I SA/Sz 903/19
WyrokWSA w Szczecinie2020-06-03
Skład orzekający: Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Marzena Kowalewska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości zabudowanej budynkiem, który w ewidencji gruntów i budynków jest zaklasyfikowany jako jednorodzinny, powinna być naliczana od gospodarstwa domowego, nawet jeśli właściciel twierdzi, że budynek ma cechy budynku wielorodzinnego?Ratio decidendi
Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna być naliczana zgodnie z klasyfikacją nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków oraz dokumentacją architektoniczno-budowlaną, która potwierdza, że budynek został wzniesiony jako jednorodzinny. Właściciel nie może skutecznie kwestionować tej klasyfikacji, jeśli wcześniejsze postępowania sądowe potwierdziły jej prawidłowość, a dane w ewidencji nie zostały zmienione w przewidzianym prawem trybie. Brak definicji budynku jednorodzinnego i wielorodzinnego w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie stanowi przeszkody w ustaleniu opłaty, jeśli istnieją inne dokumenty potwierdzające charakter zabudowy.Stan faktyczny
Skarżący, właściciel nieruchomości w S., składał deklaracje opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jako dla zabudowy wielorodzinnej, mimo że nieruchomość była zaklasyfikowana jako jednorodzinna. Organy administracji, opierając się na ewidencji gruntów i budynków oraz dokumentacji architektoniczno-budowlanej, ustaliły opłatę jako dla zabudowy jednorodzinnej od gospodarstwa domowego. Skarżący kwestionował tę klasyfikację, powołując się na inne dokumenty i wnioskując o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi K.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od [...] . do [...] r. oraz od [...] r. oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2019 r., nr [...]; UNP [...] [...], określającą K. D. (dalej: "Strona", "Skarżący") wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dotyczącej nieruchomości położonej w S. przy ul. [...]:
1) od stycznia 2014 r. do 30 czerwca 2019 r. w kwocie [...]zł za każdy miesiąc,
2) od 1 lipca 2019 r. w kwocie [...]zł za każdy miesiąc.
Stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie jest następujący:
Strona, będąca właścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. od 2013 r., składała deklaracje na formularzach DOP-2, które były przeznaczone dla zabudowy wielorodzinnej. W wyniku czynności sprawdzających, organ I instancji stwierdził, że ww. nieruchomość jest nieruchomością w zabudowie jednorodzinnej.
Organ ustalił także, że decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. Prezydent Miasta S. określił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości przy ul. [...] za okres od lipca do grudnia 2013 r. jak dla zabudowy jednorodzinnej, naliczając opłatę od gospodarstwa domowego.
Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 1189/16, oddalił Skargę strony na ww. decyzję organu odwoławczego. Pomimo tego Strona nadal składała deklaracje o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla ww. nieruchomości, naliczając opłatę jak dla zabudowy wielorodzinnej.
Po wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie określenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od 1 stycznia 2014 r., organ I instancji włączył do materiału dowodowego następujące dokumenty: wypisy z kartoteki budynków, decyzję o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 1997 r. znak [...], postanowienie [...] (o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych), decyzję [...] (utrzymującą zakaz prowadzenia dalszych robót), orzeczenie techniczne dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych przy ul. [...] w S., projekt budowlany inwentaryzacja wraz z opisem technicznym inwentaryzacji powykonawczej domu jednorodzinnego bliźniaczego przy ul. [...] nr [...] - 73 w S. i zestawieniem powierzchni budynku, wniosek o pozwolenie na użytkowanie z dnia [...] października 2001 r. (ze skreśloną datą [...] lutego 2001 r.), decyzję o pozwoleniu na użytkowanie z dnia [...] listopada 2001 r. [...] [...]
Po przeanalizowaniu zebranego materiału dowodowego organ I instancji stwierdził, że nieruchomości przy ul. [...] i [...] zabudowane są dwoma odrębnymi budynkami w zabudowie bliźniaczej i w każdym z tych budynków wydzielono po dwa lokale mieszkalne. Dowodzi to, że zabudowa przy ul. [...] jest zabudową jednorodzinną (budynek z wydzielonymi dwoma lokalami mieszkalnymi jest budynkiem jednorodzinnym). Tym samym, właściciel nieruchomości powinien zadeklarować opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi na formularzu DOP-1, naliczając opłatę według metody i stawki ustalonej przez radę gminy dla zabudowy jednorodzinnej, w której ilość zużytej wody przekracza średniomiesięcznie 4 m3 (takie dane dotyczące ilości wody wynikają ze składanych przez Stronę deklaracji), tj. od gospodarstwa domowego.
Decyzją z dnia [...] maja 2019 r. organ I instancji określił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dotyczącej ww. nieruchomości od stycznia 2014 r. do 30 czerwca 2019 w kwocie [...]zł za każdy miesiąc, a od 1 lipca 2019 r. w kwocie [...]zł za każdy miesiąc. Jednocześnie, poinformował Stronę, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości określonej w punkcie 2. decyzji obowiązuje do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym następuje zmiana danych niezbędnych do określenia wysokości tej opłaty.
Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji, odnosząc się do wniosku Strony o zawieszenie toczącego się postępowania podatkowego do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, stwierdził, że brak było podstaw do zastosowania instytucji zawieszenia toczącego się postępowania na podstawie przepisu art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm. - zwanej dalej: "O.p."). Organ ustalił bowiem, że aktualnie nie toczy się żadne postępowanie, którego wynik mógłby mieć wpływ na prowadzone postępowanie w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (postępowanie, na które powoływała się strona, zostało zakończone), co organ przedstawił w decyzji.
Organ przedstawił także szczegółowy sposób obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z ww. nieruchomości, mając na uwadze to, że Strona deklarowała segregację odpadów. Organ nie otrzymał także żadnych informacji z firmy zajmującej się odbiorem odpadów komunalnych z ww. nieruchomości o nieprawidłowościach w segregacji odpadów dotyczących tej nieruchomości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] września 2019 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że skoro organ I instancji dysponuje prawomocnych wyrokiem sądowym, który potwierdza prawidłowość sklasyfikowania w ewidencji gruntów i budynków ww. budynku jako budynku jednorodzinnego, to nie sposób uznać, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi z tej nieruchomości winna zostać naliczona według zasad obowiązujących dla zabudowy wielorodzinnej, zwłaszcza że w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm. - zwanej dalej: "u.c.p.g.") nie zdefiniowano zabudowy wielorodzinnej i jednorodzinnej.
Powołując się na art. 194 O.p., organ wskazał, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym w postępowaniu podatkowym. Dane te mają walor dokumentu urzędowego.
Następnie, odnosząc się do danych zawartych w ww. ewidencji, organ wskazał, że Strona nie przedstawiła przeciwdowodu względem dokumentu urzędowego, a wręcz uzyskała od organów geodezyjnych decyzje, a także orzeczenie sądowe negujące prezentowane przez nią stanowisko. W tym stanie rzeczy, organ orzekając w przedmiocie wymiaru opłaty za gospodarowanie odpadami, nie mógł przyjąć, że ww. nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielorodzinnym, skoro stan faktyczny ustalony w postępowaniu wymiarowym dotyczącym wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lipca do grudnia 2013 r. a następnie poddany kontroli sądowej - wyrok WSA w Szczecinie z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt. I SA/Sz 1139/16 - nie uległ zmianie.
Skoro Strona nie zaskarżyła wyroku WSA w Szczecinie z dnia 19 października 2017 r., o sygn. akt II SA/Sz 990/17, doprowadzając do jego uprawomocnienia, to aktualnie - jak to czyni w piśmie z dnia [...] lipca 2019 r. - nie może skutecznie wywodzić o błędach w ewidencji gruntów i budynków w zakresie zakwalifikowania budynku wzniesionego na nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. jako jednorodzinnego. Strona spotkała się też z odmową wprowadzenia zmian do ewidencji skutkujących połączeniem budynków, wobec nie przedstawienia organom geodezyjnym stosownej dokumentacji.
Odnosząc się natomiast do zainicjowanego przez nią postępowania sądowego o sygn. akt II SA/Sz 568/19 w zakresie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie o aktualizację danych w ewidencji gruntów i budynków, na które powołała się w piśmie z dnia [...] lipca 2019 r., organ wskazał, że wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2019 r. WSA oddalił skargę strony.
Nie miało natomiast znaczenia, w ocenie Kolegium, czy w aktualnym stanie prawnym oba budynki mogłyby zostać połączone i w konsekwencji sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako budynek wielorodzinny, albowiem doprowadzenie do takiego stanu rzeczy nie leżało w gestii organu podatkowego.
Organowi odwoławczemu z racji prowadzonego postępowania za okres od lipca 2013 r. do grudnia 2013 r. wiadome było, że Wydział Urbanistyki i Administracji Budowlanej w piśmie z dnia [...] października 2015 r. wskazał, że budynki przy ul. [...] uzyskały pozwolenia na budowę jako budynki jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej lub szeregowej i tak też zostały oddane do użytkowania.
Według organu bez wątpienia Strona jest współwłaścicielem ww. nieruchomości. Nieruchomość tę stanowi grunt oznaczony w ewidencji gruntów i budynków nr [...]. Do gruntu tego, jak wynika z kartoteki budynków, przypisany był budynek o id. [...] sklasyfikowany jako jednorodzinny.
Organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdził, że działkę nr [...], poczynając od 1 stycznia 2014 r., należy postrzegać jako zabudowaną budynkiem wielorodzinnym.
W tym stanie rzeczy zasadne było wszczęcie wobec Strony postępowania w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie opadami komunalnymi za okres od 1 stycznia 2014 r. i określenie wysokości opłaty w sposób prawidłowy, tj. przy uwzględnieniu stawek wprowadzonych odpowiednio uchwałami Rady Miasta S. nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...] marca 2015 r., nr V [...] Rady Miasta S. z dnia [...] marca 2019 r. dla gospodarstwa domowego, w którym odpady były zbierane i odbierane selektywnie, a zatem od dnia 1 października 2014 r. do dnia 30 czerwca 2019 r. w kwocie [...]zł za każdy miesiąc, od 1 lipca 2019 r. w kwocie [...]zł za każdy miesiąc.
W skardze wniesionej do Sądu strona zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- naruszenie uchwały nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...] listopada 2012 oraz uchwały nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...] marca 2015 r. poprzez określenie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi niezgodnie z uchwałą,
- naruszenie art. 21 § 3 O.p. poprzez błędne przyjęcie, że kwota opłaty jest inna niż wykazana w deklaracji złożonej przez skarżącego,
- naruszenie art. 194§ 1 O.p. w związku z art. 120 O.p. oraz art. 122 O.p. poprzez
niewyjaśnienie stanu faktycznego skutkujące błędnym przyjęciem, że ewidencja gruntów i budynków klasyfikuje budynek ewidencyjny o identyfikatorze [...] położony w S. przy ul. [...] jako zabudowę jednorodzinną podczas gdy, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001 r., budynek klasyfikowany jest jako "budynek o dwóch mieszkaniach" a nie jednorodzinny,
- naruszenie art. 194 § 3 O.p. poprzez jego niezastosowanie.
Na podstawie art. 194 § 3 O.p. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu na okoliczność niezgodności klasyfikacji ww. budynku ewidencyjnego z wymienionymi w skardze dokumentami zgromadzonymi w postępowaniu przez organ. W celu przeprowadzenia dowodu wniósł o powołanie biegłego z zakresu budownictwa, który stwierdzi, czy klasyfikacja ww. budynku ewidencyjnego w ewidencji gruntów i budynków jest poprawna w świetle dokumentów.
Alternatywnie, w przypadku uznania przez Sąd, że ww. budynek ewidencyjny, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, jest budynkiem jednorodzinnym, decyzjom Prezydenta Miasta S. oraz SKO zarzucił naruszenie uchwały nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...] listopada 2012 r. (z późniejszymi zmianami) poprzez nałożenie podwójnej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na gospodarstwo domowe.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zajęte w sprawie.
W piśmie z dnia [...] marca 2020 r. skarżący związku z uzyskaniem przez niego od Prezydenta Miasta S. nowych dokumentów w sprawie, wniósł o dopuszczenie dowodu w postaci decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2020 r. sygn. [...] na okoliczności:
- umyślnego wprowadzenia organu odwoławczego w błąd przez organ
I instancji,
- błędnej klasyfikacji budynku ewidencyjnego [...]
położonego przy ul. [...] w S. jako budynku jednorodzinnego,
- braku klasyfikacji ww. budynku w ewidencji gruntów i budynków innej niż "budynek mieszkalny".
Do pisma załączył ww. decyzję.
Skarżący wniósł o wyłączenie ewidencji gruntów i budynków jako dowodu świadczącego o rodzaju zabudowy ze względu na fakt, że ewidencja nie zawierała takiej informacji. Wniósł także o wyłączenie jako dowodów wszelkich innych dokumentów powołujących się na nieistniejącą klasyfikację rodzaju zabudowy w ewidencji gruntów i budynków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia, ich zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Z treści powyższego uregulowania wynika, że nie każde naruszenie prawa daje Sądowi podstawę do uwzględnienia wniesionej skargi, lecz jedynie takie, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Tym samym, naruszenia przepisów, które nie miałyby wpływu na wynik sprawy, nie mogą stanowić podstawy jej uwzględnienia. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. okoliczności stanowiące podstawę uwzględnienia skargi - skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.
Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził, aby zaskarżoną decyzją zostało naruszone prawo materialne albo przepisy postępowania w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia.
Przedmiotem sporu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] września 2019 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] maja 2019 r. określającą Skarżącemu wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dotyczącej nieruchomości położonej w S. przy ul. [...]:
1) od stycznia 2014 r. do 30 czerwca 2019 r. w kwocie [...]zł za każdy miesiąc,
2) od 1 lipca 2019 r. w kwocie [...]zł za każdy miesiąc.
Zdaniem Skarżącego nieruchomość pod ww. adresem została zabudowana budynkiem wielorodzinnym, natomiast, w ocenie organów, zabudowa pod wymienionym adresem jest zabudową jednorodzinną, a zatem, za zgodne z prawem, uznano naliczenie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego.
Istota sporu sprowadza się zatem do kwestii kwalifikacji rodzaju istniejącej zabudowy w S. przy ul. [...].
W tym miejscu zauważyć jednak należy, że wyrokiem z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 990/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę Skarżącego na decyzję Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...], w przedmiocie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków. Natomiast wyrokiem z 28 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 568/19, oddalono skargę Skarżącego na postanowienie Z. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w S. z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków. Obydwa wyroki są prawomocne.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w rozpoznawanej sprawie są obowiązujące w spornym okresie podatkowym przepisy ustawy z dnia 13 września 2016 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm., dalej, w skrócie: "u.c.p.g.") oraz przepisy prawa miejscowego obowiązujące na terenie Miasta S..
Zgodnie z art. 6h u.c.p.g., właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Stosownie zaś do ww. art. 6c ust. 1 u.c.p.g. gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy.
W myśl natomiast art. 6m ust. 1 u.c.p.g., właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych.
Z kolei, stosownie do art. 6m ust.2 u.c.p.g., w przypadku zmiany danych będących podstawą ustalenia wysokości należnej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi lub określonej w deklaracji ilości odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć nową deklarację w terminie 14 dni od dnia nastąpienia zmiany. Opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zmienionej wysokości uiszcza się za miesiąc, w którym nastąpiła zmiana.
Z przytoczonych wyżej przepisów wynika zatem, że to na właścicielu nieruchomości spoczywa obowiązek złożenia do właściwego organu deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W przepisie zaś art. 60 u.c.p.g. ustawodawca przewidział, że w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze.
Wskazać również należy, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi, do uiszczania której na rzecz gminy lub ich związków obowiązany jest właściciel nieruchomości, jest daniną publiczną w konstytucyjnym rozumieniu, nie ma charakteru podatkowego, ma charakter lokalny, gdyż w całości stanowi dochód gminy (art. 6r ust. 1 u.c.p.g.) i nakładana jest w celu zaspokajania potrzeb lokalnej społeczności (art. 6h w związku z art. 6c u.c.p.g.) - zob. wyrok TK z dnia 28 listopada 2013 r., K 17/12.
Jak wynika z akt sprawy, Skarżący, będący właścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. od 2013 r. składał deklaracje na formularzach DOP-2, które były przeznaczone dla zabudowy wielorodzinnej. W wyniku czynności sprawdzających, organ I instancji stwierdził, że ww. nieruchomość jest nieruchomością w zabudowie jednorodzinnej. Organy obydwu instancji powołały się przy tym na: klasyfikację w ewidencji gruntów i budynków oraz z dokumentację architektoniczno - budowlaną.
Z dokumentacji tej, załączonej do akt sprawy niewątpliwie wynika, że budynki przy ul. [...] uzyskały pozwolenia na budowę jako budynki jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej lub szeregowej i tak też zostały oddane do użytkowania.
Zgodzić się jednak należy, ze Skarżącym, że, jak wynika z kartoteki budynków, która znajduje się w aktach sprawy, budynek o id. [...] przy ul. [...] zakwalifikowany jest (według KŚT) do grupy "110 - Budynki mieszkalne", a nie jednorodzinne, jak to wskazują organy w decyzji pierwszej i drugiej instancji. Bez wątpienia także w analizowanym wypisie z kartotek budynków brak zapisów klasy ww. budynku według PKOB (gdzie mógłby znaleźć się zapis, że jest to budynek np. jednorodzinny), jego funkcji, czy choćby metrażu wyodrębnionych lokali. Uchybienie to, jak już wyjaśniono na wstępie, nie wpływa jednak na prawidłowość podjętego kontrolowanego w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia.
Wyjaśnić należy, że ustawa o utrzymaniu porządku i czystości w gminach nie zawiera definicji budynku jednorodzinnego i wielorodzinnego (deklaracje DOP 1, 2 zawierają jedynie objaśnienia).
W tej sytuacji zasadne było odwołanie się, przez pryzmat zapisów w kartotece budynków, do dokumentacji architektoniczno - budowlanej, która ujawnia rodzaj zabudowy przy ul. [...] w S..
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2019 r., poz. 725 - dalej jako: "u.p.g.") ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące min.: budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych; lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. Dopełnieniem tej regulacji są przepisy Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2019 r., poz. 393, ze zm. - dalej jako "rozporządzenie"), które w § 10 i następnych szczegółowo opisują jakie dane opisuje ewidencja.
W katalogu dokumentów wymienionych w art. 23 ust. 3 lit. i i j ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, stanowiących podstawę do dokonania wpisu w ewidencji gruntów i budynków znajdują się również ostateczne decyzje o pozwoleniu na budowę i pozwoleniu na użytkowanie.
Zgodnie natomiast z § 12 ust. 1 rozporządzenia prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie:
1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych;
2) prawomocnych orzeczeń sądowych;
3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali;
4) ostatecznych decyzji administracyjnych;
5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych;
6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2.
Wprowadzone do ewidencji gruntów i budynków informacje podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:
a) przepisów prawa,
b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,
c) materiałów zasobu,
d) wykrycia błędnych informacji;
lub na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania, o czym stanowi art. 24 ust. 2a p.g.k.
Zgodnie z art. 24 ust. 2b tej ustawy aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:
1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:
a) przepisów prawa,
b) wpisów w księgach wieczystych,
c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,
d) ostatecznych decyzji administracyjnych,
e) aktów notarialnych (aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych),
f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,
g) wpisów w innych rejestrach publicznych,
h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców;
2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym za utrwalone należy uznać stanowisko, że zapisy w ewidencji dotyczące uprawnień do gruntu mają charakter pochodny w stosunku do informacji wynikających ze źródeł wskazanych w § 12 ust. 1 rozporządzenia oraz że w postępowaniu dotyczącym wprowadzenia zmian w ewidencji źródeł tych nie można interpretować w sposób dowolny. Organ ewidencyjny może wpisać do ewidencji gruntów i budynków tylko takie prawo do nieruchomości, które jednoznacznie, w sposób niewątpliwy wynika z dokumentów wskazanych w rozporządzeniu, nie może zaś takiego prawa ani ustanowić, ani wyinterpretować z przesłanek pośrednich (por. wyrok NSA z dnia 19 marca 2003 r. sygn. akt II SA 1018/02). Powyższe związane jest z tym, że ewidencja gruntów ma charakter techniczno-deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Nie kształtuje więc nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie potwierdza stan zaistniały wcześniej (rejestruje zmiany dokonane w innych postępowaniach). Dlatego dokonanie zmian wpisów w ewidencji gruntów i budynków ma charakter wtórny do dotyczących danej nieruchomości zmian natury prawnej i faktycznej, a organ ewidencyjny na podstawie wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów, w tym oświadczeń stron, powinien ocenić zasadność wprowadzenia tych zmian (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 28 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Wr 197/17).
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że ustalając charakter nieruchomości Skarżącego słusznie organy sięgnęły do dokumentacji architektoniczno - budowlanej, z której bezspornie wynika, że przy ul. [...] wzniesiono budynek jednorodzinny o dwóch mieszkaniach (np. decyzja o pozwoleniu na budowę z [...] kwietnia 1997 r., decyzja o pozwoleniu na użytkowanie z [...] listopada 2001 r.).
W tej sytuacji nie sposób zgodzić się ze Skarżącym, że wpis do ewidencji gruntów i budynków dokonany w oparciu o wskazane przez organy dokumenty jest obarczony wadą, bowiem w dacie jego dokonania obowiązujące przepisy prawa oraz wydane na ich podstawie decyzje administracyjne pozwalały na sklasyfikowanie spornych budynków jako dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej.
Zmiana we wpisie w sposób oczekiwany przez Skarżącego mogłaby nastąpić tylko w okolicznościach, o których mowa w art. 24 ust. 2a p.g.k.
Okoliczności takie niewątpliwie dotychczas nie nastąpiły o czym świadczą wskazane powyżej wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalające skargi Skarżącego na decyzję w przedmiocie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków oraz na postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków.
Mając na uwadze powyższe nie sposób uwzględnić zarzutów skargi sprowadzających się do kwestionowania przyjętej przez organy klasyfikacji budynku, w którym zamieszkuje Skarżący, jako jednorodzinnego, pomimo braku niewątpliwie takiego zapisu w kartotece budynków.
W ocenie Sądu, do czasu zatem ew. zmiany zapisów dotyczących budynku Skarżącego w ewidencji lub uzupełnienia jej zapisów, np. poprzez wskazanie klasy budynku według PKOB, brak możliwości uwzględnienia stanowiska Skarżącego, co do charakteru budynku, którego jest właścicielem, na potrzeby ustalenia opłaty za gospodarowanie opłatami komunalnymi.
Uchwałą nr [...] z dna [...] listopada 2012 r. wydaną na podstawie art. 6k u.c.p.g. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty i ustalenia stawki opłaty za pojemnik, następnie zmienioną uchwałami nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. oraz nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r., Rada Miasta S., w jej § 2 ust. 4, ustaliła niższą stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w § 1 pkt 2 w wysokości [...] zł miesięcznie od gospodarstwa domowego, jeżeli odpady są zbierane i odbierane w sposób selektywny. Kolejnymi regulacjami opłata ta została podniesiona do [...] zł miesięcznie.
W uchwale tej jednocześnie wskazano, że dokonuje się wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy:
1) w zabudowie jednorodzinnej, w której średniomiesięczne zużycie wody, nie przekracza 4 m3 oraz w zabudowie wielorodzinnej metoda określona w art. 6j ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zgodnie z którą opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn zużytej wody z danej nieruchomości oraz stawki opłaty określonej w § 2 ust. 1 i 2;
2) dla pozostałych nieruchomości w zabudowie jednorodzinnej metoda określona w art. 6j ust.2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zgodnie z którą opłata będzie ponoszona od gospodarstwa domowego.
Wydając zaskarżoną decyzję organ uwzględnił ww. przepisy.
Nadto, wbrew zarzutom skargi, w sprawie nie doszło do naruszenia art. 120, art. 122 oraz art. 187 § 1 O. p. Dokonana przez organy podatkowe ocena nie przekracza granic, wyznaczonych treścią art. 191 Ordynacji podatkowej, jest bowiem wszechstronna, oparta na całokształcie zgromadzonego materiału. Skarżący w skardze w przeważającej mierze skupia się na prawidłowości zakwalifikowania budynku, którego jest właścicielem, w ewidencji gruntów i budynków i prawidłowości
znajdujących się tam zapisów pomijając, że niniejsza sprawa dotyczy prawidłowości naliczenia opłat za gospodarowania odpadami komunalnymi, a zatem weryfikacji tej kwestii tylko w ograniczonym zakresie na gruncie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego. Z tego też względu oddalono wnioski dowodowe zawarte w skardze oraz piśmie z [...] marca 2020 r. W tej kwestii przypomnieć jeszcze należy, że stosownie do art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Jak wynika z przytoczonego przepisu, przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego ma charakter fakultatywny i odnosi się tylko do dowodu z dokumentu. Co do zasady sąd administracyjny orzeka na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed organami. Z tego względu, Sąd uznał, że zgłoszony przez Skarżącego wniosek w zakresie powołania biegłego jest niedopuszczalny.
Wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentu, również nie mógł zostać uwzględniony, bowiem przeprowadzenie tego dowodu nie było to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości na gruncie rozpoznawanej sprawy. Pozostałe dokumenty, na które powoływał się Skarżący znajdowały się w aktach sprawy. Nadto, wyjaśnić należy, że ustawa - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości wyłączania z materiału dowodowego dokumentów zgromadzonych w trakcie postępowania prowadzonego przez organy administracyjne.
W sprawie nie doszło do naruszenia także pozostałych przepisów natury proceduralnej, bowiem organy dokonały prawidłowej oceny dowodów zebranych tak z urzędu, jak i na wniosek Strony, a swoje stanowisko przedstawiły wyczerpująco w uzasadnieniach decyzji.
Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Wszystkie przywołane orzeczenia sądów administracyjnych opublikowane są w również internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło