I SA/Sz 671/21
WyrokWSA w Szczecinie2021-11-04
Skład orzekający: Joanna Wojciechowska, Marzena Kowalewska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozpoczęcie robót budowlanych związanych z adaptacją budynku na potrzeby działalności produkcyjnej piwa, które miało miejsce przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, może skutkować uznaniem, że nie wystąpił "efekt zachęty" i tym samym odmową przyznania pomocy publicznej w ramach programu operacyjnego?Ratio decidendi
Rozpoczęcie robót budowlanych związanych z inwestycją, które miało miejsce przed złożeniem pisemnego wniosku o przyznanie pomocy, skutkuje brakiem "efektu zachęty" w rozumieniu art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 651/2014. W sytuacji, gdy wnioskodawca i inny podmiot (np. spółka B. B.) są przedsiębiorstwami powiązanymi i realizują wspólne przedsięwzięcie inwestycyjne, prace budowlane rozpoczęte przez jeden z tych podmiotów przed złożeniem wniosku o dofinansowanie przez drugi podmiot, należy traktować jako rozpoczęcie prac nad projektem przez całe przedsiębiorstwo powiązane, co prowadzi do negatywnej oceny projektu pod kątem kryterium "efektu zachęty" oraz kryterium poprawności okresu realizacji.Stan faktyczny
Spółka K. M. złożyła projekt "Wprowadzenie na rynek nowych produktów z wykorzystaniem innowacyjnej technologii produkcji P. K." w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. Zarząd Województwa ocenił projekt negatywnie, uznając, że nie spełnia on kryteriów dopuszczalności: 1.8 (zgodność z wymogami pomocy publicznej/pomocy de minimis) i 2.5 (poprawność okresu realizacji). Organ stwierdził, że spółka i spółka B. B. stanowią jedno przedsiębiorstwo powiązane, a prace budowlane związane z adaptacją budynku na potrzeby produkcji piwa, rozpoczęte w marcu 2018 r. przez spółkę B. B. (w ramach innego, wcześniej dofinansowanego projektu), należy traktować jako rozpoczęcie prac nad projektem skarżącej, co niweczy "efekt zachęty" i oznacza rozpoczęcie realizacji projektu przed złożeniem wniosku. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących "efektu zachęty" i definicji projektu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 listopada 2021 r. sprawy ze skargi K. [...] Spółki Jawnej z siedzibą w S. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyników oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach polityki spójności oddala skargę.
"K. M." spółka jawna z siedzibą w S. (dalej "wnioskodawca", "spółka", "skarżąca") złożyła projekt "Wprowadzenie na rynek nowych produktów z wykorzystaniem innowacyjnej technologii produkcji P. K." (dalej "projekt") na konkurs nr [...]
w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Z. 2014-2020 (RPOWZ) dla Działania 1.5 Inwestycje przedsiębiorstw wspierające rozwój regionalnych specjalizacji oraz inteligentnych specjalizacji (dalej "konkurs’).
Zarząd Województwa (dalej "organ") wydał w dniu [...] czerwca 2021 r. informację nr [...], w której podał, że projekt spółki został oceniony negatywnie i nie podlega dalszej ocenie ze względu na niespełnienie następujących kryteriów dopuszczalności oceny wstępnej:
- 1.8 zgodność z wymogami pomocy publicznej/ pomocy de minimis
- 2.5 poprawność okresu realizacji.
Organ wskazał, że złożony projekt podlegał ocenie zgodnie z regulaminem konkursu. Kryteria wyboru projektów stanowiły załącznik nr [...] do regulaminu konkursu. W ramach oceny wstępnej dokonywana jest przede wszystkim weryfikacja spełnienia przez projekt wybranych kryteriów dopuszczalności i administracyjności. Ocena kryteriów właściwych dla oceny wstępnej jest dokonywana pod kątem spełnienia bądź niespełnienia danego kryterium, tj. przypisaniu wartości logicznych tak/nie. Niespełnienie przez wnioskodawcę co najmniej jednego z kryteriów dopuszczalności skutkuje negatywną oceną projektu bez możliwości poprawy dokumentacji aplikacyjnej.
Organ podał, że projekt polegał na uruchomieniu działalności nowego [..B.] rzemieślniczego o nazwie B. B. w miejscowości D. pod S.. W projekcie wykorzystane miały zostać wyniki wykonanych przez wnioskodawcę prac badawczo-rozwojowych w zakresie wdrożenia innowacyjnych procesów produkcji i rozlewu piwa oraz innowacyjnych produktów wytwarzanych
z pofermentacyjnych osadów. Projekt związany był z wdrożeniem:
a) innowacji produktowej w skali regionu, kraju i międzynarodowej - piw
rzemieślniczych klasycznych i bezalkoholowych, a także zupełnie nowego produktu
o nazwie P. K.;
b) innowacji procesowej w skali kraju i międzynarodowej - wdrożenie rozwiązań
technologicznych w zakresie innowacji procesu produkcji oraz procesu rozlewu piwa
bezalkoholowego oraz P. K.. Ponadto, w ramach realizacji inwestycji
planowano wdrożyć innowację nietechnologiczną, która dotyczy niestandardowych
specjalnych metod promocji i sprzedaży nowych produktów.
Realizacja inwestycji obejmowała następujące zadania:
1) wykonanie robót budowlanych niezbędnych do adaptacji posiadanego budynku dla potrzeb działalności [...]
2) zakup i uruchomienie linii produkcyjnej:
3) zakup i uruchomienie linii do rozlewu produktów;
4) zakup i montaż instalacji fotowoltaicznej;
5) zakup urządzeń zabezpieczenia przed epidemią [...]
Organ podał, że zgodnie z zapisami dokumentacji aplikacyjnej projekt miałby się rozpocząć dnia [...] września 2021 r. oraz zakończyć dnia [...] czerwca 2022 r.
Do dokumentacji aplikacyjnej wnioskodawca przedłożył pozwolenie na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. wydane na rzecz podmiotu B. B. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej "B. B.") oraz decyzję nr [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. przenoszącą ww. decyzję Starosty [...]
z dnia [...] grudnia 2017 r. na rzecz wnioskodawcy.
Organ wskazał, że wspólnikami spółki – wnioskodawcy są K. K.
i M. K.. Organ podał, że w sekcji B.9 wniosku aplikacyjnego spółki ujawniono, że wspólnicy wnioskodawcy w ramach swojej drugiej firmy B. B. złożyli podobny do niniejszego projekt o nr [...], który został pozytywnie oceniony i przyjęty do dofinansowania w ramach konkursu nr
[...] Ponadto w sekcji B.11 wniosku aplikacyjnego ujawniono, że niniejszy projekt jest powiązany z realizowanym projektem nr [...] firmy B. B. oraz iż wnioskodawca wskazał, że obecne założenia i koncepcje projektu są rozwinięciem projektu o nr [...], wzbogacone zostały podjętymi przez wnioskodawcę działaniami badawczo-rozwojowymi w zakresie innowacyjnej technologii produkcji wytwarzania
innowacyjnych produktów pod nazwą P. K..
Organ podał, że projekt złożony przez B. B. polegał na utworzeniu nowego [...] rzemieślniczego o nazwie B. B. i wdrożeniu innowacyjnej technologii produkcji nie wytwarzanego do tej spory w regionie, kraju
i w świecie piwa gastronomicznego.
Projekt ten związany był z wdrożeniem:
1) innowacji produkcji w skali regionu , kraju i międzynarodowej – piwa kulinarnego B. o niskim ekstrakcie i zawartości alkoholu, a także mniejszym niż tradycyjne piwa wysyceniu;
b) innowacji procesowej w skali regionu i kraju - systemowi warzenia, gdzie pod kadzią filtracyjną umieszczony jest boiler (zbiornik pośredni), wraz z zastosowaniem
specjalnych wymienników, pozwalających na odzysk ciepła, które do tej pory było
tracone w układzie chłodzenia czynnika z kompresorów (bezpośrednie rozwiązanie
związane z racjonalnym wykorzystaniem zasobów). Ponadto, w ramach realizacji
inwestycji planowano wdrożyć innowację nietechnologiczną o charakterze organizacyjno - marketingowym.
Realizacja tego projektu wymagała wykonania następujących zadań:
1) zakup robót i materiałów budowlanych w zakresie przystosowania istniejącego
obiektu dla potrzeb projektu (uruchomienie produkcji piwowarskiej);
2) zakup środków trwałych: linia produkcyjna, linia rozlewnicza (browarnicza), wózek
widłowy, agregat prądotwórczy.
Organ podał, że zgodnie z zapisami dokumentacji aplikacyjnej projektu B. B. został on rozpoczęty w dniu [...] marca 2018 r. pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. Dokumentem potwierdzającym rozpoczęcie realizacji projektu B. B. była umowa na roboty budowlane zawarta w dniu [...] marca 2018 r., której przedmiotem jest przebudowa i zmiana sposobu użytkowania budynku usługowego na cele produkcji piwa B. B..
W ramach ww. projektu zostały przeprowadzone roboty budowlane związane
z przystosowaniem istniejącego obiektu dla potrzeb projektu (wykonanie zbrojenia posadzek piwnicy i parteru), co potwierdzają załączone do wniosku o płatność faktury i potwierdzenia zapłaty oraz protokoły odbioru robót. W dniu [...] listopada 2018 r. organ podjął decyzję o niewyrażeniu zgody na wydłużenie terminu realizacji projektu B. B. poza maksymalny termin realizacji projektów, określony
w regulaminie konkursu nr [...] Uchwałą z dnia [...]
marca 2019 r. organ podjął decyzję o rozwiązaniu umowy o dofinansowaniu projektu B. B..
Organ podał, że w ramach kryterium dopuszczalności – 1.8 - zgodność
z wymogami pomocy publicznej, ocenie podlega czy możliwe jest udzielenie pomocy publicznej/pomocy de minimis, czy wnioskodawca jest uprawniony do otrzymania pomocy, a zakres projektu jest możliwy do objęcia m.in. zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 września 2015 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach celu tematycznego 3 w zakresie wzmacniania konkurencyjności mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców w ramach regionalnych programów operacyjnych na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r. poz. 1623, dalej "RPI CT3".
Zgodnie z 2.4. regulaminu konkursu, pomoc przyznawana na dofinansowanie projektów w niniejszym konkursie stanowi pomoc publiczną udzielaną na podstawie RPI CT3. Organ przytoczył treść § 1 RPI CT3 i wskazał, że do przyznawanej pomocy mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187
z 26.06.2014 str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 651/2014". Organ podał, że zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzeniem nr 651/20, pomoc wywołuje efekt zachęty, jeżeli beneficjent złożył do danego państwa członkowskiego pisemny wniosek
o przyznanie pomocy przed rozpoczęciem prac nad projektem lub rozpoczęciem działalności. Organ podał również, że definicja rozpoczęcia prac przywołana w art.
2 pkt 23 rozporządzenia nr 651/2014 oznacza rozpoczęcie robót budowlanych związanych z inwestycją lub pierwsze prawnie wiążące zobowiązanie do zamówienia
urządzeń lub inne zobowiązanie, które sprawia, że inwestycja staje się nieodwracalna, zależnie od tego, co nastąpi najpierw. Zakupu gruntów ani prac przygotowawczych, takich jak uzyskanie zezwoleń i przeprowadzenie studiów wykonalności, nie uznaje się za rozpoczęcie prac. Organ wskazał, że przepisy rozporządzeniem nr 651/20, w tym warunki udzielenia pomocy należy odnieść do przedsiębiorstwa w rozumieniu załącznika nr I do rozporządzeniem nr 651/20. Organ wyjaśnił pojęcie przedsiębiorstwa powiązanego i rynku pokrewnego na tle przepisów rozporządzeniem nr 651/20. Organ podał, że wnioskodawca i B. B. są ze sobą powiązane za pośrednictwem grupy osób fizycznych, działających wspólnie. Wspólnikami obu firm są: K. K. oraz M. K.. Osoby te są jedynymi wspólnikami wnioskodawcy oraz posiadają razem większość udziałów (85%) w firmie B. B.. Obie firmy prowadzą swoją działalność na tym samym rynku - z informacji zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym obu spółek wynika, że przedmiotem ich przeważającej działalności jest produkcja piwa. Dodatkowo obie firmy posiadają ten sam adres siedziby, tj. ul. [...] lok. [...] w S., a pomiędzy większościowymi udziałowcami obu spółek (państwo K. ) występują relacje rodzinne. Organ wskazał, że obie firmy należy zatem rozpatrywać jako jedno przedsiębiorstwo w rozumieniu załącznika nr I do rozporządzenia nr [...] (przedsiębiorstwo powiązane). Organ podał, że tak rozumiane przedsiębiorstwo rozpoczęło prace nad projektem (projekt wnioskodawcy) już w marcu 2018 r. przez rozpoczęcie robot budowlanych związanych z adaptacja budynku na potrzeby [...], o czym świadczyły zapisy w dzienniku budowy. Zarówno projekt wnioskodawcy jak i projekt [...] B. zawierały w swoich budżetach identyczne zadanie obejmujące zakup robót i materiałów budowlanych
w celu adaptacji istniejącego obiektu w zakresie przystosowania dla potrzeb projektu
(sekcja G ww. wniosków o dofinansowanie). Dokonując analizy zakresu robót budowlanych objętych ww. projektami (sekcja [...] ww. wniosków
o dofinansowanie) należy stwierdzić, że projekt wnioskodawcy nie zawierał
w budżecie wydatków dotyczących poziomowania podłóg żywicą epoksydową oraz instalacji stacji uzdatniania wody, które zostały ujęte w budżecie projektu [...] B.. Organ wskazał, że prace dotyczące poziomowania podłóg żywicą epoksydową zostały już wykonane, co potwierdziły zapisy w dzienniku budowy
w dniu [...] maja 2018 r. W dzienniku budowy odnotowano również wykonanie innych robót, m.in. wyburzenie ścianek działowych kolidujących z nową funkcją obiektu, wykonanie zbrojenia posadzki w piwnicy, wykonanie zbiornika retencyjnego
w piwnicy i przepompowni wody, prace związane z wydzieleniem pomieszczenia laboratorium. Organ podał, że pomimo iż ww. roboty nie były objęte projektem wnioskodawcy to jednak były z nim bezpośrednio związane. Zdaniem organu, wszystkie fazy inwestycji bez względu na ich technologiczną wagę i rolę w procesie inwestycji należą do tego samego jednego projektu, jeżeli są częścią ogólnego planu.
Organ wskazał, że projekt to przedsięwzięcie, o którym mowa w art. 2 pkt 18 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2020 r. poz. 818 ze zm.; dalej "u.p.s."), zmierzające do osiągnięcia założonego celu określonego wskaźnikami, z określonym początkiem i końcem realizacji, zgłoszone do objęcia albo objęte współfinansowaniem UE jednego z funduszy strukturalnych albo Funduszu Spójności w ramach programu operacyjnego. Definicja projektu znajduje również swoje odzwierciedlenie w Wytycznych Ministra Inwestycji i Rozwoju
w zakresie zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych,
w tym projektów generujących dochód projektów hybrydowych na lata 2014-2020
z dnia 10 stycznia 2019 r., gdzie m.in. podano, że projekt powinien stanowić samodzielną (pod kątem operacyjności) jednostkę analizy. Oznacza to, że powinien on obejmować wszystkie zadania inwestycyjne, które sprawiają, że efektem realizacji projektu jest stworzenie w pełni funkcjonalnej i operacyjnej infrastruktury, bez konieczności realizacji dodatkowych zadań inwestycyjnych nieuwzględnionych w tym projekcie. Jeśli okazałoby się, ze przedmiotowy projekt nie spełnia powyższego warunku (np. jest tylko jedną z faz większego przedsięwzięcia i nie jest operacyjny jako samodzielna jednostka) wówczas należy rozszerzyć przedmiot analizy
o dodatkowe zadania inwestycyjne, które będą rozpatrywane całościowo, jako jeden projekt (patrz:definicja projektu).
Organ wskazał, że funkcjonalnie projekty obu firm dotyczyły jednego przedsięwzięcia, realizowanego poprzez przebudowę budynku usługowego na budynek produkcyjny przeznaczony do produkcji piwa w oparciu o uzyskane w toku procesu inwestycyjnego pozwolenie na budowę. Zakres rzeczowy, tożsamość miejsca realizacji obu zamierzeń, rodzaj i charakter zaplanowanych przez inwestora
do realizacji prac budowlanych zmierzających do wybudowania ww. zakładu stanowiły o tym, że w przedmiotowym przypadku mamy do czynienia z jednym projektem w rozumieniu art. 2 pkt 18 u.p.s. Organ zwrócił uwagę, że przebudowa ze zmianą sposobu użytkowania posiadanego przez wnioskodawcę budynku usługowego w [..D.] na budynek produkcyjny przeznaczony do produkcji piwa jest elementem niezbędnym i umożliwiającym realizację projektu, a także koniecznym do realizacji celów projektu, tzn. wprowadzenia na rynek innowacyjnych produktów i procesów, co znalazło odzwierciedlenie w części wniosku
o dofinansowanie spółki, tj. – Biznes planie. Organ stwierdził, że zamierzeniem inwestycyjnym wnioskodawcy było uruchomienie działalności nowego [...] rzemieślniczego o nazwie B. B. w miejscowości D. pod S. poprzez wykonanie robót budowlanych niezbędnych do adaptacji posiadanego budynku dla potrzeb działalności [...], zakup i uruchomienie linii produkcyjnej oraz zakup i uruchomienie linii do rozlewu produktów. Zamierzenie inwestycyjne wnioskodawcy zostało określone w załączonym do wniosku aplikacyjnego pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., którego zakres obejmuje przebudowę ze zmianą sposobu użytkowania budynku usługowego na budynek produkcyjny przeznaczony do produkcji piwa – B. B. wraz z budową instalacji technologicznej oraz urządzeń zagospodarowania
terenu na działce nr [...] położonej przy ulicy [...] w D. Roboty budowlane dotyczące utworzenia nowego [...] rzemieślniczego o nazwie B. B. i wdrożeniu innowacyjnej technologii produkcji piwa gastronomicznego zostały rozpoczęte przez wnioskodawcę przed złożeniem wniosku
o dofinansowanie, tj. w marcu 2018 r. Następnie prace budowlane zostały przerwane
w listopadzie 2019 r. Kontynuacja ww. prac miałaby nastąpić po dniu [...] września 2021 r. po otrzymaniu dofinansowania (wskazana wniosku o dofinansowanie spółki - data rozpoczęcia realizacji projektu). Spółka złożyła wniosek w dniu [...] marca 2021 r., zatem organ uznał, że rozpoczęte prace budowlane dotyczące przebudowy ze zmianą sposobu użytkowania budynku usługowego na budynek produkcyjny – [...] o nazwie B. przeznaczony do produkcji piwa stanowią element jednej i tej samej inwestycji (projektu), której ramy zostały wyznaczone pozwolenie na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. stanowiły rozpoczęcie prac nad projektem przed złożeniem do organu pisemnego wniosku o przyznanie pomocy. Rozpoczęte w marcu 2018 r. i kontynuowane do listopada 2019 r. roboty budowlane są bowiem ściśle związane z inwestycją objętą projektem spółki i dotyczyły przebudowy tego samego budynku położonego przy ul. [...] w [...], realizowane są w oparciu o to samo pozwolenie na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. Ponadto bez przeprowadzenia tych robót niemożliwa byłaby całościowa przebudowa budynku w celu rozpoczęcia w nim produkcji piwa
i w efekcie osiągnięcie celów projektu w postaci wprowadzenia na rynek innowacyjnych produktów i procesów.
Organ stwierdził zatem, że doszło do zniweczeniem efektu zachęty (zdefiniowanym w rozporządzeniu nr [...]), którego wystąpienie jest niezbędne do możliwości udzielenia pomocy publicznej. W związku z powyższym wniosek został oceniony negatywnie, jako niespełniający kryterium 1.8 - zgodność
z wymogami pomocy publicznej/pomocy de minimis.
Organ podał, że według pkt 2.5 - kryterium administracyjności - poprawność okresu realizacji ocenie podlega czy harmonogram projektu został zaplanowany realnie i racjonalnie. Wszystkie etapy projektu wynikają z procesu inwestycyjnego
i są logicznie powiązane. Okres realizacji projektu nie wykracza poza datę końcową okresu kwalifikowalności określoną w art. 65 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego
i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L 347/320), dalej "rozporządzenie nr 1303/2013". Zgodnie z ww. przepisem, przez rozpoczęcie realizacji projektu należy rozumieć podjęcie jakichkolwiek działań
w ramach projektu, niebędących rozpoczęciem prac, w tym zakup gruntu, lub rozpoczęcie prac w ramach projektu, w zależności od tego co nastąpi najpierw. Podjęcie prac przygotowawczych nie stanowi rozpoczęcia realizacji projektu. Przez rozpoczęcie prac należy rozumieć rozpoczęcie robót budowlanych związanych
z inwestycją objętą projektem lub pierwsze prawnie wiążące zobowiązanie do zamówienia urządzeń lub inne zobowiązanie, które powoduje, że inwestycja staje się nieodwracalna, w zależności od tego co nastąpi najpierw. Zakupu gruntów ani prac przygotowawczych nie uznaje się za rozpoczęcie prac.
Organ stwierdziła zatem, że wykonane i udokumentowane wpisami w dzienniku budowy nr [...] prace budowlane przeprowadzone w budynku przy ul. [...] w [...], realizowane w oparciu o pozwolenie na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., są elementem jednego zamierzenia inwestycyjnego (uruchomienie działalności nowego [...] rzemieślniczego o nazwie B. B.) i zostały rozpoczęte przed złożeniem wniosku o dofinansowanie. Tym samym rozpoczęcie realizacji projektu nastąpiło przed złożeniem w organie pisemnego wniosku stwierdzić, że o przyznanie pomocy. W związku z powyższym wniosek został oceniony negatywnie jako niespełniający kryterium 2.5 - poprawność okresu realizacji.
Spółka złożyła protest na ww. informację. Według spółki, jej wniosek i wniosek [...] B. nie można traktować jako jednego projektu. Spółka podała, że pierwszym wniosku aplikacyjnym (wniosek [...] B.) zamierzeniem inwestycyjnym była zmiana pomieszczeń usługowych na produkcyjne. Prace wcześniej wykonane (poziomowanie podłóg żywicą epoksydową) miały na celu realizację zamierzenia inwestycyjnego i były jedną z faz tego projektu. Wskazywała na to treść wniosku [...] B.. Spółka podała, że inwestycja objęta pierwszym wnioskiem aplikacyjnym (wniosek [...] B.) została rozpoczęta po uzyskaniu pierwszego dofinansowania. To właśnie w oparciu o tak pozyskane środki finansowe część prac została zrealizowana, lecz na skutek rozwiązania umowy dalsza część prac nie była już wykonywana. Tak więc pierwotnie zaistniał efekt zachęty oraz okoliczności pokazały, że bez dofinansowania inwestycja ta nie będzie dalej prowadzona. Tym samym wnioskodawca drugi raz ubiegając się o dofinansowanie winien być oceniany bez uwzględnienia wcześniejszego wniosku i prac wykonanych w ramach uprzednio otrzymanego dofinansowania. Spółka uważa, że powinna od organu uzyskać "czystą kartę", ponieważ powzięte przez nią dotychczas działania były dokonywane w warunkach efektu zachęty. Według spółki, organ winien dokonać oceny i zbadać przed wydaniem negatywnej decyzji, czy zakres dotychczas wykonanych prac skutkować przyjęciem, iż inwestycja stała się nieodwracalna. Spółka podała, że postanowienia biznesplanu w sposób jednoznaczny wskazują, że dotychczas wykonane prace nie powodują faktu, że inwestycja stała się nieodwracalna. Istnieje bowiem możliwość, o czym spółka zadawała sobie sprawę
i co znalazło odzwierciedlenie w dokumentach aplikacyjnych, wyszukania nowej lokalizacji pod budowę [...]. Jednakże kierując się praktycznym podejściem do obecnej sytuacji spółka działała w oparciu o już istniejącą infrastrukturę, co pozwoliło mu dokonać pewnych oszczędności wydatków, a które byłaby zmuszona ponieść
w przypadku nowej inwestycji. Dodatkowo spółka w przypadku nowej lokalizacji musiałby aktualizować dotychczas posiadane zgody i pozwolenia wydane już przez organy administracyjne. Co istotne takie podejście spółki, tzn. badanie możliwości umiejscowienia [...] w nowej lokalizacji świadczyło, iż dotychczas wykonane prace nie były na tyle istotne, aby inwestycja traktowana jako całość stała się nieodwracalna. Zdaniem spółki, dotychczas wykonany zakres prac nie może być
traktowany jako prace istotne dla całego przedsięwzięcia.
Organ wydał w dniu [...] sierpnia 2021 r. rozstrzygnięcie nr [...], w którym nie uwzględnił protestu spółki.
Organ przedstawił stan faktyczny w sprawie i wskazał, że na podstawie art. 37 ust. 2 u.p.s. każdy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru. Organ wskazał, że ogłaszając konkurs podał informacje, obejmujące dane wymagane na podstawie art. 40 u.p.s. oraz udostępnił regulamin konkursu (art. 41 u.p.s.), określający m.in. procedurę wyboru projektów. Złożona dokumentacja aplikacyjna podlega ocenie pod kątem spełnienia kryteriów wyboru projektów
w płaszczyznach: dopuszczalności, administracyjności, wykonalności, a także jakości. Kryteria wyboru projektów stanowią załącznik nr [...] do regulaminu konkursu. Weryfikacji pod względem spełnienia kryteriów dokonuje Komisja Oceny Projektów (KOP), składająca się z pracowników organu i niezależnych ekspertów. Ocena kryteriów jest dokonywana pod kątem spełnienia bądź niespełnienia danego kryterium, tj. przypisaniu wartości logicznych tak/nie. Ocena negatywna przynajmniej
jednego kryterium skutkuje uzyskaniem negatywnej oceny przez projekt
w rozumieniu art. 53 ust. 2 u.p.s. Celem oceny wstępnej jest wyselekcjonowanie projektów wpisujących się w założenia konkursu, m.in. wyeliminowanie wszystkich projektów, które nie kwalifikują się do dofinansowania w ramach konkursu. Organ wskazał, że ocena kryterium 1.8 - zgodność z wymogami pomocy publicznej/pomocy de minimis polega, m.in. na weryfikacji - czy spełniony jest "efekt zachęty", o którym mowa w art. 6 rozporządzenia 651/2014, natomiast ocena kryterium 2.5 - poprawność okresu realizacji polega, m.in. na weryfikacji - czy rozpoczęcie realizacji projektu nastąpiło w dniu następującym po dniu złożenia w organie pisemnego wniosku o przyznanie pomocy. Organ przywołał treść art. 6 ust. 1 i art. 2 pkt 23 rozporządzenia 651/2014 w celu wyjaśnienia pojęcia "efekt zachęty" i "rozpoczęcie prac". Organ podał, że na tle złożonej dokumentacji projekt spółki miałby się rozpocząć dnia [...] września 2021 r. oraz zakończyć dnia [...] czerwca 2022 r. Celem przedsięwzięcia wnioskodawcy miało być uruchomienie działalności nowego [...] rzemieślniczego o nazwie B. B. w miejscowości D. pod S.. Wnioskodawca wskazał, że wspólnicy spółki w ramach swojej drugiej firmy B. B. składali podobny do niniejszego projekt, który został pozytywnie oceniony i przyjęty do dofinansowania w ramach innego konkursu. Wnioskodawca podał, że jego projekt jest powiązany z realizowanym projektem firmy B. B. oraz obecne założenia i koncepcje projektu są rozwinięciem projektu [...] B., wzbogacone podjętymi przez wnioskodawcę działaniami badawczo-rozwojowymi w zakresie innowacyjnej technologii produkcji wytwarzania produktów pod nazwą P. K.. Organ przeanalizował całość dokumentacji aplikacyjnej
i uznał, że oba ww. przedsięwzięcia w swoich założeniach zmierzają do osiągnięcia tego samego celu, tj. uruchomienia działalności nowego [...] rzemieślniczego
o nazwie B.. Wnioskodawcą obu tych przedsięwzięć jest jedno (powiązane) przedsiębiorstwo. Oba ww. przedsięwzięcia realizowane są w oparciu
o tę samą decyzję o pozwoleniu na budowę. Dla uruchomienia nowego [...] niezbędne jest zaadaptowanie tego samego budynku położonego w [...]. Organ wskazał, że rozpoczęcie prac budowlanych związanych bezpośrednio z adaptacją budynku w [...], z przeznaczeniem na ulokowanie w nim [...], nastąpiło przed datą złożenia wniosku o dofinansowanie przez spółkę. Dokumentami potwierdzającym rozpoczęcie prac budowlanych są m.in. umowa na roboty budowlane zawarta w dniu [...] marca 2018 r., faktury i potwierdzenia zapłaty oraz protokoły odbioru robót, wpisy w dzienniku budowy. W ocenie organu, nie sposób traktować wykonanych prac adaptacyjnych, jako zupełnie odrębnych od celu złożonego wniosku o dofinansowanie spółki. Organ nie zgodził się, że spółką, iż wcześniejsze prace adaptacyjne nie zostały rozpoczęte na potrzeby realizacji projektu polegającego na uruchomieniu działalności nowego [...] rzemieślniczego o nazwie B.. Organ podał, że z wniosku
o dofinansowanie projektu [...] B. wynikało, iż roboty budowlane związane
z przystosowaniem istniejącego obiektu dla potrzeb [...] były niezbędne dla jego utworzenia. Co więcej ww. roboty zmierzały bezpośrednio do zrealizowania zamierzonego celu, jakim było powstanie [...]. W konsekwencji tego, wykonanie tych prac musiało skutkować stwierdzeniem, iż ww. inwestycja stała się nieodwracalna. Pomimo tego, że wymienione wyżej i wykonane roboty budowlane nie stanowią przedmiotu projektu spółki, to jednak są związane bezpośrednio z jego
realizacją. Przebudowa ze zmianą sposobu użytkowania posiadanego przez wnioskodawcę budynku usługowego w [...] na budynek produkcyjny przeznaczony do produkcji piwa jest elementem niezbędnym i umożliwiającym realizację projektu, a także koniecznym do wprowadzenia na rynek innowacyjnych produktów i procesów. Organ podał, że w rozpoznawanej sprawie nie można zatem mówić o spełnieniu "efektu zachęty", o jakim mowa w art. 6 ust. 2 zdanie 1 rozporządzenia nr 651/2014. W związku z powyższym projekt wnioskodawcy został prawidłowo oceniony negatywnie, jako niespełniający kryterium 1.8 – zgodność
z wymogami pomocy publicznej/pomocy de minimis oraz 2.5- poprawność okresu realizacji.
Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na ww. rozstrzygnięcie i wniosła o wnoszę o jego uchylenie i skierowanie projektu do właściwego etapu oceny albo dokonanie aktualizacji listy projektów, które kwalifikują się do kolejnego etapu konkursu, ewentualnie wnoszę o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie:
1. błędnej wykładni art. 6 ust. 2 zdanie 1 rozporządzenia nr 651/2014, przez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie można mówić o spełnieniu "efektu zachęty" odnośnie jej projektu;
2. błędnej wykładni art. 2 ust. 18 u.p.s., przez przyjęcie, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z tym samym projektem co wskazany we wniosku
o dofinansowanie projektu nr [...] (B. B.- dopisek Sądu).
Spółka podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w proteście.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz przeprowadzenie dowodów w postaci: wniosku o dofinansowanie projektu [...] B.; umowy
o dofinansowanie projektu z [...] B.; uchwały Zarządu Województwa nr [...] z dnia [...].11.2018 r., uchwały Zarządu Województwa nr [...] / 19 z dnia [...].03.2019 r. o rozwiązaniu umowy o dofinansowanie projektu z [...] B.; decyzji nr [...] z dnia [...].12.2017 r. o pozwoleniu na budowę wraz z decyzją nr [...] z dnia [...].08.2020 r. o przeniesieniu pozwolenia; dziennika budowy nr [...] oraz nr [...].
Organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, że projekt skarżącej i projekt [...] B. stanowią jego przedsięwzięcie.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] października 2021 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia ustawy z dnia 2 marca
2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), sprawę skierowano do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie 3 sędziów. Strony poinformowano o możliwości złożenia dodatkowych wyjaśnień na piśmie.
Sąd postanowił na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", dopuścić dowody dołączone do odpowiedzi na skargę organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje:
Spór w sprawie dotyczy spełnienia kryteriów wstępnych oceny przez projekt skarżącej, tj. 1.8 i 2.5.
Podkreślić należy, że wnioskodawca, przystępując do danego konkursu winien zapoznać się z jego zasadami i obowiązującymi przepisami. Instytucja organizująca dany konkurs ze swojej strony obowiązana jest udostępnić regulamin konkursu oraz stosowne formularze i dokumenty w celu umożliwienia potencjalnym wnioskodawcą zapoznanie się z nimi i złożenie wniosku.
Jak wynikało z akt regulamin konkursu dostępny był na stronie internetowej organu wraz z innymi załącznikami, w tym dokumentem- kryteria wyboru projektów.
Każdy ze złożonych projektów na dany konkurs podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów (art. 37 ust. 2 u.p.s.).
Zgodnie z kryterium 1.8 projekt musi odpowiadać warunkom umożliwiającym objęcie wsparciem min. przepisom rozporządzeniem RPI CT3 oraz rozporządzenia nr 651/2014.
Stosownie do kryterium 2.5 bada się czas poprawności realizacji projektu.
Projekt skarżącej został negatywnie oceniony, gdyż nie spełnił według organu ww. kryteriów. Z tą oceną nie zgadza się skarżąca.
Wnioskodawca , biorąc udział w konkursie zobowiązuje się do przestrzegania przepisów prawa krajowego i unijnego oraz przepisów, które stanowią ramy prawne danego konkursu, tj. m.in. regulaminu, wytycznych, zasad.
Zdaniem Sądu, ocena projektu dokonana przez organ była prawidłowa i nie naruszyła art. 37 ust. 1 u.p.s., tj. został przeprowadzona w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Organ zapewnił wnioskodawcom także równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.
Zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 651/2014 przyznawana pomoc wywołuje efekt zachęty, jeżeli beneficjent złożył do danego państwa członkowskiego pisemny wniosek o przyznanie pomocy przed rozpoczęciem prac nad projektem lub rozpoczęciem działalności. Rozpoczęcie prac stosownie do art. 2 pkt 23 rozporządzenia nr 651/2014 oznacza rozpoczęcie robót budowlanych związanych
z inwestycją lub pierwsze prawnie wiążące zobowiązanie do zamówienia urządzeń lub inne zobowiązanie, które sprawia, że inwestycja staje się nieodwracalna, zależnie od tego, co nastąpi najpierw. Zakupu gruntów ani prac przygotowawczych, takich jak uzyskanie zezwoleń i przeprowadzenie studiów wykonalności, nie uznaje się za rozpoczęcie prac.
Warunki udzielenia pomocy określone w rozporządzenia nr 651/2014 należy odnosić do przedsiębiorstwa w rozumieniu Załącznika nr I do ww. rozporządzenia, zgodnie z którym, za przedsiębiorstwo uważa się podmiot prowadzący działalność gospodarczą bez względu na jego formę prawną.
Przedsiębiorstwo powiązane to przedsiębiorstwo, które pozostaje z innym przedsiębiorstwem w związku w postaci:
a) przedsiębiorstwo ma większość praw głosu w innym przedsiębiorstwie w roli udziałowca/akcjonariusza lub członka;
b) przedsiębiorstwo ma prawo wyznaczyć lub odwołać większość członków organu administracyjnego, zarządzającego lub nadzorczego innego ww. przedsiębiorstwa;
c) przedsiębiorstwo ma prawo wywierać dominujący wpływ na inne przedsiębiorstwo na podstawie umowy zawartej z tym przedsiębiorstwem lub postanowień w jego statucie lub umowie spółki;
d) przedsiębiorstwo będące udziałowcem/akcjonariuszem lub członkiem innego przedsiębiorstwa kontroluje samodzielnie, umowna mocy umowy z innymi udziałowcami/ akcjonariuszami lub członkami tego przedsiębiorstwa ma większość praw głosu udziałowców/akcjonariuszy lub członków w tym przedsiębiorstwie, za pośrednictwem osoby fizycznej lub grupy osób fizycznych działających wspólnie
- jeżeli prowadzą działalności lub część działalności na tym samym rynku właściwym lub rynkach pokrewnych.
Rynek pokrewny to rynek dla danego produktu lub usługi znajdujący się bezpośrednio na wyższym lub niższym szczeblu rynku w stosunku do właściwego rynku.
Zdaniem Sądu, organ prawidłowo uznał, że skarżącą i firma B. B. stanowią jedno przedsiębiorstwo powiązane oraz dokonał oceny projektu skarżącej
w kontekście wcześniej złożonego projektu firmy [...] B. .
Organ właściwie przeanalizował zapisy obu projektu oraz powiązania osobowe między obiema firmami. W swoich założeniach oba projekty miały doprowadzić do powstania [...] o nazwie B. i produkcji piwa regionalnego. W stosunku do projektu skarżącej nie wystąpił zatem efekt zachęty, bowiem prace rozpoczęły się zanim został złożony przedmiotowy wniosek. Sąd podzielił stanowisko organu, że wszystkie prace budowlane związane z powstaniem ww. [...] należy rozpoznawać jako jedną całość, gdyż były one niezbędne i prowadziły do realizacji wspólnego celu - adaptacji budynku w [...] na potrzeby [...] i wyposażenie go w niezbędne urządzenia i instalacje do produkcji piwa. Rozpoczęcie prac nastąpiło w marcu 2018 r. (według przedłożonej dokumentacji), zatem nastąpiło przed złożeniem przedmiotowego wniosku o dofinansowanie. Stanowisko organu
w tym zakresie poparte były stosownymi dokumentami, które Sąd dopuścił jako dowody w sprawie.
Nie sposób podzielić zatem stanowiska skarżącej, że jej projekt i projekt firmy B. B. są niezależne i odrębne od siebie.
W ocenie Sądu, organ słusznie uznał, że złożony przez skarżącą projekt nie spełniał kryteriów 1.8 i 2.5.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło