I SAB/Sz 1/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Anna Sokołowska, , Protokolant Łukasz Górny, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2014 r. ze skargi J. M. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie nierozpatrzenie zażalenia z dnia 11.03.2013 r. na postanowienie w sprawie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie sądowe, 2. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. M. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 3 grudnia 2013 r. skarżący J. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania zażalenia z dnia 11 marca 2013 r. na postanowienie Prezydenta Miasta z dnia 27 lutego 2013 r. w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym w oparciu o tytuły wykonawcze oraz odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu skargi wskazał, że pismem z dnia 4 września 2013 r. (wpływ do organu 6 września 2013 r.) wezwał Samorządowe Kolegium Odwoławcze do niezwłocznego rozstrzygnięcia sprawy jednakże organ pozostawił pismo bez odpowiedzi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o umorzenie postępowania sądowego z uwagi na to, że Kolegium rozpatrzyło zażalenie i postanowieniem z dnia 2 stycznia 2014 r. nr [...] uchyliło zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W odpowiedzi na zarządzenie sędziego z dnia 22 stycznia 2014 r., którym wezwano skarżącego do nadesłania wniesionego do SKO wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia 4 września 2013 r. a Samorządowe Kolegium Odwoławcze do wykazania czy ustosunkowało się do wezwania skarżącego z dnia 4 września 2013 r. do usunięcia naruszenia prawa, złożonego w trybie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz do nadesłania udzielonej skarżącemu odpowiedzi wraz ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru, skarżący potwierdził fakt wystąpienia do organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, natomiast SKO poinformowało, że nie udzieliło odpowiedzi na to wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innych niż wskazane wyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach - art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie art. 54 § 3 p.p.s.a., organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Z kolei w myśl art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe, z innych przyczyn niż wskazane w punkcie 1 i 2 (cofnięcie skargi, śmierć strony). Uwzględnienie skargi na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. odnosi się do skargi na akty lub czynności, ale także do skargi na bezczynność organów w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a, albowiem przepis ten wyraźnie stanowi, że organ, którego bezczynność zaskarżono może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę. Skoro uwzględnienie przez organ skargi na bezczynność może nastąpić tylko w trybie autokontroli (uregulowanym w art. 54 § 3), to uwzględnienie skargi w całości w takiej sprawie oznacza wydanie żądanego przez stronę aktu lub dokonanie żądanej czynności. Organ administracji wydając akt lub dokonując czynności z zakresu administracji publicznej po wniesieniu skargi do sądu przyznaje, że pozostawał w bezczynności Jak już wskazano, postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, tzn. gdy przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Wydanie aktu administracyjnego lub podjęcie czynności po wniesieniu skargi na bezczynność oznacza, że sąd nie może uwzględnić skargi na zasadzie art. 149 p.p.s.a. Zgodnie ze wskazanym przepisem, sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub do dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W wyniku aktywności organu po wniesieniu skargi przestaje istnieć przedmiot skargi, którym w niniejszej sprawie jest bezczynność organu. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne, wszczęte skargą na bezczynność, staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wydanie stosownego orzeczenia lub dokonanie czynności przez organ administracyjny po wniesieniu skargi na bezczynność organu, a przed jej rozpoznaniem przez sąd, jest inną przyczyną bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (vide uchwała Naczelnego sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63). W rozpoznawanej sprawie w dacie wniesienia skargi do Sądu organ niewątpliwie był bezczynny. Jednakże przed dniem rozpoznania skargi postanowieniem z dnia 2 stycznia 2014 r. – a więc już po wniesieniu skargi do Sądu – Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu zażalenia skarżącego uchyliło zaskarżone postanowienie organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Wobec powyższego uznać należało, że przedmiot skargi przestał istnieć. Tym samym wystąpił skutek odnoszący się do istoty żądania skargi na bezczynność, gdyż uwzględnienie skargi przez Sąd w tym przypadku mogłoby wyrażać się jedynie w zobowiązaniu organu do załatwienia sprawy przez rozpoznanie zażalenia skarżącego. W sytuacji zatem, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność, właściwy organ wyda stosowny akt administracyjny lub dokonana czynności z zakresu administracji publicznej, co do którego pozostawał w bezczynności, dane postępowanie sądowe wszczęte skargą na bezczynność organu, jako bezprzedmiotowe, powinno zostać umorzone na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z tego też względu, na podstawie 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji orzeczenia. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Natomiast zgodnie art. 201 § 1 p.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3. Uwzględnienie skargi przez organ uzasadnia zatem wydanie orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2014 r., sygn. akt II FZ 1473/13). W niniejszej sprawie koszty postępowania w kwocie [...] złotych stanowił uiszczony wpis od skargi. Wobec powyższego, na podstawie art. 201 § 1 p.p.s.a. Sąd w pkt 2 sentencji orzekł o zwrocie wpisu.