I SA/Sz 892/17

WyrokWSA w Szczecinie2018-03-15

Skład orzekający: Anna Sokołowska, Jolanta Kwiecińska, Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, będące organizacją pożytku publicznego, może skorzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeśli nieruchomość jest dzierżawiona, a jedynie prace remontowe i porządkowe są wykonywane na jej terenie, bez faktycznego prowadzenia statutowej działalności wśród dzieci i młodzieży?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo zawarcie umowy dzierżawy oraz wykonywanie prac remontowych i porządkowych nie stanowi faktycznego zajęcia nieruchomości na prowadzenie statutowej działalności wśród dzieci i młodzieży, co jest warunkiem skorzystania ze zwolnienia z podatku od nieruchomości. Brak dowodów na rzeczywiste prowadzenie takiej działalności wyklucza zastosowanie zwolnienia.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, A. D., użytkownik wieczysty nieruchomości, została zobowiązana do zapłaty podatku od nieruchomości za 2017 rok. Skarżąca twierdziła, że podatnikiem powinna być dzierżawiąca nieruchomość organizacja pożytku publicznego (OPP), Stowarzyszenie [...], które powinno korzystać ze zwolnienia podatkowego. Organy podatkowe uznały, że zwolnienie nie przysługuje, ponieważ nieruchomość nie była faktycznie wykorzystywana wyłącznie na cele statutowej działalności OPP wśród dzieci i młodzieży, a jedynie wykonywano na niej prace remontowe i porządkowe.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 marca 2018 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2017 rok oddala skargę. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza L. z dnia [...] r., znak: [...] w sprawie ustalenia A. D. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2017 rok w kwocie [...]zł. Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym sprawy. A. D. (dalej zwana: "strona", "podatniczką", "skarżącą"), w złożonej informacji w sprawie podatku od nieruchomości na 2016 r. wskazała budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. [...] m kw. oraz grunty o pow. [...] m kw., a także grunty o pow. [...] m kw. i budynki o pow. [...] m kw. zwolnione z podatku związku z zajęciem ich na prowadzenie nieodpłatnej działalności pożytku publicznego przez Stowarzyszenie [...], zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 716 ze zm., dalej u.p.o.l.). Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz L., po przeprowadzeniu postępowania podatkowego, ustalił stronie wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2017 r. w kwocie [...]zł. Przedmiot opodatkowania stanowiły grunty działki nr [...] oraz [...] położonych w L. przy ul. [...], których podatniczka jest użytkownikiem wieczystym. Organ wskazał, że na podstawie złożonej informacji w sprawie podatku od nieruchomości oraz danych z ewidencji gruntów, działając w oparciu o art. 2, 3, 4, 5, 6 u.p.o.l. oraz Uchwały nr XXI/149/2016 Rady Miejskiej w L. z dnia 31 października 2016 r. w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od nieruchomości (DZ. Urz. Województwa Z. poz. 4277), do opodatkowania przyjęto: - budynek związany z działalnością gospodarczą (sprzedaż i hurt) o pow. [...] m.kw. według stawki [...] zł, - budynki gosp. na terenach miasta o pow. [...] m.kw. według stawki [...] zł, - grunty pozostałe [...] m.kw według stawki [...] zł, - grunty pod działalność gosp. o pow. [...] m.kw. według stawki [...] zł. Od powyższej decyzji strona złożyła pismem z dnia 16 lutego 2017 r. odwołanie, w którym wniosła o uchylenie decyzji w całości oraz wydanie decyzji zgodnie ze statusem Stowarzyszenia [...] i wskazanie tego stowarzyszenia jako podatnika. W uzasadnieniu odwołania strona podniosła błędne przyjęcie stawek i naliczenie wysokości podatku, zaś do podstawy opodatkowania przyjęto grunt bez rozróżnienia powierzchni zajętej na działalność stowarzyszenia będącego OPP. Przedmiotem opodatkowania nie jest udział w nieruchomości, ale powierzchnia gruntu. Strona zarzuciła, że w decyzji brak jest wzmianek o zwolnionych z podatku od nieruchomości powierzchniach gruntu. Decyzję wydano w oparciu o subiektywne odczucia urzędnika nie mające nic wspólnego z rzeczywistością dowodzącą użytkowania nieruchomości przez OPP [...]. Burmistrz L. pomimo posiadania wszelkiej dokumentacji jakiej zażądał od OPP dokonał opodatkowania całej nieruchomości bez uwzględnienia ustawowego zwolnienia OPP z podatku od nieruchomości. To zatem OPP jest podatnikiem nieruchomości, którą użytkuje. Organ w toku postępowania naruszył przepisy Ordynacji podatkowej poprzez niezebranie materiału dowodowego, nierozpatrzenie go, nie zamieszczono też w decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego. Strona podniosła, że Stowarzyszenie [...] jest zatem zwolnione z podatku od nieruchomości. Stowarzyszenie dostosowuje nieruchomość do swoich potrzeb i wykorzystuje je na razie jako magazyn. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania, orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji. Uzasadniając takie rozstrzygnięcie organ odwoławczy nakreślił ramy prawne sprawy, a także przedstawił ustalenia faktyczne w sprawie. Wskazał mianowicie, że zgodnie z wypisem z ewidencji gruntów i budynków przedmiotowe działki gruntu o nr [...] i [...] o pow. odpowiednio [...] ha i [...] ha oznaczone są symbolem BaRIIIa i Ba, są to zatem tereny przemysłowe. Zdaniem Kolegium, zgromadzony materiał dowodowy (w tym protokoły oględzin nieruchomości z dnia 24.04.2017 r. i 29.05.2017 r. wraz z dokumentacją fotograficzną, danych z KRS, protokoły z przesłuchania świadków, przedłożone faktury wystawione przez Stowarzyszenie [...] na zakup materiałów i usług), nie pozwalał na przyjęcie, że na spornej nieruchomości faktycznie nie była prowadzona działalność pożytku publicznego przez OPP, a więc iż zaistniały przesłanki do zwolnienia z opodatkowania, gdyż nie stanowi o tym, magazynowanie sprzętu, podpisanie umowy dzierżawy, wykonywanie prac remontowych i porządkowych. W skardze wywiedzionej na powyższą decyzję Kolegium skarżąca wniosła, o jej uchylenie w całości oraz o przeprowadzenie dowodów z dotychczas złożonych dokumentów, podniesionych argumentów. W uzasadnieniu skargi (uzupełnionej pismami z dnia 6 grudnia 2017 r., 12 grudnia 2017 r., 21 lutego 2018 r., 6 marca 2018 r.), skarżąca podniosła argumentację zmierzającą do wykazania, że na spornej nieruchomości jest prowadzona działalność pożytku publicznego przez OPP [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Będąc powołanym do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualne w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawa wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej zwanej "p.p.s.a.". Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do oceny czy organy prawidłowo opodatkowały grunty działki nr [...] oraz [...]. Strona wskazała, że nie jest podatnikiem bowiem wydzierżawiła nieruchomości Stowarzyszeniu [...] i to ono jest podatnikiem. Poddając zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję, w tak zakreślonym sporze kontroli legalności Sąd nie znalazł podstaw do jej uchylenia. Wydana przez organ decyzja było wyrazem prawidłowo dokonanej subsumpcji przepisów prawa, na tle ustalonego prawidłowo stanu faktycznego. Sąd stwierdził, po analizie akt sprawy, że organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w sprawie. Sąd nie dopatrzył się uchybień organów w zakresie postępowania dowodowego. Organy orzekały na podstawie zgromadzonych dokumentów w postaci wypisów z ewidencji gruntów i budynków Osobą zobowiązaną do uregulowania należności podatkowej jest podatnik. Podatników zaś podatku od nieruchomości zdefiniowano w art. 3 ust. 1 u.p.o.l., w którym wskazano, że są nimi osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, 3) użytkownikami wieczystymi gruntów, 4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego jeżeli posiadanie: a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa; lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem osób fizycznych posiadających lokale mieszkalne niestanowiące odrębnych nieruchomości, b) jest bez tytułu prawnego. Jak wynika z przytoczonego powyżej art. 3 u.p.o.l. obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na Skarżącej czyli właścicielu nieruchomości. Stowarzyszenie bowiem nie jest posiadaczem samoistnym, lecz zależnym — a jego posiadanie wynika z zawartej umowy dzierżawy. W ocenie składu orzekającego, organy prowadzące postępowania trafnie wywiodły, że z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że już sam fakt posiadania gruntów, budynków czy budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą jest podstawowym i wystarczającym warunkiem prawnym do zaliczenia tych nieruchomości do kategorii przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Kolejnym elementem sporu w rozpoznawanej sprawie jest opodatkowanie gruntów, a konkretnie zastosowanie ustawowego zwolnienia w podatku od nieruchomości, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. W pierwszej kolejności odwołać się trzeba do treści art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty, budynki lub ich części zajęte wyłącznie na potrzeby prowadzenia przez stowarzyszenia statutowej działalności wśród dzieci i młodzieży w zakresie oświaty, wychowania, nauki i techniki, kultury fizycznej i sportu, z wyjątkiem wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej, oraz grunty zajęte trwale na obozowiska i bazy wypoczynku dzieci i młodzieży. Zwolnienie to ma charakter przedmiotowo-podmiotowy. Obejmuje określone nieruchomości lub ich części, jeżeli są zajęte przez wskazany podmiot (stowarzyszenie) na oznaczony cel. Przy czym nieruchomości objęte tym zwolnieniem nie muszą stanowić własności stowarzyszenia, a jedynie winne być przez nie zajmowane np. na podstawie umowy najmu, dzierżawy czy też użyczenia, jak to ma miejsce w badanej sprawie. W dalszej kolejności podkreślić trzeba, iż aby podatnik mógł korzystać ze zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. z okoliczności sprawy powinno wynikać, że dana nieruchomość lub jej część jest wykorzystywana przez stowarzyszenie na potrzeby prowadzenia działalności wśród dzieci i młodzieży w zakresie oświaty, wychowania, nauki i techniki, kultury fizycznej i sportu, a opisana powyżej kwalifikowana działalność na niej prowadzona musi odbywać się w ramach statutowej działalności stowarzyszenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że w statucie stowarzyszenia muszą być wyodrębnione działania dotyczące dzieci i młodzieży, w przeciwnym razie podatnikowi nie przysługuje możliwość korzystania ze analizowanego zwolnienia (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 kwietnia 2010 r. sygn. akt I SA/Bk 16/10). Należy bowiem pamiętać, że wskazane zwolnienie ma zastosowanie tylko w sytuacji gdy określone nieruchomości lub ich części są w rzeczywistości zajęte wyłącznie na potrzeby prowadzenia określonej działalności wśród dzieci i młodzieży. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie definiuje pojęcia "zajęte", zatem określenie to winno być interpretowane przy uwzględnieniu jego językowego znaczenia. Zgodnie z definicjami zawartymi w Uniwersalnym słowniku języka polskiego pod redakcją prof. Stanisława Dubisza (Tom 5, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, s. 468) wyraz "zająć", "zajmować" oznacza - zapełnić (zapełniać), wypełnić (wypełniać) sobą lub czymś jakąś przestrzeń, powierzchnię, Przez "zajęcie" nieruchomości lub ich części, jak trafnie wskazał organ odwoławczy powołując się na wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Go 683/12, należy rozumieć faktyczne, rzeczywiste wykonywanie konkretnych czynności, działań na nieruchomości (gruncie, budynku, lokalu) powodujących dokonanie zamierzonych celów lub osiągnięcie konkretnego rezultatu wynikającego ze statutu stowarzyszenia. Przy czym zajęcie ma mieć taki charakter, który wyklucza możliwość prowadzenia innej działalności. W ocenie Sądu nie można podzielić poglądu skarżącej, że samo zawarcie czynności prawnych w postaci umów dzierżawy, - oznacza faktyczne "zajęcie" nieruchomości na cel określony w art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. Nieruchomość jest bowiem zajęta na prowadzenie takiej działalności wówczas, gdy jest realnie wykorzystywana w tym celu. Zdaniem Sądu sformułowanie "gruntów zajętych" dla potrzeb omawianego zwolnienia oznacza, że na gruncie muszą być wykonywane rzeczywiste czynności składające się na prowadzenie statutowej działalności wśród dzieci i młodzieży. Poza zakresem ustawowego zwolnienia pozostają natomiast zamiary i plany na przyszłość użytkownika. Gdyby przyjąć argumenty wskazane przez stronę skarżącą, że do skorzystania ze zwolnienia na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. wystarczy sam fakt zawarcia umowy i przejęcia nieruchomości przez stowarzyszenie, to przepis ten musiałby uzależniać zwolnienie od samego tylko faktu posiadania nieruchomości przez stowarzyszenie, a takiego sformułowania ustawodawca nie użył. Stwierdzić należy, iż w rozpoznawanej sprawie Skarżąca nie wykazała, że całość czy też nawet część spornej nieruchomości była w 2017 r. wyłącznie zajęta na potrzeby prowadzenia przez użytkowników nieodpłatnej statutowej działalności wśród dzieci i młodzieży w zakresie oświaty, wychowania, nauki i techniki, kultury fizycznej i sportu. Strona wskazuje, że część działek nr [...] oraz [...] została zajęta przez Stowarzyszenie [...] będące organizacją pożytku publicznego i że nieruchomości te są zajęte na działalność w zakresie oświaty, wychowania, techniki i nauki, kultury fizycznej i sportu. Z danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, że Stowarzyszenie prowadzi zarówno działalność nieodpłatną jak też odpłatną, np. w zakresie sprzedaży hurtowej wyspecjalizowanej i niewyspecjalizowanej, czy pól kempingowych, wydawania książek i gazet. Z zebranego materiału dowodowego wynika że teren jest zaniedbany, zaśmiecony, zarośnięty trawką i krzakami. Strona nie przedstawiła dowodów że na przedmiotowym gruncie są wykonywane rzeczywiste czynności składające się na prowadzenie statutowej działalności wśród dzieci i młodzieży. Samo podpisanie umowy dzierżawy nieruchomości, wykonywanie na niej prac remontowych bądź porządkowych - czego dowodzić miałyby przedmiotowe faktury - nie dowodzi, że Stowarzyszenie w istocie prowadzi na nieruchomości nieodpłatną działalność pożytku publicznego. Zgodzić się należy z organem że nie mogą stanowić potwierdzenia tego faktu oświadczenia osób, które pracowały w L. tj. K. Ł., A. K., A. H., P. O., M. K., R. G., J. K., J. S., Ł. P. i M. Ł.. W oświadczeniach tych bowiem potwierdzili Oni np. wyładunek sprzętu, nadzór nad remontem lotniczymi, kontrolę prac remontowych i porządkowych. Nie ma natomiast żadnych dowodów na to, że poza ww. pracami remontowymi i porządkowymi, czy też związanymi z przeprowadzką — prowadzona była działalność pożytku publicznego, czy też jakakolwiek działalność - biorąc pod uwagę to, w jakim stanie jest teren działek nr [...] i [...] a także znajdujących się na nim budynków.- Sąd zgadza się ze stanowiskiem organów, że zebrany materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, iż na działkach tych prowadzona jest nieodpłatna działalność pożytku publicznego, a tym samym, że zaistniały przesłanki do zwolnienia nieruchomości z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W świetle powyższych rozważań Sąd stwierdził, że wszystkie zarzuty i argumentacja skargi są chybione. W sprawie nie doszło ani do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też procesowego. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia Konstytucji RP. Przedstawione przez organ motywy należało uznać za prawidłowe, uwarunkowane okolicznościami stanu faktycznego i zgodne z obowiązującym prawem. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło