I SA/Sz 709/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marian Jaździński Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Sędzia WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2007 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa "K" Spółki z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] . nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta z dnia[...] . nr[...] , 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] nr [...],Prezydent Miasta ,na podstawie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1977 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 110, z 2002 r., poz. 968 ze zm.), umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Prezydenta Miasta [...] na Przedsiębiorstwo "K" Spółka z o.o. z tytułu zaległości w podatku od nieruchomości osób prawnych z dnia[...] ., nr [...] i z dnia [...] ., nr[...] . Organ uznał, że z czynności egzekucyjnych wykonanych przez poborcę skarbowego nie ma możliwości uzyskania kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, które na dzień wydania postanowienia wyniosły [...] zł, bowiem wartość księgowa zajętych w dniu [...] . ruchomości strony wynosi zaledwie [...] zł, strona nie posiada, zgodnie z oświadczeniem prezesa Spółki, innych ruchomości ani nieruchomości na terenie Polski, a na koncie bankowym strony nie ma żadnych wolnych środków pieniężnych i dlatego nie było możliwe jego zajęcie. W zażaleniu Przedsiębiorstwo "K" Spółka z o.o. wniosło o uchylenie postanowienia. Zarzuciła naruszenie art. 59 § 2 i art. 99 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Spółki wartość księgowa zajętych ruchomości nie odpowiada wartości rynkowej rzeczy, a zgodnie z art. 99 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poborca skarbowy winien oznaczyć wartość szacunkową każdej zajętej rzeczy. Strona wskazała ponadto, iż pismem z dnia[...] . poinformowała ona organ egzekucyjny o zaniżonej, w stosunku do rynkowej, wartości księgowej zajętych ruchomości, sugerując jednocześnie konieczność przeprowadzenia wyceny maszyn przez rzeczoznawcę. Tylko w taki sposób można bowiem ustalić, zdaniem Spółki, rzeczywistą ich wartość. Postanowieniem z dnia[...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta. Organ odwoławczy stwierdził, że strona nie uprawdopodobniła, iż w wyniku egzekucji uzyskano by kwotę przewyższającą wydatki egzekucyjne, a jej twierdzenia, że wartość zajętych ruchomości przewyższa ich wartość księgową i w konsekwencji, że z ich sprzedaży można by było uzyskać kwotę przewyższającą wysokość wydatków egzekucyjnych, są gołosłowne. W opinii Kolegium nie został również naruszony art. 99 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Poborca skarbowy sporządził bowiem protokół z zajęcia ruchomości i oszacował ich wartość przyjmując tę wartość, którą uznał za udowodnioną. Dłużnik był obecny przy czynnościach poborcy dokonywanych w dniu [...]. i wniósł swoje uwagi do protokołu zajęcia. Nie zgodziwszy się z ustaleniami poborcy, miał prawo na podstawie ww. art. 99 wnieść w terminie 5 dni od daty zajęcia ruchomości skargę do organu egzekucyjnego na oszacowanie zajętej ruchomości. Termin ów upłynął w dniu [...]., zatem organ egzekucyjny miał pełne prawo pominąć sugestie co do zlecenia wyceny rzeczoznawcy zgłoszone przez dłużnika w dniu[...]. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Spółka zarzuciła ostatecznemu rozstrzygnięciu Kolegium naruszenie: - art. 7, 10, 11, 12, 77 oraz 107 § 3 w zw. z art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego – poprzez nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności przez pominięcie faktu, iż organ egzekucyjny nie ustalił rzeczywistej wartości ruchomości skarżącej poprzestając wyłącznie na wskazaniu wartości księgowej ruchomości i uniemożliwił stronie czynny udział w sprawie przez pominięcie wniosku o przeprowadzenie właściwej wyceny ruchomości, uznając powyższą czynność za zbędną, - art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – w postaci błędu w subsumcji, - art. 99 ww. ustawy – przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie, że łączna wysokość wydatków egzekucyjnych byłaby wyższa od wartości zajętych ruchomości. W dalszej części uzasadnienia skargi Spółka wskazała ponadto, iż w związku z tym, że wycena rzeczywistej wartości zajętych ruchomości nie została przez organ egzekucyjny przeprowadzona, strona na własny koszt zleciła sporządzenie przedmiotowej wyceny, z której wynika, że wartość zajętych ruchomości wynosi [...] , a więc zdecydowanie więcej, niż to wynika z wyceny dokonanej przez organ egzekucyjny. W odniesieniu natomiast do twierdzeń organów tak I, jak i II instancji, iż wydatki egzekucyjne na dzień [...] . wynosiły [...] i wzrosłyby jeszcze, gdyby organ egzekucyjny zlecił wycenę, a następnie przeprowadził licytację, zdaniem strony skarżącej są one niezrozumiałe, bowiem ww. organy nie wskazały choćby w sposób przybliżony wysokości tych wydatków. Wątpliwe jest również, ażeby wszystkie wydatki związane z egzekucją z ruchomości przekroczyły kwotę [...] W tej sytuacji umorzenie postępowania należy uznać za sprzeczne z prawem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje: Skargę uznać należało za uzasadnioną, zachodzą bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie nie odpowiada przepisom prawa. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1977 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) do egzekucji z ruchomości zobowiązanego poborca skarbowy przystępuje przez ich zajęcie. Zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę skarbowego (art. 98 § 1 zd. pierwsze). Stosownie do art. 99 § 1 zd. pierwsze ww. ustawy poborca skarbowy zamieszcza w protokole zajęcia opis każdej zajętej ruchomości według cech jej właściwych, a ponadto oznacza jej wartość szacunkową, o ile przepisy § 2 i 3 nie stanowią inaczej. Zobowiązanemu przysługuje w terminie 5 dni od daty zajęcia ruchomości prawo wniesienia do organu egzekucyjnego skargi na oszacowanie dokonane przez poborcę skarbowego. W tym przypadku organ egzekucyjny jest obowiązany wezwać biegłego skarbowego do oszacowania wartości zajętej ruchomości (art. 99 § 2). Oszacowanie wartości maszyn i innych urządzeń produkcyjnych następuje przez biegłego skarbowego (art. 99 § 3). Mając na uwadze treść ww. przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 59 § 2 tejże ustawy, który stanowi, iż postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta, wydane zostały z naruszeniem powołanych przepisów. Z protokołu zajęcia przedmiotowych ruchomości, tj. maszyn i urządzeń będących własnością skarżącej Spółki, z dnia., znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy, wynika bowiem, że prezes Spółki "zobowiązał się udostępnić dokumentację wartościowo-ilościową dotyczącą zajętych maszyn", natomiast z notatki służbowej z dnia[...] , podpisanej przez poborcę skarbowego – że wskazanie, jakie maszyny i urządzenia stanowią majątek trwały Spółki miało nastąpić w terminie do [...] . W załączniku do ww. protokołu sporządzonego w dniu [...] r. zamieszczono opisy zajętych ruchomości ze wskazaniem ich ilości oraz numerów fabrycznych, nie oznaczono natomiast ich wartości szacunkowej. Skoro, jak to wynika z akt sprawy, poborca skarbowy sporządził protokół z zajęcia ruchomości, ale nie oszacował ich wartości, strona, nie zgadzając się z ustaleniami poborcy, nie miała faktycznej i prawnej możliwości skorzystania z przysługującego jej z mocy prawa uprawnienia, określonego w art. 99 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. uprawnienia do wniesienia w terminie 5 dni od daty zajęcia ruchomości skargi do organu egzekucyjnego na oszacowanie zajętej ruchomości, bowiem o wartości szacunkowej zajętych ruchomości dowiedziała się dopiero z postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] . Wskazać też należy, że o ile zobowiązany kwestionuje oszacowanie wartości zajętych ruchomości to stosownie do przepisu art. 99 § 3 ww. ustawy, to na organie a nie na zobowiązanym spoczywa obowiązek powołania biegłego skarbowego do oszacowanie wartości zajętych ruchomości. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 200 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.