I SAB/Sz 2/18
PostanowienieWSA w Szczecinie2018-03-09
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy pozostaje w bezczynności, jeśli nie wszczął z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości, mimo że strona złożyła wniosek w tej sprawie, który został już rozpoznany postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania, a strona nie zaskarżyła tego postanowienia?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie pozostaje w bezczynności, jeśli nie wszczął z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty, gdy takie postępowanie może być wszczęte wyłącznie na wniosek strony, a jej wcześniejszy wniosek został już rozpoznany postanowieniem o odmowie wszczęcia, które stało się ostateczne z powodu braku zaskarżenia. Skarga na bezczynność w takiej sytuacji jest niedopuszczalna.Stan faktyczny
Spółka złożyła do Burmistrza Miasta i Gminy wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. Organ postanowieniem odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na trwanie postępowania podatkowego i brak wiedzy o orzeczeniach sądu. Spółka nie zaskarżyła tego postanowienia. Następnie spółka złożyła skargę na bezczynność organu, twierdząc, że organ powinien wszcząć postępowanie z urzędu po ustaniu przyczyn odmowy. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
P O S [...] A N O W I E N I E Dnia 9 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Woźniak po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "[...] na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w zakresie wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
Sygn. akt I SAB/Sz [...]
U Z A S A D N I E N I E
Pismem z dnia 28 grudnia 2017 r., uzupełnionym pismem z 5 lutego 2018 r., "[...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...]", "skarżąca") złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy (dalej: "organ") w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r., w której wniosła o:
- zasądzenie od organu kosztów postępowania,
- nakazanie udzielenia rzeczowej niewymijającej odpowiedzi,
- udzielenie informacji w którymkolwiek z przewidzianych trybów i zmianę nieprawidłowego stanu,
- wymierzenie organowi grzywny,
- stwierdzenie, ze organ dopuścił się bezczynności i że ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W skardze spółka wskazała, że wnioskiem z dnia 18 września 2015 r. zwróciła się do ww. organu o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. Organ, postanowieniem z 23 października 2015 r., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r., uzasadniając to trwaniem postępowania podatkowego i (cyt.) "rzekomego nieposiadania informacji o zakończeniu postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Idzie tu o orzeczenia I SA/Sz 510/12 z 13.02.2013. i I SA/Sz 1188/14 z 02.05.2015. Choć mało wiarygodnym jest, że organ nie znał ww. orzeczeń to po ustaniu przyczyny to jest po poznaniu tych orzeczeń winien wszcząć postępowanie. Tego nie uczynił do dnia dzisiejszego zatem jest bezczynny".
Ponadto w piśmie z dnia 5 lutego 2018 r. spółka wskazała, że nie zaskarżyła ww. postanowienia organu z dnia 23 października 2018 r., gdyż zażalenie na takie postanowienie skazane było na fiasko, z uwagi na podniesioną w postanowieniu argumentację (trwanie postępowania podatkowego i nieposiadanie wiedzy o orzeczeniach sądu). Podniosła, że uważa, iż (cyt.) "organ powinien po ustaniu przyczyny leżącej u podstaw odmowy wszczęcia - a ta już ustała - podjąć sprawę i wydać właściwe rozstrzygnięcie. Tego nie uczynił zatem jest bezczynny". Spółka podała także, że przed wniesieniem niniejszej skargi nie wnosiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zażalenia lub ponaglenia.
W odpowiedzi na skargę z dnia 4 stycznia 2018 r. organ ustosunkował się do skargi spółki, wskazując na jej bezprzedmiotowość.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Jak stanowi art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Aby doszło do powstania obowiązku organu do podjęcia określonych prawem czynności musi nastąpić zdarzenie, które zainicjuje postępowanie w sprawie. W sytuacji, gdy dane postępowanie może zostać wszczęte wyłącznie na wniosek strony, zdarzeniem inicjującym to postępowanie jest złożenie przez stronę wniosku. Tylko w sytuacji, gdy taki wniosek zostanie złożony, sąd może oceniać, czy organ był zobowiązany do jego rozpatrzenia, a co za tym idzie, czy pozostaje w bezczynności.
Należy zauważyć, że w przypadku, gdy postępowanie z uwagi na brak wniosku nie zostało wszczęte, nie można stawiać organowi zarzutu bezczynności w tym postępowaniu. Skarga w takich przypadkach jest niedopuszczalna i winna być odrzucona.
W rozpoznawanej sprawie z ustaleń sądu wynika, że pismem z dnia 18 września 2015 r. spółka wystąpiła do organu z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. Organ odniósł się do wniosku spółki, wydając w dniu 23 października 2015 r. postanowienie nr [...], którym odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. Postanowienie to doręczono spółce w dniu 26 października 2015 r. Wobec tego, że spółka nie wniosła na nie zażalenia, postanowienie to stało się ostateczne.
W złożonej skardze spółka nie wskazała na złożenie kolejnego wniosku o stwierdzenie nadpłaty w ww. zakresie, podnosząc okoliczności, świadczące o tym,
że - z uwagi na zapadłe w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. (sprawa zainicjowana wnioskiem spółki z dnia 3 lutego 2012 r. o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną z dnia 24 lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r.) wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 13 lutego 2013 r. o sygn. akt I SA/Sz 510/12 i z dnia 2 lipca 2015 r. o sygn. akt I SA/Sz 1188/14 (dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) - skarżąca oczekiwała i oczekuje od organu wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w ww. podatku (ewentualnie "podjęcia" postępowania z wniosku z dnia 18 września 2015 r.) i wydania stosownego rozstrzygnięcia w sprawie. Tymczasem, jak wynika z przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: "O.p."), regulujących kwestie postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty, organ nie jest zobligowany do takiego działania.
Brzmienie art. 75 O.p. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku może być wszczęte tylko na wniosek podatnika, płatnika, inkasenta, osoby, która była wspólnikiem spółki cywilnej w chwili rozwiązania spółki, oraz spółek, które tworzyły podatkową grupę kapitałową. Wniosek taki, zgodnie z art. 165 § 1 O.p., wszczyna postępowanie, którego celem jest rozstrzygnięcie, czy powstała nadpłata, a jeżeli tak, to w jakiej wysokości. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie może być wszczęte z urzędu. Brak wniosku podatnika uniemożliwia prowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty nawet wówczas, gdy organ podatkowy nie ma wątpliwości co do wystąpienia nadpłaty (vide: L. Etel, Komentarz do art.75 ustawy - Ordynacja podatkowa, Lex-el.).
Wobec tego, że wniosek spółki z dnia 18 września 2015 r. został przez organ rozpoznany, a na organie nie ciążył obowiązek zainicjowania z urzędu kolejnego postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. i postępowanie w tej sprawie nie toczy się, nie można organowi przypisać bezczynności. Skargę spółki uznać należało zatem za niedopuszczalną w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
W tym stanie sprawy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., sąd orzekł o odrzuceniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło