I SA/Sz 88/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-06-06

Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Marzena Kowalewska, Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo wykonały zalecenia sądu zawarte w poprzednim wyroku, w szczególności dotyczące określenia zakresu czasowego postępowania w sprawie ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy administracji publicznej nie wykonały w pełni zaleceń sądu zawartych w poprzednim wyroku z dnia 15 marca 2017 r. (sygn. akt I SA/Sz 1224/16). Organy prowadziły postępowanie dotyczące okresu do czerwca 2017 r., a wydały decyzje obejmujące również okres od lipca do grudnia 2017 r., nie informując o tym strony skarżącej. Naruszenie to, polegające na nieprawidłowym określeniu zakresu czasowego postępowania, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uniemożliwiając pełną kontrolę sądową i uwzględnienie zmian w prawie miejscowym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości niezamieszkałej. Po uchyleniu przez WSA w Szczecinie wcześniejszych decyzji organów obu instancji z powodu wadliwości proceduralnych, organy ponownie rozpoznały sprawę. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię definicji domku letniskowego oraz nieprawidłowe określenie strony postępowania. WSA w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nie wykonały w pełni zaleceń sądu z poprzedniego wyroku, w szczególności w zakresie określenia czasowego zakresu postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi N. "S." w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od czerwca 2015 r. do 31 stycznia 2016 r., za 2016 r. i 2017 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej N. "S." w D. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia 13 grudnia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymało w mocy decyzję Burmistrza D. P. nr [...] z dnia 9 października 2017 r., w sprawie określenia [...] w D. P. (dalej: "Strona" lub "Skarżąca") wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie nieruchomości niezamieszkałej stanowiącej [...], zlokalizowanej na działkach ewidencyjnych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...] Miasta D. P. za okres od czerwca 2015 r. do 31 stycznia 2016 r., dla której prowadzona jest Księga Wieczysta o nr [...] w wysokości: 1) [...] zł za okres od 23 czerwca 2015 r. do 31 stycznia 2015 r. oraz 2) [...] zł za rok 2016 oraz 3) [...] zł za rok 2017. Powyższe decyzje wydane zostały w następującym stanie faktycznym sprawy. Burmistrz D. P. postanowieniem z dnia 12.05.2016 r. wszczął postępowanie w wyżej opisanej sprawie, a następnie decyzją z dnia 29.08.2016 r. opartą o przepisy art. 6o ust. 1, art. 6j ust. 3b, art. 6q ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (w brzmieniu obowiązującym od 21 lutego 2016 r. t.j. Dz.U. 2016 r., poz.250; dalej: "u.o.p.g.") i art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2017.201 j.t. ze zm.; dalej "O.p.") oraz w oparciu o dwie uchwały Rady Miejskiej w D. P.: Nr [...] z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne (Dz. Urz. Woj. Zach. z 2015 r. poz. 2277); Nr [...] z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie wyboru jednej z określonych w art. 6j ust. 1 i 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, metod ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty, stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności oraz ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe (Dz. Urz. Woj .Zach. z 2015 r. poz. 2278), określił Stronie wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na teranie nieruchomości obejmującej działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...] [...] Miasta D. P., dla której prowadzona jest Księga Wieczysta nr [...] stanowiącej [...]. W/w decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 24.10.2016 r. Nr [...], zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawomocnym wyrokiem z dnia 15.03.2017 r., I SA/Sz [...] uchylił zarówno decyzję organu I i II instancji. W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd uznał, że u podstaw wydania orzeczenia uchylającego ww. decyzję SKO w K. z dnia 24.10.2016 r. legły przede wszystkim uchybienia natury proceduralnej polegające na wadliwości postanowienia o wszczęciu postępowania z dnia 12 maja 2016 r., sprostowanego postanowieniem z dnia 24 maja 2016 r. z uwagi na: - wszczęcie postępowania w sprawie ustalenia wysokości spornej opłaty, do czego organy nie były uprawnione, albowiem z mocy art. 6o ust. 1 u.c.p.g. Burmistrz był uprawniony do wydania decyzji określającej wysokość opłaty i w tym też wyłącznie zakresie był uprawniony do wszczęcia postępowania; - w postanowieniu z dnia 12 maja 2016 r. jak i postanowieniu je prostującym nieprawidłowo określono zakres przedmiotowy inicjowanego postępowania (nie określono czasowego zakresu wszczynanego postępowania, tzn. jakiego okresu ono dotyczy); - wadliwego, tj. niezrozumiałego i nie korespondującego z rozstrzygnięciem sprostowania postanowienia o wszczęciu postępowania w zakresie określenia strony postępowania. Dlatego też Sąd nakazał aby ponownie rozpoznając sprawę organ, mając na uwadze zaprezentowane stanowisko Sądu, prawidłowo wszczął i przeprowadził postępowanie w zakresie objętym wydanym postanowieniem. Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji ww. decyzją z dnia 9.10.2017 r. przywołując w jej podstawie prawnej przepisy art. 6o ust. 1, art. 6j ust. 3b, art. 6q ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (w brzmieniu obowiązującym od 30 czerwca 2017 r.; Dz.U. z 2017 r. poz.1289) oraz uchwały Rady Miejskiej w [...].: Nr [...], Nr [...] (uchwała ta obowiązuje do dnia 31 stycznia 2016 r.) oraz uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia 17 grudnia 2015 r. Nr [...] w sprawie wyboru jednej z określonych w art. 6j ust. 1 i 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty, stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności oraz ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno - wypoczynkowe (Dz.Urz. Woj.Zach. z 2015 r. poz.563) określił Stronie wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie nieruchomości niezamieszkałej stanowiącej [...] objętej działkami o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...] [...] [...]. za okres od czerwca 2015 r. do 31 stycznia 2016 r. w kwocie [...]zł; za okres 2016 r. w kwocie [...]zł i za okres 2017 r. w kwocie [...]zł. Powyższa decyzja wydana została po uprzednim wydaniu postanowienia organu I instancji datowanego na 14.06.2016 r., moc którego wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na ww. nieruchomości położonej w D. P. stanowiącej [...] [...] zlokalizowanej na działkach ewidencyjnych [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...] [...] miasta D. P. za okres od czerwca 2015 r. do czerwca 2017 r. Ponadto organ przeprowadził dowód z oględzin ww. nieruchomości, z którego sporządzono, opatrzony dokumentacją fotograficzną, protokół z dnia 17 sierpnia 2017 r. zawierający opisy zabudowań znajdujących się na poszczególnych ogródkach działkowych. Strona odwołała się od ww. decyzji organu I instancji wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, decyzji tej zarzucając naruszenie: - przepisów prawa procesowego, tj.: art. 122, art. 173 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. przez brak określenia w treści protokołu z oględzin obiektów zlokalizowanych na terenie przedmiotowej nieruchomości, który z nich został uznany za domek letniskowy, co skutkowało niemożnością złożenia zastrzeżeń co do ustaleń organu; art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p. przez dowolną i arbitralną ocenę, że obiekty wymienione w uzasadnieniu decyzji zostały uznane za domki letniskowe przy braku ustalenia, czy obiekty te wykorzystywane są całorocznie czy tylko przez część roku; art. 121, art. 122, art. 123 O.p. przez określenie opłaty za 2015 r. i 2016 r. bez ustalenia cech budynków w tym okresie, czy spełniają funkcję domków letniskowych; art. 197 § 1 O.p. przez niepowołanie biegłego celem ustalenia które z obiektów spełniają funkcję domków letniskowych; art. 187 w związku z art. 122 O.p. poprzez oparcie stanu faktycznego o niepełny i szczątkowy materiał dowodowy w postaci oględzin i nie ustalenie przez jaką cześć roku obiekty przedmiotowej nieruchomości są wykorzystywane; art. 120, art. 121 O.p. przez wydanie decyzji wykraczającej poza zakres przedmiotowy sprawy, określony postanowieniem organu z dnia 14.06.2017 r. o zmianie postanowienia o wszczęciu postępowania, którym ustalono przedział czasowy określenia opłaty za czas od czerwca 2015 r. do czerwca 2017 r.; - przepisów prawa materialnego, tj.: błędną wykładnię art. 2 pkt 9a ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych przez uznanie, że definicja altany działkowej zawiera się w pojęciu domku letniskowego; art. 6q ust.1 u.o.p.g.; art. 39 ust.1 i 2 ustawy o samorządzie gminnym, w sytuacji gdy decyzje wydaje wójt, burmistrz prezydent miasta, tymczasem pod decyzją podpisał się zastępca burmistrza, co może skutkować nieważnością decyzji w całości; art. 6i ust. 1 pkt 2 u.o.p.g. przez jego niezastosowanie polegające na zaniechaniu ustalenia ilości miesięcy, których na danej nieruchomości powstają odpady komunalne, co skutkowało nieprawidłowym określeniem obowiązku podatkowego wobec Strony. Zaskarżoną do tutejszego Sądu ww. decyzją z dnia 13.12.2017 r. nr. j.w. organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ II instancji wskazał, że postępowanie organu I instancji w pełni uwzględnia obowiązujące przepisy mające zastosowanie w tej sprawie oraz wskazania WSA w Szczecinie. Organ przytoczył podstawę prawną rozstrzygnięcia, w tym mające zastosowanie przepisy prawa miejscowego w postaci uchwał Rady Miejskiej w D. P.: Nr [...] z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne; Nr [...] z dnia 28 maja 2015 r. w sprawie wyboru jednej z określonych w art. 6j ust. 1 i 2 u.o.p.g., metod ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty, stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności oraz ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe; Nr [...] z dnia 17grudnia 2015 r. w sprawie wyboru jednej z określonych w art. 6j ust. 1 i 2u.o.p.g., metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty, stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności oraz ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno- wypoczynkowe. Organ wskazał, że Strona, po wejściu w życie w/w uchwał Rady Miejskiej w D. P., nie wywiązała się z obowiązku wynikającego z przepisów art. 6m ust. 1 u.o.p.g., tj. nie złożyła organowi ([...]) stosownej deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zawierającej dane niezbędne do określenia wysokości opłaty (art. 6m ust. 1a), której wzór określany jest przez radę gminy (6m ust. 1b), co upoważniało organ do wydania zaskarżonej decyzji w trybie art. 6o ust. 1 u.o.p.g. Następnie organ wskazał zakres przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego, podkreślając, że po otrzymaniu ww. wyroku WSA w Szczecinie zawiadomił Stronę o ponownym wszczęciu postępowania w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie nieruchomości niezamieszkałej stanowiącej [...] N. P. za okres: od czerwca 2015 r. do czerwca 2017 r. Organ wskazał ponadto, że organ I instancji dokonując oględzin co do rodzaju zabudowy poszczególnych działek ogrodowych zawiadomił o tym Stronę, która nie wzięła jednak udziału w przeprowadzeniu tego dowodu. Dalej organ odwoławczy uznał, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ I instancji szeroko opisał wszystkie dokonane czynności procesowe, wskazał które okoliczności uznał za dowody w sprawie, wśród których przede wszystkim za najistotniejsze uznał wyniki oględzin 209 działek ogrodowych, na okoliczność czego zostało sporządzonych 209 protokołów. Organ kierując się definicją zawartą m.in. w art. 2 pkt 9a ustawy z dnia 13grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych dotyczącą altany działkowej (wolnostojący budynek rekreacyjno-wypoczynkowy lub inny obiekt spełniający tę funkcję) oraz pojęciem "letniska" ze Słownika języka polskiego prawidłowo uznał, iż spośród 209 obiektów zlokalizowanych na działkach poddanych oględzinom, tylko 42 obiekty zlokalizowane na 42 działkach nie można było zakwalifikować do domków letniskowych. Ponadto w uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił sposób naliczania należności za 3 okresy czasowe, określając wysokość opłaty dla każdego okresu czasowego. Strona zaskarżyła decyzję organu odwoławczego skargą wniesioną do tutejszego Sądu wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Strona zarzuciła: 1) rażącą obrazę przepisów prawa materialnego tj.: - art. 2 pkt 9a ustawy z dnia 13.12.2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz.U.2017.0.2173 t.j.; dalej: "u.r.o.d.") przez jego błędną wykładnię polegającą na niezasadnym uznaniu przez organ, że definicja legalna altany działkowej zawiera się w definicji słownikowej domku letniskowego, co stanowiło o błędnym ustaleniu podstawy do określenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przez organ; - art. 29 ust. 1 pkt 2a w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz.U.2017.1332 t.j.; dalej: "u.p.b.") przez jego niezastosowanie wskutek błędnego uznania przez organ, że altany działkowe (o których mowa w art. 2 pkt 93 u.r.o.d.) są pojęciem zawierającym się w definicji domku letniskowego (który jest w myśl u.p.b. wolnostojącym parterowym budynkiem rekreacji indywidualnej pomimo wynikającego z prawa budowlanego różnicowania ww. budynków, wynikającego z odmiennego ich przeznaczenia oraz w celu zaspokajania odmiennych potrzeb; - art. 2 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 2 ust. 2a; art. 6m ust. 1 u.o.p.g.w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 15 ust. 2 u.r.o.d., przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na niezasadnym przyjęciu, że zobowiązaną do złożenia deklaracji w przedmiocie wskazania danych niezbędnych do określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami powstałymi na nieruchomościach, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a następnie uiszczenia opłaty jest strona, podczas gdy podmiotami faktycznie władającymi nieruchomościami (korzystającymi z poszczególnych działek), są działkowcy zrzeszeni w [...]" z którymi strona nie zawiera pisemnych umów o wykonywanie w ich imieniu obowiązków wynikających z ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminie; - art. 60 i art. 6q u.o.p.g. w zw. z art. 3 pkt 3 lit. c w zw. z art. 7 § 1 w zw. z art. 120 w zw. z art. 121 §1 w zw. z art. 13 §2 O.p. przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu, że Skarżąca jest stroną postępowania podatkowego w sprawie określenia w drodze decyzji wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości na których nie zamieszkują mieszkańcy, przy jednoczesnym zaniechaniu przez organ określenia opłaty w drodze decyzji na podstawie uzasadnionych szacunków, w tym średniej ilości odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze; - art. 2 pkt 1) i 2) u.r.o.d., polegający na jego błędnej wykładni, w sytuacji gdy poszczególni działkowcy są osobami samoistnie władającymi pojedynczymi działkami, wchodzącymi w skład całej nieruchomości na której położony jest ogród działkowy, a przez to są oni osobami na równi ze Skarżącą władającymi nieruchomością, wobec których organ powinien się zwrócić o sporządzenie deklaracji celem określenia ewentualnej opłaty tytułem gospodarowania odpadami komunalnymi; - art. 2 pkt 10) w zw. z art. 2 pkt 1) u.r.o.d. polegający na jego niezastosowaniu, sytuacji gdy zobowiązanymi do ponoszenia opłat ogrodowych związanych kosztami funkcjonowania ogrodu działkowego (w tym opłat za gospodarowali odpadami komunalnymi) są poszczególni działkowcy, którzy są samoistnie posiadającymi poszczególne działki wchodzące w skład rodzinnego ogrodu. 2) obrazę przepisów prawa procesowego, które miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie organu, tj.: - art. 233 §1 pkt 1) O.p. polegające na jego błędnym zastosowaniu, w wyniku czego utrzymana została w mocy decyzja organu I instancji w przedmiocie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, podczas gdy decyzja ta powinna zostać uchylona w całości jako wydana z naruszeniem przepisów u.o.p.g.; - art. 233 § 2 O.p. polegające na jego niezastosowaniu, w sytuacji gdy naruszenie przepisów prawa materialnego przez organ podatkowy I instancji, skutkować powinno uchyleniem decyzji określającej opłatę i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie skutkować winna umorzeniem postępowania w sprawie; - art. 6a ust 1 u.o.p.g. w zw. z art. 165 § 1 O.p. w zw. z art. 207 § 1 O.p. w zw. z art. 120 i 121 O.p. polegające na wydaniu decyzji przez organ I instancji z przekroczeniem granic czasowych zakreślonych postanowieniem o wszczęciu postępowania przez organ z dnia 14.06.2017 r., którym zakreślono przedział czasowy określenia opłaty wobec strony za czas od czerwca 2015 r. do czerwca 2017 r., w sytuacji gdy decyzja zakreśliła opłatę za cały rok 2017 r. przekraczającym tym samym zakres postępowania wskazany przez organ, a nadto dwukrotnie określono opłatę za okres od dnia 01.01.2016 r. do dnia 31.01.2016 r.; - art. 229 O.p. polegające na zaniechaniu przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania dowodowego wnioskowanego przez stronę w treści odwołania, celem uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, które pozwoliłyby usunąć wątpliwości strony w zakresie prawidłowości kwalifikacji obiektów posadowionych na terenie ogrodu jako altany działkowe, a nie domki letniskowe. W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżąca podniosła m.in. że gmina nie postawiła pojemników na odpady, a także nie odbierała i nadal nie odbiera żadnych odpadów z terenu ogrodów działkowych. Skarżąca wskazała, iż zgodnie z regulaminem, każda działka wyposażona jest w kompostownik, na którym składowane są odpady biodegradowalne, a pozostałe odpady, każdy działkowicz ma obowiązek zabrać ze sobą do swojego miejsca zamieszkania. Działkowicze przebywają na swoich działkach po kilka godzin dziennie, gdyż nie są to działki wykorzystywane do celów rekreacyjnych, na których działkowicze przebywają przez całe weekendy. Altanki na terenie ogrodów działkowych służą głównie jako miejsce składowania narzędzi niezbędnych przy prowadzeniu upraw ogrodniczych i ewentualne schronienie przed złymi warunkami atmosferycznymi, nie są natomiast domkami letniskowymi służącymi wyłącznie do celów rekreacyjno-wypoczynkowymi wg. interpretacji gminy. W wyniku przebywania na działce, działkowiec nie produkuje odpadów komunalnych, a te które przyniesie z sobą na działkę, ma obowiązek zabierać je ze sobą. Stowarzyszenie nie ma problemów z utrzymaniem ładu i porządku na terenie ogródków działkowych, chociaż przez lata z działek nie odbierano odpadów komunalnych, użytkownicy i Stowarzyszenie sami dbali i dbają o czystość na terenie ogródków. Stowarzyszenie podniosło, że Gmina naliczyła opłatę za odpady komunalne (których nie odbierała) po roku od wejścia w życie uchwały (za lata wstecz) i żąda zapłaty za odbiór odpadów za rok 2015 i 2016, kiedy nie dopełniła obowiązku wynikającego z § 1 ust. 9 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w D. P. z dnia 26 listopada 2015 r. Stowarzyszenia nie zaopatrzono w pojemniki na odpady komunalne, dopiero po decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przedstawiciele gminy dowiadywali się o ewentualne miejsce na terenie działek, na którym można byłoby usytuować pojemniki (pojemników brak do dnia dzisiejszego). W tej sytuacji Stowarzyszenie zobowiązano do zapłaty za odbiór i gospodarowanie odpadami komunalnymi bez oficjalnego przejęcia i wskazania, od kiedy gmina przejmuje świadczenia usługi w zakresie wywozu odpadów. W odczuciu Stowarzyszenia, takie działanie Gminy jest bezprawne, gdyż Stowarzyszenie w latach 2015 i 2016 ponosiło koszty utrzymania czystości na terenie ogrodów działkowych. Końcowo Stowarzyszenie wskazało, że zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca, gdyż na terenie miasta D. P., funkcjonują jeszcze dwa inne [...] oraz działki gminne wydzierżawione pod ogródki działkowe, na których również zlokalizowane są altany, a które nie ponoszą opłat za odpady komunalne. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 6.06.2018 r. Skarżąca oświadczyła, że uchwałą Rady Miejskiej w D. P. z dnia 30.11.2017 r. wyłączono ogrody działkowe z systemu opłat za gospodarowanie odpadami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, z w a ż y ł, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 j.t. ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, w celu wyeliminowania z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, jak również ustalenie, że decyzja organu dotknięta jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c ww. ustawy). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Przeprowadzając kontrolę zaskarżonej decyzji w powyżej wskazanym zakresie, Sąd stwierdził, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd zauważa bowiem, że zaskarżona jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w wyniku ponownego rozpoznania sprawy wskutek uchylenia przez tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 15 marca 2017 r. o sygn. akt I SA/Sz 1224/16 decyzji SKO w K. z dnia 24 października 2016 r. nr. jw. i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza D. P. z dnia 29 sierpnia 2016 r. nr. j.w. w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2015r. , 2016 r. i lata następne. W pierwszej kolejności wymaga zatem rozważenia, czy organy ww. organy, stosownie do art. 153 P.p.s.a., uwzględniły ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 marca 2017 r. Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych i wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 397; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011 r., s. 544). Artykuł 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. W myśl natomiast utrwalonego w tej mierze orzecznictwa wyłączenie związania oceną prawną i jej konsekwencjami w postaci zawartych w wyroku wskazań co do dalszego postępowania, może nastąpić tylko w razie istotnej zmiany stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także po wzruszeniu wyroku w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2007 r., II GSK 240/06), co jednakże w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Analiza wskazanego wyroku Sądu prowadzi do wniosku, że u podstaw wydania orzeczenia uchylającego decyzję SKO w K. z dnia 24 października 2015 r. legły przede wszystkim uchybienia natury proceduralnej polegające na wadliwości postanowienia o wszczęciu postępowania z dnia 12 maja 2016 r., sprostowanego postanowieniem z dnia 24 maja 2016 r. z uwagi na: - wszczęcie postępowania w sprawie ustalenia wysokości spornej opłaty, do czego organy nie były uprawnione, albowiem z mocy art. 6o ust. 1 u.o.p.g. Burmistrz był uprawniony do wydania decyzji określającej wysokość opłaty i w tym też wyłącznie zakresie był uprawniony do wszczęcia postępowania; - w postanowieniu z dnia 12 maja 2016 r. jak i postanowieniu je prostującym nieprawidłowo określono zakres przedmiotowy inicjowanego postępowania (nie określono czasowego zakresu wszczynanego postępowania, tzn. jakiego okresu ono dotyczy); - wadliwego, tj. niezrozumiałego i nie korespondującego z rozstrzygnięciem sprostowania postanowienia o wszczęciu postepowania w zakresie określenia strony postępowania. Dlatego też Sąd nakazał aby ponownie rozpoznając sprawę organ, mając na uwadze zaprezentowane stanowisko Sądu, prawidłowo wszczął i przeprowadził postępowanie w zakresie objętym wydanym postanowieniem. Tym samym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 P.p.s.a., uchylił decyzję organu I i II instancji. Ponownie rozpoznając sprawę ani organ I instancji ani organ odwoławczy, w ocenie Sądu, nie zrealizowały w całości powyższych zaleceń. Sąd zauważa bowiem, że rozstrzygnięcie w rozpoznawanej sprawie obejmuje określenie Skarżącej opłaty za gospodarowanie opłatami za okres od 23 czerwca 2015 r. do 31 stycznia 2015 r. za 2016 r. i 2017 r. Natomiast, jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy, wydanego po ww. wyroku WSA w Szczecinie z dnia 15.03.2017 r., postanowienia organu I instancji datowanego na 14.06.2016 r., wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na ww. nieruchomości położonej w D. P. stanowiącej [...] [...]", zlokalizowanej na działkach ewidencyjnych [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...] [...] miasta D. P. - za okres od czerwca 2015 r. do czerwca 2017 r. Za tak wskazany okres odbierano również wyjaśnienia od Skarżącej w toku postępowania (postanowienie organu I instancji z dnia 21 lipca 2017 r. o wezwaniu Skarżącej do złożenia wyjaśnień za okres od czerwca 2015 r. do czerwca 2017 r.). Również postanowienie organu I instancji z dnia 3 sierpnia 2017 r., w przedmiocie wyznaczenia terminu dokonania oględzin zawierało w swojej treści informację, że postępowania – a zatem i dowód z oględzin – dotyczy okresu od czerwca 2015 r. do czerwca 2017 r. Powyższe wskazuje, że w rozpoznawanej sprawie organy prowadziły postępowanie de facto za okres do czerwca 2017 r. jednocześnie wydając rozstrzygnięcie, co do okresu postępowaniem tym nieobjętego, tj. również za okres od lipca 2017 r. do grudnia 2017 r. nie informując o tym Skarżącej na żadnym z etapów postępowania. Z powyższego wynika, że postanowienie o wszczęciu postępowania w rozpoznawanej sprawie, wbrew wskazaniom wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15.03.2017 r., I SA/Sz 1224/16, co prawda określało czasowy zakres wszczynanego postępowania, lecz zakres ten był węższy od zakresu czasowego zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia. Jak bowiem wynika z treści ww. postanowień, prowadzone przez organy postępowanie dotyczyło okresu do czerwca 2017 r. natomiast wydane w sprawie decyzje rozstrzygały o obowiązkach Skarżącej również za okres od lipca do grudnia 2017 r. Jak natomiast wskazał WSA w Szczecinie w powyższym wyroku, Strona nie może domyślać się jaki jest zakres czasowy prowadzonego wobec niej postępowania, winno to bowiem wynikać z postanowienia o jego wszczęciu. Organ natomiast nie może prowadzić postępowania w sobie tylko wiadomym zakresie czasowym, bez jednoznacznego poinformowania o tym Strony w postanowieniu wszczynającym postępowanie. W tym względzie nie sposób zatem też uznać, że wykonane zostały wskazania ww. wyroku WSA w Szczecinie w zakresie prawidłowego określenia zakresu przedmiotowego postępowania. Powyższe uniemożliwia również pełną sądową kontrolę rozstrzygnięcia, albowiem nie jest pewnym czy organy uwzględniły stan prawny i faktyczny sprawy za okres od lipca 2017 r. do grudnia 2017 r., tym bardziej, że jak wskazała Skarżąca w toku rozprawy, w tym okresie miała miejsce zmiana przepisów prawa miejscowego, na mocy której ogrody działkowe wyłączone zostały z systemu opłat za gospodarowanie odpadami. Powyższe stanowi o braku wykonania przez organy wskazań WSA w Szczecinie zawartych w ww. wyroku, które jak wskazano powyżej, na mocy art. 153 P.p.s.a., wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przy czym art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Sąd podkreśla również, że w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsce taka zmiana stanu faktycznego, która uzasadniały odstąpienie przez organy – przy ponownym rozpoznaniu sprawy, a także przez sąd rozpoznający przedmiotową sprawę od wskazań Sądu w ww. zakresie. Powyższe, w ocenie Sądu, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy biorąc pod uwagę, że ustalenia faktyczne organów dotyczyły jedynie okresu do czerwca 2017 r. jak i zmianę przepisów prawa miejscowego, która zgodnie z oświadczeniem Skarżącej miała miejsce w listopadzie 2017 r. i polegała na wyłączeniu ogrodów działkowych z systemu opłat za gospodarowanie odpadami. Z uwagi na powyższe okoliczności, Sąd uznał za przedwczesne odniesienie się do zarzutów skargi w pozostałym zakresie, w tym w szczególności do prawidłowości zastosowania przez organy przepisów prawa materialnego. W tym stanie rzeczy w pełni aktualne pozostaje zalecenie, aby organ odwoławczy, ponownie rozpoznając sprawę, wziął pod uwagę konieczność i prawidłowość wykonania zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zawartych w ww. wyroku z dnia 15.03.2017 r., I SA/Sz 1224/16, w tym w szczególności odnoszących się do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania w zakresie objętym wydanym postanowieniem. Strona powinna mieć przy tym pełną wiedzę, co do okresu którego postępowanie dotyczy. Organ powinien przy tym uwzględnić przepisy prawa, w tym prawa miejscowego, obowiązujące w okresie objętym wydanym rozstrzygnięciem. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., uznając, że naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji organu odwoławczego w całości. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a w związku z art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. oraz w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800 ze zm.). Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania sądowego składa się wpis od skargi w kwocie [...]zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie [...]zł oraz opłata skarbowa uiszczona od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł. Wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w przedmiotowym uzasadnieniu dostępne są na stronie [...]

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło