I SA/Sz 846/11
WyrokWSA w Szczecinie2012-01-25
Skład orzekający: Alicja Polańska, Anna Sokołowska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić przywrócenia terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, jeśli termin ten jest traktowany jako materialnoprawny i nieprzywracalny, a strona nie mogła go dochować z przyczyn od niej niezależnych?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 7 KPA oraz art. 58 § 1 i art. 59 § 1 KPA, przedwcześnie rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku. Powinny były najpierw rozpoznać wniosek strony o zmianę decyzji w trybie art. 155 KPA, ponieważ pozytywne rozpatrzenie tego wniosku mogłoby uczynić postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu bezprzedmiotowym lub zmienić jego zakres.Stan faktyczny
Skarżący J.P. złożył wniosek o przejęcie zobowiązania rolnośrodowiskowego po zmarłym ojcu. Otrzymał decyzję warunkową z zastrzeżeniem dopełnienia obowiązku przedłożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 6 miesięcy od jej ostateczności. Po upływie tego terminu, skarżący złożył postanowienie sądu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Organy odmówiły przywrócenia terminu, uznając go za materialnoprawny i nieprzywracalny. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów rozporządzenia i KPA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz poprzedzające je postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu z siedzibą w D. z dnia 7 czerwca 2011 r. Zasądził od Dyrektora zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Anna Sokołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant Lidia Maląg, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 15 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu na złożenie prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzenie nabycia spadku 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu z siedzibą w D. z dnia 7 czerwca 2011 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu [...] z siedzibą w D. z dnia [...] nr [...] w sprawie odmowy przywrócenia J.P. terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym sprawy:
W dniu 12 grudnia 2008 r. J.P. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu [...] z siedzibą w D. wniosek o przejęcie zobowiązania rolnośrodowiskowego po zmarłym w dniu 11 listopada 2008 r. ojcu B.P.; do wniosku dołączył kopię aktu zgonu, a następnie kopię wniosku o stwierdzenie nabycia spadku wraz z potwierdzeniem jego złożenia w sądzie powszechnym wraz z oświadczeniami wszystkich ustawowych spadkobierców o wyrażeniu zgody na wstąpienie do toczącego się postępowania i przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2008 r. J.P. Na tej podstawie, Kierownik Biura Powiatowego Agencji wydał w dniu [...] decyzję nr [...] o przyznaniu J.P. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w kwocie [...] zł. Decyzja, którą strona odebrała osobiście 30 lipca 2009 r., uzyskała walor ostateczności 13 sierpnia 2009 r. W jej uzasadnieniu organ wskazał, że jest to decyzja warunkowa, a więc przyznająca płatność z zastrzeżeniem dopełnienia przez spadkobiercę (J.P.) obowiązku przedłożenia organowi prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna (§ 13a ust. 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich - Dz. U. Nr 174, poz. 1809 ze zm.). Dnia 30 lipca 2010 r. J.P. dostarczył do organu postanowienie Sądu Rejonowego w Koszalinie Wydział I Cywilny z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I INs 1695/08, w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym B.P., opatrzone klauzulą prawomocności z dnia 15 lipca 2010 r., wraz z prośbą o przywrócenie terminu do jego złożenia. Następnie, 7 czerwca 2011 r. organ wszczął postępowanie w sprawie wygaszenia decyzji warunkowej oraz wydał ww. postanowienie z dnia [...] o odmowie przywrócenia terminu na złożenie prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym B.P. (oba doręczone stronie 9 czerwca 2011 r.).
Uzasadniając ww. postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, organ wskazał, że 6-miesięczny termin określony w § 13a ust. 9 ww. rozporządzenia jest terminem materialnym, w przypadku którego instytucja przywrócenia, przewidziana w art. 58 i art. 59 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: "kpa"), nie ma zastosowania. Organ ten wskazał również, że niezłożenie przez stronę w terminie ustawowym postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku skutkuje koniecznością wygaszenia na podstawie art. 162 § 1 pkt 2 kpa decyzji o przyznaniu stronie płatności.
Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem, strona wniosła na nie zażalenie, podnosząc, że w świetle obowiązujących przepisów art. 58 i art. 59 kpa., instytucja przywrócenia terminu winna być zastosowana w sprawie przez organ.
W wyniku rozpoznania zażalenia, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie i wskazał, że niemożliwe jest pozytywne rozpatrzenie wniosku strony o przywrócenie terminu na złożenie prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, pomimo że z okoliczności sprawy wynika, iż strona z powodów od siebie niezależnych warunku złożenia wymaganego dokumentu nie mogła spełnić w terminie. Podtrzymując stanowisko organu I instancji, iż 6-miesięczny termin określony w rozporządzeniu jest terminem materialnym, a więc terminem nieprzywracalnym, organ ten stwierdził, że warunek złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja o przyznaniu pierwszej płatności spadkobiercy stała się ostateczna, jest warunkiem zawieszającym, dopełnienie którego powoduje wywołanie przez decyzję o przyznaniu pomocy skutków materialnoprawnych, a więc uprawnienia spadkobiercy do otrzymania płatności rolnośrodowiskowej. Oznacza to, zdaniem tego organu, że niedopełnienie warunku powoduje takie skutki, jakby spadkobierca nigdy nie był uprawniony do otrzymania płatności tą decyzją przyznanej.
Pismem z dnia 2 września 2011 r. strona wniosła na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Szczecinie, w której zarzuciła organowi naruszenie przepisu § 13a ust. 9 ww. rozporządzenia poprzez przyjęcie, że termin wskazany w tym przepisie nie podlega przywróceniu, jak również poprzez pominięcie przez organy obu instancji faktu, iż przyznana skarżącemu płatność rolnośrodowiskowa jest kolejną płatnością w okresie pięcioletnim, liczonym od 1 marca 2005 r. Ponadto, skarżący zarzucił organom błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez przyjęcie, iż doręczenie organowi I instancji prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nastąpiło w dniu 30 lipca 2010 r., zamiast w dniu 27 lipca 2010 r., tj. w terminie 14 dni od uprawomocnienia się postanowienia o nabyciu spadku, o którym to terminie mowa jest w przepisie § 13a ust. 6 ww. rozporządzenia. Zdaniem skarżącego, termin wskazany w tym przepisie jest terminem procesowym, a zatem terminem przywracanym. Ponadto, skarżący podniósł, że dochował 2-miesięcznego terminu określonego w przepisie § 13a ust. 2 rozporządzenia do złożenia wniosku o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej na miejsce zmarłego producenta rolnego. Zatem, spełnił on również pozostałe warunki wynikające z przepisów § 13a ust. 7 i § 13b ust. 1 rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, choć z przyczyn innych niż w niej podniesione.
Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.") sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, a także ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 2 p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę według kryterium zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, sąd uznał, że zarówno zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów art. 7 kpa oraz art. 58 § 1 i art. 59 § 1 kpa.
Przepis art. 7 kpa stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie zaś z przepisem art. 58 § 1 kpa, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1), przepis zaś art. 59 § 1 przewiduje, że o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej.
Postanowienia organów obu instancji wydane zostały na podstawie ww. przepisów art. 58 § 1 i art. 59 § 1 kpa (organ I instancji powołał je w petitum postanowienia, zaś organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia). Przedmiotem ich rozstrzygnięcia jest odmowa przywrócenia terminu do złożenia przez skarżącego jako spadkobiercę prawomocnego postanowienia sądu powszechnego o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym ojcu w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja warunkowa, przyznająca skarżącemu płatność, stała się ostateczna, o którym to terminie mowa jest w przepisie § 13 a ust. 9 i w § 13 b ust. 2 (poprzez odesłanie) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Według organów obu instancji, brak możliwości przywrócenia powyższego terminu wynika z oceny, że ma on materialnoprawny charakter, a wobec tego jest nieprzywracalny. Ponadto, według tych organów, wskutek jego uchybienia przez skarżącego, wystąpiły przesłanki do wygaszenia decyzji warunkowo przyznającej mu płatność wydanej przez organ I instancji w dniu [...]r.
Na wstępie należy wskazać, że zasady przyznania płatności rolnośrodowiskowej, w przypadku śmierci producenta rolnego, która nastąpiła w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej do dnia wydania decyzji administracyjnej w sprawie przyznania tej płatności, zostały uregulowane w przepisach
§ 13a ww. rozporządzenia. I tak, w ust. 1 powołanego przepisu ustawodawca przyjął, że spadkobierca może wstąpić do toczącego się postępowania w sprawie przyznania tej płatności na miejsce zmarłego producenta rolnego, jeżeli objął w posiadanie użytki rolne lub stado zwierząt ras lokalnych objęte zobowiązaniem. Wniosek o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej na miejsce zmarłego producenta rolnego składa się wówczas w terminie 2 miesięcy od dnia jego śmierci (ust. 2). Jeżeli nie zostało zakończone postępowanie sądowe o stwierdzenie nabycia spadku, do wniosku, o którym mowa w ust. 2, spadkobierca producenta rolnego winien dołączyć m.in. zaświadczenie sądu o zarejestrowaniu wniosku o stwierdzenie nabycia spadku albo kopię wniosku o stwierdzenie nabycia spadku potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez sąd albo przez notariusza albo upoważnionego pracownika Agencji (...), jak stanowi § 13a ust. 5 pkt 1 i 2 rozporządzenia. Zgodnie zaś z § 13a ust. 6 rozporządzenia: "w przypadku, o którym mowa w ust. 5, spadkobierca producenta rolnego składa prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się tego postanowienia". Natomiast, zgodnie z przepisem § 13a ust. 9 rozporządzenia: "decyzję w sprawie przyznania pierwszej płatności rolnośrodowiskowej spadkobiercy producenta rolnego wydaje się z zastrzeżeniem dopełnienia przez tego spadkobiercę warunku złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna".
Ponadto, w przepisach §13 b ww. rozporządzenia uregulowano tryb przyznawania płatności rolnośrodowiskowej spadkobiercy producenta rolnego w przypadku śmierci producenta rolnego, która nastąpiła po dniu wydania decyzji o przyznaniu pierwszej płatności rolnośrodowiskowej.
W tym uregulowaniu określono, że spadkobiercy może być przyznana płatność rolnośrodowiskowa, jeżeli:
1) objął w posiadanie użytki rolne lub stado zwierząt ras lokalnych objęte zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 ust. 1;
2) spełnia warunki przyznania pomocy;
3) zostaną przez niego przejęte zobowiązania związane z przyznaną spadkodawcy płatnością rolnośrodowiskową;
4) środki finansowe z tytułu płatności rolnośrodowiskowej nie zostały w całości wypłacone spadkodawcy (ust. 1).
Uregulowano tam także, że w przypadku, o którym mowa w ust. 1, do trybu przyznawania płatności rolnośrodowiskowej spadkobiercy producenta rolnego stosuje się odpowiednio przepisy § 13a ust. 2-9 (ust. 2).
Jak wynika z akt sprawy, Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu [...] z siedzibą w D. decyzją z dnia [...] nr [...] przyznał skarżącemu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2008 w kwocie [...] zł z zastrzeżeniem dopełnienia warunku: "złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja warunkowa stała się ostateczna".
Wskazać należy, że przepisy kpa nie zawierają definicji pojęcia: "warunek", które to pojęcie znane jest w prawie cywilnym i jest istotne dla wyjaśnienia trybu postępowania organów administracyjnych. W Kodeksie cywilnym (dalej: "kc") w przepisie art. 89 k.c. przewidziano, że warunek to zdarzenie przyszłe i niepewne, od którego powstania lub ustania można uzależnić skutki czynności prawnej. W przepisie tym mowa jest zatem o warunku zawieszającym i rozwiązującym. Oznacza to, że warunek, o którym mowa jest w art. 162 § 1 pkt 2 kpa, to nie tylko element decyzji, ale przede wszystkim obowiązek, który ma dopełnić strona. Należy przyjąć zatem, że warunek ten stanowi w decyzji zastrzeżenie, które uzależnia powstanie lub ustanie skutku prawnego od zdarzenia przyszłego i niepewnego.
Ponadto, w aktach sprawy znajduje się wniosek pełnomocnika strony skarżącej z dnia 15 grudnia 2009 r. o uchylenie warunku zawartego w decyzji z dnia [...] nr [...] oraz pismo tegoż pełnomocnika z dnia 12 lutego 2010 r., będące odpowiedzią na wezwanie organu, a stanowiące konkretyzację wniosku i żądania zawartego w piśmie z dnia 15 grudnia 2009 r., w którym pełnomocnik skarżącego wskazuje, że żądanie wyrażone w tym piśmie ma na celu zastosowanie rozstrzygnięć z kpa i wobec tego pełnomocnik składa wniosek o zmianę ww. decyzji w części dotyczącej zastrzeżenia warunku co do złożenia przez spadkobiercę prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, w ten sposób że zastrzeżenie warunku polegałoby na obowiązku złożenia przez wnioskodawcę prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym w dniu 11 listopada 2008 r. B.P. w terminie 14-tu dni od dnia uprawomocnienia się tegoż postanowienia. Jako podstawę żądania, pełnomocnik skarżącego wskazała przepis art. 155 kpa. W uzasadnieniu tego wniosku pełnomocnik przedstawiła przebieg postępowania sądowego w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku i powołała przepisy art. 155 i art. 7 kpa oraz wyrok NSA z dnia 6 marca 2008 r., dowodząc, że za zmianą decyzji przemawia słuszny interes wnioskodawcy, który jest uzasadniony, godny ochrony i nie znajduje się w sprzeczności ani z prawem, ani z zasadami współżycia społecznego.
Wyżej wskazany wniosek pełnomocnika strony skarżącej nie został rozpoznany w sprawie, organy natomiast przystąpiły do rozpoznania kolejnego wniosku strony skarżącej z dnia 27 lipca 2010 r. w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, załatwiając go odmownie.
W tej sytuacji, według składu orzekającego w sprawie, organy obu instancji rozpoznając w pierwszej kolejności wniosek skarżącego w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, zamiast wcześniejszego wniosku skarżącego o zmianę decyzji w trybie art. 155 kpa, z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 58 § 1 i 59 § 1 kpa, przedwcześnie rozstrzygnęły sprawę, postępowanie w której mogłoby się okazać bezprzedmiotowe, gdyby organy te prawidłowo w pierwszej kolejności rozpoznały wcześniejszy wniosek skarżącego o zmianę decyzji w trybie art. 155 kpa. W wyniku bowiem pozytywnego dla skarżącego rozpoznania tego wniosku, zbędne byłoby prowadzenie postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, skoro wyeliminowany zostałby warunek zastrzeżony w decyzji z dnia [...] o przyznaniu skarżącemu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych lub też warunek taki zostałby zmieniony zgodnie z żądaniem skarżącego zawartym we wniosku o zmianę decyzji.
Ponadto, w wyżej wskazanej sytuacji mogłoby się także okazać, że bezprzedmiotowe było zainicjowanie przez organ I instancji kolejnego postępowania administracyjnego, na podstawie przepisu art. 162 § 1 pkt 2 kpa, w celu wygaszenia decyzji w związku z niedopełnieniem przez skarżącego ww. warunku.
Zatem, według składu orzekającego w sprawie, rozstrzygnięcie kwestii uchybienia terminowi lub dochowania przez skarżącego terminu do złożenia prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie powinno było być przedmiotem uprzedniej oceny organów administracji publicznej w postępowaniu prowadzonym w sprawie na gruncie przepisów art. 58 i art. 59 kpa, skoro wcześniej nie została rozstrzygnięta sprawa zmiany decyzji w trybie art. 155 kpa zainicjowana wnioskiem pełnomocnika skarżącego złożonym ponad 1 ½ roku wcześniej niż wniosek o przywrócenie terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.
Dodatkowo należy wskazać, że ewentualna ocena, czy skarżący uchybił terminowi, czy też dochował termin określony w decyzji warunkowej, dokonana przez skład orzekający w sprawie, prowadziłaby do swego rodzaju niedopuszczalnego "przesądu" w kwestii stanowiącej w istocie najistotniejszy element oceny organów administracji publicznej w uruchomionym w dniu 7 czerwca 2011 r. postępowaniu w przedmiocie wygaszenia decyzji o przyznaniu skarżącemu płatności w decyzji warunkowej. A ocena tego elementu stanu faktycznego należy do kompetencji organów administracji publicznej w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie przyznania skarżącemu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych.
Końcowo należy podkreślić, że niedopuszczalna jest także sytuacja, gdy organ właściwy do prowadzenia postępowania w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, nie rozpoznaje z nieznanych przyczyn wniosku strony skarżącej o zmianę decyzji w trybie art. 155 kpa, lecz doprowadza do mnożenia zbędnych i przedwczesnych postępowań administracyjnych, w istocie w tym samym przedmiocie, (przyznania prawa do płatności), za każdym razem w oparciu o inną podstawę prawną, a jednocześnie uchyla się od rozpoznania zasadniczego w sprawie wniosku strony skarżącej.
Z powyższych względów, sąd - uznając, że organy obu instancji naruszyły ww. przepisy postępowania, tj. przepisy art. 7 oraz art. 58 § 1 i art. 59 § 1 kpa, poprzez przedwczesne i tym samym bezprzedmiotowe, na tym etapie postępowania, prowadzenie postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, na podstawie przepisów art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Kierownika Biura Powiatowego Agencji z dnia [...] nr [...]. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisów art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Na podstawie przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., sąd wskazuje, aby w dalszym postępowaniu w sprawie organy je prowadzące w pierwszej kolejności rozpoznały wniosek skarżącego w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa, a następnie - w zależności od wyniku tego postępowania - rozważyły umorzenie postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu określonego w decyzji warunkowej, na podstawie przepisu art. 105 § 1 kpa, gdy warunek ten zostanie wyeliminowany z decyzji ostatecznej lub zmieniony zgodnie z żądaniem skarżącego, lub też kontynuowały postępowanie z wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, z uwzględnieniem jednak okoliczności, że po dacie złożenia tego wniosku przez skarżącego, organ I instancji wszczął już postępowanie w przedmiocie wygaszenia ww. decyzji warunkowej, w celu rozważenia połączenia tych postępowań.
Powyższe wskazanie co do rozważenia połączenia ww. postępowań wynika z argumentu, że ocena, czy skarżący uchybił terminowi do złożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja warunkowa stała się ostateczna, powinna być przedmiotem czynności organów administracyjnych nie w odrębnym postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów art. 58 i art. 59 kpa, lecz w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie wygaszenia decyzji warunkowo przyznającej płatność, a więc w trybie art. 162 § 1 pkt 2 kpa, zgodnie z którym: "organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a strona nie dopełniła tego warunku".
Nie jest wykluczone w sprawie także uruchomienie trybu nadzwyczajnego, określonego w art. 156 § 1 pkt 2 kpa (stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej) w sytuacji, gdy okaże się, że warunek zamieszczony w tej decyzji rażąco naruszał przepis § 13a ust. 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, jeżeli - jak podnosi skarżący - ustalone zostanie, że wobec ojca skarżącego przed jego śmiercią wydana została już pierwsza decyzja administracyjna w sprawie przyznania płatności, a skarżący przystąpił po ojcu tylko do kontynuacji rozpoczętego przez niego przedsięwzięcia rolnośrodowiskowego, tj. na podstawie przepisu § 13 b ww. rozporządzenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło