I SA/Sz 628/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-12-13
Skład orzekający: Kazimierz Maczewski, Anna Sokołowska, Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu ARiMR o pomniejszeniu płatności rolnośrodowiskowej na podstawie kontroli na miejscu, która wykazała mniejszą powierzchnię użytkowaną rolniczo niż zadeklarowana, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja organu ARiMR o pomniejszeniu płatności rolnośrodowiskowej jest prawidłowa, gdyż kontrola na miejscu została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi przepisami i wykazała, że rzeczywista powierzchnia użytkowana rolniczo była mniejsza niż zadeklarowana. Producent rolny ma obowiązek dołożyć należytej staranności, aby zadeklarowane powierzchnie były zgodne ze stanem faktycznym, a płatności mogą być przyznane jedynie do powierzchni faktycznie uprawnionej do dopłat.Stan faktyczny
L. L. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za rok 2011, deklarując określone powierzchnie działek rolnych. Po kontroli na miejscu przeprowadzonej przez ARiMR stwierdzono, że rzeczywista powierzchnia użytkowana rolniczo była mniejsza niż zadeklarowana, a na jednej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej. W efekcie organ I instancji pomniejszył płatność, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję. Skarżący kwestionował wyniki kontroli i pomiary powierzchni, powołując się na pomiary geodezyjne i ortofotomapę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi L. L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 1 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2011 oddala skargę.
Decyzją nr [...] z dnia 1 czerwca 2012 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR), po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania wniesionego przez L. L. od decyzji nr [...] z dnia [...] w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości, wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu z siedzibą , utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego oraz z akt sprawy wynika, że w dniu 17 maja 2011 r. do Biura Powiatu ARiMR wpłynął wniosek L. L. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011. W treści wniosku Producent zadeklarował następujące powierzchnie:
1) Rolnictwo ekologiczne:
– wariant 2.2 uprawy rolnicze w okresie przestawiania –[...] ,
– wariant 2.4 trwałe użytki zielone w okresie przestawiania – [...]
2) Ekstensywne trwałe użytki zielone:
– wariant 3.1.1 ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach – [...]
3) Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami [...]
– wariant 4.6 półnaturalne łąki wilgotne –[...] .
18 maja 2011 r. Wnioskodawca złożył zmianę do Wniosku, dodając działkę [...] do płatności rolnośrodowiskowej.
W dniu 21 listopada 2011 roku w gospodarstwie Wnioskodawcy (po telefonicznym uprzedzeniu Wnioskodawcy) przeprowadzono kontrolę gospodarstwa w zakresie płatności rolnośrodowiskowych. W trakcie kontroli stwierdzono, że działki rolne [...] oraz [...] posiadają mniejszą powierzchnię użytkowaną rolniczo ([...] ha, [...] ha) niż zadeklarowana ([...] ha, [...] ha), a na całej działce [...] ([....] ha) stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej.
Podczas wizytacji wykonano zdjęcia kontrolowanych obszarów oraz szkice ze wskazaniem miejsc wykonania fotografii. Wnioskodawca uczestniczył w kontroli na miejscu, jednak odmówił podpisania raportu ze względu na rozbieżności pomiaru powierzchni w stosunku do danych zawartych w karcie informacyjnej wniosku na rok 2011.
W dniach 21 oraz 24 listopada 2011 r. w gospodarstwie Wnioskodawcy została przeprowadzona kontrola w zakresie wzajemnej zgodności. Podczas tej kontroli stwierdzono na działce oznaczonej identyfikatorem [...] kilkuletnie zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej, a także brak zbiornika na gnojówkę, nieodpowiednie przeznaczenie plonu, brak koszenia (dot. użytkowania kośnego lub kośno-pastwiskowego) lub koszenie w nieodpowiednim terminie, ponadto rolnik nie prowadził produkcji rolnej zgodnie z najlepszą wiedzą i kulturą rolną, przy zachowaniu należytej dbałości o stan fitosanitarny roślin i ochronę gleby.
Zgłoszone przez Wnioskodawcę zastrzeżenia do wyników kontroli na miejscu nie zostały uwzględnione przez kierownika Biura Kontroli na Miejscu.
W decyzji nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał L. L. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na przyczyny pomniejszenia płatności oraz wyjaśnił powody nakazania realizacji działań naprawczych.
Nie zgadzając się z tą decyzją L. L. złożył odwołanie, zarzucając, że wyniki kontroli na miejscu były i są obarczone błędem pomiaru powierzchni i związanymi z tym konsekwencjami nałożenia kodów nieprawidłowości i sankcji finansowych.
Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR uzasadniając własną decyzję z dnia [...] r. wskazał, że kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia miały ustalenia kontroli przeprowadzonych w gospodarstwie Producenta w dniach 21 oraz 24 listopada 2011 r., podczas których weryfikacji poddano działki rolne deklarowane do płatności rolnośrodowiskowych (i ONW). Wiarygodność tych danych została zweryfikowana i opisana przez wykonawcę kontroli w raporcie z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w raporcie z kontroli w zakresie wzajemnej zgodności.
Kontrole te przeprowadzone zostały zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1237/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz.WE.L.2009.316.65). Podczas kontroli rolnośrodowiskowej (której wyniki dotyczą działek również zgłoszonych do płatności ONW), powierzchnie wszystkich działek rolnych zgłoszonych do płatności - zgodnie z art. 34 ww. rozporządzenia - określone zostały za pomocą środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne. Kontrola przeprowadzona została (w myśl art. 33 ww. rozporządzenia) w sposób rzetelny przez posiadających odpowiednie kwalifikacje inspektorów terenowych. W ocenie organu odwoławczego, posiadane przez tych inspektorów wykształcenie daje pewność, że kontrola dokonana została w sposób prawidłowy, a jej wyniki nie budzą wątpliwości.
Dodatkowo organ wskazał, że stwierdzenia dokonane przez inspektorów terenowych potwierdza załączona do protokołu dokumentacja fotograficzna, obrazująca stan działek rolnych zadeklarowanych przez Producenta.
Odnosząc się do raportów z czynności kontrolnych organ wskazał, że zostały one sporządzone zgodnie z wytycznymi obowiązującymi w kampanii kontrolnej 2011 i nie zawierają błędów formalnych świadczących o niewłaściwie przeprowadzonych czynnościach kontrolnych. Wszystkie stwierdzone nieprawidłowości zostały szczegółowo opisane oraz udokumentowane materiałem dowodowym w postaci szkiców polowych z pomiaru działek rolnych i zdjęć fotograficznych. Na każdej fotografii umieszczono tablicę informacyjną wypełnioną danymi pozwalającymi na dokładną identyfikację sfotografowanej działki rolnej.
Organ stwierdził dalej, że nieprawidłowość ustalona dla działki[...] , w odniesieniu do której inspektorzy ustalili mniejszą powierzchnię stwierdzoną ([...] ha) wobec zadeklarowanej we wniosku [...] ha) - która w istotny sposób wpłynęła na poziom przyznanych płatności rolnośrodowiskowych - w sposób rzetelny została przedstawiona na szkicu z pomiaru kompleksu działek rolnych [....] (zostały zmierzone razem ze względu na jednolity sposób użytkowania i brak widocznych granic działek rolnych w terenie, co w taki właśnie sposób zostało oznaczone przez Stronę na załączniku graficznym nr[...] ). Ze szkicu tego wynika - w porównaniu z wypełnionym przez Producenta załącznikiem graficznym - że część obszaru działki nr [...] położona w jej północno-zachodniej części, włączona przez Stronę do obszaru działki [...] oraz w jej północnej części włączonej przez Stronę do działki rolnej [...] jest na znacznym obszarze nieużytkowana rolniczo, co dodatkowo uwidocznione zostało na fotografiach o nr[...] . Do działki rolnej I - której powierzchnia stwierdzona była mniejsza od zgłoszonej we wniosku - Producent włączył również obszary nieuprawnione do przyznania płatności, w tym zadrzewienia znajdujące się w południowo-wschodniej części działki (fotografie nr [...] oraz[...] ).
Natomiast na działce rolnej [...] inspektorzy terenowi stwierdzili zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej - na całej jej powierzchni występowały zadrzewienia, zakrzaczenia i roślinność wskazująca na zaniechanie prowadzenia działalności (fotografia nr[...] ).
Organ odwoławczy wyjaśnił również, że Producent miał świadomość, iż działki rolne będące w jego posiadaniu, a które zgłosił do przyznania płatności obszarowych, mogą zostać skontrolowane. Składając wniosek o przyznanie płatności oświadczył on, że znane mu są zasady przyznawania płatności. Zobowiązał się też do przestrzegania na obszarze całego gospodarstwa zasad zwykłej dobrej praktyki rolniczej oraz - decydując się na korzystanie z mechanizmów wsparcia funkcjonujących w ramach Wspólnej Polityki Rolnej - podpisał zawarte w formularzu wniosku zobowiązanie do niezwłocznego powiadomienia organu "o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności objętej wnioskiem, jak również o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, w szczególności gdy dotyczy wykorzystywania gruntów rolnych czy wielkości powierzchni upraw". Wynika z tego, że to obowiązkiem osoby występującej o przyznanie konkretnego rodzaju płatności jest podanie w sposób prawidłowy - zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy i w stosownym czasie - wszystkich informacji dotyczących podstaw przyznania płatności. Strona zobowiązana jest dołożyć należytej staranności, aby zadeklarowane powierzchnie działek rolnych były zgodne ze stanem rzeczywistym.
Wobec takich ustaleń obu kontroli oraz przy uwzględnieniu przepisów warunkujących przyznanie płatności rolnośrodowiskowych, zasadne było więc – zdaniem organu odwoławczego - pomniejszenie płatności rolnośrodowiskowej przyznanej Producentowi, bowiem różnica (Wariant 2.4 - Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania) pomiędzy powierzchnią deklarowaną a stwierdzoną ([...] –[...] = [...] ) oznacza, że wyliczony wg podanego wzoru stopień nieprawidłowości wyniósł [...] W związku z tym - zgodnie z art. 16 ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.Urz.UE.L.25.8) - w przypadku, o którym mowa w ustępie 3 akapit drugi, jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku o płatność jest większy niż zatwierdzony obszar przypisany do tej grupy upraw, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru pomniejszonego o podwójną różnicę, którą stwierdzono, jeżeli różnica ta przekracza albo [...] albo [...] , ale nie więcej niż [...] zatwierdzonego obszaru.
Uwzględniając wskazany procent nieprawidłowości ([...] powierzchnię przyjętą do naliczenia płatności pomniejszono o dwukrotność stwierdzonej nieprawidłowości, tj. [...] ha - ([...] ha x[...] ) = [...] ha. Ponadto pomniejszono kwotę przyznanej płatności o [...] ze względu na nieprawidłowości wynikające z naruszenia minimalnych wymogów dotyczących czystości i porządku w gospodarstwie. Wobec powyższego, przyznana płatność w wariancie [...] wyniosła [...] zł.
W odniesieniu do wariantu [...] - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach - stopień nieprawidłowości wyniósł [...] w związku z czym - zgodnie z art. 16 ust. 5 akapit pierwszy ww. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 odmówiono płatności w tym wariancie.
Dla wariantu [...] - Uprawy rolnicze w okresie przestawiania - przyznano płatność do powierzchni deklarowanej przez Wnioskodawcę, czyli do [. ..] ha, jednocześnie pomniejszając kwotę o [...] nieprawidłowości wynikający z naruszenia minimalnych wymogów dotyczących czystości i porządku w gospodarstwie. Płatność dla wariantu [...] wyniosła więc [...] zł.
W odniesieniu do wariantu [...] - Półnaturalne łąki wilgotne przyznano płatność do powierzchni deklarowanej przez Wnioskodawcę, czyli do[...] , jednocześnie pomniejszając kwotę o [...] nieprawidłowości wynikający z naruszenia minimalnych wymogów dotyczących czystości i porządku w gospodarstwie. Przyznana płatność wyniosła zatem [...] zł.
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji zasadnie też nakazał Producentowi realizację działań naprawczych, mających na celu usunięcie niezgodności stwierdzonych w kontroli na miejscu w zakresie spełnienia norm oraz wymogów - na podstawie § 34 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.)
Organ odwoławczy podkreślił, że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, postępowanie przeprowadzone w II instancji doprowadziło do rozstrzygnięć tożsamych z decyzją organu I instancji, a Strona nie przedstawiła żadnego dowodu na potwierdzenie okoliczności uzasadniających odmienną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego L. L. zarzucił, że zarówno Kierownik Biura Powiatowego, jak i Dyrektor Oddziału Regionalnego przy wydaniu decyzji nie wzięli pod uwagę powierzchni zawartych w karcie informacyjnej dołączonej do wniosku o płatność za rok 2011. W karcie tej wskazano bowiem, że maksymalny kwalifikowalny obszar dla gospodarstwa Skarżącego wynosi [...] ha, zatem zadeklarowanie we wniosku o płatność powierzchni [...] ha nie przekracza powierzchni uprawnionej do płatności. Kontrolerzy w trakcie kontroli zredukowali powierzchnię wskazaną we wniosku o [...] ha, jednak organ ARiMR nie wyjaśnił Skarżącemu, dlaczego ich pomiary są bardziej wiarygodne od pomiarów geodezyjnych uprawnionych geodetów. Zdaniem Skarżącego, pomiary działek rolnych: [...] zostały wykonane niewłaściwie, dokonano zbyt wielu wyłączeń i nie odnaleziono rzeczywistych granic działek rolnych. W ocenie Skarżącego, najważniejszym dowodem w sprawie jest ortofotomapa, czyli zdjęcie lotnicze, którego nikt nie może podważyć. Na podstawie takiego dowodu ustala się [....] zatem to właśnie dane z ortofotomapy powinny mieć decydujące znaczenie w sprawie, a przez niewłaściwe działanie urzędników ARiMR, nieuwzględniające tych danych, Skarżący stracił [...] zł.
Odnosząc się do działki [..] Skarżący wskazał, że powierzchnia tej działki stanowi niecały [...] dopuszczalnej tolerancji błędu, wynoszącej [...] ogólnej powierzchni, zatem uważa, że z powodu zadeklarowania tej działki nie może mu grozić żadna sankcja.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji i Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje:
Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz, czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień - czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, ponadto sąd stwierdza nieważność zaskarżonego aktu, gdy ustali, że akt taki dotknięty jest wadą nieważności - art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a.".
W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skargę należy oddalić, bowiem decyzja ta nie narusza prawa w stopniu wskazanym powyżej.
Zasadnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że producent rolny składając wniosek o płatności ma świadomość, iż działki rolne będące w jego posiadaniu, które zgłosił do przyznania płatności obszarowych, mogą zostać skontrolowane. Składając wniosek o przyznanie płatności producent dodatkowo składa oświadczenie, że znane mu są zasady przyznawania płatności oraz zobowiązuje się do przestrzegania na obszarze całego gospodarstwa zasad zwykłej dobrej praktyki rolniczej i podpisuje zawarte w formularzu wniosku zobowiązanie do niezwłocznego powiadomienia organu "o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności objętej wnioskiem, jak również o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, w szczególności gdy dotyczy wykorzystywania gruntów rolnych czy wielkości powierzchni upraw".
Mając świadomość takich obowiązków, wnioskodawca powinien dołożyć należytej staranności, aby zadeklarowane powierzchnie działek rolnych były zgodne ze stanem rzeczywistym.
W związku z tym, że wyniki dwóch kontroli gospodarstwa Skarżącego przeprowadzone 21 i 24 listopada 2011 r. wskazały na zawyżenie zadeklarowanej powierzchni działek rolnych [...] oraz [...] (łącznie o [...] ha), a ponadto na całej działce [...] ([...] ha) stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej, dlatego zasadnie organy obu instancji uznały, że należy dokonać pomniejszenia płatności rolnośrodowiskowych. Ustalona różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną a stwierdzoną w wariancie[...] – Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania wyniosła bowiem [...] ha ([...] ), co oznacza, że stopień nieprawidłowości w tym wariancie wyniósł [...] Prawidłowo zatem, skoro różnica ta mieściła się w przedziale pomiędzy [...] a[...] , powierzchnię przyjętą do naliczenia płatności w tym wariancie pomniejszono o dwukrotność stwierdzonej nieprawidłowości, tj. [...] ha - ([...] ha x[...] ) = [...] ha. Wyliczona kwota płatności w wariancie [...] ([...] zł) odpowiada więc iloczynowi tej powierzchni i obowiązującej w 2011 r. stawce płatności do [...] ha uprawy, tj. [...] zł. Płatność tą pomniejszono dodatkowo o [...] ([...] zł), ze względu na nieprawidłowości wynikające z naruszenia minimalnych wymogów dotyczących czystości i porządku w gospodarstwie
Działanie takie zgodne było z art. 16 ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.Urz.UE.L.2011.25.8). Zgodnie bowiem z tym przepisem:
"W przypadku, o którym mowa w ust. 3 akapit drugi [tj. gdy obszar zadeklarowany we wniosku o płatność jest większy niż zatwierdzony obszar przypisany do tej grupy upraw], pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru pomniejszonego o podwojoną różnicę, którą stwierdzono, jeżeli różnica ta przekracza albo [...] albo dwa hektary, ale nie więcej niż [...] zatwierdzonego obszaru.
Jeśli wspomniana różnica przekracza [...] zatwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie przyznaje się pomocy.
Jeżeli wspomniana różnica przekracza [....] , beneficjenta wyklucza się ponownie z uzyskania pomocy do różnicy między obszarem zadeklarowanym we wniosku o płatność a zatwierdzonym obszarem.".
W wariancie [...] - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach - stopień nieprawidłowości wyniósł [...] w związku z czym - zgodnie z art. 16 ust. 5 akapit drugi ww. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 – zasadnie odmówiono płatności w tym wariancie.
Dla wariantu [...] - Uprawy rolnicze w okresie przestawiania - przyznano płatność do powierzchni deklarowanej przez Wnioskodawcę, czyli do [...] ha, jednocześnie pomniejszono kwotę płatności o [...] z powodu naruszenia minimalnych wymogów dotyczących czystości i porządku w gospodarstwie.
W odniesieniu do wariantu [...] - Półnaturalne łąki wilgotne przyznano płatność do powierzchni deklarowanej przez Wnioskodawcę, czyli do [...] ha, jednocześnie pomniejszając kwotę o [...] nieprawidłowości wynikający z naruszenia minimalnych wymogów dotyczących czystości i porządku w gospodarstwie.
Dokonanie ww. [...] obniżek płatności znajduje uzasadnienie w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.). Zgodnie z § 26 tego rozporządzenia: "Płatność rolnośrodowiskowa nie przysługuje rolnikowi albo przysługuje rolnikowi w zmniejszonej wysokości, jeżeli zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez tego rolnika podstawowych wymagań wskazanych w § 3 pkt 3; przepisy art. 70 ust. 6, ust. 7 zdanie pierwsze i ust. 8, art. 71 ust. 1-6 oraz art. 72 rozporządzenia nr 1122/2009 stosuje się odpowiednio, z tym że obniżka, o której mowa w art. 71 ust. 1 tego rozporządzenia, wynosi [...]
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego nieuwzględnienia przez organy ARiMR powierzchni zawartych w karcie informacyjnej dołączonej do wniosku o płatność za rok 2011, stwierdzić należy, że karta ta jedynie informuje wnioskodawcę o "maksymalnym kwalifikowalnym obszarze" do jednolitej płatności obszarowej, nie jest zatem informacją o powierzchni jaką producent powinien zadeklarować we wniosku o przyznanie płatności. Oznacza to, że w żadnym wypadku producent nie może zgłosić większej powierzchni do płatności, powinien więc zgłosić – w ramach tej maksymalnej powierzchni – rzeczywistą powierzchnię odpowiadającą warunkom przyznania płatności. Do przyznania płatności uwzględnia się bowiem tylko taką powierzchnię. Skoro zatem w wyniku kontroli na miejscu ustalono, że rzeczywista powierzchnia uprawniona do dopłat jest mniejsza od powierzchni zadeklarowanej, to płatności mogą być przyznane jedynie do tej mniejszej powierzchni. Tak właśnie organy obu instancji ustaliły kwoty płatności.
Sąd nie znalazł przy tym podstaw do kwestionowania prawidłowości przeprowadzonych kontroli na miejscu, które zostały przeprowadzone zgodnie z przepisami art. 30 – 35 ww. rozporządzenia Komisji nr 1122/2009. Zgodnie bowiem z przytoczonym w zaskarżonej decyzji art. 34 ust. 1 tego rozporządzenia: "Powierzchnię działek rolnych określa się za pomocą dowolnych środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne. Tolerancja pomiaru jest określona przy uwzględnieniu 1,5-metrowej strefy buforowej wokół działki rolnej. Maksymalna tolerancja odnośnie do każdej działki rolnej nie może przekroczyć wartości bezwzględnej [..] ha." W myśl ust. 2 zdanie pierwsze tego artykułu: "Można uwzględniać całkowitą powierzchnię działki rolnej, pod warunkiem że jest ona w pełni użytkowana zgodnie z normami zwyczajowymi danego państwa członkowskiego lub regionu. W innych przypadkach uwzględnia się powierzchnię faktycznie użytkowaną.".
Dodać przy tym należy, że ustalenia dokonane przez inspektorów terenowych potwierdza załączona do protokołu dokumentacja fotograficzna, obrazująca stan działek zadeklarowanych przez Skarżącego, w tym powierzchnie nieużytkowane rolniczo przez Producenta.
Powyższe uwagi stanowią również odpowiedź na zarzut Skarżącego dotyczący pomniejszenia powierzchni zadeklarowanej o [...] ha, pomimo tego, że Departament Baz Referencyjnych na podstawie pomiarów wykonanych przez uprawnionych do pomiarów geodezyjnych geodetów określił powierzchnię kwalifikowaną na [...] ha i Skarżący taką powierzchnię aprobuje. Z podanych wyżej powodów, zarzut taki nie zasługuje więc na uwzględnienie. Dodatkowo wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 20 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz.Urz.WE.L.2009.30.16 ze zm.): "1. Państwa członkowskie przeprowadzają kontrole administracyjne wniosków o pomoc w celu weryfikacji warunków kwalifikowalności do pomocy.
2. Kontrole administracyjne uzupełnia system kontroli na miejscu w celu zweryfikowania kwalifikowalności do pomocy. W tym celu państwa członkowskie sporządzają próbę kontrolną zawierającą listę gospodarstw rolnych. Państwa członkowskie mogą korzystać z technik teledetekcji i globalnego systemu nawigacji satelitarnej w celu przeprowadzania kontroli działek rolnych na miejscu.".
Nie ma też znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy zarzut skargi, że Departament Baz Referencyjnych określił powierzchnię gospodarstwa Skarżącego na rok 2012 na [...] ha, czyli identyczną jak w roku 2011. Również w odniesieniu do tego zarzutu wskazać należy na podaną wyżej istotę karty informacyjnej dołączanej do wniosku. Jedynie więc na marginesie zauważyć należy, że także w odniesieniu do płatności na rok 2012 powinny być uwzględniane jedynie takie powierzchnie działek rolnych, które w rzeczywistości spełniały warunki do przyznania płatności. Spełnienie tych warunków może być weryfikowane m.in. poprzez kontrole na miejscu, a zatem to wyniki takiej – prawidłowo przeprowadzonej – kontroli mają decydujące znaczenie dla stwierdzenia powierzchni uprawnionej do dopłat w danym roku kalendarzowym.
Odnosząc się do zarzutu skargi, czy dokonany przez pracowników ARiMR w czasie kontroli na miejscu pomiar gruntów można uznać za równoważny (mający taką samą moc dowodową) z pomiarem wykonanym przez uprawnionych do pomiarów geodezyjnych geodetów, stwierdzić należy – co wyjaśnił organ odwoławczy - że dokonywanie pomiarów działek rolnych w systemie LPiS, czyli wyznaczenie powierzchni referencyjnej danej działki, tzw. PEG-u, jest zadaniem pracowników Departamentu Baz Referencyjnych ARiMR, natomiast zadaniem pracowników Biura Kontroli na Miejscu jest kontrola działek w terenie oraz sprawdzenie rzeczywistego użytkowania działek, a nie tylko wyznaczania powierzchni. Takie działania zgodne są z art. 20 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, w myśl którego, kontrole administracyjne (m.in. wizualizacja działek w systemie, weryfikacja powierzchni PEG) uzupełniają kontrole na miejscu, w celu zweryfikowania kwalifikowalności do pomocy. Uznać więc należy, że wyniki kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu wzajemnie się uzupełniają, dlatego zasadnie ARiMR wykorzystuje wszelkie dostępne metody kontrolne w celu prawidłowego przyznania środków.
Ponownie należy więc wskazać, że Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania wyników kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie Skarżącego. Kontrole te odbyły się zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1122/2009, w sposób rzetelny przez posiadających odpowiednie kwalifikacje inspektorów terenowych ARiMR, a jej wyniki nie budzą wątpliwości.
Nie znajdując zatem podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło