I SA/Sz 750/07

WyrokWSA w Szczecinie2008-04-03

Skład orzekający: Zygmunt Chorzępa, Marian Jaździński, Zofia Przegalińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posiadacz zależny nieruchomości stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego, który zawarł umowę najmu, jest podatnikiem podatku od nieruchomości, nawet jeśli umowa najmu nie precyzuje kwestii podatku od nieruchomości?
Ratio decidendi
Posiadacz zależny nieruchomości stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego, który nabył to posiadanie na podstawie umowy z właścicielem, jest podatnikiem podatku od nieruchomości zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Nie ma znaczenia, czy umowa najmu zawierała zapisy dotyczące podatku od nieruchomości, ponieważ obowiązek podatkowy wynika z samego faktu posiadania na podstawie umowy z właścicielem.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. zawarła umowę najmu nieruchomości z Gminą Miasto S. na podstawie której została jej posiadaczem. Prezydent Miasta ustalił dla spółki zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2005. Spółka wniosła odwołanie, twierdząc, że została wprowadzona w błąd, gdyż była przekonana, że w czynszu zawarty jest podatek od nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i nieprawidłowe ustalenie kosztów najmu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa, Sędziowie Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.), Protokolant Joanna Zienkowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi "N. H. – S." Spółka z o.o. w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2005 r. oddala skargę Decyzją z dnia [...] wydaną z powołaniem się na art. 207 § 1 w związku z art. 21 § 3, art. 47 § 3, art. 63 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, art.art.2,3,4,5, i art.6 ust.9 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz uchwałę Nr XXIX/579/04 Rady Miasta Szczecina z dnia 22 listopada 2004 r. w sprawie podatku od nieruchomości za 2005r., Prezydent Miasta S. ustalił dla "N. H." Sp. z o.o. zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2005 w kwocie [...] zł za nieruchomość położoną przy ul. G. [...] w S. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na podstawie umowy najmu z dnia 22.07.2005 r. zawartej z Gminą Miasto S. podatnik jest posiadaczem nieruchomości przyjętej do podstawy opodatkowania i na podstawie przepisu art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ciąży na nim obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Od powyższej decyzji "N. H." Sp. z o.o. złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w którym wniosła o uchylenie skarżonej decyzji, podnosząc że w zawartej w dniu 22.07.2005 r. umowie najmu z Gminą Miasto S. reprezentowaną przez Towarzystwo Budownictwa Społecznego "P." Spółką z o.o. w S., brak jest jakichkolwiek odniesień w stosunku do podatku od nieruchomości i jego formy płatności. W odwołaniu spółka podniosła, że została wprowadzona w błąd, gdyż była przekonana, że w stawce czynszu zawarty jest podatek od nieruchomości. W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że "N. H" Spółka z. o.o. nie kwestionuje, iż dnia 22.07.2005 r. zawarła umowę najmu z Gminą Miasto S., w związku z czym jest najemcą części nieruchomości położonej przy ul. G. [...], o pow. 129,79 m.kw. Zgodnie z brzmieniem art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby fizyczne i osoby prawne będące posiadaczami nieruchomości lub ich części stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem. Organ odwoławczy podkreślił, że wskutek zmiany przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z dniem 1 stycznia 2003 r., z tytułu posiadania nieruchomości stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości i dla powstania tego obowiązku nie ma znaczenia czy w umowie strony uwzględniły czy też nie, wysokość podatku w stawce czynszu. Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie podnosząc naruszenie przepisów art. 8 i 9 kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ organ odwoławczy nie wziął pod uwagę, iż w czasie przygotowania do przejęcia przez Miasto S. obiektu przy ul. G. [...] wraz z podnajemcami, Towarzystwo Budownictwa Społecznego "P." nie powiadomiło najemców o zmianie poprzednich warunków najmu. Skarżąca zarzuca, że podpisane przez nią umowy najmu pomieszczeń gospodarczych nie zawierały całkowitych kosztów najmu, który w związku z podatkiem od nieruchomości powinien być zdecydowanie wyższy, co było działaniem zamierzonym aby zatrzymać podnajemców w obiekcie. W uzasadnieniu skargi podkreślono, iż forma umowy najmu jest niezgodna z prawem, działa bowiem na szkodę jednostki a działanie takie porównano do samowoli organu państwowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skargę należało uznać za nieuzasadnioną, nie zachodzą bowiem podstawy stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna nie odpowiada prawu. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji. Oznacza to, ze sądowa kontrola ostatecznej decyzji administracyjnej polega na badaniu jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania. Konsekwencją sprawowanej przez sąd funkcji kontrolnej w przypadku stwierdzenia w wyniku tej kontroli, że zaskarżona decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, jest eliminacja z obrotu prawnego takiej decyzji poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności – w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia (art. 145 p.p.s.a.), i to w sytuacji gdy naruszenie przepisów postępowania, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub mogło prowadzić do wznowienia postępowania. Z tak pojmowanym naruszeniem przepisów nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny a sprowadza się do tego, że w dniu 22.07.2005 r. została zawarta umowa najmu lokalu położonego przy ul. G. [...] w S., gdzie jako strony wskazani są odpowiednio Gmina Miasto S. w imieniu której działa Towarzystwo Budownictwa Społecznego "P." oraz "N. H." Spółka z o.o. Na mocy tej umowy, skarżąca jako najemca stała się posiadaczem wymienionego w niej lokalu, przy czym posiadanie to ma charakter zależny. Co istotne ustawodawca w art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w ww. przepisie wskazał wyraźnie, iż do opodatkowania podatkiem od nieruchomości wystarczające jest posiadanie części obiektu budowlanego, stanowiącego własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego na podstawie umowy zawartej z właścicielem. Skarżący zarzuca organowi naruszenie art. 8 i 9 kpa oraz wprowadzenie go w błąd przez wynajmującego przez niepodanie w umowie całkowitych kosztów najmu. Podkreślić należy, że powoływane przez skarżącego argumenty dotyczą czynności o charakterze cywilnoprawnym. Sąd administracyjny nie jest powołany do badania ważności umów cywilnoprawnych, jak chciał tego skarżący, takie badanie wykracza bowiem poza kognicję tego sądu. Zgodnie z art. 1 p.p.s.a. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych. Przedmiotem wymiaru sprawiedliwości sprawowanego przez sądy administracyjne jest kontrola działalności administracji publicznej czyli badanie i ocena kształtowanych stosunków administracyjnoprawnych. Stosunek adminstracyjnoprawny to stosunek miedzy państwem i działającym w jego imieniu podmiotem administracji publicznej a obywatelami i innymi podmiotami, oparty na normach prawa administracyjnego. Stosunek ten różni się od stosunku cywilnoprawnego tym, że administracja działa władczo, że może jednostronnie zadecydować o treści danego stosunku, w odróżnieniu od relacji cywilnoprawnych gdzie strony są na równorzędnych pozycjach i przysługuje im obopólna możność decydowania o treści tego stosunku.( por. E. Ochendowski, Prawo administracyjne, Toruń 2000 r. str. 38). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji wymierzającej podatek od nieruchomości, nie zaś umowa najmu, której badanie ważności z racji jej konstrukcji, podlega kognicji sądów powszechnych. Dlatego nie można zgodzić się z zarzutem skarżącego, naruszenia przez organy art. 8 i 9 kpa, które określają odpowiednio zasadę pogłębiania zaufania organów do obywateli oraz zasadę udzielania informacji, ponieważ normy procesowego prawa administracyjnego tj. art. 8 i 9 kpa, nie maja wpływu na treść umowy cywilnoprawnej, w tym przypadku umowy najmu, której formę zawarcia skarżący uważa za krzywdzącą. W myśl powołanego wcześniej art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych skarżąca spełnia przesłanki do uznania ją za podatnika podatku od nieruchomości, a Sąd badając w tym względzie stan faktyczny sprawy nie dopatrzył się naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa uzasadniających uchylenie zaskarżonej decyzji. Z powyższych względów, nie podzielając argumentów skarżącej, należało na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ), skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło