I SA/Sz 62/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 4 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym skargi kasacyjnej J. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia [...] lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Sz [...] wydanego w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 grudnia 2021 r. znak [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na rok 2021 p o s t a n a w i a odrzucić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 18 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Sz [...] odrzucił skargę E. S. wniesioną przez nią w jednym piśmie z J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 grudnia 2021 r. znak [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na rok 2021. Odpis tego orzeczenia z uzasadnieniem oraz z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej został doręczony E. S. w dniu 25 lutego 2022 r. i w dniu 28 lutego 2022 r. J. S.. W ww. postanowieniu zaznaczono, że odrzucenie skargi E. S. nie zamyka drogi do rozpoznania skargi na przedmiotową decyzję złożoną przez J. S.. W piśmie z dnia 14 marca 2022 r. oznaczonym jako "odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 lutego 2022 r. nr akt I SA/Sz [...]" J. S. wyjaśnił, że zgodnie z zasadami formalnymi on płaci podatek od nieruchomości jako właściciel budynku. Skarżący podał, że synowa prowadzi zaś działalność gospodarczą i ponosi z tym związane wszystkie koszty utrzymania budynku jak: opłata za wodę, gaz, energię elektryczną, wywóz śmieci oraz podatek od nieruchomości. W okresie pandemii, zgodnie z obowiązującą ustawą, synowa nie prowadziła działalności gospodarczej, więc powinna być zwolniona z opłaty od nieruchomości. Skarżący wskazał, że w odwołaniu wyjaśnił, że zwolnienie ľ budynku od przedmiotowego podatku wynosi około [...] zł. Na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z dnia 21 marca 2022 r. Pismo wniesione przez J. S. z dnia 14 marca 2022 r. zarejestrowano jako skargę kasacyjną na postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 18 lutego 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 roku, poz. 329 - zwanej dalej: "p.p.s.a.") od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3, przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Na podstawie art. 173 § 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną może wnieść strona, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców lub Rzecznik Praw Dziecka po doręczeniu im odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Stosownie zaś do art. 175 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Z kolei z art. 176 § 1 p.p.s.a. stanowi, że skarga kasacyjna powinna zawierać: oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części (pkt 1), przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (pkt 2) oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany (pkt 3). Stosownie do brzmienia art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1); naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Na podstawie art. 177a p.p.s.a. jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Na mocy art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Z przytoczonych przepisów prawnych wynika zatem, że strona, która nie zgadza się z orzeczeniem (wyrokiem lub postanowieniem) wydanym przez wojewódzki sąd administracyjny, ma prawo go zaskarżyć poprzez wniesienie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jednakże ustawodawca rozpoznanie skargi kasacyjnej przez sąd drugiej instancji uzależnił od spełnienia kilku wymogów formalnych stawianych tej skardze, m.in. w art. 175 § 1 p.p.s.a. wprowadził tzw. przymus adwokacko-radcowski. Oznacza to, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Przez termin: "sporządzenie" należy rozumieć napisanie i podpisanie skargi kasacyjnej (postanowienie NSA z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt II FZ [...] - wszystkie powołane orzeczenia są dostępne na stronie internetowej: [...]). W doktrynie wskazuje się, że o ile niezamieszczenie podpisu pod skargą kasacyjną, jeśli z jej treści wynika, że została sporządzona przez uprawnioną osobę, stanowi brak o usuwalnym charakterze, który obliguje sąd do wezwania do jego uzupełnienia, o tyle podpisanie skargi kasacyjnej przez osobę niewymienioną w art. 175 p.p.s.a. stanowi uchybienie, które skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 178 p.p.s.a. (M. Niezgódka-Medek, (w:) B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek w Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, wydanie 8., W. 2020 r., s. 607-608). Ponadto zgodnie z brzmieniem art. 177a p.p.s.a. skarga kasacyjna może być obarczona dwoma rodzajami braków. Pierwszy rodzaj obejmujący m.in. brak oznaczenia zaskarżonego orzeczenia, brak wskazania czy jest ono zaskarżone w całości lub części czy brak wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia z zakresem żądanego uchylenia lub zmiany orzeczenia - dotyczy to braków usuwalnych, to jest takich, których uzupełnienie jest możliwe w ramach procedury naprawczej uregulowanej w art. 177a p.p.sa. Natomiast drugi rodzaj, tj. brak przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia stanowi brak nieusuwalny (postanowienie NSA z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt I OSK [...]). Wspomniany wymóg skargi kasacyjnej jest wymogiem, który nie podlega walidacji (naprawie) w toku postępowania sądowego. Wykluczenie bowiem możliwości uzupełnienia tych braków wynika wprost z treści art. 177a p.p.s.a. Jak wskazał NSA w postanowieniu z dnia 7 kwietnia 2021 r., sygn. akt I FSK [...] z przepisu tego wynika zatem, że tkwiąca w skardze kasacyjnej wada polegająca na braku przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia pozostaje nieusuwalna. Strona nie może zostać wezwana przez przewodniczącego, czyli w trybie działań sądowych, do poprawienia skargi kasacyjnej w tym zakresie. Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, że skarga kasacyjna złożona przez J. S., który nie jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika (będącego adwokatem lub radcą prawnym), nie spełnia nie tylko wymagań wynikających z art. 175 § 1, ale także z art. 176 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej skarżący nie przytoczył jakichkolwiek podstaw kasacyjnych rozumianych jako podanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył sąd pierwszej instancji. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu konkretnych przepisów prawa, które zostały naruszone, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu (ewentualnie innych jednostek redakcyjnych tekstu prawnego) oraz tego, na czym to naruszenie polegało (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2020 r., sygn. akt II FSK [...], z dnia 19 listopada 2020 r., sygn. akt II FSK [...], z dnia 22 maja 2020 r., sygn. akt II OSK [...]). Dopełnienie tych wymogów jest konieczne, gdyż wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. związany jest Naczelny Sąd Administracyjny (por. teza 7 komentarza do art. 176 p.p.s.a., B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX online). Powyższemu musi również towarzyszyć uzasadnienie stawianych zarzutów, czyli w szczególności wykazanie na czym polegała błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie danego przepisu prawa materialnego przez wojewódzki sąd administracyjny, jaka powinna być wykładnia prawidłowa lub jaki inny przepis powinien być zastosowany, lub na czym polegało naruszenie przepisów postępowania sądowego i jaki istotny wpływ na wynik sprawy (treść orzeczenia) mogło ono mieć. Uzasadnienie podstaw kasacyjnych winno zatem przekonywać do trafności sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów, czyli nawiązywać do przepisów prawa, których naruszenie strona skarżąca zarzuca sądowi pierwszej instancji. Reasumując, stwierdzić należy, że ww. pismo procesowe wniesione przez skarżącego nie spełnia warunków formalnych stawianych skardze kasacyjnej, bowiem nie zostało sporządzone i podpisane przez profesjonalnego pełnomocnika. Ponadto, złożona skarga kasacyjna nie zawiera ani podstaw kasacyjnych, jak również nie zawiera ich uzasadnienia, które pozwoliłoby na zrekonstruowanie podstaw kasacyjnych. W przytoczonej przez Sąd treści skargi kasacyjnej skarżący nie podał bowiem jakiegokolwiek przepisu prawa, któremu postanowieniom miałby uchybić sąd pierwszej instancji, ani nie wyjaśnił na czym to uchybienie polegało. Tak sformułowana skarga kasacyjna, podpisana osobiście przez skarżącego, nie sprostowała wymaganiom stawianym jej przez ustawodawcę w art. 175 § 1 oraz w art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i jako niepodlegająca procedurze naprawczej, o której mowa w art. 177a p.p.s.a., podlega odrzuceniu. Zauważyć należy, na co już powyżej wskazał Sąd, że zgodnie z brzmieniem art. 176 § 1 pkt 1 p.p.s.a. strona skarżąca powinna zaznaczyć czy orzeczenie zaskarża w całości czy też w części. Nadto, zgodnie z art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać także wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. W złożonej skardze kasacyjnej brak jakichkolwiek żądań w tym przedmiocie. Zatem i te elementy skargi kasacyjnej zostały przez skarżącego pominięte. Wyjaśnić należy raz jeszcze, że mimo, iż skarga E. S. została przez Sąd odrzucona postanowieniem z dnia 18 lutego 2022 r. to skarga złożona przez J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 grudnia 2021 r. zostanie rozpoznana odrębnie. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 178 w zw. z art. 175 § 1, a także 178 w zw. z art. 177a oraz art. 176 § 1 pkt 1 - 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.