I SA/Sz 882/16

PostanowienieWSA w Szczecinie2016-10-28

Skład orzekający: Aleksandra Jawoszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym ze względu na trudną sytuację materialną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazali, iż poniesienie kosztów sądowych spowodowałoby uszczerbek w koniecznym utrzymaniu ich i rodziny. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zwolnił ich od kosztów sądowych jako formę pomocy państwa dla osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej.
Stan faktyczny
Skarżący B.K. i B.K. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym skargi na czynności egzekucyjne Dyrektora Izby Skarbowej. Prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, są zadłużeni, posiadają zajętą nieruchomość rolną i rachunki bankowe, a także mają niskie dochody i problemy zdrowotne. Nie posiadają oszczędności ani wartościowych przedmiotów, a egzekucja komornicza jest prowadzona z wynagrodzenia i majątku.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżących od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 28 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.K. i B.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne p o s t a n a w i a: zwolnić skarżących od kosztów sądowych. B.K. i B.K., po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł, należnego solidarnie od wniesionej skargi na wyżej powołane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S., zwrócili się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku, z przedłożonych dokumentów oraz z informacji posiadanych z urzędu z innych akt spraw sądowych, w których prowadzone były postępowania o przyznanie prawa pomocy wynika, co następuje. Skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, mieszkają w mieszkaniu stanowiącym własność córki. W ramach wspólności majątkowej małżeńskiej posiadają nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha, która jest zajęta przez komornika sądowego, który prowadzi postępowanie egzekucyjne. Nie posiadają żadnego innego majątku ani oszczędności. B.K. nie posiada rachunku bankowego, zaś rachunek bankowy B.K. jest zajęty przez komornika; skarżący nie wykazali posiadania wartościowych przedmiotów, wskazali, że nie posiadają też zdolności kredytowej. Skarżący są zadłużeni wobec banku, wierzycieli prywatnych łącznie na kwotę [...] zł (stan na październik 2016 r.). Z kolei stan zadłużenia wobec ZUS na dzień 20 października 2016 r. wynosił [...] zł, zaś zaległości wobec urzędu skarbowego na dzień 17 października 2016 r. – [...] zł. Prowadzone są postępowania egzekucyjne z wynagrodzenia za pracę B.K., z nieruchomości, z rachunku bankowego. Skarżący wskazał, że postępowania w sprawach [...] są na etapie rozpatrywania przez Sąd Rejonowy w K. [...] skargi na czynności komornika. B.K. jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku (dowód: zaświadczenie PUP w K. z dnia 18.10.2016 r. k. 77). Dochody z wynagrodzenia za pracę na stanowisku pielęgniarki w S. w K. B.K. wynoszą ok. [...] zł brutto (strona przedłożyła zaświadczenie pracodawcy z 18.10.2016 r. o wysokości wynagrodzenia za czerwiec [...] zł, lipiec 2016 r. [...] zł, sierpień 2016 r. [...] zł, wrzesień 2016 r. [...] zł oraz o wysokości potrąceń komorniczych w tych miesiącach odpowiednio w kwotach [...] zł, [...] zł, [...] zł, [...] zł; k. 92). Miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą ok. [...] zł, ponoszone są także wydatki na leczenie w kwocie około [...] zł miesięcznie. Skarżący we wniosku wskazali także na trudną sytuację zdrowotną, dołączając dokumentację medyczną (dokumenty dotyczące hospitalizacji B.K., zwolnienia lekarskie). Do wniosku skarżący załączyli także: aktualne dokumenty dotyczące zajęć komorniczych i prowadzonych egzekucji; stanu zadłużenia rodziny; aktualne dokumenty dotyczące ponoszonych wydatków na konieczne utrzymanie; kopie postanowień o zwolnieniu skarżących od kosztów sądowych w innych sprawach sądowych, w tym zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie; kopię rocznego zeznania podatkowego skarżącej za 2015 r. (wykazała przychody ze stosunku pracy w kwocie [...] zł, koszty uzyskania [...] zł, dochód [...] zł); zaświadczenie z MOPS w K. z dnia 18.10.2016 r., stwierdzające, że skarżący nie korzystają z pomocy społecznej. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – o co ubiegają się skarżący w niniejszej sprawie – następuje, gdy strona będąca osobą fizyczną wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją nadzwyczajną stanowiącą pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku, lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Biorąc pod uwagę wyżej przedstawioną sytuację majątkową, znajdującą potwierdzenie w dokumentach źródłowych, należało stwierdzić, że skarżący wykazali w sposób wystarczający i skuteczny, iż w dalszym ciągu poniesienie przez nich kosztów sądowych będzie stanowiło uszczerbek w koniecznym ich utrzymaniu. Miesięczne dochody dwuosobowej rodziny pozostają na niezmienionym niskim poziomie (ok. [...] zł miesięcznie), wystarczają wyłącznie na uzasadnione wydatki związane z koniecznym utrzymaniem. Postępowania egzekucyjne toczące się wobec skarżących są kontynuowane, egzekucja jest realizowana z wynagrodzenia skarżącej, podlegającego zajęciu komorniczemu. Skarżący nie posiadają oszczędności i cennych ruchomości, mają problemy zdrowotne. Powyższe okoliczności świadczą, że zaistniały przesłanki uzasadniające zwolnienie skarżących od wpisu sądowego i innych kosztów sądowych. Przy rozstrzyganiu wzięto również pod uwagę, że skarżący obecnie mają obowiązek uiszczenia wpisów od skarg w trzech zawisłych przed tutejszym sądem sprawach w łącznej kwocie [...] zł. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło