I SAB/Sz 5/17

Dnia 5 lipca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Kazimierz Maczewski po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 lipca 2017 r. sprawy ze skargi J. J. na bezczynność P. P. S.A. C. O. F. S. W. O. i D. w S. w sprawie opłaty abonamentowej p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić Skarżącemu wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości [...] zł ([...] złotych). Skarżący J. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność P. P. S.A. C. O. F. S. W. O. i D. w S. w sprawie opłaty abonamentowej. Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny sprawy. Pismem z 3 marca 2015 r. J. J. zgłosił Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w S., prowadzącemu wobec niego postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzyciela P. P., zarzuty wobec tego postępowania. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. zwrócił się do wierzyciela o zajęcie stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów. Przed wydaniem postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, pismem z 9 kwietnia 2015 r. nr [...] P. P. S.A. poinformowała Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. m.in., że w tytule wykonawczym stanowiącym podstawę prowadzonej egzekucji nr [...] z 27 stycznia 2015 r. względem pozycji E41-47 za miesiące od maja 2013 r. do września 2014 r. nastąpiło wygaśnięcie zobowiązania, a pozostałe zaległości ujęte w pozycjach E1-40 pozostają do realizacji w całości. Powyższe pismo zostało przekazane do wiadomości Skarżącego. W piśmie z 20 kwietnia 2015 r. skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. J. J. odniósł się do ww. pisma z 9 kwietnia 2015 r. Wyjaśnił, że prowadzi gospodarstwo z żoną J., lecz P. P. bezpodstawnie twierdzi, że w okresie objętym egzekucją miał zarejestrowane dwa odbiorniki RTV. Nadto wskazał, że podtrzymuje dotychczasowe stanowisko i wnioski wyrażone we wcześniejszym piśmie skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., w tym w szczególności wnosi o umorzenie postępowania egzekucyjnego albo zawieszenie i wstrzymanie postępowania egzekucyjnego oraz podtrzymuje podniesiony zarzut przedawnienia. Pismem z 23 marca 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. przekazał ww. pismo Strony z 20 kwietnia 2015 r. P. P. S.A., celem załatwienia zgodnie z właściwością rzeczową. W uzasadnieniu wskazał, że Skarżący zgłasza wątpliwości co do istnienia obowiązku objętego ww. tytułem wykonawczym, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, leży to bowiem w gestii wierzyciela. Następnie, postanowieniem z dnia 11 września 2015 r. P. P. S.A. nr [..] po rozpoznaniu zarzutów wniesionych pismem Strony z 3 marca 2015 r. w sprawie postępowania egzekucyjnego uznała za zasadny zarzut nieistnienia obowiązku z tytułu roszczenia należności abonamentu radiowo-telewizyjnego objętego tytułem wykonawczym nr [...] z dnia 27 stycznia 2015 r. względem pozycji E41-47 za miesiące od maja 2013 r. do września 2014 r. oraz za bezzasadne zarzuty dotyczące roszczenia należności abonamentu radiowo-telewizyjnego, objętego tytułem wykonawczym nr [...] z dnia 27 stycznia 2015 r. w pozycjach E1-40. Pismem z 23 września 2015 r. Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie wierzyciela, wnosząc jego uchylenie. P. P. S.A. pismem z 15 listopada 2016 r. nr [...] skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., w odpowiedzi na korespondencję w sprawie zaległości Skarżącego poinformowała, że podtrzymuje swoje pismo z dnia 9 kwietnia 2015 r. ograniczające tytuł wykonawczy nr [...] z 27 stycznia 2015 r. za okres od maja 2013 r. do września 2014 r. Powyższe pismo zostało doręczone Skarżącemu do wiadomości. Pismem z 3 grudnia 2016 r. Skarżący wezwał P. P. S.A. do usunięcia naruszenia prawa polegającego na bezprawnym rozstrzygnięciu D. C. O. F. P. P. S.A., przekazanym pismem z dnia 15 listopada 2016 r., polegającym na utrzymaniu w mocy tytułów wykonawczych z dnia 27 stycznia 2015 r. – poprzez uchylenie wydanych tytułów wykonawczych wobec jego osoby. Pismem z 15 grudnia 2016 r. P. P. S.A. ponownie poinformowała Skarżącego, że podtrzymuje stanowisko wyrażone w piśmie z 9 kwietnia 2015 r., ograniczające tytuł wykonawczy nr [...] z 27 stycznia 2015 r. za okres od maja 2013 r. do września 2014 r. Skarżący pismem z 21 grudnia 2016 r. złożył – za pośrednictwem P. P. S.A. - skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na "rozstrzygnięcie" P. P. S.A. z dnia 15 listopada 2016 r., które jak określił "utrzymuje w mocy tytuł wykonawczy nr [...] z 27 stycznia 2015 r. w sprawie dotyczącej opłat abonamentowej na numerze identyfikacyjnym [...] i [...] ." Następnie, postanowieniem z dnia 29 grudnia 2016 r. P. P. S.A. uchyliła "częściowo zaskarżone postanowienie z dnia 11.09.2015 r. w zakresie rozpatrzonego przez organ I instancji zarzutu dotyczącego określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia o którym mowa w art. 3 i 4," który nie został wniesiony przez Skarżącego oraz utrzymała w mocy postanowienie w pozostałym zakresie. Pismem z 13 stycznia 2017 r. P. P. S.A. poinformowała Skarżącego, że jego skarga z 21 grudnia 2016 r. została przyjęta przez P. P. S.A. Przy piśmie odesłano Skarżącemu pozostałe dwa egzemplarze skargi. W piśmie z 19 lutego 2017 r. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na P. P. S.A., zarzucając organowi bezczynność w przedmiocie niewypełnienia obowiązku przekazania skargi z 21 grudnia 2016 r. W związku z powyższym wniósł o zobowiązanie organu do przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi do sądu administracyjnego, wymierzenie organowi grzywny oraz zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych. Skarżący wysłał tę skargę zarówno do organu, jak i bezpośrednio do sądu. Po wpłynięciu egzemplarza skargi wysłanego bezpośrednio do sądu (wpływ: 23 lutego 2017 r.) sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SO/Sz 3/17, jako wniosek Skarżącego o wymierzenie grzywny P. P. S.A. C. O. F. S. W. O. i D. w S. Na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z 24 marca 2017 r. wyłączono z akt sprawy skargę z dnia 21 grudnia 2016 r. na rozstrzygnięcie z dnia 15 listopada 2016 r. Sprawę tę zarejestrowano pod sygn. akt II Ko 37/17. Po przekazaniu przez P. P. S.A. egzemplarza ww. skargi na bezczynność organu, wniesionej za pośrednictwem organu (wpływ do sądu: 6 marca 2017 r.) sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt I SAB/Sz 5/17, jako skarga na bezczynność P. P. S.A. C. O. F. S. W. O. i D. w S. w sprawie opłaty abonamentowej. Następnie, z uwagi na stwierdzenie, że sprawy o sygn. akt II SO/Sz 3/17 i I SAB/Sz 5/17 zostały wniesione w tej samej sprawie, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 27 kwietnia 2017 r. zakreślono sprawę o sygn. akt II SO/Sz 3/17 i jej akta dołączono do akt sprawy I SAB/Sz 5/17. Po przekazaniu wg właściwości rzeczowej z Wydziału II do Wydziału I tut. Sądu również akt II Ko 37/17, skargę Skarżącego z dnia 21 grudnia 2016 r. na pismo P. P. S.A. z dnia [...] r. nr [...] zarejestrowano pod sygn. akt I SA/Sz 428/17, jako skargę w przedmiocie egzekucji należności z tytułu opłaty abonamentowej. W odpowiedzi na skargę złożoną w sprawie sygn. akt I SAB/Sz 5/17 (II SO/Sz 3/17) w piśmie z 6 marca 2017 r. P. P. S.A. wyjaśniła, że skarga z dnia 21 grudnia 2016 r. została przyjęta przez P. P. S.A. i nie została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z uwagi na błędną interpretację zapisu w nagłówku pisma. Ponadto w piśmie z 28 kwietnia 2017 r. złożonym do sprawy II KO/Sz 37/17 (obecnie: I SA/Sz 428/17), P. P. wyjaśniła, że zaskarżone pismo z 15 listopada 2016 r. nie jest pismem rozstrzygającym spór, a jedynie pismem informacyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynności P. P. S.A. na nieprzekazanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargi na pismo P. P. S.A. z dnia 15 listopada 2016 r., które jak określił Skarżący, "utrzymuje w mocy tytuł wykonawczy nr [...] z 27 stycznia 2015 r.". Rozpoznając skargę, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Stosownie bowiem do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2016.718 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." - sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przy czym, stosownie do art. 58 § 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem, a postanowienie to może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na "bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a". Z brzmienia tych przepisów wynika zatem, że skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania może dotyczyć jedynie spraw które należą do właściwości sądów administracyjnych, określonych w pkt 1-4, a w przypadku pkt 4a skarga może dotyczyć jedynie przewlekłego prowadzenia postępowania. Ponadto, stosownie do art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., sąd orzeka również w sprawach skarg na "bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw". Z art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak wynika z treści pisma P. P. S.A. z 15 listopada 2016 r., będącego przedmiotem skargi z dnia 21 grudnia 2016 r. - której organ w terminie nie przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - było ono skierowane do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. i przekazane zostało jedynie do wiadomości Skarżącego. W piśmie tym P. P. S.A. informowała, że podtrzymuje swoje stanowisko zajęte w piśmie z 9 kwietnia 2015 r. oraz wyjaśniła kwestię zweryfikowania adresu zamieszkania Skarżącego na potrzeby ustalenia abonamentu radiowo-telewizyjnego. W powołanym piśmie z 9 kwietnia 2015 r. organ - na podstawie § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 maja 2014 r. w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych (Dz.U.2014.656) - poinformował Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. o wygaśnięciu zobowiązania Skarżącego z tytułu abonamentu radiowo-telewizyjnego za okres od maja 2013 r. do września 2014 r. oraz że zaległości ujęte w pozycjach E1-40 tytułu wykonawczego nr [...] z 27 stycznia 2015 r. pozostają do realizacji w całości. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że zaskarżone skargą z dnia 21 grudnia 2016 r. pismo organu z dnia 15 listopada 2016 r. nie może stanowić przedmiotu skargi do sądu administracyjnego, bowiem nie budzi wątpliwości, że nie jest to decyzja administracyjna, postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty, ani też postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Nadto nie jest to również inny niż określony w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zakres przedmiotowy aktów dotyczących uprawnień lub obowiązków wskazanych w tym przepisie należy bowiem ograniczyć do przepisów materialnego prawa administracyjnego, które wyłączają możliwość wydania decyzji czy postanowienia, wymagają jednak od organu wykonującego administrację publiczną potwierdzenia obowiązku lub uprawnienia (J. Drahal, J. Jagielski, R. Stankiewicz, Komentarz do art. 3 w: R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2015, s. 63). W niniejszej sprawie pismo organu z dnia 15 listopada 2016 r. skierowane do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. stanowiło jedynie pismo informacyjne, w którym P. P. S.A. poinformowała organ egzekucyjny, iż potwierdza swoje stanowisko zajęte w piśmie z 9 kwietnia 2014 r. przesłanym do tego organu na podstawie § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Finansów. Stosownie do pkt 1 tego przepisu, wierzyciel niezwłocznie zawiadamia organ egzekucyjny o zmianie wysokości należności pieniężnej objętej tytułem wykonawczym wynikającej z jej wygaśnięcia w całości lub w części. Żadne z powyższych pism organu nie stanowiło zatem rozstrzygnięcia o uprawnieniach lub obowiązkach strony, o których mowa w pkt. 4 art. 3 § 2 p.p.s.a., a w szczególności nie stanowiło – jak przyjmuje Skarżący – rozstrzygnięcia o utrzymaniu w mocy tytułu wykonawczego nr [..] z 27 stycznia 2015 r. Przesądzające w sprawie jest również to, że zarzuty podnoszone przez Skarżącego w piśmie z 20 kwietnia 2015 r. (stanowiącym odpowiedź na doręczone mu do wiadomości pismo P. P. S.A. z 9 stycznia 2015 r.) oraz późniejszych pismach Strony – do których organ odniósł się w zaskarżonym piśmie z 15 listopada 2016 r. – stanowiły w zasadzie rozwinięcie zgłoszonych pismem z dnia 3 marca 2015 r. zarzutów wobec postępowania egzekucyjnego. Podstawą zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może być bowiem m.in. wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Zgłoszenie tych zarzutów może nastąpić w terminie 7 dni od doręczenia tytułu egzekucyjnego, a zatem termin ten upłynął przed 20 kwietnia 2015 r. (art. 33 § 1 w związku z art. 27 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U.2014.1619 ze zm.). Jednocześnie wskazać należy, że w dniu 29 grudnia 2016 r. P. P. S.A. wydała ostateczne postanowienie w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów, w którym potwierdziła również stanowisko zawarte w zaskarżonym piśmie, które było skierowane do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. Prawo Skarżącego do sądu nie zostało zatem naruszone, ponieważ na podstawie art. 34 § 5 u.p.e.a., podmiot zobowiązany w postępowaniu egzekucyjnym ma możliwość skutecznego odniesienia się do stanowiska wierzyciela, poprzez wniesienie zażalenia, a następnie – na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. - ewentualnej skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów, które z mocy prawa uwzględnia postanowienie wierzyciela w sprawie przestawionych zarzutów. Mając zatem na uwadze, że skarga wniesiona pismem z dnia 21 grudnia 2016 r. dotyczy pisma organu z dnia 15 listopada 2016 r., które nie jest aktem o którym mowa w art. 3 § 1 pkt 1-4 p.p.s.a., również skarga na bezczynność organu w przedmiocie jej przekazania do sądu nie podlega kognicji sądów administracyjnych. W tym stanie sprawy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.