie 168 cm, co zdaniem podatnika uzasadnia jej zwolnienie z podatku od nieruchomości, gdyż w/w piwnica nie jest obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, - w latach 1997-2005 za grunty znajdujące się pod ciepłociągiem oraz projektowaną drogą dojazdową do sąsiedniej nieruchomości, bowiem strona nie może swobodnie rozporządzać w/w gruntami. Ponadto strona zażądała przyznania ulgi w podatku od nieruchomości z tytułu uciążliwości związanych z odbywającym się ruchem kołowym z trzech stron działki nr [...] w S., w wysokości 50% wymierzonego podatku. Zdaniem strony wymiar podatku od nieruchomości powinien zostać zmniejszony poprzez odliczenie od podstawy opodatkowania powierzchni gruntów zajętych na w/w ciepłociąg i drogę dojazdową. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się na art. 4 ust. 2 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w myśl, którego to przepisu powierzchnię pomieszczeń lub ich części oraz część kondygnacji o wysokości w świetle od 1,40 m do 2,20 m zalicza się do powierzchni użytkowej budynku w 50%, a jeżeli wysokość jest mniejsza niż 1,40 m, powierzchnię tę pomija się. Podatnicy są właścicielami piwnicy o wys. 1,68 m o pow. [...] m2. Ponieważ wysokość tej piwnicy przekracza 1,40 m, zatem podlega ona opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, przy czym opodatkowana powierzchnia stanowi 50% powierzchni całkowitej, tj. [...] m2. Wg tego organu zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące użytkownikami wieczystymi gruntów. Ustawa nie przewiduje wyłączeń od w/w zasady w przypadku, gdy część opodatkowanej nieruchomości jest obciążona prawami rzeczowymi, np. służebnościami gruntowymi. Przysługujące stronom prawo użytkowania wieczystego obejmuje udział 259/1000 w gruntach wchodzących w skład nieruchomości położonej w S. przy ul. K. o pow. [...] m2. Udział ten obejmuje grunty o pow. [...] m2, tak też powierzchnia gruntów przyjęta jako podstawa opodatkowania w zaskarżonej decyzji została wskazana jako [...] m2. Podatnicy zobowiązani są zdaniem tego organu do uiszczania podatku od nieruchomości od całej powierzchni gruntów, stanowiących udział podatników w w/w nieruchomości, niezależnie od faktu, iż część tych gruntów zajęta jest przez instalację ciepłowniczą, lub służy jako droga dojazdowa do sąsiednich nieruchomości. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na wskazaną wyżej decyzję skarżący uważa , że nie powinien płacić podatku od nieruchomości za grunt , co do którego ustanowiono drogę konieczną oraz za grunt pod ciepłociągiem. Wskazał również, że nie ze swojej winy opóźnił się z wniesieniem odwołania od decyzji dotyczącej podatku od nieruchomości za rok 2000. Do 1999r nie płacił za piwnicę, gdyż uznano, że jest za niska w/g prawa budowlanego. Wysokość piwnicy w świetle stropu wynosi 168 cm, a w świetle drzwi wysokość wynosi 160 cm. Wymiary, które podaje Kolegium Odwoławcze dotyczą zdaniem skarżącego poddaszy zamieszkałych przez ludzi i tylko w tych przypadkach występują dwie, a nawet trzy różne wysokości, co daje możliwość wykorzystania całkowitej powierzchni. Skarżący podniósł także, że został zmuszony do podpisu nowego wykazu nieruchomości obejmującego garaż, mimo iż nie posiadał on jeszcze dachu i zdaniem skarżącego nie był on obiektem budowlanym. Ponadto skarżący stwierdził, że żąda zwrotu nadpłaty za uciążliwość w ruchu kołowym z trzech stron działki nr 223 w wysokości 50%, która obowiązywała przy sprzedaży nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie jest zasadna, zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa. Sądy administracyjne ze względu na treść art.1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) sprawują kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprowadza się do orzekania w sprawach skarg na decyzje administracyjne i inne akty wymienione w tym przepisie, a także na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu. Przedmiotem skargi w tej sprawie jest decyzja dotycząca podatku od nieruchomości za 2005 r. Zakres rozpoznania Sądu wyznaczony jest więc tym przedmiotem. W decyzji ustalającej podatek od nieruchomości za ten rok nie naliczono należności za garaż, wobec tego zarzuty skarżącego dotyczące garażu nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Ustalenie podatku za poprzednie lata nastąpiło bowiem w odrębnych decyzjach, które skarżący powinien jeżeli się z nimi nie zgadzał kwestionować wnosząc od nich odwołanie w terminie i na zasadach określonych w pouczeniu. Skargę do sądu ze względu na treść art. 52 § 1 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi można wnieść bowiem po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie poza wyjątkami, które w tym przypadku nie mają zastosowania. W sprawie tej więc istotne jest ustalenie, czy prawidłowo wymierzono skarżącemu podatek od piwnicy, a także, czy dla wysokości podatku od nieruchomości ma znaczenie obciążenie nieruchomości służebnością drogi koniecznej oraz to, że na działce tej usytuowany jest ciepłociąg. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 9 poz. 84 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: 1) grunty, 2) budynki lub ich części, 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podstawę opodatkowania w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 wskazanej wyżej ustawy stanowi dla gruntów – powierzchnia, dla budynków lub ich części – powierzchnia użytkowa. Jak wynika ze znajdującej się w aktach umowy notarialnej ustanowienia odrębnej własności lokalu, użytkowania wieczystego gruntu i sprzedaży lokalu skarżący jest wspólnie z żoną właścicielem lokalu mieszkalnego o pow. [...] m2 oraz związanego z tym lokalem pomieszczenia przynależnego-piwnicy o pow.[...] m2, a także użytkownikiem wieczystym gruntu o pow. [...] m2 w 259/1000 częściach. Ustawa z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80 poz. 903 ze zm.) zawierając w art. 2 ust. 2 definicję samodzielnego lokalu mieszkalnego jednocześnie w ust. 4 tego przepisu wskazuje, że do lokalu mogą przynależeć jako części składowe pomieszczenia, choćby nawet bezpośrednio do niego nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, przykładowo wymieniając te części składowe, wśród nich także piwnice. Nadanie w ustawie o własności lokali danemu pomieszczeniu statusu pomieszczenia przynależnego do wyodrębnionego lokalu powoduje, iż staje się ono przedmiotem wyłącznej własności właściciela lokalu- częścią nieruchomości lokalowej. W doktrynie przyjmuje się, że pomieszczeniem przynależnym może być inny samodzielny lokal lub część budynku nie stanowiąca samodzielnego lokalu, jednakże w obu przypadkach pomieszczenie przynależne musi mieć pewne fizyczne wyodrębnienie, nie musi jednak koniecznie spełniać takich wymogów budowlano-technicznych jak samodzielny lokal (vide uzasadnienie postanowienia SN z 19 maja 2004 r. ICK 696/03 OSP 2005/5/61). Stanowisko to Sąd rozpoznający sprawę w pełni podziela. Skarżący nie kwestionował tego, że piwnica stanowi przedmiot wyłącznej własności jego i jego żony. Jako pomieszczenie przynależne jest ze względu na uregulowania zawarte w ustawie o własności lokali częścią nieruchomości lokalowej, wobec tego ze względu na treść art. 4 ust. pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych również jej powierzchnia użytkowa ma wpływ na podstawę opodatkowania tym podatkiem. Przedmiotowa piwnica - co nie jest sporne - ma wysokość 168 cm, a w związku z tym jak prawidłowo przyjęły organy podatkowe do opodatkowania stosownie do treści art. 4 ust. 2 tej ustawy uwzględnia się 50% jej powierzchni użytkowej. Jedynie w sytuacji gdy wysokość danych pomieszczeń jest mniejsza niż 140 cm powierzchnię tę pomija się przy opodatkowania. Nie ma więc racji skarżący twierdząc, że piwnica powinna być pominięta przy opodatkowaniu. Prawidłowe jest również stanowisko organu odwoławczego, że dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie ma znaczenia fakt ustanowienia drogi koniecznej, czy usytuowanie na gruncie będącym przedmiotem opodatkowania ciepłociągu. Podstawę opodatkowania dla gruntów jak to już wyżej wskazano stanowi powierzchnia tych gruntów. Podatnikiem podatku od nieruchomości są zaś ze względu na teść art. 3 ust.1 pkt 3 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych między innymi użytkownicy wieczyści tych gruntów od całej powierzchni gruntów będących przedmiotem użytkowania wieczystego. Ustawa ta nie przewiduje wyłączenia, czy zwolnienia od opodatkowania gruntów stanowiących drogę konieczną, czy gruntów, którymi biegnie ciepłociąg. Zwolnienia przedmiotowe, czy podmiotowe od podatku od nieruchomości zawarte są bowiem w art. 7 tej ustawy, a przepis ten nie zawiera zwolnienia od podatku w sytuacjach, na które powołuje się skarżący. Skarżący nie wskazywał także, by istniała uchwała Rady Gminy wydana w trybie art. 7 ust. 3 tej ustawy zwalniająca od podatku od nieruchomości w takich przypadkach. Wbrew więc zarzutom skargi zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a wobec tego skargę jako niezasadną należało na podstawie art. 151 ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalić. Na podstawie § 19 w zw. z § 6 pkt 1 i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.) przyznano koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu.