I SA/Sz 681/19

WyrokWSA w Szczecinie2019-11-28

Skład orzekający: Ewa Wojtysiak, Kazimierz Maczewski, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut wykonania obowiązku zapłaty składek, zgłoszony w postępowaniu egzekucyjnym, jest uzasadniony, jeśli wpłacone kwoty zostały zaliczone przez ZUS na poczet innych należności, a płatnik składek nie złożył wniosku o zwrot nadpłaty?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut wykonania obowiązku zapłaty składek jest nieuzasadniony, jeśli wpłacone kwoty zostały przez ZUS zaliczone na poczet innych należności zgodnie z art. 24 ust. 6a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a płatnik składek nie wystąpił z wnioskiem o zwrot nadpłaty. W takiej sytuacji obowiązek zapłaty składek nadal istnieje, a postępowanie egzekucyjne jest dopuszczalne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. Spółki z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Spółka podniosła zarzut wykonania obowiązku zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, twierdząc, że wpłacone kwoty zostały nienależnie zaliczone przez ZUS i nie poinformowano jej o nadpłacie. Organy uznały zarzut za nieuzasadniony, wskazując na niedopłatę składek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] [...] utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w S. z dnia [...] maja 2019 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów P. (zw. dalej: "Zobowiązaną" bądź "Skarżącym"), dotyczących postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o nr od [...] do [...] z dnia [...] marca 2019 r. wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S.. Postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym sprawie: Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w S. (Organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec Zobowiązanej na podstawie tytułów wykonawczych oznaczonych numerami od [...] do [...] z dnia [...] marca 2019 r. wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. (wierzyciel), obejmujących należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Odpisy ww. tytułów wykonawczych wraz z odpisami zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych, doręczono Zobowiązanej w dniu [...] marca 2019 r. Pismem z dnia [...] marca 2019 r., Zobowiązana wniosła zarzuty na postępowanie egzekucyjne, w których podniosła zarzut wykonania obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2018.1314 ze zm., zw. dalej: "u.p.e.a.") podnosząc, że obowiązek został w całości, w sposób dobrowolny spełniony przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w S. postanowieniem znak [...] z dnia [...] maja 2019 r., po analizie materiału dowodowego oraz obowiązującego stanu prawnego, uznał zarzut wykonania obowiązku za nieuzasadniony. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w S., szczegółowo przedstawił w jaki sposób zostały zaksięgowane wpłaty Zobowiązanej i stwierdził niedopłatę wynoszącą łącznie [...] zł. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Zobowiązana wniosła zażalenie z dnia [...] maja 2019 r., w którym zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu: - naruszenie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. przez uznanie za nieuzasadniony zarzut w przedmiocie wykonania w całości obowiązku zapłaty składek za miesiąc luty 2015 r. i styczeń 2018 r. dochodzonego w postępowaniu egzekucyjnym podczas, gdy Zobowiązana udowodniła, iż wykonała ciążący na niej obowiązek zapłaty w terminie i sposób dobrowolny; - naruszenie art. 24 ust. 6b ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. 2019. 300 - dalej "u.s.u.s.") przez niezachowanie prawidłowej, zgodnej z prawem, procedury rozliczania powstałej po stronie Zobowiązanej nadpłaty, tj. zaniechanie zawiadomienia Zobowiązanej o powstaniu nadpłaty i jej rozliczeniu na poczet bieżących i przyszłych należności składkowych, podczas gdy zachowanie procedury zapobiegłoby powstaniu rzekomych zaległości po stronie skarżącej; - naruszenie art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. – dalej "K.p.a.") w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2018.1314 ze zm. - dalej "u.p.e.a.") przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. nieustalenie czy przeprowadzono w sposób prawidłowy procedurę rozliczenia powstałej po stronie Zobowiązanej nadpłaty, podczas gdy dokładne wyjaśnienie tej okoliczności mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy; - naruszenie art. 8 K.p.a., poprzez brak przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. Mając na uwadze powyższe, Zobowiązana wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia oraz umorzenie postępowanie egzekucyjnego zgodnie z żądaniami zawartymi w zgłoszonych zarzutach. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r., uznał za zasadne, utrzymać w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że tryb rozpatrzenia zarzutów ustawodawca uregulował w art. 34 u.p.e.a. W przypadku zarzutów o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1 -5 i 7 u.p.e.a., stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Istotnym elementem tej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny wypowiedzi wierzyciela, który musi być powiadomiony o zgłoszeniu zarzutów przez zobowiązanego. Organ odwoławczy wyjaśnił, że zagadnieniem związania Dyrektora Izby Skarbowej jako organu nadzoru i organu odwoławczego, stanowiskiem Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zajmował się już Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w szeregu orzeczeń (wyroki: z dnia 22 lutego 2006 r., I FSK 614/05, z dnia 28 października 2008 r., II FSK 1006/07, z dnia 17 czerwca 2009 r., II FSK 333/08 czy z dnia 30 września 2010 r., II FSK 795/09). W ostatnim z wymienionych, w przypadku, kiedy wierzycielem jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Dyrektor Izby Skarbowej nie ma możliwości sprawdzenia merytorycznej zasadności stanowiska zajętego przez tego wierzyciela. Odnosząc się do zarzutu wykonania obowiązku w całości, Organ odwoławczy wskazał, że Zobowiązana czterokrotnie składała deklarację rozliczeniową za miesiąc luty 2015 r. W dniu [...] kwietnia 2016 r. wpłynęła do ZUS kolejna korekta, która "wyzerowała" wszystkie należności, co było jednoznaczne z tym, że Spółka za ten miesiąc nie była zobowiązana do opłacenia składek. Wobec powyższego, wpłacone kwoty (jako nienależne) zostały przypisane do innych należnych na ten czas składek. Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 6a u.s.u.s., nienależnie opłacone składki podlegają zaliczeniu przez Zakład z urzędu na poczet zaległych lub bieżących składek, a w razie ich braku - na poczet przyszłych składek, chyba że płatnik składek złoży wniosek o zwrot składek, z zastrzeżeniem ust. 6c, 8 i 8d. Tym samym, wyjątkiem od zasady zaliczania na zaległe i bieżące składki jest wniosek podatnika o zwrot nadpłaconej kwoty. Na podstawie art. 24 ust. 6b u.s.u.s., ZUS ma obowiązek informowania o powstałej nadpłacie, jednak żaden przepis nie precyzuje, w jakim terminie ma to nastąpić. Organ odwoławczy przypomniał, że na płatniku składek ciążą określone obowiązki wynikające m.in. z przepisu art. 46 ust. 1 oraz art. 47 ust 2 u.s.u.s.. Płatnik składek obowiązany jest do obliczania, potrącania, rozliczania i opłacania należnych składek oraz składania na tę okoliczność deklaracji rozliczeniowych. Mając powyższe na uwadze, Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie Zobowiązana składając raz deklaracje wymiarową, a następnie deklarację "zerową" za ten sam okres, mogła mieć świadomość nadpłaty i tym samym wystąpić z wnioskiem o jej zwrot. Co prawda, ZUS nie poinformował Zobowiązanej o wysokości stwierdzonej nadpłaty, mimo obowiązku wynikającego z art. 24 ust 6b u.s.u.s., niemniej jednak płatnik nie wystąpił z wnioskiem zwrot nadpłaty, lecz już [...] lipca 2016 r. złożył kolejną deklarację za miesiąc luty 2015 r. W związku z tym, składka za luty 2015 r. stała się ponownie należna. Odnosząc się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci potwierdzeń przelewów Organ odwoławczy wskazał, że: - przelewy z dnia [...] marca 2015 r. : - w kwocie [...]zł został rozksięgowany na fundusz ubezpieczeń społecznych 03/2015, 04/2016, 05/2016; - w kwocie [...]zł został rozksięgowany na fundusz ubezpieczeń społecznych za 04/2016 oraz na fundusz ubezpieczeń zdrowotnych za 04/2016; - w kwocie [...]zł został rozksięgowany na fundusz ubezpieczeń społecznych za 02/2016, 03/2016 i 04/2016 oraz na FPiGŚP za 04/2016.; - przelew z dnia [...] stycznia 2018 r.: - w kwocie [...]zł został rozksięgowany na fundusz ubezpieczeń zdrowotnych za 02/2015 oraz na fundusz ubezpieczeń społecznych za 02/2015. - przelew z dnia [...] lutego 2018 r.: - w kwocie [...]zł został rozksięgowany na fundusz ubezpieczeń zdrowotnych za 12/2017 r. oraz za 01/2018. Według czwartej deklaracji rozliczeniowej z dnia [...] lipca 2016 r., składka za 02/2015 r. wynosiła na ubezpieczenia społeczne [...] zł, na FPiFGŚP [...] zł Natomiast w deklaracji za 01/2018 ubezpieczenie zdrowotne zostało wykazane przez spółkę w kwocie [...]zł. Organ odwoławczy wskazał, iż wskazane powyżej należności zostały jedynie częściowo pokryte wpłatami własnymi spółki. Poczynając od funduszu ubezpieczeń społecznych, o ile składka za luty 2015 r. wynosiła [...] zł tak została pokryta wpłatą z dnia [...] czerwca 2016 r. w kwocie [...]zł plus [...] zł odsetek, wpłatą z dnia [...] lipca 2016 r. w kwocie [...]zł plus [...] zł odsetek, wpłatą z dnia [...] stycznia 2018 r. [...] zł plus [...] zł odsetek. Tym samym, niedopłata z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wyniosła [...] zł. Przechodząc do FPiGŚP składka za luty 2015 r. wyniosła [...] zł, tak została pokryta wpłatą z dnia [...] lipca 2016 r. w kwocie [...]zł plus [...] zł odsetek, co spowodowało powstanie niedopłaty w kwocie [...]zł. Końcowo organ wskazał, że składka na ubezpieczenie zdrowotne za miesiąc styczeń 2018 r. wynosiła [...] zł plus [...] zł odsetek, tak została pokryta wpłatą z dnia [...] lutego 2018 r., doprowadzając do powstania niedopłaty w kwocie [...]zł. Wobec stwierdzonej niedopłaty, ZUS wystawił upomnienia przedegzekucyjne, a następnie, w związku z brakiem wpłat w dniu [...] marca 2019 r., zostały wystawione następujące tytuły wykonawcze: - TW [...] na kwotę [...]zł obejmujący zaległość z tytułu składki na ubezpieczenia społeczne za luty 2015 r., - TW [...] na kwotę [...]zł obejmujący zaległość z tytułu składki na ubezpieczenie zdrowotne za styczeń 2018 r., - oraz [...] na kwotę [...]zł obejmujący zaległość z tytułu FPiFGŚP za luty 2015 r. Odnosząc się do załączonych do zażalenia dowodów, Organ odwoławczy wskazał, że są one niewystarczające. Zobowiązana bowiem pragnąc wykazać fakt wykonania obowiązku, winna przedłożyć wszystkie potwierdzenia wpłaty składek, które pokryły zaległości składkowe. Wobec powyższego, Organ odwoławczy uznał za bezzasadny zarzut wykonania w całości lub w części egzekwowanego obowiązku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższe postanowienie z dnia [...] lipca 2019 r., utrzymujące w mocy postanowienie Organu z dnia [...] maja 2019 r., Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła: 1) art. 33 ust. 1 pkt 1 u.p.e.a. przez uznanie za rzekomo bezzasadny zarzutu w przedmiocie wykonania w całości obowiązku zapłaty składek za miesiąc luty 2015 r. i styczeń 2018 r., dochodzonego przez wierzyciela (Organ I instancji) w postępowaniu egzekucyjnym podczas, gdy Skarżąca wykazała, że wykonała ciążący na niej obowiązek zapłaty składek w terminie i w sposób dobrowolny; 2) art. 24 ust. 6b u.s.u.s. przez niedostrzeżenie przez Organ niezachowania przez wierzyciela (Organ I instancji) prawidłowej (zgodnej z prawem) procedury rozliczenia powstałej po stronie Skarżącej nadpłaty, tj. zaniechanie zawiadomienia Skarżącej o powstaniu nadpłaty i jej rozliczeniu na poczet bieżących i przyszłych należności składkowych, podczas gdy zachowanie przez wierzyciela (Organ I instancji) prawidłowej procedury zapobiegłoby powstaniu rzekomych zaległości po stronie Skarżącej; . 3) art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez rozstrzygnięcie sprawy nie dostrzegając zaniechania wierzyciela (Organ I instancji) polegającego na niedziałaniu na podstawie przepisów prawa (niezawiadomienie Skarżącej o powstałej nadpłacie), tzn. niewykonaniu obowiązku wynikającego z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych; 4) art. 6 K.p.a poprzez naruszenie wyrażonej w tym przepisie zasady legalizmu, polegające na całkowitej akceptacji zaniechania przez wierzyciela (organ I instancji) czynności, do której wierzyciel został zobligowany na podstawie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, tj. niedokonanie zawiadomienia, zgodnie z art. 24 ust. 6b u.s.u.s. o powstałej nadpłacie, jak też niedostrzeżenie naruszenia ww. przepisu przez wierzyciela (Organ I instancji); 5) art. 7 K.p.a., poprzez załatwienie sprawy kierując się jedynie interesem fiskalnym, w sposób nakierowany wyłącznie na możliwość wyegzekwowania od Skarżącej rzekomych zaległości składkowych, a nie na wyjaśnienie wszelkich okoliczności sprawy; 6) art. 8 K.p.a., poprzez brak przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej polegający na pełnej akceptacji zaniechań wierzyciela, dokonywania przez wierzyciela czynności sugerujących prawidłowe postępowanie Skarżącej oraz niedokonywaniu przez wierzyciela czynności nakazanych przez przepisy prawne, tj. niezawiadomienie Skarżącej o powstaniu nadpłaty i przeprowadzenie procedury rozliczania nadpłaty niezgodnie z prawem; 7) art. 11 K.p.a. przez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący (a jedynie powierzchownie) zasadności przesłanek, którymi Organ kierował się przy załatwieniu sprawy; 8) art. 15 K.p.a. przez wydanie przez Organ postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji bez dokładnego zbadania okoliczności niewykonania przez wierzyciela obowiązku zawiadomienia o powstałej nadpłacie, co w konsekwencji narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania, zgodnie z którą, sprawa administracyjna powinna być dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta oraz poprzez zaniechanie wyczerpującego odniesienia się przez Organ do podniesionych przez Skarżącą zarzutów zażalenia; 9) art. 77 § 1 K.p.a. przez wybiórczą i fragmentaryczną ocenę materiału dowodowego, bez jednoczesnego wyczerpującego wyjaśnienia jakimi przesłankami Organ kierował się wydając rozstrzygnięcie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. W wyniku rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2019.2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2019.2325 – dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszenie prawa, które skutkuje koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Przedmiot sporu ogranicza się do rozstrzygnięcia zagadnienia dotyczącego zgodności z prawem działań organu egzekucyjnego, który w badanej sprawie związany był stanowiskiem wierzyciela w zakresie uruchomienia wobec Skarżącej postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Skarżąca w istocie zarzutów skargi podniosła, że wykazała, iż wykonała ciążący na niej obowiązek zapłaty egzekwowanych przez wierzyciela, należności składkowych (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). W ocenie Skarżącej, jedynie z przyczyn leżących po stronie wierzyciela tj.: brak zawiadomienia o powstałej w wyniku złożenia deklaracji "zerowej" nadpłacie, na koncie płatnika "powstała" rzekoma niedopłata. Zdaniem organu, zarzut wykonania obowiązku jest nieuzasadniony. Organ szczegółowo przedstawił, w jaki sposób zostały zaksięgowane wpłaty Skarżącej i w konsekwencji tych wpłat stwierdził niedopłatę wynoszącą łącznie [...] zł. Przed odniesieniem się do zasadniczego przedmiotu sporu, Sąd w pierwszej kolejności wskazuje, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie ich treść, przy czym - zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 u.p.e.a. Wskazanie innych przyczyn nie uprawnia organu egzekucyjnego do rozpatrzenia zarzutów. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są więc sformalizowanym środkiem prawnym, a podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny. W rozpatrywanej sprawie Skarżąca podniosła zarzut oparty na art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., tj.: że wykonała obowiązek zapłaty składek w terminie i w sposób dobrowolny. Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie wskazanej w art. 33 pkt 1-7, 9, 10, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Zgodnie natomiast z art. 34 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Z przywołanej regulacji wynika, że istotnym elementem omawianej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela, który musi być powiadomiony o złożeniu zarzutów przez zobowiązanego. W niniejszej sprawie procedura ta została zachowana. Dokonana w niniejszej sprawie przez organ egzekucyjny ocena zgłoszonego przez Skarżącą zarzutu jest trafna. Z akt sprawy nie wynika, aby egzekwowany obowiązek nie istniał (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) i nie był wymagalny (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.). Z dokonanych ustaleń wynika, że egzekucję prowadzono na podstawie tytułów wykonawczych oznaczonych numerami od [...] do [...] z dnia [...] marca 2019 r., wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. (wierzyciel), obejmujących należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Podstawę wystawienia ich stanowiły deklaracje złożone przez płatnika składek. Tym samym, w obrocie pozostawały tytuły prawne, z których wynikał obowiązek uiszczenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, będące jednocześnie podstawami do wystawienia tytułów wykonawczych (art. 3a § 1 u.p.e.a. ). Nie budzi zatem wątpliwości, że na dzień doręczenia Skarżącej tytułów wykonawczych oraz zawiadomień o zajęciach egzekucyjnych, egzekwowane zobowiązania istniały. Zobowiązana, wnosząc zarzuty oparte na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., powinna przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania (okoliczność faktyczna) lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa (przedawnienie) lub czynności prawnych (uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku). Skarżąca takich dowodów nie przedstawiła. Z akt sprawy wynika, że Skarżąca czterokrotnie składała deklarację rozliczeniową za miesiąc luty 2015 r. W dniu [...] kwietnia 2016 r. wpłynęła do ZUS trzecia korekta, która "wyzerowała" wszystkie należności, co było jednoznaczne z tym, że Spółka za ten miesiąc nie była zobowiązana do opłacenia składek. Wobec powyższego wpłacone kwoty (jako nienależne) zostały przypisane do innych należnych na ten czas składek. Dyspozycja art. 26 ust. 6a u.s.u.s. stanowi bowiem, iż nienależnie opłacone składki podlegają zaliczeniu przez Zakład, z urzędu, na poczet zaległych lub bieżących składek, a w razie ich braku - na poczet przyszłych składek, chyba, że płatnik składek złoży wniosek o zwrot składek, z zastrzeżeniem ust. 6c, 8 i 8d. Ust. 6c ww. przepisu stanowi, iż po stwierdzeniu, że składki zostały nienależnie opłacone, płatnik składek może złożyć wniosek o ich zwrot. Podstawowym sposobem postępowania ZUS w przypadku nienależnie opłaconej składki jest zatem jej zaliczenie na poczet innych zaległości płatnika. Co prawda, ZUS nie poinformował Skarżącej o wysokości stwierdzonej nadpłaty, mimo obowiązku wynikającego z art. 24 ust 6b u.s.u.s., niemniej jednak płatnik nie wystąpił z wnioskiem zwrot nadpłaty. Skarżąca składając raz deklaracje wymiarową, a następnie deklarację "zerową" za ten sam okres, winna mieć świadomość nadpłaty i tym samym wystąpić z wnioskiem o jej zwrot. Tymczasem, w dniu [...] lipca 2016 r. Skarżąca złożyła kolejną deklarację za miesiąc luty 2015 r., wobec czego, składka za luty 2015 r. stała się ponownie należna. Organ szczegółowo przedstawił, w jaki sposób zostały zaksięgowane wpłaty Skarżącej i stwierdził niedopłatę wynoszącą łącznie [...] zł. Wobec stwierdzonej niedopłaty, ZUS w sposób uprawniony wystawił upomnienia przedegzekucyjne, a następnie w związku z brakiem dobrowolnych wpłat, w dniu [...] marca 2019 r. zostały wystawione ww. tytuły wykonawcze. A zatem, prowadzenie egzekucji administracyjnej w niniejszej sprawie było co do zasady dopuszczalne, bowiem w momencie wszczęcia egzekucji dochodzony w stosunku do Skarżącej obowiązek istniał, był wymagalny i wynikał z deklaracji podatkowych, zaś organ egzekucyjny nie miał podstaw (art. 34 u.p.e.a.), aby na etapie tego postępowania egzekucyjnego podważać treść tytułu wykonawczego przez badanie zasadności dochodzonego w toku egzekucji obowiązku, przy czym Skarżąca nie przedstawiła żadnego innego dowodu skutkującego koniecznością odstąpienia organu egzekucyjnego od czynności egzekucyjnych w badanej sprawie. W konsekwencji Sąd nie znalazł również podstaw do uznania zarzutów skargi co do naruszenia art. 6, 7, 8, 11,15, 77 K.p.a., nie stwierdził bowiem by egzekwowanie obowiązków podatkowych przez uprawnione organy naruszało zasady wyrażone w tych przepisach. Wobec powyższego Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło