I SA/Sz 632/24

WyrokWSA w Szczecinie2025-02-13

Skład orzekający: Wiesława Achrymowicz, Elżbieta Dziel, Bolesław Stachura

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ocena projektu w ramach kryterium Zapotrzebowanie rynkowe została przeprowadzona prawidłowo, a odmowa dofinansowania projektu z powodu wyczerpania środków jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że ocena projektu w zakresie kryterium Zapotrzebowanie rynkowe została przeprowadzona z naruszeniem prawa, ponieważ organ nie dokonał wyczerpującej i rzetelnej analizy dokumentacji aplikacyjnej, nie uzasadnił adekwatnie swojej oceny oraz nie wykazał obiektywnych kryteriów alokacji środków. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, wobec czego sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach programu Fundusze Europejskie dla Pomorza Zachodniego 2021-2027, który otrzymał negatywną ocenę z powodu wyczerpania środków. Spółka złożyła protest dotyczący oceny kryteriów Doświadczenie we współpracy z sektorem B+R oraz Zapotrzebowanie rynkowe, zarzucając błędną ocenę i nierówne traktowanie. Organ utrzymał decyzję o nieuwzględnieniu protestu, wskazując na brak umów przedwstępnych i niewystarczające dane o rynku. Spółka wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uwzględnił skargę, stwierdził naruszenie prawa przy ocenie projektu, które miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa oraz zasądził od organu na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel Sędzia WSA Bolesław Stachura Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 lutego 2025 r. sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa z dnia [...] września 2024 r. nr WZS.VII.4320.38.2024.UK w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyników negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazuje sprawę Zarządowi Województwa w celu ponownego rozpatrzenia podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu; II. zasądza od Zarządu Województwa na rzecz D. S. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Mocą zaskarżonego rozstrzygnięcia Zarząd Województwa Z. (organ) nie uwzględnił protestu D. Spółki z o.o. w S. (spółka), dotyczącego negatywnej oceny projektu "P. " nr [...] złożonego w ramach programu Fundusze Europejskie dla Pomorza Zachodniego 2021-2027. W podstawie tej treści rozstrzygnięcia organ wymienił: - art. 69 ust. 1, art. 63 – art. 68 ustawy o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U.2022.1079 ze zm. - ustawa wdrożeniowa); - Regulamin wyboru projektów nr [...] z grudnia 2023 r. (wersja 3.0 grudzień 2023); - Regulamin Pracy Komisji Oceny Projektów w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Pomorza Zachodniego 2021-2027 (wersja 1.0 wrzesień 2023). Organ motywował, że według informacji o zatwierdzonym wyniku oceny projektu, wniosek spółki z [...] lipca 2024 r. uzyskał negatywną ocenę. Spełnił kryteria wyboru, otrzymując 68 punktów. Jednak został oceniony negatywnie, ponieważ kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w naborze została wyczerpana. Organ zwrócił uwagę, że lista projektów wybranych do dofinansowania oraz lista projektów ocenionych negatywnie wraz z wynikami ich oceny jest dostępna pod adresem internetowym (...). Następnie organ odnotował, że protest spółki zawierał zarzuty w zakresie oceny kryteriów wyboru projektów: - 3. Doświadczenie we współpracy z sektorem B+R; - 4. Zapotrzebowanie rynkowe. W odniesieniu do kryterium 3. Doświadczenie we współpracy z sektorem B+R organ tłumaczył, że w ramach tego kryterium weryfikowane jest, czy wnioskodawca posiada doświadczenie we współpracy z podmiotami działającymi w sektorze B+R. Ocenie podlega długość i istotność współpracy, która badana jest na moment złożenia wniosku. Współpraca wnioskodawcy z sektorem B+R potwierdzona jest dokumentami np. umowa, zlecenie badań, wyniki badań, inne opracowania i dokumenty potwierdzające współpracę. Punkty są przyznawane: 4 pkt - jeśli wnioskodawca współpracuje aktywnie co najmniej 2 lata z w/w podmiotami z sektora B+R, 2 pkt - jeśli wnioskodawca współpracuje aktywnie co najmniej w ciągu 12 miesięcy poprzedzających dzień złożenia wniosku o dofinansowanie, 0 pkt - jeśli wnioskodawca nie wykazał przedmiotowego doświadczenia lub nie spełnia ww. warunków. Punkty nie sumują się. Skala punktów 0/2/4. Waga 2. Na etapie oceny stwierdzono, że spółka wprawdzie złożyła umowę z [...] grudnia 2022 r. z G. P. I. , jednak zapisy dokumentacji wskazują, że umowa ta została zakończona, w związku z czym nie można potwierdzić, że spółka nadal aktywnie współpracuje z tym podmiotem na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie. Powyższe potwierdza również fakt, że G. P. jako pracownik jest uwzględniony w personelu projektu. Zatem spółka nie otrzymała punktów w ramach oceny wymienionego kryterium (0 punktów). Spółka w proteście poinformowała, że umowa z [...] grudnia 2022 r. nie określa czasu, na jaki miałaby zostać zawarta. Przewiduje współpracę stron w dłuższej perspektywie. Przedmiotem umowy jest "prowadzenie prac badawczo rozwojowych, mających na celu stworzenie innowacyjnego rozwiązania". Umówione czynności mają charakter ciągły. Jest to zatem umowa o charakterze ciągłym, zawarta na czas nieokreślony. Nie została rozwiązana. Umówione prace mają zmierzać do uzyskania innowacyjnego rozwiązania opartego o technologię sztucznej inteligencji. Zamówienie konkretnych działań w rozbiciu na okresy miesięczne ma jedynie na celu doprecyzowanie zasad rozliczeń, o czym stanowi umieszczenie tych zapisów w § 5 umowy. Brak skonkretyzowanych zleceń do realizacji w danym miesiącu nie może stanowić o zakończeniu lub wygaśnięciu umowy. Spółka informowała w piśmie z [...] czerwca 2024 r., że "Umowa o współpracy z I. została wykazana jako dotychczasowe doświadczenie z innymi podmiotami, natomiast nie jest to umowa partnerstwa, co zostało omyłkowo ujęte w agendzie. W opinii Wnioskodawcy jest to potwierdzeniem, że umowa ta została omyłkowo załączona w punkcie dotyczącym oceny kryterium partnerstwa, a nie kryterium nr [...] doświadczenie we współpracy b+r." Spółka załączyła do protestu zamówienia nr [...] z [...] grudnia 2023 r. i nr [...] z [...] stycznia 2024 r., które potwierdzają, że na czas złożenia wniosku podmioty aktywnie ze sobą współpracowały. W konsekwencji spółka wniosła o przyznanie jej 2 punktów w ramach przedmiotowego kryterium, a przy wadze 2, łącznie 4 punktów. Zdaniem organu, protest w powyższym zakresie okazał się uzasadniony i w rezultacie organ przyznał spółce 4 punkty. Natomiast w przypadku kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe organ motywował, że w ramach analizowanego kryterium weryfikowane jest, w jakim stopniu rezultat prac B+R odpowiada na zapotrzebowanie rynkowe. Ocenie podlega, czy zapisy dokumentacji aplikacyjnej potwierdzają znaczące oczekiwanie na rezultat projektu rynku docelowego wynikające z wyczerpującej analizy zapotrzebowania na wyniki prac B+R (zdefiniowano potencjalnych klientów oraz ich wymagania/preferencje, rozmiar, kierunki i tempo rozwoju, spodziewany udział w rynku) i jest to potwierdzone stosownymi dokumentami (np. listami intencyjnymi, umowami przedwstępnymi). Zasady oceny są następujące: 3 pkt - projekt w pełni spełnia dane kryterium, 2 pkt - projekt spełnia dane kryterium w stopniu znaczącym, 1 pkt - projekt spełnia dane kryterium w stopniu niewielkim. Punkty nie sumują się. Skala punktów 0/1/2/3. Waga 3. W dalszej kolejności organ przypomniał, że według oceny eksperta zapisy dokumentacji aplikacyjnej potwierdzają znaczące oczekiwanie na rezultat projektu rynku docelowego wynikające z analizy zapotrzebowania na wyniki prac B+R. Zdefiniowano potencjalnych klientów oraz ich wymagania/preferencje, rozmiar rynku, przy czym zabrakło informacji na temat kierunków i tempa rozwoju, spodziewanego udziału w rynku. Jest to potwierdzone stosownymi dokumentami, listami referencyjnymi, umowami współpracy. Brak jest umów przedwstępnych. W efekcie w ramach omawianego kryterium oceny projektu przyznano 2 punkty, co przy zastosowaniu obowiązującej wagi, dało 6 punktów. Spółka w proteście akcentowała, że dołączyła do wniosku podpisane następujące listy intencyjne: - z [...] grudnia 2023 r. z E. Sp. z o. o. w W., - z [...] grudnia 2023 r. z B. Sp. z o. o. w W., - z [...] grudnia 2023 r. z B. G. z siedzibą w [...]. W ich treści firmy zobowiązały się do dystrybucji w ramach własnej sieci sprzedaży wytworzonych w ramach projektu wyników prac b+r. Spółka swoją argumentację, dotyczącą omawianego kryterium, przedstawiła we wniosku o dofinansowanie. Ponadto znajduje ona swoje odzwierciedlenie w analizie finansowej oraz w wyjaśnieniach w kwestii spodziewanego udziału w rynku. W projekcji finansowej planowanego przedsięwzięcia przedstawiono bardzo dobrą rentowność, popartą dokładnymi wyliczeniami udziału w rynku przyszłych usług. Spółka zaznaczyła, że projekt został pozytywnie oceniony na etapie oceny ekonomiczno-finansowej. Spółka tłumaczyła, że "na etapie składania wniosku pogłębione badania rynkowe wśród potencjalnych klientów wskazały na duży potencjał narzędzia w działaniach reklamowych. Możliwość generowania dowolnego tła dla zdjęć produktowych, późniejszej ich obróbki i dodawania tekstu przekształca tworzony produkt w kompleksowe narzędzie do tworzenia kreacji reklamowych display dla social media. Rozszerza to znacznie zakres wykorzystania narzędzia przez pojedynczy podmiot i rozszerza katalog potencjalnych klientów o branżę reklamową. Zbudowany w ramach wnioskowanego projektu model generative Al stanowić będzie fundament w rozwoju narzędzia w kierunku generowania nie tylko zdjęć, ale filmów reklamowych z wykorzystaniem produktów sklepowych. Forma video w działaniach komunikacyjnych staje się dominująca. Udostępnienie prostego w obsłudze narzędzia SaaS do generowania reklamowych klipów pozwoli mniejszym podmiotom na istotne zwiększenie efektywności działań reklamowych." Dla spółki oznaczać to będzie radykalne zwiększenie rynku docelowego o wszystkie podmioty e-commerce oraz branże kreatywne z nimi współpracujące (graficy, designerzy, fotografowie, agencje reklamowe, kreatywne i marketingowe, i social media). Potencjał rynkowy uwzględniony w planie finansowym poza przeprowadzoną analizą rynku, podpisanymi listami intencyjnymi oraz bezpośrednimi rozmowami z reprezentantami branż potencjalnych klientów (sklepy Online, agencje marketingowe, freelancerzy) potwierdzony został również globalną analizą ilościową fraz, jakie potencjalni klienci wyszukują w wyszukiwarce Google (ponad 200 tys. razy dziennie, czyli ponad 6 mln miesięcznie). Zestawienie tych danych z danymi dostępnymi w narzędziu Google Ads (średni koszt CPC i CPI) pozwoliło na oszacowanie potencjału rynkowego narzędzia w najbliższych 5 latach. Spółka najbardziej intensywne działania reklamowe planuje w pierwszych 2 latach od wdrożenia produktu. W kolejnych latach skupiać się będzie na utrzymaniu klientów oraz zwiększaniu ARPU poprzez udostępnianie nowych funkcjonalności. Na podstawie powyższej argumentacji spółka wniosła o przyznanie jej 9 punktów za omawiane kryterium (3 punkty przy wadze 3). Po rozpatrzeniu protestu organ nie zgodził się ze spółką. Motywował, że spółka była zobowiązana dokonać wyczerpującej analizy zapotrzebowania na wyniki prac B+R, potwierdzającej znaczące oczekiwanie rynku docelowego na rezultat projektu i złożyć stosowne dokumenty (np. listy intencyjne, umowy przedwstępne). Celem projektu spółki jest przeprowadzenie prac B+R dla produktu - stworzenie innowacyjnej usługi on-line, umożliwiającej tworzenie w szybki i łatwy sposób wielu kreacji produktów (AGD, ubrania, RTV, inne) na podstawie zdjęcia packshotowego, zdjęcia w tle stanowiącego inspirację oraz opisu słownego. Umożliwi to zastąpienie kosztownych oraz czasochłonnych sesji zdjęciowych prostą usługą dostępną dla każdego w sieci Internet. Ekspert obniżył punktację w ramach analizowanego kryterium ze względu na brak informacji (w dokumentacji aplikacyjnej) na temat kierunków i tempa rozwoju przedsiębiorstwa spółki, spodziewanego udziału w rynku oraz brak umów przedwstępnych, potwierdzających zapotrzebowanie na wyniki prac B+R. Organ nie podzielił stanowiska eksperta, że zabrakło informacji na temat kierunków i tempa rozwoju. W dokumentacji aplikacyjnej znajdują się informacje potwierdzające, że projekt ukierunkowany jest na branżę e-commerce, reklamy, marketingu, designu, grafiki komputerowej, fotografii, która reprezentowana jest przez szeroko rozumianych producentów (AGD, ubrania, RTV, inne), sprzedawców i agencje obsługujące branże fashion (odzież i akcesoria), czy też meblarską. Tempo rozwoju planowanego przedsięwzięcia obrazuje załączona do wniosku analiza ekonomiczno-finansowa, która, jak zauważyła spółka, została pozytywnie oceniona na etapie oceny ekonomiczno-finansowej. Natomiast organ zgodził się z oceną eksperta co do tego, że spółka nie przedstawiła spodziewanego udziału w rynku. W dokumentacji aplikacyjnej brak jest informacji jak duży jest rynek dotyczący planowanego przedsięwzięcia, obejmującego rezultat prac B+R. Innymi słowy, na ile szacowana jest wartość tego rynku oraz jakiej wielkości udział w nim zaplanowała spółka. Zdaniem organu, kolejną przesłanką, uzasadniającą obniżenie punktacji, jest brak umów przedwstępnych, potwierdzających oczekiwanie na rezultat projektu. W dokumentacji aplikacyjnej rzeczywiście brak jest tego rodzaju dokumentów. Organ zwrócił przy tym uwagę na różnicę między listem intencyjnym a umową przedwstępną. Są to bowiem dokumenty o zupełnie różnej randze. Pierwszy definiowany jest jako wstępna, pisemna deklaracja przyszłych działań gospodarczych, prawnych lub handlowych. Drugi z nich umożliwia stronom przygotowanie się oraz zobowiązanie się do zawarcia konkretnej umowy w przyszłości. W podsumowaniu organ stwierdził, że spółka spełnia kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe w stopniu znaczącym, ale nie w pełni. Ostateczna ocena eksperta, chociaż obarczona pewnego rodzaju niedopatrzeniem, jest prawidłowa, a jej uzasadnienie znajduje odzwierciedlenie w dokumentacji aplikacyjnej. Wobec tego liczba punktów przypadających spółce w ramach oceny analizowanego kryterium wynosi 6 (liczba przyznanych punktów x waga). Następnie organ przeszedł do zarzutów spółki o charakterze proceduralnym. Motywował, że według spółki, w analizie dokumentacji konkursowej widoczne są uchybienia. Sposób oceny wniosku prowadzi do nierównego traktowania wnioskodawców. Nie wezwano spółki do uzupełnienia dokumentacji w przypadku wątpliwości oceniających w zakresie kryteriów nr 3 i nr 4. Zdaniem organu, nie doszło do naruszeń proceduralnych przy ocenie projektu spółki. Zgodnie z zapisami Regulaminu wyboru projektów (rozdział XIV.III Etap nr 2 - ocena pozostałych kryteriów dopuszczalności, pkt 9 i 10, rozdział XIV.IV Etap nr 3 - ocena jakości, pkt 10 oraz rozdział XIV.V Uzupełnianie i poprawa wniosków o dofinansowanie, składanie wyjaśnień, pkt 9), spółka została poproszona o złożenie stosownych wyjaśnień. Zostały one wystosowane zgodnie z wytycznymi zawartymi w Regulaminie wyboru projektów. Jak wynika z akt sprawy, wbrew twierdzeniom przedstawionym w proteście, do oceny spornych kryteriów wzięto pod uwagę wyjaśnienia spółki. Brak jest podstaw do twierdzenia, że oceniający nie przeanalizowali dokładnie treści załączonych do wniosku dokumentów. Przeczą temu uzasadnienia przedstawione przez ekspertów oraz analiza dokumentacji aplikacyjnej dokonana przez organ. W rezultacie organ uznał proceduralne zarzuty spółki za nieuzasadnione. Na zakończenie organ przyjął, że liczba punktów otrzymanych przez projekt, po rozpatrzeniu protestu, wynosi 72 i została zwiększona z 68 do 72 punktów. Protest spółki nie został uwzględniony. Projekt nie może bowiem zostać wybrany do dofinansowania z uwagi na wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w naborze nr [...] Organ wyjaśnił, że w odpowiedzi na nabór złożono 66 wniosków na łączną kwotę dofinansowania [...] zł. Pula środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów w naborze wynosiła [...] zł (regulamin naboru s. 3), co pozwoliło pierwotnie na wybór do dofinansowania 19 projektów o wartości dofinansowania 47.253.887,38. Organ [...] lipca 2024 r. podjął decyzję o podwyższeniu alokacji naboru o kwotę [...]zł, co umożliwiło dofinansowanie kolejnych 9 projektów w ramach naboru. Łącznie alokacja w naborze wyniosła zatem [...] zł, co pozwoliło ostatecznie na wybór do dofinansowania 28 projektów o wartości dofinansowania [...] zł. Obecnie nie planuje kolejnego podwyższenia alokacji w naborze. Pozostała aktualnie kwota alokacji ([...] zł) nie pozwala na dofinansowanie projektu spółki (wnioskowana wartość dofinansowania projektu wynosi [...] zł). Lista projektów wybranych do dofinansowania oraz lista projektów ocenionych negatywnie wraz z wynikami ich oceny jest dostępna pod adresem (...). Spółka złożyła skargę na powyższe rozstrzygnięcie organu w zakresie dotyczącym: - odmowy dofinansowania, pomimo uzyskania wystarczającej ilości punktów, ze względu na rzekome wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w naborze; - oceny projektu w zakresie kryterium nr [...]. Zapotrzebowanie rynkowe i nieprzyznania punktów zgodnie z wnioskiem spółki. Spółka zarzuciła naruszenie art. 43, art. 45 ust. 1, ust. 2, art. 56, art. 77 ustawy wdrożeniowej przez: - nieuwzględnienie wniosku o dofinansowanie projektu na podstawie niezasadnego i przedwczesnego stwierdzenia wyczerpania środków finansowych; - nieuzasadnione obniżenie punktacji w zakresie kryterium nr [...] Zapotrzebowanie rynkowe wskutek dokonania oceny projektu w sposób wadliwy, nieprzejrzysty i nierzetelny, z naruszeniem zasady równego traktowania wnioskujących; - bezpodstawne przyjęcie jakoby spółka błędnie oszacowała wartość rynku oraz swój udział w tym rynku, a także niedostatecznie udokumentowała zapotrzebowanie rynkowe na produkt. W następstwie formułowanych zarzutów spółka wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję oraz o zasądzenie kosztów postepowania sądowego. W uzasadnieniu zarzutów i wniosków zawartych w skardze spółka wykazywała, że jej projekt ma za przedmiot "Prace badawczo-rozwojowe nad uruchomieniem unikatowej w skali międzynarodowej usługi marketingowej dla e-commerce". Jak wynika z opublikowanej listy dofinansowanych projektów, przyznana liczba punktów 72 powinna być wystarczająca dla uzyskania dofinansowania. Organ, powołując się na wyczerpanie środków i alokację, nie ustalił rzeczywistego rozdysponowania środków w ramach konkretnego działania lub kategorii regionów. Uzasadnienie organu w tej kwestii jest wyjątkowo lakoniczne. Ponadto należało zbadać na podstawie konkretnych dokumentów i dowodów, czy organ rozważał możliwości zwiększenia alokacji. Jeżeli do wykorzystania środków doszło w okolicznościach, w których bezzasadnie odmówiono ich zwiększenia, nie wstrzymano się z podpisywaniem umów, czy brak było odpowiedniej rezerwy, to w rzeczywistości nie mamy do czynienia z wyczerpaniem kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów oraz podstawy do zakończenia postępowania konkursowego i odwoławczego. Spółka akcentowała zasady równości, sprawiedliwości oraz zaufania do organów państwa, według których powinny przebiegać procedury konkursowe. Natomiast nie można akceptować stanu, gdzie projekt, którego ocena została skorygowana w postępowaniu odwoławczym poprzez dodanie punktów kwalifikujących go do dofinansowania, nie uzyskuje dofinansowania. Do umieszczenia projektu na liście wystarczyło 71 punktów. Odnosząc się do kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe, spółka oceniła stanowisko organu jako nielogiczne i dowolne, łamiące zasady równości i rzetelności. Przede wszystkim nie jest prawdą, że spółka nie przedstawiła wielkości potencjalnego rynku, dotyczącego planowanego przedsięwzięcia i jego wartości oraz wielkości udziału, jaki w nim dla siebie zaplanowała. Przedmiotem projektu jest przeprowadzenie badań B+R dla produktu - stworzenie innowacyjnej usługi online, umożliwiającej szybką kreację produktów na podstawie zdjęć i opisów słownych. Zgodnie z dokumentacją projektową usługa taka nie ma obecnie konkurencji. Nie istnieje więc rynek, który da się wycenić, oszacować kwotowo. Wielkość rynku i udziału spółki w tym rynku wynikać będzie z ilości potencjalnych odbiorców i potencjału produktu. Swoje uzasadnienie i szacunki odnośnie do tego kryterium spółka przedstawiła we wniosku, w analizie finansowej, agendzie badawczej oraz w wyjaśnieniach pisemnych. Na tej podstawie określiła w analizie finansowej skalę liczbową, co przełożyło się na odpowiedne prognozy uwzględnione w wyliczeniach (pismo spółki do Urzędu Marszałkowskiego z [...] kwietnia 2024r., str. 7,8 i 9; załącznik do wniosku Analiza finansowa - zakładka opis przychodów; Agenda badawcza str. od 63 do 68). Wobec tego, spółka należycie wypełniła obowiązek oszacowania wielkości rynku i swojego w nim udziału. Trzeba jednak wziąć pod uwagę, że spółka i jego stale rozwijany produkt będą tworzyć nowy rynek. Nie można na ten moment oszacować wartości rynku i udziału w nim spółki w sposób bardziej szczegółowy niż zrobiła to spółka w złożonej dokumentacji aplikacyjnej. Według spółki, organ błędnie zróżnicował umowy przedwstępne i listy intencyjne. Jakkolwiek ranga obu kategorii dokumentów w zwyczajowym obrocie gospodarczym może rzeczywiście być różnie oceniana, to jednak w Regulaminie konkursu i jego warunkach takiego zróżnicowania nie wprowadzono. Zgodnie z definicją analizowanego kryterium umowy przedwstępne i listy intencyjne na równi potwierdzają jego spełnienie. Oznacza to, że listy intencyjne powinny mieć przy ocenie taką samą wartość jak umowy przedwstępne. Spółka, zgodnie z definicją omawianego kryterium, złożyła więc szereg listów intencyjnych i powinny być one wystarczające dla uznania zapotrzebowania rynkowego na produkt. Spółka zaznaczyła przy tym, że na tym etapie rozwoju produktu trudno oczekiwać przedstawienia umowy przedwstępnej. Umowa przedwstępna powinna określać istotne elementy umowy ostatecznej. Sformułowanie tak szczegółowych zasad współpracy na etapie badań i rozwoju produktu, w sytuacji kiedy ma być to produkt nowy, innowacyjny i nieznany dotychczas potencjalnym klientom funkcjonującym na rynku - nie jest obiektywnie możliwe. W świetle powyższego, w przekonaniu spółki, kierując się zasadami logiki i równego traktowania wnioskodawców, w pełni spełniła kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe, co z kolei powinno uzasadniać przyznanie 9 punktów w ramach wymienionego kryterium. Na zakończenie spółka raz jeszcze podkreśliła, że uzyskanie 72 punktów powinno być wystarczające do przyznania jej dofinansowania zgodnie z wnioskiem, biorąc pod uwagę listę dofinansowanych projektów. Organ, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie. W całości podtrzymał stanowisko i argumenty przedstawione w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga spółki zasługuje na uwzględnienie. Stanowisko organu przyjęte w kontrolowanym rozstrzygnięciu nie jest zgodne z prawem. Sporne kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe obejmuje stopień, w jakim rezultat prac B+R odpowiada na zapotrzebowanie rynkowe. W świetle tego kryterium istotne jest zatem, czy dokumentacja aplikacyjna przedstawiona przez spółkę potwierdziła znaczące oczekiwanie na rezultat projektu rynku docelowego wynikające z wyczerpującej analizy zapotrzebowania na wyniki prac B+R (zdefiniowano potencjalnych klientów oraz ich wymagania/preferencje, rozmiar, kierunki i tempo rozwoju, spodziewany udział w rynku) i jest to potwierdzone stosownymi dokumentami (np. listami intencyjnymi, umowami przedwstępnymi). Zasady oceny są następujące: 3 pkt - projekt w pełni spełnia dane kryterium, 2 pkt - projekt spełnia dane kryterium w stopniu znaczącym, 1 pkt - projekt spełnia dane kryterium w stopniu niewielkim. Punkty nie sumują się. Skala punktów 0/1/2/3. Waga 3. Należy zgodzić się ze spółką co do tego, że organ dotychczas nie wywiązał się z obowiązku wyczerpującej i rzetelnej analizy dokumentacji aplikacyjnej przedstawionej przez spółkę na potrzeby oceny kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe. Zasadniczo organ ograniczył się do stwierdzeń, że spółka nie przedstawiła spodziewanego udziału w rynku, w dokumentacji aplikacyjnej brak jest informacji jak duży jest rynek dotyczący planowanego przedsięwzięcia, na ile szacowana jest wartość tego rynku oraz jakiej wielkości udział w nim zaplanowała spółka. Ponadto organ przyjął, że spółka nie przedstawiła umów przedwstępnych. Wobec tego w pierwszej kolejności trzeba zauważyć, że organ, formułując powyższe stwierdzenia, nie omówił, w jaki sposób należy definiować, wyznaczać zakres i wartość rynku, a następnie udział w rynku przedsięwzięcia objętego wnioskiem o dofinansowanie, na potrzeby oceny kryteriom 4. Zapotrzebowanie rynkowe, biorąc pod uwagę, że jest to kryterium przewidziane dla innowacyjnych bądź całkiem nowych przedsięwzięć. W związku z tym należy rozważać z jednej strony rynek docelowy i jego oczekiwania, z drugiej strony rezultat projektu i jego adekwatność do oczekiwań rynku docelowego, posługując się wskaźnikami prognozującymi przyszłość, pewną perspektywę. W treści analizowanego kryterium mowa jest o spodziewanym udziale w rynku, a więc o pewnej racjonalnie zakładanej perspektywie. Organ nie przedstawił konkretnego, zobiektywizowanego wzorca poszczególnych składowych analizowanego kryterium, do którego należało (w rozumieniu obowiązku organu) odnieść poszczególne elementy projektu opisanego przez spółkę. Co istotne, z jednej strony organ przyznał znaczące oczekiwania rynku docelowego na rezultat projektu spółki. Z drugiej zaś przyjął, że z dokumentacji aplikacyjnej nie wynika ani rozmiar tego rynku, ani jego szacowana wartość, ani udział w nim spółki. Trudno nie dostrzec niespójności w tej argumentacji organu. Skoro bowiem organ wywiódł z dokumentacji aplikacyjnej znaczące oczekiwanie rynku docelowego na rezultat projektu spółki, to w założeniu dysponował informacjami o tym rynku, jego potencjale i konsekwentnie dostrzegł znaczący udział w nim spółki. Są to bowiem elementy oceny kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe nierozerwalnie ze sobą powiązane. Znaczące oczekiwanie rynku docelowego na rezultat projektu konsekwentnie powinno prowadzić do wniosku, że ten rezultat projektu będzie znaczący dla rynku docelowego. Jeśli jednak, zdaniem organu, w rozpatrywanej sytuacji, w świetle istoty spornego kryterium i konkretnych parametrów projektu spółki, miałoby być inaczej, organ takiego wniosku nie wyprowadził ani z analizy poszczególnych elementów omawianego kryterium, ani z konkretnych zapisów dokumentacji aplikacyjnej spółki. Trzeba zaakcentować, że ogólne stwierdzenia, na które organ powołał się u podstaw nieuwzględnienia protestu spółki, nie zostały w żaden sposób odniesione do konkretnych parametrów opisanego przez spółkę projektu, do treści poszczególnych dokumentów aplikacyjnych. Nie była wystarczająca konstatacja organu, że określonych informacji spółka nie przedstawiła. Natomiast organ miał obowiązek omówić, jakie konkretne informacje spółka przedstawiła w dotychczasowej dokumentacji aplikacyjnej i dlaczego nie były one wystarczające, z jakich powodów nie można było z dokumentacji aplikacyjnej spółki uzyskać wszystkich niezbędnych informacji. Przeprowadzenie takiego toku argumentacji wymagało od organu rzetelnej i wyczerpującej analizy treści wszystkich poszczególnych dokumentów aplikacyjnych, której organ nie przedstawił. Są to podstawowe luki w uzasadnieniu kontrolowanego rozstrzygnięcia organu. W podsumowaniu tej części uzasadnienia sąd ocenia, że zabrakło ze strony organu rzetelnej i wyczerpującej analizy treści dokumentacji aplikacyjnej spółki. W efekcie dotychczasowa ocena kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe w spornym zakresie nosi znamiona dowolności. Dowolne jest również stwierdzenie organu, że listy intencyjne nie były wystarczające, a konieczne były umowy przedwstępne dla potwierdzenia w pełni spełnienia kryterium 4. Zapotrzebowanie rynkowe. Tej treści stanowisko organu jest sprzeczne z omawianym kryterium, które na równi wymienia przykładowo listy intencyjne, umowy przedwstępne, bez jakiegokolwiek różnicowania. Warto przy tym zaznaczyć, że tak jak list intencyjny stwarza pewną perspektywę, tak umowa przedwstępna tworzy jedynie pewien przyszły obraz relacji gospodarczych, które mogą nie dojść do skutku bądź okazać się nietrwałe. Istotne jest natomiast, że zarówno listy intencyjne, jak i umowy przedwstępne obrazują perspektywę dotyczącą oczekiwań rynku docelowego na określony rezultat projektu i to jest wspólny mianownik listów intencyjnych oraz umów przedwstępnych. W dalszej kolejności trzeba zatrzymać się na zagadnieniu dotyczącym alokowania środków, na które organ powołał się w pkt 4 kontrolowanego rozstrzygnięcia. W myśl art. 57 ust. 5 ustawy wdrożeniowej, po zakończeniu postępowania w zakresie wyboru projektów do dofinansowania właściwa instytucja może zgodnie z regulaminem wyboru projektów wybrać do dofinansowania projekty, które zostały negatywnie ocenione z uwagi na wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w tym postępowaniu, pod warunkiem dostępności kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania albo kategorii regionu, jeżeli w ramach działania kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów jest podzielona na kategorie regionów. W realiach analizowanej sprawy organ, powołując się na przesunięcia środków finansowych, które miały wykluczyć projekt spółki z dofinansowania, nie omówił żadnych obiektywnych kryteriów, rozstrzygających o takim a nie innym sposobie dysponowania środkami publicznymi. W tym kontekście trzeba zwrócić uwagę na konieczność działania przez organ w sposób transparentny przy wyborze projektów i dysponowaniu środkami publicznymi, o czym mówi art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Jednoczenie organ jest zobowiązany zapewnić równe traktowane wnioskodawców, czego wymaga art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. W świetle tych ustawowych standardów, przesunięcia środków publicznych w trybie alokacji wymagają od organu rzetelnego wyjaśnienia, że mają one u podstaw obiektywne kryteria, służą celom przypisanym dofinansowaniu projektów, pozostają w zgodzie z regułami przyznawania omawianego dofinansowania. Wobec tego organ miał obowiązek wykazać przyjęte reguły alokacji środków publicznych, a w konsekwencji stosowane zasady dofinansowania projektów. Organ co najmniej niespójnie z jednej strony powołał się na brak środków na dofinansowanie projektu spółki z powodu ich alokacji, z drugiej zaś argumentował, że właśnie alokacja środków pozwoliła dofinansować inne projekty, ale nie projekt spółki. Rzecz wymaga rzetelnego i wyczerpującego przeanalizowania i omówienia przez organ. W dalszym postępowaniu organ uwzględni stanowisko sądu. Rzetelnie i wyczerpująco przeanalizuje, a następnie omówi sporne przesłanki dofinansowania z uwzględnieniem pełnego obrazu: - okoliczności, parametrów, uwarunkowań, opisujących projekt spółki; - wynikających z dokumentacji aplikacyjnej oczekiwań rynkowych, skali tych oczekiwań i ich charakterystyki; - znaczenia spółki, jej planowanego przedsięwzięcia na tle oczekiwań rynkowych; - tempa i rozmiaru rozwoju spółki, przekładających się na skalę i dynamikę udziału spółki w realizacji rosnących i zmieniających się oczekiwań rynku docelowego; - reguł przyznawania analizowanego dofinansowania. Dotychczas organ tych standardów nie zrealizował. Z powodów omówionych wyżej sąd uwzględnił skargę spółki i na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. W następstwie przekazał sprawę organowi w celu ponownego rozpatrzenia podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego (697 zł) uzasadnia art. 200, art. 205 § 2, art. 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 ze zm. - P.p.s.a.) oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2023.1935 ze zm.). Obejmują one wpis od skargi (200 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł) oraz opłatę od pełnomocnictwa (17 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło