I SA/Sz 623/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2009-08-27
Skład orzekający: Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego, jeżeli skarżąca wskazuje na trudną sytuację finansową, ale nie wykazuje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej na podstawie art. 61 § 3 PPSA wymaga wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sama konieczność poniesienia ciężaru finansowego, nawet znacznego, nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji, jeśli nie towarzyszy jej realna groźba poważnej szkody majątkowej lub nieodwracalności skutków wykonania. W sytuacji, gdy strona nie dysponuje znaczącym majątkiem, a jej dochody są niskie, egzekucja nie doprowadzi do powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.Stan faktyczny
Skarżąca K. R. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. dotyczącą podatku akcyzowego i jednocześnie złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Jako uzasadnienie wniosku podała niską emeryturę, przeznaczenie oszczędności na spłatę zobowiązań, trudną sytuację rodzinną i zdrowotną, a także fakt zbycia działki, z którego środki trafiły na rachunek męża. Wskazała również na swoją dotychczasową postawę jako przedsiębiorcy, terminowo regulującego należności.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA – Zygmunt Chorzępa po rozpatrzeniu w dniu [...] r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. R. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiące od [...] r. p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Skarżąca K. R. wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiące od [...] r. złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Według strony, zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej podyktowane jest jej ważnym interesem, gdyż skarżąca pobiera niewielką miesięczną emeryturę, która stanowi jedynie stałe źródło jej utrzymania. Wszystkie posiadane oszczędności przeznaczyła na spłatę zadłużenia w zakresie podatku akcyzowego, dochodowego oraz podatku od towarów i usług. Według oświadczenia korzystała z pomocy bliskich i rodziny. Obecnie żyje w separacji z mężem. Powołując się na słabe zdrowie, strona wskazała, iż nie jest w stanie uregulować zobowiązania, zaś wszczęcie postępowania egzekucyjnego spowoduje całkowite pozbawienie podatniczkę "spokoju ducha i niezbędnego poczucia bezpieczeństwa".
Ponadto strona wyjaśniła, że w dniu [...] r. zbyła działkę za cenę [...] zł, jednakże cała ta kwota została przelana na rachunek męża, będący w wyłącznej jego dyspozycji. Z uwagi na trwająca pomiędzy małżonkami separację, strona nie posiada wiedzy, czy środki te nadal są zgromadzone na tym rachunku i w żaden sposób nie jest w stanie odzyskać wskazanej kwoty.
W uzasadnieniu wniosku strona podała, iż od [...] r. prowadziła przedsiębiorstwo, zatrudniając [...] osoby, płacąc im regularnie wynagrodzenie, składki ZUS oraz podatki. Z tytułu prowadzonej działalności - sprzedaży paliw - podatniczka osiągała określone przychody, zwiększając dochody budżetu państwa. Wszystkie należności uiszczała terminowo, zaś uchybienia jakie zostały ustalone w wyniku kontroli podatkowej, "stara się w miarę możliwości naprawić". W jej ocenie brak jest zagrożenia, że w przyszłości będzie uchylała się od wykonania ciążącego na niej zobowiązania, wynikającego z zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Jak wynika z przytoczonej powyżej regulacji prawnej, wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji organu podatkowego ma zabezpieczać stronę, która legalność tej decyzji skarży do sądu administracyjnego, przed wskazanymi w ustawie skutkami. Skutki te mają znaczenie potencjalne, których należy spodziewać się na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy przed sądem administracyjnym.
W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, iż zaistniałym stanie faktycznym podniesione przez stronę okoliczności nie dowodzą możliwości zaistnienia w przyszłości przytoczonych przesłanek.
Mając na względzie zasadę, iż ostateczna decyzja organu podatkowego podlega wykonaniu, chociażby była nieprawomocna i zaskarżona do sądu administracyjnego, konieczność poniesienia przez skarżącą finansowego ciężaru, nawet w znacznej kwocie, tj. [...] zł (kwota wynikająca z decyzji), nie stanowi podstawy do wstrzymania wykonania decyzji. Warunkiem wstrzymania wykonania decyzji jest bowiem nieodwracalność skutków tego wykonania lub względnie realna groźba wystąpienia poważnej szkody majątkowej, o czym trudno mówić w niniejszej sprawie skoro strona, jak wskazała otrzymuje niską emeryturę, nie dysponuje środkami pieniężnymi (oszczędnościami), ani też majątkiem trwałym. Oceny takiej Sąd dokonał na podstawie informacji i dokumentów przedłożonych przez stronę do wniosku o przyznanie prawa pomocy. Strona wskazała bowiem, że jej dochód stanowi emerytura w kwocie [...] zł, na dzień [...] r. strona nie posiadała rachunku bankowego ani depozytów lub lokat. Ponadto z dokumentów tych wynika, że strona zajmuje mieszkanie o powierzchni [...] m kw., które stanowi własności jej dzieci.
W tej sytuacji, w ocenie Sądu można mówić jedynie o trudnościach z wyegzekwowaniem wymagalnego zobowiązania, nie zaś o niebezpieczeństwie zaistnienia szkody w majątku strony czy też nieodwracalności skutków wykonania decyzji.
W ocenie Sądu argument strony odnoszący się do jej dotychczasowej postawy jako podatnika (od [...] r. prowadziła podatniczka działalność gospodarczą zatrudniając [...] osoby, zmniejszając w ten sposób bezrobocie, regulowała wszystkie należności budżetowe w terminie) nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistości. Sąd wziął pod uwagę okoliczności wskazane przez skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy ja i w postanowieniu Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. Nr [...] o nadaniu zaskarżonej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Podatniczka wyrejestrowała działalność gospodarczą z dniem [...] r. i w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zamknęła rachunki osobiste w banku. Ponieważ organ uznał, że skarżąca wyzbywa się majątku (w dniu [...] r. dokonała darowizny udziału w lokalu mieszkalnym na rzecz córki i syna, dokonała sprzedaży działek za kwotę [...] zł, której to czynności dokonano w toku prowadzonego postępowania kontrolnego), zaskarżonej decyzji w dniu [...] r. nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Z tej przyczyny Sąd nie dał wiary twierdzeniom skarżącej, iż wszystkie należności podatniczka uiszczała terminowo, zaś uchybienia jakie zostały ustalone w wyniku kontroli podatkowej "stara się w miarę możliwości naprawić" i że brak jest zagrożenia, że w przyszłości będzie uchylała się od wykonania ciążącego na niej zobowiązania wynikającego z zaskarżonej decyzji.
Sąd działając z urzędu i badając akta postępowania nie doszukał zatem się dowodów wskazujących na wystąpienie podstaw do wykonania decyzji organu odwoławczego. Jeśli, jak oświadcza skarżąca, nie posiada żadnego majątku, zaś jedyne jej źródło utrzymania stanowi dochód z emerytury, to przeprowadzenie egzekucji w zakresie możliwym nie doprowadzi do powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ brak będzie przedmiotów podlegających egzekucji.
Okoliczność ta, jaki i brak majątku, zostały wzięte pod uwagę w zakresie przyznania stronie prawa pomocy. Fakt zwolnienia skarżącej z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych nie przesądza zasadności wstrzymania, ponieważ, przesłanki tych dwóch instytucji są odmienne.
Wobec braku podstaw do uwzględnienia wniosku, na podstawie art. 61 § 1 ustawy - Prawo o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło