I SA/Sz 67/18

PostanowienieWSA w Szczecinie2018-09-07

Skład orzekający: Iwona Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, złożony w związku ze skargą kasacyjną, może zostać uwzględniony, jeśli poprzedni wniosek w tej samej sprawie został prawomocnie odrzucony, a okoliczności faktyczne nie uległy istotnej zmianie?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, złożony w związku ze skargą kasacyjną, nie może zostać uwzględniony, jeśli poprzednie prawomocne postanowienie w tej samej sprawie odmówiło przyznania prawa pomocy, a sytuacja materialna i dochodowa wnioskodawcy nie uległa istotnej zmianie. Zgodnie z art. 165 PPSA, postanowienia niekończące postępowania mogą być zmieniane jedynie w przypadku zmiany okoliczności sprawy, co w tym przypadku nie miało miejsca.
Stan faktyczny
Skarżący M. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w związku ze skargą kasacyjną od wyroku oddalającego jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą solidarnej odpowiedzialności podatkowej. Wcześniejszy wniosek o prawo pomocy w tej samej sprawie został prawomocnie odrzucony. Skarżący argumentował, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych z uwagi na niskie dochody i wysokie zobowiązania kredytowe, mimo posiadania dwóch mieszkań.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego WSA w Szczecinie z dnia [...] r. sygn. akt I SA/Sz [...] odmawiającego skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu [...] r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej byłego członka zarządu za zaległości spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w podatku od towarów i usług za okresy od czerwca 2012 r. do września 2013 r. wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres od stycznia 2013 r. do września 2013 r. wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a: odmówić zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego WSA w Szczecinie z dnia [...] r. sygn. akt I SA/Sz [...] odmawiającego skarżącemu przyznania prawa pomocy. Sygn. akt I SA/Sz [...] U Z A S A D N I E N I E Skarżący M. N., w związku ze skargą na opisaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt I SA/Sz [...] starszy referendarz sądowy WSA w Szczecinie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt I SA/Sz [...] utrzymał je w mocy. Wyrokiem z dnia [...] r. sygn. akt I SA/Sz [...] Sąd oddalił skargę. Wraz ze skargą kasacyjną od ww. wyroku, skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty sądowej od skargi. Należny wpis od skargi kasacyjnej w sprawie wynosi [...] zł (§ 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, tak jak w poprzednim wniosku o prawo pomocy, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, gdyż uzyskuje wynagrodzenie w wysokości minimalnej płacy, a także dochody z wynajmu lokali w łącznej kwocie [...]zł, które w całości przeznacza na spłatę kredytów mieszkaniowych, zabezpieczonych hipoteką. W oświadczeniu o stanie rodzinnym podał, że nie ma osób wspólnie z nim prowadzących gospodarstwo domowe. W oświadczeniu o majątku skarżący podał, że posiada dwa mieszkania o pow. [...] m kw. i wartości [...] zł oraz [...] m kw. i wartości [...] zł, innego majątku w postaci nieruchomości zgromadzonych zasobów pieniężnych, praw majątkowych skarżący nie wykazał. Skarżący podał, że jego stałe wydatki wynoszą [...] zł, a zobowiązania kredytowe [...] zł. Wykonując wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] r., skarżący nadesłał następujące dokumenty: 1. kopię rocznego zeznania [...] za 2017 z zadeklarowanym przychodem z najmu w wysokości [...] zł, 2. kopię rocznego zeznania podatkowego [...] za 2017 r., w którym zadeklarował: przychody ze stosunku pracy w wysokości [...] zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, dochód w wysokości [...] zł; 3. zaświadczenie pracodawcy skarżącego z dnia [...] r. o zatrudnieniu i wysokości wynagrodzenia, z którego wynika, że skarżący jest zatrudniony na czas nieokreślony, w wymiarze [...] etatu i uzyskał w okresie od [...] r. do [...] r. wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto; skarżący nie znajduje się w okresie wypowiedzenia, pensja skarżącego jest wolna od zajęć sądowych; 4. historię rachunku bankowego w [...] za okres od 1 lutego do [...] r., saldo początkowe [...] zł; końcowe: [...] zł, obciążenia [...] zł, uznania [...] zł; 5. wyciągi z rachunku bankowego w [...] za okres od 7 lutego do [...] r. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Przystępując do rozpoznania wniosku złożonego w niniejszym postępowaniu w pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę, że w jego toku wydano już postanowienie w przedmiocie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym koszty sądowe (opisane wyżej postanowienie z dnia [...] r.), które do dnia wydania niniejszego postanowienia zachowało swą prawną moc. Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] r. wydanym w sprawie, referendarz sądowy WSA w Szczecinie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym częściowym zakresie obejmującym koszty sądowe. Wobec powyższego złożony następnie w związku ze skargą kasacyjną kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, podlega rozpoznaniu w trybie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, zwanej dalej p.p.s.a.), zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Odstąpienie od oceny powziętej we wcześniejszym postanowieniu może zatem wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie. Przypomnieć jeszcze wypada, że stosownie do 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanką modyfikacji orzeczenia na podstawie powyższego przepisu jest zatem zmiana okoliczności sprawy, przez które przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy należy rozumieć dane dotyczące sytuacji rodzinnej, stanu majątkowego i dochodów wnioskującego o takie wsparcie. Te bowiem są decydujące w kontekście przyznania prawa pomocy. Chodzi o zmianę w zakresie okoliczności, w oparciu o które wydano poprzednie orzeczenie. Musi być ona przy tym na tyle istotna, aby uzasadniała modyfikację tego orzeczenia. Oceniając ponowny wniosek skarżącego w sprawie należało stwierdzić, że sytuacja jego nie uległa zmianie, tym samym nie zaistniały okoliczności uzasadniające zmianę prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy wydanego w sprawie. Z przedstawionych we wniosku informacji wynika, że skarżący jest kawalerem, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, mieszkając z rodzicami (niezmieniony adres: ul. [...], K.). Nadal posiada dwa źródła utrzymania: wynajem dwóch mieszkań oraz dochód z wynagrodzenia za pracę (wolne od zajęć sądowych). Uzyskuje stały dochód z ww. źródeł w wysokości średnio ok.[...] zł brutto miesięcznie. Dochód ten w całości przeznaczany jest na własne potrzeby skarżącego, w tym na pokrycie kosztów związanych z utrzymaniem oraz spłatą kredytów (według oświadczenia skarżącego kwota [...]zł miesięcznie, a miesięczna udokumentowana rata do [...] wynosi [...] zł). Stan majątkowy również nie uległ zmianie - skarżący posiada dwa mieszkania. W ocenie referendarza sądowego, skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, sprowadzających się do wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie [...]zł bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Mając to na uwadze, nie znajdując podstaw do zmiany postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, na podstawie art. 165 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło