I SA/Sz 675/13
PostanowienieWSA w Szczecinie2013-09-10
Skład orzekający: Iwona Golec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, może zostać uwzględniony, gdy skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej tylko wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawca nie wykazał takiej sytuacji materialnej, gdyż posiada dochody z gospodarstwa rolnego oraz inne środki finansowe, co wyklucza przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
M. T. złożył skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o odmowie przyznania płatności na dany rok oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący wskazał na trudną sytuację majątkową, niski dochód z gospodarstwa rolnego oraz brak innych dochodów. Przedłożył dokumenty potwierdzające sytuację finansową, w tym wyciągi bankowe, decyzję o zobowiązaniu pieniężnym, zaświadczenie o nauce córki oraz faktury za media i podatki.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 10 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności na [...] rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżący M. T., wraz ze skargą na opisaną wyżej decyzję, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, wskazując następnie na urzędowym formularzu, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia [...] r. ustalono wpis od skargi w sprawie w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący powołał się na trudną sytuację majątkową
i materialną oraz na skomplikowaną materię sprawy. Wskazał na niski dochód
z gospodarstwa, brak dochodów z innych źródeł. Oświadczył w dniu [...] r., że nie pracuje z powodu upadłości firmy i nie jest w stanie podać wysokości zasiłku dla bezrobotnych.
M. T. oświadczył, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną W. ([...] lat), na utrzymaniu małżonków pozostaje [...] dzieci w wieku [...] lat.
Odnośnie do majątku skarżący oświadczył, że posiada dom o powierzchni [...] m², nieruchomość rolną o powierzchni [...] oraz "budynki gospodarcze".
Oświadczył, że źródłem utrzymania rodziny jest gospodarstwo rolne,
a miesięczny dochód wynosi [...] zł. Podał też, że dwoje dzieci otrzymuje alimenty po [...] zł miesięcznie.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego M. T. nadesłał:
- wyciągi z rachunków bankowych skarżącego i żony skarżącego za okres od
[...] do [...] r.
- decyzję z dnia [...] r. w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na [...] rok,
- zaświadczenie [...] w [...] potwierdzające, że córka skarżącego J. T. od [...] r. kontynuuje naukę w klasie [...].
- faktury i dowody wpłat za energię elektryczną, wodę, podatki lokalne.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Stosownie do art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Odnosząc się do uzasadnienia wniosku skarżącego, wyjaśnić należy, że na zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy nie ma wpływu stopień skomplikowania sprawy.
Analizując wniosek skarżącego wraz z przedłożonymi dokumentami, stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z uzasadnienia wniosku sporządzonego w dniu [...] r. wynika, że rodzina skarżącego utrzymuje się z gospodarstwa rolnego i uzyskuje z tego tytułu dochód w wysokości [...] zł.
Z przedłożonych dokumentów wynika, że skarżący posiada grunty gospodarstw rolnych o powierzchni [...] ha fizycznych, budynki mieszkalne
o powierzchni [...] m² oraz budynki gospodarcze o powierzchni [...] m², nadto posiada las o powierzchni [...] ha fizycznych (decyzja z dnia [...] r. – k. [...]).
Z przedłożonych wyciągów bankowych wynika dodatkowo, że skarżący otrzymał [...] r. od H. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w [...] wynagrodzenie za [...] r. w wysokości [...] zł, natomiast w dniu [...] r. wpłynęła na jego rachunek bankowy, tytułem odprawy i odszkodowania, od tejże Spółki kwota [...] zł.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, nie można uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w sprawie.
Jak już wcześniej wyjaśniono, od wykazania takiej właśnie okoliczności jest uzależnione uwzględnienie wniosku strony o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata.
Dlatego też referendarz sądowy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisu od skargi w kwocie [...] zł) oraz ustanowienie adwokata.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło