I SA/Sz 767/24

WyrokWSA w Szczecinie2025-04-15

Skład orzekający: Anna Sokołowska, Wiesława Achrymowicz, Bolesław Stachura

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych za lata 2020-2021, opierając się na ustaleniach dotyczących powierzchni działek rolnych z kontroli przeprowadzonej w 2022 roku, bez należytego wyjaśnienia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia i odniesienia się do zarzutów strony?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu narusza prawo, ponieważ organ nie wykazał w sposób rzetelny podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, nie przedstawił szczegółowych ustaleń dotyczących pomiarów powierzchni działek rolnych, nie odniósł się do konkretnych zarzutów strony dotyczących błędów w pomiarach i nie wyjaśnił, dlaczego część zastrzeżeń strony nie została uwzględniona. Brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego stanowi naruszenie przepisów K.p.a. i zasad postępowania administracyjnego, co skutkuje arbitralnością rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy ustalenia przez Dyrektora ARiMR kwoty nienależnie pobranych płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych za lata 2020-2021 przez producenta T.S. Organ ustalił zwrot płatności z uwagi na stwierdzone w 2022 r. zawyżenie powierzchni upraw deklarowanych do płatności, co miało skutkować koniecznością zwrotu płatności z lat wcześniejszych. Producent T.S. kwestionował prawidłowość pomiarów powierzchni działek rolnych dokonanych metodą foto, twierdząc, że zostały one zaniżone z powodu zadrzewień i zacienień, a organ odmówił dokonania rzetelnych pomiarów w terenie. Skarżący domagał się wyjaśnienia przez sąd, czy organ miał prawo odmówić dokonania takich pomiarów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (spr.),, Sędzia WSA Bolesław Stachura, Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi T.S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 października 2024 r. nr 9016.65100.30.2024 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu działania rolno-środowiskowo-klimatycznego za lata 2020-2021 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego T.S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (organ) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ś. (organ I instancji) z [...] czerwca 2024 r. ustalającą T. S. (producent) kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu działania rolno-środowiskowo-klimatycznego (PROW 2014-2020) za lata 2020- 2021. W podstawie prawnej organ wymienił: - art. 138 § 1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2024.572 - K.p.a.); - art. 10 ust. 1, ust. 2, art. 29 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U.2023.1199 ze zm. - ustawa o ARiMR); - art. 44 ust. 1, ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U.2023. 2298 - ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich); - § 34 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U.2015.415 ze zm. - rozporządzenie RŚK). W uzasadnieniu przyjętego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że T. S. [...] czerwca 2020 r. złożył do organu I instancji wniosek o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (płatność RŚK) na 2020 r., w którym zadeklarował uprawy w pakiecie 4 "cenne siedliska i zagrożone gatunki ptaków na obszarach Natura 2000" w wariancie 4.5 "półnaturalne łąki świeże" na powierzchni [...] ha. Na tej podstawie producent uzyskał płatność RŚK na 2020 r. do zatwierdzonych upraw w wariancie 4.5 na areale [...] ha w kwocie [...]zł. Następnie [...] czerwca 2021 r. producent wniósł drugoroczny wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności RŚK na 2021 r., w którym zadeklarował uprawy w wariancie 4.5 na areale [...] ha. Uzyskał płatność RŚK na 2021 r. do zatwierdzonych upraw na powierzchni [...] ha w wariancie 4.5 w wysokości [...] zł. W dalszej kolejności [...] maja 2022 r. producent złożył kolejny kontynuacyjny wniosek o przyznanie płatności RŚK na 2022 r. do upraw w wariancie 4.5 na areale [...] ha. W gospodarstwie producenta [...] września 2022 r. została przeprowadzona kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni metodą FOTO. Inspektorzy terenowi stwierdzili zawyżenie powierzchni upraw deklarowanych działek rolnych - powiększenie zasięgu pola zagospodarowania oraz zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania. Producent zgłosił uwagi i zastrzeżenia do pomiarów, a wykonawca kontroli uwzględnił zarzuty, poprawiając pomiary i sporządzając korektę raportu z czynności kontrolnych co do działek rolnych A i B. Natomiast nie uznał zastrzeżeń w odniesieniu do pomiaru działki rolnej C. W efekcie areał zgłoszony we wniosku w wymiarze [...] ha został zatwierdzony co do powierzchni [...] ha. Wykluczono z rozpatrywanej płatności powierzchnię [...] ha. Na tej podstawie organ I instancji przyznał producentowi płatność RŚK na 2022 r w odniesieniu do powierzchni zatwierdzonej. Producent nie odwołał się od tej decyzji organu I instancji. W konsekwencji organ I instancji decyzją z [...] czerwca 2024 r. ustalił producentowi wysokość nienależnie pobranych płatności RŚK za lata 2020-2021 w łącznej kwocie [...]zł. Rozpatrując sprawę w instancji odwoławczej organ tłumaczył, że w przypadku, gdy producent zmniejszył w 2022 r. powierzchnię upraw objętą zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym, to zgodnie z § 34 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia RŚK zobowiązany był do zwrotu kwoty nienależnie pobranych płatności za lata wcześniejsze: za 2020 r. [...] zł i za 2021 r. [...] zł, w sumie [...] zł. W ocenie organu, producent nie przedstawił żadnych argumentów i wyjaśnień, które miałyby wpływ na wynik sprawy. Producent nieprawidłowo zadeklarował do płatności RŚK działki rolne A i B, które jak się okazało w toku kontroli gospodarstwa i administracyjnej wniosku zawierały obszary niekwalifikujące się do płatności (leżące poza maksymalnym kwalifikowanym obszarem - MKO). Dlatego też w sprawie należało zastosować § 34 rozporządzenia RŚK. Organ zaznaczył, że niniejsze postępowanie zostało przeprowadzone na podstawie decyzji organu I instancji z [...] marca 2023 r. w sprawie przyznania producentowi płatności RŚK na 2022 r. Producent nie odwołał się od tej decyzji, pomimo że nie zgodził się z pomiarami swoich działek w toku kontroli na miejscu. Producent zgłosił swoje uwagi i zastrzeżenia do raportu z wykonanych czynności kontrolnych, które zostały przeanalizowane przez wykonujących inspekcję gospodarstwa i dla działek A i B uwzględnione. Organ tłumaczył, że inspektorzy terenowi, przeprowadzający kontrolę, mierzą areał zgłoszonych działek rolnych. "Jeśli taka uprawa znajduje się na kilku działkach ewidencyjnych, w tym także na takich działkach, które nie były podane we wniosku dla tej działki rolnej lub wykracza ona poza MKO, to do raportu wpisywane są kody DR50 (granice uprawy wykraczają poza granice działki/ek referencyjnej/ych zadeklarowanej/ych we wniosku), DR52 (stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania) lub DR53 (stwierdzono zmniejszenie zasięgu pola zagospodarowania). W takiej sytuacji dodatkowo w Biurze Powiatowym ARiMR przeprowadzana jest kontrola administracyjna wniosku, na podstawie której wyznaczana jest powierzchnia działki rolnej w granicach deklarowanej działki ewidencyjnej oraz w granicach działki referencyjnej (MKO - maksymalny kwalifikowany obszar). Części gruntu działki znajdujące się poza granicami zgłoszonej działki ewidencyjnej lub MKO nie wchodzą do powierzchni działki rolnej." Dlatego, zdaniem organu, zarzuty dotyczące nieprawidłowych pomiarów działek rolnych metodą FOTO w obecnym postępowaniu są bezzasadne. Organ odnotował również, że w przypadku T. S., który rozpoczął program RŚK [...] marca 2020 r. zakończenie tego programu nastąpi po 5 latach, czyli w [...] marca 2025 r. To z kolei oznacza, że termin przedawnienia upływa z dniem zamknięcia programu. Natomiast przerwanie biegu terminu przedawnienia nastąpiło przez doręczenie producentowi: - [...] marca 2023 r. decyzji z [...] marca 2023 r. w sprawie przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na 2022 r.; - [...] czerwca 2023 r. zawiadomienia z [...] czerwca 2023 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności; - [...] czerwca 2024 r. decyzji organu I instancji z [...] czerwca 2024 r. W ocenie organu, nie wystąpiły przesłanki odstąpienia od ustalenia producentowi należności zawarte w art. 7 ust. 3 rozporządzenia nr 809/2014 ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L.2014.227.69). Płatności RŚK za lata 2020-2021 zostały prawidłowo wypłacone na wniosek producenta. Błąd nie leżał po stronie organu I instancji. Organ podkreślił obowiązek producenta prawidłowego deklarowania powierzchni i realizowania warunków płatności RŚK Następnie organ stwierdził, że kwoty zawyżenia płatności RŚK za lata 2020-2021 wyniosły odpowiednio [...] zł i [...] zł Natomiast kurs wymiany euro odpowiednio [...] zł (z [...] czerwca 2021 r.) i [...] zł (z [...] lutego 2022 r.). Zatem równowartość 100 euro stanowiła kwoty odpowiednio [...] zł i [...] zł. W rezultacie kwoty podlegające zwrotowi za lata 2020 i 2021 przekraczały próg wyznaczony przez równowartość 100 euro i organ I instancji nie mógł odstąpić od obciążenia producenta obowiązkiem zwrotu nienależnych płatności RŚK. Na zakończenie organ wywiódł, że w sprawie nie wystąpiła siła wyższa ani nadzwyczajne okoliczności w rozumieniu art. 4 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L.2014.181.48). T. S. (skarżący) złożył skargę na powyższą decyzję organu. Stwierdził, że skarga dotyczy pomiaru powierzchni kwalifikujących się do płatności RŚK. Motywował, że "pomiary powierzchni działek rolnych dokonane metodą foto przy biurku obarczone są dużym błędem w przypadku moich działek rolnych gdzie występują liczne zadrzewienia a co za tym idzie liczne zacienienia. Mając powyższe na uwadze stwierdziłem, że powierzchnia działek rolnych w moim gospodarstwie została zaniżona. W związku z tym prosiłem pracowników ARiMR z siedzibą w S. aby dokonać rzetelnych pomiarów działek rolnych na miejscu w moim gospodarstwie rolnym. Pracownicy ARiMR z siedzibą w S. mając obowiązek dokonać takowych pomiarów nie wykonali ich, podtrzymują, że pomiary metodą foto przy biurku są dokładne z czym ja nie mogę się zgodzić." Skarżący domagał się wyjaśnienia przez sąd, czy organ miał prawo odmówić dokonania dokładnych pomiarów na miejscu. Organ, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie. W całości podtrzymał stanowisko i argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowana decyzja organu nie jest zgodna z prawem. Organ obszernie zacytował stan prawny, ale w motywach kontrolowanej decyzji przede wszystkim zabrakło omówienia przez organ konkretnych dowodów, wyprowadzenia z nich konkretnych ustaleń faktycznych dotyczących powierzchni działek objętych płatnością RŚK i powierzchni wykluczonych z tej płatności. Nie jest istotne, jakie oznaczenia kodowe zastosowali kontrolujący. Natomiast pierwszorzędne znaczenie ma rzetelne wykazanie konkretnej podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, a więc kwestii, w jaki sposób kontrolujący przeprowadzili pomiary, jakie przyjęli punkty odniesienia w terenie, jaki był wynik pomiarów, następnie przy przyjęciu jakich wielkości wyliczyli powierzchnię objętą płatnością RŚK. W tym zakresie uzasadnienie kontrolowanej decyzji zawiera podstawowe luki. Co więcej, organ ogólnie odnotował, że w przypadku części gruntów uwagi i zastrzeżenia skarżącego zostały uwzględnione przez kontrolujących, a w części tak się nie stało. Jednocześnie organ przemilczał, jakie konkretne uwagi i zastrzeżenia zgłosił skarżący, w odniesieniu do jakich konkretnych powierzchni, z jakim konkretnym uzasadnieniem faktycznym, konkretnie dlaczego część z tych uwag i zastrzeżeń skarżącego nie została uwzględnienia, z jakim konkretnym uzasadnieniem faktycznym i prawnym. Tym samym dotychczasowe stwierdzenia organu, że organ I instancji w pełni wyjaśnił podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, a uwagi i zastrzeżenia skarżącego nie były uzasadnione, na obecnym etapie kontrolowanego postępowania stanowią jedynie tezy postawione przez organ bez konkretnego i rzetelnego odniesienia ich do wiarygodnych dowodów, wyczerpujących ustaleń faktycznych. W świetle powyższego organ, ustalając skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności RŚK, nie przedstawił żadnego uzasadnienia faktycznego. Takie postępowanie stanowi o arbitralności organu, która istotnie narusza art. 10a ust. 1, ust. 1a, ust. 1b ustawy o ARiMR, art. 6, art. 8 § 1, art. 11, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. Świadczy o tym, że organ nie rozpatrzył istoty sprawy w instancji odwoławczej w zgodzie z art. 15 K.p.a. W myśl art. 10a ustawy o ARiMR w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10a ust. 1a). Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 10a ust. 1b). Tymczasem to nie skarżący domagał się płatności od organu, ale organ domagał się od skarżącego jej zwrotu. Oznacza to obowiązek organu rzetelnego wykazania, na czym konkretnie polegał ewentualny błąd skarżącego, który w konsekwencji miałby doprowadzić do zawyżenia powierzchni objętej płatnością RŚK. W myśl art. 107 § 3 K.p.a uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W piśmiennictwie z zakresu teorii prawa (J. Wróblewski, Sądowe stosowanie prawa, Warszawa 1988, s. 306 - 307) podkreśla się, że uzasadnienie decyzji: 1) spełnia prawny obowiązek wykazania, na jakiej podstawie decyzja została podjęta; 2) daje podstawę kontroli poprawności decyzji; 3) może odgrywać rolę perswazyjną w stosunku do adresatów decyzji oraz innych podmiotów, a także wobec organów orzekających, przed którymi sprawa może się toczyć w trybie odwoławczym; 4) pełni inne rozmaite dalsze funkcje (wpływa na kształtowanie praktyki precedensowej i przewidywalności decyzji oraz na kształtowanie się postaw oceniających wśród organów orzekających), może wreszcie stanowić materiał, który uwzględniony przez prawodawcę będzie wpływał na zmiany stanu prawnego; 5) pełni funkcję opisową, gdy ma odpowiadać procesowi podjęcia decyzji przez organ orzekający. W doktrynie prawa i postępowania administracyjnego obowiązek uzasadniania decyzji wiąże się zwykle z zasadą przekonywania ustanowioną w art. 11 K.p.a. oraz z wyrażoną w art. 8 K.p.a. zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli. Fundamentalną zasadą, na jakiej opiera się system prawny, jest konstytucyjna zasada równości obywateli wobec prawa. Musi być ona przestrzegana na gruncie wszystkich dziedzin prawa. W sferze prawa administracyjnego oznacza, że w takim samym stanie faktycznym powinny zapadać decyzje administracyjne tej samej treści. "Jeżeli strona postępowania administracyjnego twierdzi, że zasada równości wobec prawa jest w jej sprawie naruszona, organ administracji ma obowiązek przeprowadzić wnikliwe postępowanie wyjaśniające dla ustalenia, czy istotnie zarzut taki jest zasadny, to jest – czy w sprawach, na które powołuje się strona, rzeczywiście zapadały decyzje o odmiennej treści i czy rzeczywiście były to sprawy, w których występowała analogiczna sytuacja faktyczna i prawna. W każdym takim wypadku do zarzutu naruszenia zasady równości wobec prawa organ administracji powinien się ustosunkować w uzasadnieniu decyzji. Tylko w taki sposób można bowiem pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa (...)." (por. szerzej NSA w sprawie sygn. II SA 1161/84, ONSA 1984/2, poz. 97, z glosą J. Borkowskiego i z glosą A. Jaroszyńskiego, OSPiKA 1986/3, poz. 48). "Zarówno bowiem z zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 8, 9 i 11 k.p.a.), jak i z treści art. 107 § 1 i 3 k.p.a. wynika, że strona powinna wiedzieć, na jakiej podstawie faktycznej i prawnej wydano decyzję w sprawie" (por. szerzej NSA w sprawie sygn. II SA 1208/84). "Elementem składowym decyzji jest uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie jest więc niezbędnym elementem decyzji administracyjnej i stanowi integralną jej część." (por. szerzej NSA w sprawie sygn. I SA 47/82, PiP 1985/1, s. 147, z glosą J. Borkowskiego). "Artykuł 107 k.p.a. zalicza do części składowych decyzji administracyjnej m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie zatem stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji." (por. szerzej NSA w sprawie sygn. I SA 178/83, ONSA 1983/1, poz. 51, z glosą J. Zimmermanna, NP 1984/5, s. 153). W doktrynie trafnie podkreśla się, że stosunek uzasadnienia do rozstrzygnięcia polega na tym, iż "uzasadnienie ma objaśnić tok myślenia prowadzący do zastosowania przepisu prawnego w sprawie." (por. J. Borkowski [w:] Komentarz, 1996, s. 488). "Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn odmówienia innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej. W uzasadnieniu faktycznym organ administracji publicznej powinien zatem dokładnie wskazać podstawę faktyczną rozstrzygnięcia. Organ musi zająć stanowisko wobec całego materiału procesowego oraz uzasadnić jasno i należycie swoje zdanie, a w szczególności uzasadnić, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za prawdziwe. Wszelkie niejasności, które ujawnią się przy zestawieniu podstawy faktycznej decyzji z materiałem procesowym, muszą budzić uzasadnioną wątpliwość, czy ustalenie podstawy faktycznej nastąpiło prawidłowo." "Pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy" (por. szerzej NSA w sprawie sygn. SA 910/80, ONSA 1981/1, poz. 7, z glosami A. Zielińskiego, OSPiKA 1982/5–6, poz. 57, Z. Żukowskiego, OSPiKA 1983/2, poz. 21). "Organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji." (por. szerzej NSA w sprawie sygn. IV SA 385/87). "Uzasadnienie prawne decyzji polega na wyjaśnieniu podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa co polega nie tylko na obowiązku powołania podstawy prawnej w każdej decyzji i przytoczeniu obowiązującego prawa, ale także na wszechstronnym wyjaśnieniu podstawy prawnej i faktycznej decyzji, czyli na wytłumaczeniu się, dlaczego właściwy organ orzekający zastosował określony przepis rozstrzygając sprawę, względnie też dlaczego daną wykładnię przyjął, skoro strona przedstawiła wykładnię odmienną." (por. szerzej opracowanie komentatorskie do art. 107 K.p.a., M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, dostępne w systemie elektronicznym LEX). W świetle powyższego, utrwalonego dorobku orzecznictwa sądowego i doktryny, należy ocenić, że uzasadnienie kontrolowanej decyzji organu nie spełnia ustawowych standardów. Bez rzetelnie ustalonej i wyczerpująco omówionej podstawy faktycznej rozstrzygnięcia organ w konsekwencji dowolnie zastosował przepisy prawa materialnego. Nie sposób bowiem zasadnie przyjąć, że skarżący zawyżył powierzchnię zgłoszoną do płatności RŚK, skoro w motywach kontrolowanej decyzji nie został wyjaśniony przebieg pomiarów, jego konkretne rezultaty, konkretny stan na gruncie istotny z punktu widzenia przesłanek spornej płatności. W tym stanie sprawy nie można wykluczyć, że to nie skarżący popełnił błąd przy deklarowaniu powierzchni zgłoszonej do płatności RŚK, ale organ popełnił błąd przy jej kwestionowaniu. Okoliczność, że skarżący nie składał odwołania od decyzji organu I instancji w sprawie płatności RŚK za 2022 r. w żadnym razie nie zwalniała organu od obowiązku przeprowadzenia postępowania w sprawie zwrotu nienależnej płatności RŚK za lata 2020-2021 zgodnie z ustawowymi standardami. Ponadto trzeba zauważyć, że organ, ogólnie powołując się na to rozstrzygnięcie organu I instancji, konsekwentnie przemilczał, jakie konkretne dowody i ustalenia faktyczne doprowadziły organ I instancji w tej decyzji do wymiaru zakwestionowanej powierzchni. Jeśli bowiem organ I instancji popełnił przy tym błąd, to ten błąd nie mógłby prowadzić do zobowiązania skarżącego do zwrotu płatności RŚK jako nienależnej za lata 2020, 2021. W dalszym postępowaniu organ będzie zobowiązany uwzględnić stanowisko prawne sądu. Jednocześnie do organu należy ocena, na ile okaże się uzasadnione uchylenie decyzji organu I instancji z [...] czerwca 2024 r. z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przy zastosowaniu art. 138 § 2 K.p.a. Z tych powodów zaskarżona decyzja organu podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 ze zm. - P.p.s.a.). Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 P.p.s.a. Obejmują one wpis od skargi ([...] zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło