I SA/Sz 726/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. postanawia: odmówić wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych Skarżąca B.F., w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia opłaty sądowej w kwocie 500 zł od wniesionej skargi, złożyła wniosek o zwolnienie od poniesienia powyższej opłaty, który uzupełniła składając urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Z wniosku skarżącej wynika, że nie uzyskuje ona dochodów, jest zadłużona: w Starostwie Powiatowym na łączną kwotę 7.863,99 zł oraz w [...] Spółdzielni Mieszkaniowej na kwotę 12.188,06 zł, co potwierdziła załączonymi dokumentami. W oświadczeniu o stanie rodzinnym wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką M.S., a w oświadczeniu majątkowym wskazała na załączoną do wniosku kopię decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2006 r., z której wynika, że posiada budynek mieszkalny o pow. 153,70 m kw., budynki związane z działalnością gospodarczą o pow. 100 m kw., budynki pozostałe o pow. 76 m kw., i 42 m kw., grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 122 m kw., grunty pozostałe o pow. 1.564 m kw, 224 m kw., 480 m kw., i 76 m kw. Odnośnie stanu majątkowego osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym skarżąca oświadczyła, że córka studiuje nie posiada majątku i dochodu. Ponadto skarżąca wyjaśniła, że jej majątkiem "zarządza wymiar sprawiedliwości, sama nim nie włada". Wynika także z jej wyjaśnień, iż część jej nieruchomości jest wynajmowana, najemcy nie płacą czynszu, a pozostała część nieruchomości, związana z działalnością gospodarczą, jest zdewastowana sąsiednią budową i nie nadaje się do prowadzenia działalności gospodarczej. Wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony na urzędowym formularzu powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym ( ... ) (art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153 poz. 1270, ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a), jeżeli jednak oświadczenie strony zawarte w w/w wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodu lub stanu rodzinnego ( art. 255 w/w ustawy ). W związku z przysługującym uprawnieniem wynikającym z w/w art. 255 cyt. ustawy Sąd wezwał skarżącą pismem z dnia 28 stycznia 2008 r. do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających przedstawioną sytuację oraz uzupełniających dane, tj. - zaświadczenia z uczelni wyższej potwierdzające, że córka skarżącej studiuje oraz czy pobiera stypendium, - zaświadczenia o sytuacji rodzinnej wnioskodawczyni oraz czy rodzina korzysta z pomocy społecznej wydawane przez właściwą do spraw zdrowia lub opieki społecznej jednostkę organizacyjną gminy, - zaświadczenia z właściwego urzędu pracy stwierdzającego czy skarżąca jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, - dodatkowego oświadczenia skarżącej co do jej źródeł utrzymania i jej córki, czy skarżąca uzyskuje pomoc od rodziny (córek, męża, zięcia) lub innych osób w zakresie utrzymania wraz z wyjaśnieniem czy jest to pomoc pieniężna, w jakiej wysokości, wyjaśnienia czy skarżąca zamieszkuje z innymi osobami i czy prowadzi z nimi wspólne gospodarstwo domowe, czy osoby te ponoszą koszty związane z utrzymaniem mieszkania, w jakiej wysokości, - oświadczenia, czy skarżąca lub jej córka prowadzi działalność gospodarczą wraz z dokumentami potwierdzającymi czy jest zarejestrowanym przedsiębiorcą, czy działalność ta podlega zawieszeniu lub czy została zlikwidowana, - oświadczenia skarżącej czy otrzymuje należności z tytułu najmu, dzierżawy, użyczenia posiadanych nieruchomości czy innego stosunku prawnego o podobnym charakterze i w jakiej wysokości wraz z dokumentami potwierdzającymi wysokość otrzymywanych lub należnych dochodów z tego tytułu, a także wykazu dochodzonych wierzytelności z tego tytułu przez sądem oraz oświadczenia, na jakim etapie są te sprawy, - odpis rocznego zeznania podatkowego skarżącej za 2006 r. wraz z potwierdzeniem jego złożenia w urzędzie skarbowym, odpisu zeznania podatkowego za 2007 - jeżeli skarżąca dokonała już rozliczenia za rok 2007, - wyciągów z posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych z ich stanem z okresu ostatnich trzech miesięcy, - wykazu ponoszonych miesięcznie wydatków na konieczne utrzymanie siebie i córki wraz z dokumentami potwierdzającymi wysokość tych wydatków z okresu ostatnich dwóch miesięcy (rachunki, faktury), - zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia skarżącej potwierdzającego ewentualną niezdolność do pracy, w terminie 10 dni od doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Powyższe zobowiązanie Sądu zostało doręczone B.F. w dniu 1 lutego 2008 r., skarżąca w zakreślonym terminie, tj. do dnia 11 lutego 2008 r. ani dotychczas, wezwania nie wykonała. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest zależne od wykazania przez stronę będącą osobą fizyczną, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Świadczy o tym użycie w przepisie art. 246 § 1 p.p.s.a. zwrotu "gdy wykaże". Do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy należy natomiast ocena, czy takie okoliczności zachodzą. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Skarżąca w swoim wniosku podała, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką (studentką), nie posiadają żadnego dochodu, jest zadłużona na łączną kwotę 20.052,05 zł. Z oświadczenia majątkowego wynika, natomiast, iż strona nie posiada zgromadzonych zasobów pieniężnych oraz, że posiada nieruchomości: budynek mieszkalny o pow. 153,70 m kw., budynki związane z działalnością gospodarczą o pow. 100 m kw., grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 122 m kw., budynki pozostałe o pow. 76 m kw., i 42 m kw., grunty pozostałe o pow. 1.564 m kw, 224 m kw., 480 m kw., i 76 m kw., przy czym okoliczności braku jakichkolwiek źródeł utrzymania w żaden sposób nie potwierdziła ani nie uzupełniła danych w pozostałym zakresie nie przedkładając jakichkolwiek dokumentów pomimo stosownego wezwania Sądu. Należy podkreślić, iż strona miała świadomość, iż nie uzupełnienie wniosku o żądane dokumenty, zgodnie z pouczeniem zawartym na wezwaniu z dnia 28 stycznia 2008 r., będzie skutkowało odmową przyznania prawa pomocy. Złożone przez skarżącą oświadczenia i dokumenty są niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, a także stanu rodzinnego, w związku z powyższym, należało uznać, iż strona nie wykazała, iż nie posiada środków na poniesienie pełnych kosztów sądowych. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej, należało na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzec jak na wstępie, tj. odmówić przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.