I SA/Sz 868/18

WyrokWSA w Szczecinie2019-03-28

Skład orzekający: Anna Sokołowska, Marzena Kowalewska, Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma podstawę prawną do wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej na wniosek podatnika, jeśli zwolnienia te przysługują z mocy prawa?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie ma podstawy prawnej do wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej na wniosek podatnika, gdy zwolnienia te są określone przez ustawodawcę lub radę gminy i przysługują z mocy prawa. W takiej sytuacji, gdy brak jest podstawy prawnej do merytorycznego rozpatrzenia wniosku, organ podatkowy powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Skarżący T.W. złożył wniosek o zwolnienie z opłaty uzdrowiskowej, powołując się na niekorzystne warunki pobytu (hałas, zapylenie, zapachy). Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom bezczynność i nieprawidłowości związane z warunkami pobytu w uzdrowisku. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 marca 2019 r. sprawy ze skargi T.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 października 2018 r. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu zażalenia T. W., utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. z 20 lipca 2018 r. [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Kolegium wskazało art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.; dalej: "Ordynacja podatkowa") oraz art. 2 i 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1659). Postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym sprawy: Pismem z 19 lipca 2018 r. podatnik wniósł o zwolnienie z opłaty uzdrowiskowej za pobyt w Ośrodku [...] w K. w okresie od 14 do 28 lipca 2018 r. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że ośrodek położony jest na terenie przemysłowym, obok jest głośna budowa, a od strony pobliskiego portu czuje się nieprzyjemny zapach. Organ podatkowy I instancji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienie z opłaty uzdrowiskowej wskazując na obowiązujący statut uzdrowiska uchwalony uchwałą Rady Miasta K. z dnia 25 listopada 2013 r. oraz zasady poboru opłaty uzdrowiskowej określone w ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1785 ze zm. dalej: "u.p.o.l."). Analizując zwolnienia od obowiązku zapłaty opłaty uzdrowiskowej organ I instancji wskazał, że okoliczności powoływane przez T. W. takie jak prowadzone inwestycje, zapachy dochodzące z portu nie dają podstawy do zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 17 u.p.o.l. i nie dają podstawy do zaniechania poboru podatku przez Prezydenta Miasta K.. W złożonym zażaleniu podatnik powtórzył swoje argumenty i podtrzymał wniosek o zwolnienie z opłaty uzdrowiskowej. Kolegium zauważyło, że zasady pobierania opłaty uzdrowiskowej unormowane są w art. 17 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1785; dalej: "u.p.o.l." (którego brzmienie przytoczył) i związane są z pobytem w miejscowości uzdrowiskowej, a nie z warunkami, w jakich ten pobyt się odbywa. Organy podatkowe muszą natomiast stosować przepisy podatkowe ściśle wedle zapisów ustawowych. Zwolnień z opłaty nie udziela się na wniosek podatnika i nie wydaje się w ich sprawie decyzji. Zwolnienia te stosowane są z mocy prawa, jeśli podatnik spełnia przytoczone przesłanki ustawowe. Kolegium stwierdziło, że organ podatkowy I instancji musiał odmówić wszczęcia postępowania w sprawie w trybie art. 165a Ordynacji podatkowej. Wniosek podatnika był bezprzedmiotowy, ponieważ prawo podatkowe nie przewiduje udzielania zwolnień z opłaty uzdrowiskowej na wniosek, a okoliczności, na które powołuje się podatnik, nie stanowią przesłanki do zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej, bo nie są wymienione w art. 17 ust. 2 u.p.o.l. Są to okoliczności, które mogą jedynie uzasadniać roszczenia wobec organizatora pobytu w K. i ośrodka, w którym przebywał. W skardze na postanowienie Kolegium strona wniosła o rozpoznanie sprawy przez właściwy, sprawiedliwy i racjonalny sąd. Organom administracji skarżący zarzucił bezczynność wobec zawiadomień o nieprawidłowościach związanych z prowadzeniem budowy, gdzie hałas i zapylenie przekraczały dopuszczalne normy. Ponadto w wejściu do innego pobliskiego ośrodka wczasowicze urządzili sobie palarnię, przez co skarżący był przez 2 tygodnie biernym palaczem. Władze miasta zezwoliły na festiwal [...], podczas którego odtwarzana jest głośna muzyka, a koncerty trwają również w nocy. Na potwierdzenie sprzeczności pomiędzy standardami uzdrowiska a stanem faktycznym w mieście K., skarżący wniósł o przyjęcie złożonego do władz miasta, do Kolegium i do władz ośrodka [...] materiału dowodowego. Dodatkowo wniósł o przesłuchanie wymienionych w skardze świadków, dopuszczenie dowodów z dokumentacji fotograficznej oraz dowodów z pism i akt postępowania skargowego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 10 października 2018 r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia 20 lipca 2018 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku Skarżącego o zwolnienie z opłaty uzdrowiskowej. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 165a Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Powyższy przepis ma zastosowanie wyłącznie do postępowań wszczynanych na wniosek i rozwiązanie takie jest podyktowane ekonomiką postępowania. Jeżeli bowiem już w momencie wszczęcia postępowania na wniosek strony można przewidzieć, że zostanie wydana decyzja umarzająca postępowanie, mija się z celem nie tylko prowadzenie takiego postępowania, ale również jego wszczynanie. W orzecznictwie uznaje się, że zwrot "nie może być wszczęte" należy odnieść przede wszystkim do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny. Wszczęcie postępowania na żądanie strony nastąpić może jedynie wówczas, gdy przepis prawa normuje możliwość żądania określonego zachowania organu administracji (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt I GSK 329/14 - dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie Skarżący domaga się zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej z uwagi na warunki, które jego zdaniem nie dawały podstaw do uznania zasadności jej pobierania tj. prowadzone inwestycje, zapylenie, zapachy dobiegające z portu, hałas z uwagi na organizowane festiwale, zadymienie z uwagi na palenie papierosów przez innych kuracjuszy. Organy uznały, że zakres zwolnienia określony został przez ustawodawcę i brak jest podstaw do prowadzenia postępowania podatkowego celem zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej na wniosek podatnika. Wskazać zatem należy, że zgodnie z art. 17 ust. 2 u.p.o.l. opłaty uzdrowiskowej nie pobiera się 1) pod warunkiem wzajemności - od członków personelu przedstawicielstw dyplomatycznych i urzędów konsularnych oraz innych osób zrównanych z nimi na podstawie ustaw, umów lub zwyczajów międzynarodowych, jeżeli nie są obywatelami polskimi i nie mają miejsca pobytu stałego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) od osób przebywających w szpitalach; 3) od osób niewidomych i ich przewodników; 4) od podatników podatku od nieruchomości z tytułu posiadania domów letniskowych położonych w miejscowości, w której pobiera się opłatę miejscową albo uzdrowiskową; 5) od zorganizowanych grup dzieci i młodzieży szkolnej. 2a. Od osób, od których pobierana jest opłata uzdrowiskowa, nie pobiera się opłaty miejscowej. Zgodnie z art. 19 ust. 3 u.p.o.l. Rada Gminy, w drodze uchwały może wprowadzać inne niż wymienione w ustawie przedmiotowe zwolnienia od opłat lokalnych. Mając na uwadze powyższe regulacje rację przyznać należy organowi, że przypadki w których zwalnia się z opłaty uzdrowiskowej zostały określone przez ustawodawcę podatkowego w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych w jej art. 17 ust. 2 oraz mogą być określone w drodze uchwały Rady Gminy. W takich okolicznościach zwolnienia te przysługują z mocy prawa. Brak jest zatem podstawy prawnej do prowadzenia indywidualnego postępowania z wniosku zainteresowanego celem udzielenia zwolnienia podatkowego. Jak więc z powyższego wynika, to nie Prezydent Miasta czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze lecz ustawodawca czy Rada Gminy decyduje o zwolnieniu z opłat i określa zakres zwolnienia i to przedmiotowego od tej opłaty. Jako organy zobligowane do działania na podstawie przepisów prawa (art. 120 Ordynacja podatkowa) tak Prezydent Miasta K. jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze stosują obowiązujące w tym zakresie przepisy. Zatem zasadnie organy podatkowe uznały, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie zwolnienia Skarżącego z jego wniosku, z opłaty uzdrowiskowej, które to zwolnienia są wprowadzone przez ustawodawcę podatkowego w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych w jej art. 17 ust. 2 i mogą być wprowadzone przez Radę Gminy w drodze uchwały jako zwolnienia przedmiotowe. Skoro zwolnienia wprowadził ustawodawca i zwolnienie przysługuje z mocy prawa we wskazanych przypadkach brak jest podstaw do orzekania o nich przez organy podatkowe. Zatem skoro wystąpił brak przedmiotu postępowania podatkowego zasadnie organy podatkowe na podstawie art. 165 a Ordynacja podatkowa odmówiły wszczęcia postępowania podatkowego. Zauważyć też należy, że argumentacja Skarżącego w istocie ma uzasadnić wniosek, że brak było warunków bytowych, środowiskowych, a których Skarżący oczekiwał wypoczywając w miejscowości o statusie uzdrowiska. Taka argumentacja w istocie dotyka nie potrzeby zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej, co z brakiem istnienia obowiązku podatkowego, co łączy się z zasadnością uznania Miasta K. za uzdrowisko. Tego typu argumentacja uzasadniająca zastosowanie zwolnienia z opłaty uzdrowiskowej bezspornie wykracza poza podstawy działania tak Prezydenta Miasta K. jak i Samorządowego Kolegium Odwoławczego rozpoznających wniosek Skarżącego. Mając powyższe na uwadze, wobec sformułowanego wniosku o zwolnienie z opłaty uzdrowiskowej, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1382).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło