I SA/Sz 846/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 10 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie z jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym i odmowy umorzenia postępowania p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Skarżący J.L., po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł, od wniesionej skargi na wyżej powołane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., złożył wniosek o zwolnienie w całości z powyższej opłaty. Następnie, skarżący uzupełniając braki formalne wniosku, złożył urzędowy formularz PPF, na którym zaznaczył, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Na podstawie uzasadnienia wniosku, oświadczenia o stanie majątkowym, rodzinnym, złożonym na druku PPF oraz oświadczeń i dokumentów nadesłanych przez skarżącego do innej sprawy zawisłej przed tut. Sądem, w której ubiegał się o przyznanie prawie pomocy, o sygn. akt I SA/Sz 562/16, ustalono następujący stan faktyczny. J.L. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwojgiem dzieci (syn ur. [...] r. i córka ur. [...] r.). W oświadczeniu o stanie majątkowym podał, że posiada dom o pow. ok. [...] m kw. na działce o pow. ok. [...] m kw., który został zlicytowany za kwotę [...] zł.; innego majątku w postaci zgromadzonych zasobów (oszczędności, papiery wartościowe, inne prawa majątkowe, wierzytelności, wartościowe ruchomości) nie wykazał. Skarżący wskazał, że uzyskuje dochody z działalności gospodarczej wynoszące ok. [...] zł miesięcznie netto, wykazuje księgowe straty w kwocie ok. [...] zł miesięcznie; żona skarżącego otrzymuje świadczenie pielęgnacyjne w kwocie [...] zł miesięcznie; syn rentę z tytułu niezdolności do pracy w kwocie ok. [...] zł; córka studiuje, nie pracuje, otrzymuje stypendium. Stałe wydatki rodziny to opłaty mieszkaniowe: za energię elektryczną, wodę, wywóz śmieci w kwocie ok. [...] zł miesięcznie, nadto spłacane są grzywny i koszty sądowe w ratach uzależnionych od możliwości finansowych (po [...] zł miesięcznie). Skarżący oświadczył, że jego czteroosobowa rodzina znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, zagrożona jest eksmisją z jedynego domu. Ustalono, że od 2013 r. prowadzone jest przez urząd miasta postępowanie egzekucyjne z nieruchomości, w której mieszka z rodziną, z tytułu zaległych podatków od nieruchomości. Licytacja domu odbyła się we wrześniu 2015 r. (14.09.2015 r.) i sąd udzielił przybicia, zaś postanowienie w tym przedmiocie uprawomocniło się w kwietniu 2016 r. Ponadto urząd miasta we wrześniu 2015 wystąpił z wnioskiem o wpis hipoteki do KW w związku ze swoimi wierzytelnościami (w kwocie ok. [...] zł); dom został zlicytowany za kwotę [...] zł, zaś wartość wierzytelności to ok. [...] zł. Do wniosku, złożonego w sprawie I SA/Sz 562/16 zostały dołączone następujące dokumenty i oświadczenia, które zostały wykorzystane w niniejszej sprawie: 1) pismo Sądu Rejonowego [...] w S. [...], z dnia 05.07.2016 r., sygn. akt [...] w sprawie wydania zaświadczenia; 2) zaświadczenia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S/ z dnia 19.09.2015 r. i z dnia 02.08.2016 r. (w celu uzyskania stypendium i świadczeń rodzinnych) o wysokości dochodu J.L. w 2014 r. ("0 zł") i w 2015 r. ("0 zł"); 3) kopia decyzji ZUS z 01.03.2016 r. o podwyższeniu renty z tytułu niezdolności do pracy K.L. do kwoty [...]zł; 4) kopia decyzji Prezydenta Miasta S. z 27.10.2015 r. o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego do dnia 31.08.2020 r. w wysokość [...] zł; 5) dokumenty potwierdzające wysokość wydatków na opłaty (faktura VAT za usługi telekomunikacyjne, dowód wpłaty opłaty za wywóz śmieci, dowód płatności za energię elektryczną); 6) dodatkowe oświadczenie skarżącego m.in., że syn i córka oddają środki z renty i stypendium na utrzymanie domu i rodziny żonie, która nimi zarządza, nadto nikt z rodziny nie posiada rachunków bankowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – o co ubiega się skarżący w niniejszej sprawie - następuje, gdy strona będąca osobą fizyczną wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza rozpoznającego wniosek należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Rozpoznając wniosek skarżącego należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, oraz które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Okoliczności podane we wniosku uzasadniają stwierdzenie, że skarżący należy do takich osób, w związku z tym nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy wskazać, że sytuacja materialna i rodzinna skarżącego jest znana z urzędu, bowiem podlegała ona analizie i ocenie w postępowaniach o przyznanie prawa pomocy prowadzonych sprawach toczących się przed tutejszym Sądem, ostatnio w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 562/16. Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w tych sprawach zostało przyznane skarżącemu (por. postanowienie z dnia 5 sierpnia 2016 r.). Jak zostało wykazane, skarżący i jego rodzina znajdują się w trudnej sytuacji finansowej. Należało zatem uznać, ze względu na niskie dochody, w tym uzyskiwane z zasiłków z pomocy społecznej, brak oszczędności i zadłużenie, wydatki związane z utrzymaniem dzieci, w szczególności niepełnosprawnego syna (niezdolnego do pracy), że poniesienie przez skarżącego dodatkowo kosztów postępowania sądowego nie jest możliwe. W sytuacji skarżącego, poniesienie choćby kwoty [...] zł tytułem wpisu od skargi może wpłynąć na stan koniecznego utrzymania skarżącego i jego rodziny. Wobec powyższego, uznając, że skarżący wykazał istnienie przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.