I SA/Sz 882/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA – Anna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 882/17 wydanego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy miesięczne od stycznia 2012 r. do grudnia 2013 r. p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 882/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę A. P. na wyżej powołaną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy miesięczne od stycznia 2012 r. do grudnia 2013 r. Pismem z dnia 14 lutego 2018 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia ww. wyroku. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że z przyczyn niezawinionych przez siebie nie mógł złożyć przedmiotowego wniosku w terminie. W dniach od 1 do 13 lutego 2018 r. był obłożnie chory i nie był w stanie złożyć wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Do wniosku dołączył zaświadczenie lekarskie. Jednocześnie skarżący dopełnił uchybionej czynności składając wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei w myśl art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobniając okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 25 stycznia 2018 r. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie (por. poglądy przytoczone przez B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, Warszawa 2006, s. 334 i n.). W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, orzeczenia sądów administracyjnych dostępne na stronie internetowej www. nsa.orzeczenia.gov.pl). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie kryteriów idealnego wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). Kryteria oceny braku winy są zatem sformułowane surowo. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, iż "o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. (...). W konsekwencji więc brak winy w uchybieniu terminu możemy przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, teksty, wzory i formularze, wydanie IV, Warszawa 1970, s. 136, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02). Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Mając na uwadze powyższe wywody w kontekście zaistniałego stanu faktycznego, rozpatrując złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu w oparciu o przesłankę braku winy, Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie kryterium to nie zostało spełnione, gdyż strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Skarżący jako okoliczność mającą przemawiać za spełnieniem przesłanki braku winy w uchybieniu terminu wskazuje, że był obłożnie chory w dniach od 1 lutego 2018 r. do 13 lutego 2018 r. W kontekście przedstawionej argumentacji wskazać należy, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że nie każda choroba jest przeszkodą do dokonania określonej czynności procesowej. Przede wszystkim choroba ta musi mieć charakter niespodziewany lub nagły, czyli musi wystąpić takie pogorszenie stanu zdrowia, którego nie dało się przewidzieć. Poza tym strona musi wykazać, że stan zdrowia w danym okresie uniemożliwiał jej prowadzenie spraw i dokonywanie czynności osobiście, jak również wykluczał możliwość posłużenia się inną osobą. Samo zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy w uchybieniu terminu, niekoniecznie wyklucza bowiem możliwość dokonania czynności procesowej osobiście bądź z pomocą innych osób (patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 411; por. też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2017 r., sygn. akt II FZ 513/17 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Bd 1285/14). W świetle powyższych wywodów i okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że przedłożone przez skarżącego zaświadczenie lekarskie nie potwierdza, że jego choroba miała charakter nagły, jak i to, iż skarżący był obłożnie chory. Zdaniem Sądu, skarżący nie był, ze względu na stan zdrowia, wyłączony z możliwości podjęcia jakichkolwiek działań, ponieważ zwolnienie lekarskie wydane zostało z zastrzeżeniem "chory może chodzić". Oznacza to, że lekarz wystawiający zaświadczenie ocenił stan zdrowia skarżącego jako niewymagający leżenia, a więc pozwalający na przemieszczanie się chorego, bez zagrożenia dla zdrowia. Skarżący zaś nie wskazał na istnienie takich przeszkód, związanych ze stanem zdrowia, które uniemożliwiły mu sporządzenie wniosku o uzasadnienie wyroku i wysłanie go do Sądu. W ocenie Sądu, autor wniosku nie uwiarygodnił zatem w żaden sposób złego stanu zdrowia uniemożliwiającego dokonanie czynności procesowej oraz pominął to, że ocena braku winy nie ogranicza się tylko do potwierdzenia samej dolegliwości. Skarżący zobowiązany jest też – powołując się na zły stan zdrowia - wykazać to, że nie mógł wyręczyć się inną osobą w dokonaniu czynności. W tej kwestii skarżący w ogóle się nie wypowiedział. Sąd nie kwestionuje choroby skarżącego wskazuje jedynie, że skarżący nie uprawdopodobnił, że w owym okresie chorobowym choroba uniemożliwiła mu zarówno osobiste dokonanie czynności procesowej jak i ewentualne posłużenie się osobą trzecią (np. domownikiem). Tym samym nie sposób uznać, że skarżący w sposób wystarczający uprawdopodobnił, że faktyczna przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku była od niego niezależna i nie mógł jej przezwyciężyć przy dołożeniu wszelkich starań. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.