I SA/Sz 842/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2013 r. p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Skarżący M.M., składając skargę na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2013 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, w tym opłaty sądowej od skargi, jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w urzędzie pracy, pozostaje na utrzymaniu mamy, która otrzymuje rentę rodzinną. Skarżący nie wykazał żadnych osób prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe. W oświadczeniu o stanie majątkowym skarżący podał, że posiada własnościowe mieszkanie, wspólnie z żoną, o pow. ok. 40 m kw. Oświadczył, że nie posiada oszczędności. Skarżący wskazał również, że z żoną jest w separacji sądowej od ok. 5 lat. Do wniosku skarżący dołączył kopię karty wizyt bezrobotnego, z której wynika, że skarżący jest zarejestrowany w powiatowym urzędzie pracy od dnia 20 kwietnia 2015 r. Skarżący, wykonując wezwanie referendarza sądowego z dnia 24 lipca 2015 r. do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń, obrazujących jego sytuację finansową i rodzinną, przedłożył: 1. Kopię zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy w S., z dnia 30 lipca 2015 r. z którego wynika, że skarżący nie posiada prawa do zasiłku; 2. Kopię zaświadczenia Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w S. z dnia 3 sierpnia 2015 r., z którego wynika, że nie korzysta z pomocy finansowej Ośrodka i nie figuruje w ewidencji klientów MOPR; 3. Kopię faktury za energię elektryczną wystawionej na M.M. za okres od 3.03.2015 r. do 3.05.2015 r. na kwotę [...] zł, kopie: dowodu opłaty za energię z dnia 2 lipca 2015 r. wystawionego na B.M., dowodu wpłaty w dniu 30 lipca 2015 r. z tytułu zaliczki i funduszu remontowego kwoty [...] zł wystawionego na B.M., 4. Wyciąg z rachunku bankowego A.K. – matki skarżącego za okres od 31 maja 2015 r. do 30 czerwca 2015 r., z którego wynika, że otrzymuje świadczenie rentowe w kwocie [...] zł, 5. Kopię wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie X Wydział Cywilny Rodzinny z dnia 29 listopada 2005 r. orzekającego separację małżeńską z żoną B.M, przyznającego opiekę rodzicielską nad córką (ur. 1994 r.) obojgu małżonkom, zasadzającego od skarżącego rentę alimentacyjną w kwocie [...] zł miesięcznie; 6. Kopię zaświadczenia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w S. z dnia 29 lipca 2015 r., zaświadczającego, że skarżący nie zadeklarował przychodów i dochodów za 2014 r.; 7. Oświadczenie skarżącego z dnia 3 sierpnia 2015 r., w którym wskazał, że: - zamieszkuje w mieszkaniu przy ul. [...] wraz z żoną, mieszkanie jest niepodzielone pomimo orzeczonej separacji; część opłat za mieszkanie oraz pozostałe koszty utrzymania (na które składają się: 1/2 opłaty za czynsz – [...] zł, opłata za gaz [...] zł za miesiąc, opłata za energię elektryczną ok. [...] zł za dwa miesiące, wyżywienie ok. [...] zł miesięcznie) reguluje mama skarżącego – A.K.; - skarżący nie posiada rachunków bankowych, w tym lokat, kart kredytowych i nie posiadał ich w okresie przed 24 kwietnia 2015 r. - wynagrodzenie pełnomocnika zostanie opłacone w czasie późniejszym, gdy skarżącemu uda się na ten cel środki lub po zakończeniu postępowania sądowego. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego prowadzi do wniosku, że została spełniona ustawowa przesłanka, o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Należy wskazać, że skarżący jest osobą bezrobotną, nie otrzymuje zasiłku. Nadto z treści formularza PPF wynika, że skarżący nie posiada oszczędności ani majątku poza mieszkaniem zajmowanym wspólnie z żoną (z którą ma orzeczoną separację od 10 lat), a zaspokającym potrzeby mieszkaniowe skarżącego. Skarżący pozostaje na utrzymaniu matki rencistki, która otrzymuje świadczenie w wysokości ok. [...] zł. Powyższe okoliczności przekonują, że skarżący nie ma możliwości poczynienia wydatków nie służących bieżącemu – koniecznemu utrzymaniu. Rozpoznając niniejszy wniosek, pod uwagę wzięto również okoliczność, że skarżący obecnie ma dwie sprawy w tutejszym Sądzie, o sygn. akt I SA/Sz 841/15 i sygn. akt I SA/Sz 842/15, w których wpisy sądowe zostały ustalone na łączną kwotę [...] zł (po [...] zł w każdej sprawie). W tej sytuacji, na podstawie przepisów art. 243 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.