I SA/Sz 959/12

PostanowienieWSA w Szczecinie2013-08-14

Skład orzekający: Marzena Kowalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata) jest zasadny, gdy prawo pomocy zostało już przyznane, a skarżący jest niezadowolony z działań wyznaczonego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, jest bezprzedmiotowy, jeśli prawo pomocy zostało już przyznane w tym zakresie, a skarżący jest jedynie niezadowolony z działań wyznaczonego pełnomocnika. Niezadowolenie strony z działań pełnomocnika z urzędu nie stanowi podstawy do zmiany postanowienia o jego ustanowieniu przez sąd, a ewentualne zastrzeżenia należy kierować do właściwego organu samorządu adwokackiego. W takiej sytuacji postępowanie wywołane kolejnym wnioskiem należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie postępowania egzekucyjnego, która została odrzucona przez WSA. Następnie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata) w celu wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd przyznał prawo pomocy i wyznaczył adwokata. Wyznaczony adwokat sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów i zmiany adwokata, powołując się na niezadowolenie z działań dotychczasowego pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zmianę adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzena Kowalewska po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 14 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte wnioskiem o przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zmianę adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 21 listopada 2012 r. odrzucił skargę C. T. na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie postępowania egzekucyjnego oraz oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W piśmie z dnia 3 grudnia 2012 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz o przyznanie adwokata w celu wniesienia skargi kasacyjnej na ww. postanowienie sądu – do pisma załączył wypełniony formularz PPF. Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2012 r., sygn. akt I SA/Sz 959/12 Sąd przyznał C. T. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w piśmie z dnia 24 stycznia 2013 r. poinformował, że adwokat M. A. – D. została wyznaczona na pełnomocnika z urzędu. Wyznaczony pełnomocnik z urzędu w piśmie z dnia 28 marca 2013 r. sporządził opinię o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia w przedmiocie odrzucenia skargi. W związku z odmową wyznaczonego pełnomocnika sporządzenia skargi kasacyjnej Skarżący w piśmie z dnia 10 lipca 2012 r. wniósł o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów i przyznanie adwokata. W piśmie z dnia 17 lipca 2013 r. poinformowano skarżącego, że pełnomocnik ustanowiony w ramach instytucji prawa pomocy może odmówić sporządzenia skargi kasacyjnej, jeżeli nie widzi podstaw do jej wniesienia. W takim wypadku powinien sporządzić opinię, która stanowi skonsumowanie przyznanego stronie prawa pomocy. Z wątpliwościami co do zasadności odmowy sporządzenia skargi kasacyjnej, w tym także o ewentualne wyznaczenie innej osoby pełnomocnikiem, strona może wystąpić wyłącznie do właściwego organu samorządu adwokackiego. Wyznaczenie pełnomocnika nie należy do sądu. Jednocześnie wezwano skarżącego do udzielenia odpowiedzi czy w związku z powyższymi wyjaśnieniami, nadal podtrzymuje swój wniosek, jeśli tak – zobowiązano go do wypełnienia formularza PPF w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 7 sierpnia 2012 r. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na formularzu PPF, wnosząc o zwolnienie od kosztów oraz zmianę adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Przepis art. 243 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej: "p.p.s.a.", stanowi, że prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie do brzmienia art. 244 § 1 p.p.s.a. stanowi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W rozpoznawanej sprawie Sąd po rozpoznaniu wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanowieniem z dnia 14 grudnia 2012 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Następnie Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła w niniejszej sprawie dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata M.A.– D.. Przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie zostało w toku postępowania cofnięte, zatem skarżący nadal reprezentowany jest przez wyznaczonego w sprawie adwokata. Zważyć należy, że ustawa p.p.s.a. nie zawiera przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego pełnomocnika w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony pełnomocnik nie spełnił jej oczekiwań, tj. nie doprowadził do pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że niezadowolenie strony z działań pełnomocnika z urzędu nie może stanowić podstawy do zmiany postanowienia w przedmiocie jego ustanowienia przez sąd (por. postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 23 listopada 2012 r., IV SA/Wr 4/12). Wyznaczenie adwokata z urzędu przez korporację prawniczą i podjęcie przez niego czynności procesowych stanowi wykonanie wydanego w sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy. Sposób reprezentacji i współpracy pełnomocnika ze skarżącą nie podlega kontroli sądu administracyjnego. W związku z tym, skarżący może zwrócić się o zmianę pełnomocnika z urzędu bezpośrednio do okręgowej rady adwokackiej. Skoro skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie adwokata, ponowny wniosek złożony w tym względzie jest bezprzedmiotowy. Zatem postępowanie wywołane kolejnym wnioskiem należało umorzyć. Zgodnie bowiem z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu. Postanowienie w tym przedmiocie może zapaść na posiedzeniu niejawnym (§ 2). Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło