I SA/Sz 820/12
PostanowienieWSA w Szczecinie2012-12-07
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która sprzedała nieruchomość, ale nie otrzymała jeszcze zapłaty ceny, może zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmująca zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przyznaje się prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy skarżąca, będąca emerytką z niskimi dochodami, sprzedała nieruchomość za znaczną kwotę, ale zapłata ceny nie nastąpiła i nie jest możliwe jej określenie w najbliższym czasie, należy uznać, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca E. A. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej. Skarżąca utrzymuje się z emerytury, nie posiada majątku, a środki ze sprzedaży mieszkania nie zostały jej jeszcze wypłacone z uwagi na trudną sytuację finansową nabywcy. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na potrzebę uzupełnienia informacji o środkach ze sprzedaży nieruchomości. Skarżąca wniosła sprzeciw, podnosząc brak środków na pokrycie kosztów.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za [...] r. wraz z odsetkami za zwłokę p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez: 1) zwolnienie od kosztów sądowych, 2) ustanowienie radcy prawnego.
Skarżąca E. A., w odpowiedzi na wezwanie sądu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł od wniesionej skargi złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Z uzasadnienia wniosku oraz nadesłanych dokumentów wynika, co następuje.
E. A. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł brutto, z której po potrąceniu zaliczki na podatek i składek ZUS otrzymuje [...] zł. Skarżąca podała, że nie posiada żadnego majątku w postaci nieruchomości, oszczędności, czy wartościowych rzeczy ruchomych. Oświadczyła, że mieszka w użyczonym mieszkaniu ponosząc koszty eksploatacyjne oraz zużycia energii elektrycznej. Mieszkanie to, jak wynika z przedłożonych dokumentów, stanowiło do dnia [...] r. własność skarżącej i w dniu tym zostało sprzedane T. T. za kwotę [...] zł, przy czym kwota ta będzie spłacana skarżącej do dnia [...] r. w sposób przez nią wskazany. Skarżąca wykazała, że ponosi wydatki na utrzymanie: [...] zł czynsz za mieszkanie, [...] zł opłata za energię elektryczną (za [...] miesiące), [...] zł ubezpieczenie na życie (kwartalnie), [...] zł egzekucja urzędu skarbowego, [...] zł spłata rat pożyczki, średnio [...] zł koszty leczenia. Ponadto oświadczyła, że korzysta z niefinansowej pomocy osób trzecich, zamierza pozwać dzieci o rentę alimentacyjną. W [...] r. nie otrzymała innych przychodów poza emeryturą w związku z tym nie rozliczała PIT.
Skarżąca przedłożyła wyciąg z rachunku bankowego, którego stan na dzień [...] r. wynosił [...] zł.
Postanowieniem z dnia 19 listopada 2012 r. (doręczonym w dniu [...] r.) referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy. Referendarz sądowy wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że przyznanie prawa pomocy będzie możliwe dopiero gdy skarżąca przedstawi pełną informację o swoich możliwościach finansowych, to jest po uzupełnieniu sprawy o brakujące oświadczenia i dokumenty co do środków uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości.
W dniu [...] r. skarżąca złożyła od ww. postanowienia sprzeciw. Oświadczyła dodatkowo, że nie posiada żadnych środków finansowych na pokrycie żądanej kwoty i opłacenie profesjonalnego pełnomocnika. Do sprzeciwu dołączyła oświadczenie T. T. z dnia [...] r., w którym podniosła, że obecna sytuacja uniemożliwia wpłacenie jakiejkolwiek kwoty na rzecz E. A. na podstawie umowy sprzedaży mieszkania. Nie jest w stanie określić terminu, w którym sytuacja ulegnie zmianie. Zaznaczyła, że termin zapłaty ceny za zakup mieszkania upływa w [...] r. T. T. oświadczyła, że aktualnie pomaga skarżącej w dostarczaniu żywności, dowozu do lekarza, zakupie leków.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie radcy prawnego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 P.p.s.a.).
Analizując przedstawioną przez skarżącą sytuację, w jakiej się aktualnie znajduje, należało uznać, że wykazała ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie.
Skarżąca jest emerytką, otrzymując miesięcznie tytułem emerytury kwotę [...] zł netto, gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie, korzysta z pomocy innych osób.
Skarżąca przedłożyła kopię aktu notarialnego z dnia [...] r. Rep [...] nr [...] – umowę sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego w [...] o powierzchni [...] m² za kwotę [...] zł. Z treści umowy wynika, że T. T. (nabywca mieszkania) zobowiązała się zapłacić E. A. całą cenę do dnia [...] r.
Z przedłożonego oświadczenia wnika, że jak dotychczas skarżąca nie otrzymała od nabywcy żadnych środków tytułem ceny. E. A. przedłożyła oświadczenie T. T., z którego wynika, że aktualnie, z uwagi na sytuację finansową w jakiej się znajduje, nie jest ona w stanie określić terminu zapłaty ceny za zakup mieszkania.
Ostatecznie należało uznać, że skarżąca wykazała, ze nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło