I SA/Sz 809/16
PostanowienieWSA w Szczecinie2016-10-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Joanna Wojciechowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik na podstawie art. 33 § 2 PPSA, jeśli wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a nie tylko faktycznego?Ratio decidendi
Sąd odmówił dopuszczenia wnioskodawcy do udziału w postępowaniu jako uczestnikowi, ponieważ jego interes w sprawie miał charakter wyłącznie faktyczny, oparty na umowie cywilnoprawnej ze spółką i potencjalnym obciążeniu go przez spółkę kwotą podatku. Nie wykazał on interesu prawnego, który byłby bezpośrednio związany z normą prawa materialnego stanowiącą podstawę zaskarżonej decyzji, a jedynie interes faktyczny wynikający z umowy leasingu.Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. Spółka domagała się stwierdzenia nadpłaty za myjnię bezdotykową, twierdząc, że obowiązek podatkowy na niej nie spoczywał. L.P. złożył wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym jako uczestnik, wskazując, że wynik sprawy wpłynie na wysokość rat leasingowych za urządzenia myjni, które udostępnia mu spółka. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono L.P. dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 7 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.P. o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi L. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za okres od stycznia do października 2015 r. p o s t a n a w i a: odmówić L.P. dopuszczenia do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w K. po rozpatrzeniu odwołania L. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej: "spółka") od decyzji Burmistrza C. z dnia [...] nr [...], odmawiającej spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za dziesięć miesięcy 2015 r. w określonej kwocie, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy stwierdził m.in., że spółka bezpodstawnie domaga się stwierdzenia nadpłaty podatku w podatku od nieruchomości zapłaconym za myjnię bezdotykową. Wyjaśnił, że spółka podatek zapłaciła, ponieważ obowiązek spoczywał na niej jako na właścicielu myjni, która jako budowla podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Skargę na powyższą decyzję złożyła spółka, wnosząc o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz o zobowiązanie organu podatkowego do wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę w podatku od nieruchomości za okres od stycznia do października 2015 r.
Pismem z dnia 21 września 2016 r. L.P., działając jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą L., dalej "wnioskodawca", złożył do Sądu wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika, powołując się na art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Wskazał, że istota sporu w sprawie sprowadza się do ustalenia czy urządzenia myjni, które Burmistrz uznaje za przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a które są wykorzystywane przez niego w prowadzonej działalności gospodarczej podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Wskazał, że w ocenie spółki, urządzenia te nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a w konsekwencji ani na spółce, ani na nim nie ciąży obowiązek jego zapłaty. Wnioskodawca wyjaśnił, że spółka udostępnia mu urządzenia myjni na podstawie umowy leasingu. Wskazał na postanowienia umowy leasingu, zgodnie z którymi spółka jest uprawniona do zmiany wysokości raty leasingowej w przypadku m.in. orzeczenia właściwych organów, które mogą mieć wpływ na wysokość rat leasingowych. W ocenie wnioskodawcy, taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie, gdzie w związku ze stanowiskiem Burmistrza jest on obciążany przez spółkę równowartością płaconego przez nią podatku od nieruchomości od urządzeń myjni. Zdaniem wnioskodawcy, rozstrzygnięcie w zakresie urządzeń myjni jakie zapadnie przez Sądem w sprawie będzie miało bezpośredni wpływ na wysokość rat leasingowych od urządzeń myjni, do jakich zapłaty zostanie zobowiązany przez spółkę. Wnioskodawca dodał, że 27 maja 2015 r. urządzenia myjni zostały wykazane przez niego w korekcie informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych [...]. Pismem z dnia 2 czerwca 2015 r. Burmistrz wezwał go do skorygowania ww. informacji [...] wyłączając z niej urządzenia myjni, gdyż nie uznał go za podatnika podatku od nieruchomości w tym zakresie. Kwestia dotycząca tego, kto potencjalnie może być podatnikiem podatku od nieruchomości była również podnoszona przez spółkę w toku postępowania podatkowego. W związku z powyższym wnioskodawca w celu ochrony swoich interesów, jest zainteresowany udziałem w niniejszym postępowaniu jako uczestnik.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 32 p.p.s.a., w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Zgodnie z art. 33 § 1 p.p.s.a., osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony.
Z kolei art. 33 § 2 p.p.s.a., na który powołuje się wnioskodawca stanowi, że udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie.
Zatem przepis ten umożliwia udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym innym podmiotom (osobom fizycznym) niż skarżący lub organ administracji, w sytuacji gdy posiadają one interes prawny w tej sprawie.
W orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (zob. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199 z aprobującą glosą P. Kucharskiego, tamże; w nowszym orzecznictwie np. postanowienia NSA z dnia: 25 września 2014 r., II OZ 819/14, LEX nr 1527900; 3 września 2014 r., II OZ 783/14, LEX nr 1530818).
Przywołane orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje.
Uczestnikiem postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. może stać się podmiot, któremu przysługiwała legitymacja materialnoprawna w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego aktu, ale który w tym postępowaniu nie brał udziału, bo tylko wtedy wynik postępowania sądowoadministracyjnego może dotyczyć jego interesu prawnego. Krąg osób, które w trybie art. 33 § 2 p.p.s.a. mogą stać się uczestnikami postępowania sądowadministracyjnego, ogranicza się przede wszystkim do osoby, która została pominięta w postępowaniu administracyjnym jako strona. Najważniejszymi cechami interesu prawnego w rozumieniu art. 33 p.p.s.a. są bezpośredniość i realność. Bezpośredniość dotyczy związku sytuacji prawnej danego podmiotu z normą materialnoprawną, z której ten interes wywodzi. Interes prawny musi być także własny, co oznacza, że nie można opierać go wyłącznie na sytuacji prawnej innego podmiotu, nawet jeżeli w konkretnej sprawie charakter związków tych podmiotów byłby nie tylko faktyczny i prawny.
Odnosząc powyższe uwagi do przedmiotowej sprawy, należy zwrócić uwagę, że przedmiotem sporu jest odmowa stwierdzenia spółce jako podatnikowi nadpłaty w podatku od nieruchomości, a zatem wnioskodawcą i adresatem decyzji była skarżąca spółka. Jak wynika z akt sprawy to spółka zadeklarowała podatek od nieruchomości na 2015 r. od stanowiącej przedmiot jej własności budowli, tj. myjni samoobsługowej E. na terenie Gminy C.
Zdaniem Sądu, wynik postępowania nie dotyczy interesu prawnego wnioskodawcy, gdyż nie brał on udziału w postępowaniu podatkowym zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji w sprawie i nie wskazał przepisu materialnoprawnego stanowiącego podstawę wydania zaskarżonej decyzji, z którego wywodziłby skutki prawne. W ocenie Sądu, przedstawiona w uzasadnieniu wniosku argumentacja sprowadza się jedynie do wykazania interesu faktycznego wnioskodawcy w załatwieniu sprawy, opartego o konkretne postanowienia umowy cywilnoprawnej łączącej go ze spółką, związane z ewentualnym obciążeniem wnioskodawcy jako posiadacza urządzeń przedmiotowej myjni przez spółkę -właściciela tych urządzeń kwotą należnego podatku od nieruchomości.
Stwierdzić zatem należy, że jedynie spółka, będąca właścicielem przedmiotu opodatkowania; deklarująca i opłacająca podatek od nieruchomości za 2015 r. ma interes prawny w załatwieniu sprawy, w której przedmiotem sporu jest kwestia nadpłaty w tym podatku.
Z uwagi na wszystko powyższe Sąd nie dopatrzył się przesłanek określonych w art. 33 § 2 p.p.s.a., które uzasadniałyby dopuszczenie wnioskodawcy do udziału w postępowaniu sądowym w niniejszej sprawie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło